Yerevan, 22.March.2026,
00
:
00
BREAKING


Անհավատարիմ ծիծեռնակներն ու նրանց եղանակային «կանխատեսումները»

CULTURE

Մենք գիտենք, որ...

Ծիծեռնակները կանխազգում են եղանակի փոփոխությունը, և եթե նրանք ցածր են թռչում, նշանակում է անձրև է գալու:

Իրականում այդպես չէ:

Ծիծեռնակները երբեք էլ եղանակի փոփոխություն չեն կանխազգում: Ծիծեռնակների թռիչքին նայելիս՝ կարելի է կարծել, թե նրանք հենց այնպես թռչում են, խաղում արևի ճառագայթների հետ: Իրականում նրանք անդադար աշխատում են՝ միջատներ են որսում: Ասում են՝ եթե ծիծեռնակները բարձր են թռչում, արևոտ եղանակ է լինելու, ցածր են թռչում, անձրև է գալու: Նախանշանի առումով երևի թե մարդիկ իրավացի են, բայց խնդիրն այստեղ ոչ թե ծիծեռնակներն են, այլ այն միջատները, որոնց նրանք որսում են: Անձրևից առաջ, երբ օդն ավելի է խոնավանում, միջատների թևիկներն ուռչում են և, ծանրանալով, նրանց ավելի ներքև են քաշում: Եթե մենք կարողանայինք օդում ծիծեռնակներից բացի նկատել նաև փոքրիկ միջատներին, ապա անմիջապես ամեն ինչ կհասկանայինք: Ծիծեռնակները միջատներին որսում են միայն օդում: Բայց հեշտ չէ որսալ այնքան միջատ, որ բավականացնի թե՛ իրենց, թե՛ իրենց ձագուկներին: Այ, դրա համար էլ ծիծեռնակն ամբողջ օրը, մինչև մութն ընկնելը, անցկացնում է օդում, միայն երբեմն նստում է հանգստանալու ծառի բարակ ոստին կամ հաղորդալարին: Իսկ բնի մոտ ծիծեռնակը թռչում է հարյուրավոր անգամներ և ամեն անգամ իր ձագուկներին կերակրում է մի քանի միջատիկով: Նա հազվադեպ է իջնում գետնին, որովհետև վատ է քայլում և գետնից էլ դժվարությամբ է վեր թռչում: Ջուրն անգամ խմում է թռչելիս՝ կտուցով որսալով կաթիլը: Ձմռանը ծիծեռնակները չվում են: Ձմեռում են Սահարա անապատից հարավ ընկած տարածքում և Ասիայի տրոպիկական հատվածներում:

Ծիծեռնակները շատ բազմազան են, առկա է 79 տեսակ, միայն թե արտաքնապես դա գրեթե նկատելի չէ: Տարբեր տեսակների պատկանող ծիծեռնակները նաև միանման ապրելակերպ ունեն: Իրենց բները ծիծեռնակները կառուցում են այնպիսի տեղերում, որտեղից հեշտ է անմիջապես սրընթաց թռչելը՝ քարափներին, պատերին, կտուրներին: Բները հիմնականում կառուցված են ծղոտից և ամրացված են հողով ու կավով: Քաղաքաբնակ ծիծեռնակների բները գնդաձև են, գյուղաբնակներինը՝ բաժականման: Իսկ ծովափնյա ծիծեռնակները երբեմն փոսիկներ են փորում ու այնտեղ պատրաստում իրենց բույնը: Ներկայումս այնպես է ստացվել, որ ծիծեռնակները դարձել են սինանտրոպ թռչուններ, այսինքն՝ հիմնականում ապրում են այնտեղ, որտեղ մարդն է ապրում: Ծիծեռնակների զույգերը առաջանում են թռիչքի ընթացքում կամ էլ բնային «գաղութի» ներսում և պահպանվում են ամբողջ կյանքի ընթացքում: Այսինքն, սրանք սոցիալապես մոնոգամ (ունենում են կյանքի մեկ զուգընկեր) թռչուններ են:

Չնայած նրան, որ ծիծեռնակները մոնոգամ են, բայց պարզվում է, որ նրանց մոտ ևս, ինչպես մարդկանց մոտ, հաճախակի են զուգընկերոջ «դավաճանության» դեպքերը: Այս ամենը հաստատվել է թռչնաբանների վերջին հետազոտությունների արդյունքում: Պարզվում է՝ հաճախակի են լինում միջզույգային բեղմնավորումները, ընդ որում՝ այնքան հաճախակի, որ ներկայումս քննարկվում է այն հարցը, որ ծիծեռնակներին համարեն պոլիգամ թռչուններ: Գենետիկ հետազոտությունները ցույց են տվել, որ բնում գտնվող ճուտիկների առնվազն 15 %–ը գենետիկ կապ չունեն իրենց «հայրիկների» հետ, այսինքն՝ «արտամուսնական» են: Պարզվում է նաև, որ 32 % դեպքերում բնում գտնվող ձվերից առնվազն մեկը տվյալ բնի «մայրիկինը» չէ, այսինքն՝ այլ էգ է ձու դրել: Ընդ որում, «հայրիկները» այնքան անպատասխանատու են, որ բույնը կառուցելուց հետո, երբ էգը արդեն ձվադրել է, նրանց կարելի է տեսնել այլ բների մոտ պտտվելիս:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, California