Yerevan, 11.July.2026,
00
:
00
BREAKING


Ինչո՞ւ են ոռնում գայլերը, և ի՞նչ կապ ունի լուսինը

LIFE

Մենք գիտենք, որ...

Գայլերը ոռնում են լիալուսնի ժամանակ:

Իրականում այդպես չէ:

Պարզվում է` գայլի համար կապ չունի` լուսին կա, թե ոչ, միևնույն է, նա ոռնալու է, եթե պետք է:

Գայլը կաթնասունների դասի շնազգիների ընտանիքի ցեղատեսակ է։ Տարածված է տափաստաններում, հատկապես անասունների արոտատեղերում, անապատներում, տունդրայում, հազվադեպ՝ խիտ տայգայում։ Տափաստանային և անապատային գայլերը ապրում են փորած բներում, անտառայինները՝ որջերում, եղեգնուտներում, իսկ լեռնային վայրերում՝ քարանձավներում: Սնվում է վայրի և ընտանի սմբակավորներով, շներով, նապաստակներով, մանր կրծողներով։ Գայլերը ապրում են զույգերով, ուշ աշնանը և ձմռան սկզբին երբեմն շրջում են ոհմակով։ Գայլը շատ զգուշավոր է։ Երբեմն ամենափորձառու բնախույզն անգամ չի կարողանում գտնել մայր գայլի որջը, որտեղ մեծանում են ձագերը։ Ոհմակի բոլոր անդամները կերակրում և խնամում են ձագերին։ Ոհմակը շատ արագաշարժ է և զգույշ, ուստի այն գտնելը շատ դժվար է։ Ձմռանը գայլերը հեշտությամբ խույս են տալիս մարդկանցից, շրջանցում թակարդներն ու վտանգավոր տեղերը։ Նրանք հայտնվում են անսպասելի և հանկարծակիի բերում մարդկանց, գոմերից ոչխարներ փախցնում, կամ շներին ճանկում։ Պատահում է, որ նաև մարդկանց վրա են հարձակվում։ Գայլերի կյանքի տևողությունը 15–20 տարի է։

Ոռնոցը գայլի համար հանդիսանում է շփման և տեղեկատվության փոխանցման միջոց: Ոռնացող գայլը կարող է հետապնդել մի քանի նպատակ: Օրինակ, ոհմակի խմբակային ոռնոցը ընտանիք–ոհմակի համախմբման և միավորման նպատակ է հետապնդում և կարող է լինել, օրինակ, ոհմակի անդամներից մեկի սատկելու ժամանակ: 

Միայնակ գայլի ոռնոցը կարող է նշանակել կա՛մ հաղորդակցություն հարևան գայլերի հետ, որոնք ևս սկսում են ոռնալ, կա՛մ ազդանշան, որ այդ տարածքը իրենն է, կա՛մ որ տարածքում ավար կա, կա՛մ տարածքը վտանգավոր է, կա՛մ էլ դա ազատ զուգընկեր փնտրելու առաջարկ է: Այդ ամենից ելնելով էլ ոռնոցը նրբերանգներ է ունենում, որոնք արտահայտում են թախիծ, վախ, ուրախություն, սեր և այլն: 

Մոլորությունը, թե գայլերը ոռնում են լիալուսնի «վրա», մի շարք պատճառներ ունի: Նախ՝ իհարկե երբեմն լինում է, որ գայլերը ցերեկն էլ են ոռնում, սակայն՝ հազվադեպ. հիմնականում նրանք ոռնում են արևածագին և ավելի քիչ՝ գիշերը: Երկրորդ՝ գայլը ոռնալիս գլուխը դեպի երկինք է ուղղում , քանի որ այդպես ձայնը հավասարաչափ է տարածվում բոլոր ուղղություններով, իսկ ստացվում է այնպիսի պատկեր, որ նա կարծես թե նայում է լուսնին: Երրորդն այն է , որ թեկուզ անկախ նրանից՝ մառախուղ է, ամպամած է, լուսինը երևում է, թե չի երևում, գայլը ոռնում է, բայց պարզ գիշերներին, երբ սովորաբար քամի չի լինում, ձայնը լավ է տարածվում և լսվում հեռավորության վրա: Եվ վերջապես, վայրի բնությունում գայլ տեսնելը այնքան էլ հեշտ չէ. միայն այդպիսի գիշերներին՝ լավ տեսանելիության պայմաններում է հնարավոր տեսնել ոռնացող գայլի:

Ներկայումս համացանցում շատ կարելի է հանդիպել մարդկանց, որոնք հպարտությամբ իրենց համարում են «միայնակ գայլ» կամ «միայնակ գայլուհի»: Հենվելով ընդամենը հանրահայտ ռեմբո–ֆիլմերում տեսածների վրա՝ նրանց թվում է, թե դա հպարտանալու բան է, դուխով է: Իրականում գայլերը ապրում են կա՛մ զույգերով, կա՛մ էլ ոհմակում, իսկ միայնակ գայլն այն է, որը երկար կյանք չունի. կա՛մ ծեր է, կա՛մ հիվանդ, կա՛մ էլ թույլ: Այդպիսի գայլերը լինում են մազաթափված, կեղտոտ, նիհար և սովալլուկ աչքերով, քանի որ հիմնականում սնվում են լեշով: Եթե նկարագիրը համապատասխանում է՝ համարեք ձեզ միայնակ գայլ:

Կամո Խաչիկյան

My Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunityIDBank warns of scam calls impersonating pension fundsA little corner of France in Hrazdan, with the partnership of Converse SME Idram is the general partner of the "Towards Conscious Parenting 2026" annual conference Polytechnic University Graduation Ceremony Held with the Support of Unibank Converse Bank Completes the Placement of EBRD Bonds From Financial Adventures to Great Victories: The 4th Junius Financial Online Tournament Wrapped UpThe Power of One Dram and the Armenian State Symphony Orchestra Conclude the Forest Project Launched in Shirak EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month "Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank "Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick" “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025 Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in ArmeniaUnibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders Business registration is now available at UnibankUp to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa CardsAI Solutions, Expanded Geography and Much More. Eventhub's New Features and Offers Unibank and Unisport took part in the "Tricolor" Yerevan Beat Run. Moody’s affirms IDBank’s Ba3 rating with a stable outlookUcom’s Sales and Service Center Reopens at 16 Bagratunyats Street Unibank's annual general meeting of shareholders will be held today: the bank's net profit amounted to 9.8 billion drams Telecom Armenia OJSC and AzerTelecom OJSC Sign Internet Traffic Transit Agreement AraratBank: A New Rhythm of Life for Children with Hearing ImpairmentsUcom Is the Technology Partner of the Street Ball Armenia Cup 2026 Idram and Glovo Sign Memorandum of Cooperation in BarcelonaTop Travel Destinations of 2026: IDBank Ucom and Impact Hub Yerevan Continue Supporting the Development of Green Startups in Armenia Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBankMoody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook ''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram'' Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBankWildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase ServiceZCMC Joins the United Nations Global Compact Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee From Small Steps to Big Changes: “The Power of One Dram” Turns 6Junius is back — with a new tournament and valuable prizes Ameriabank and FMO Sign EUR 120 Million Agreement to Support MSMEs and Advance Green Finance in Armenia