Yerevan, 21.March.2026,
00
:
00
BREAKING


Շաքարային դիաբետից պաշտպանվելու մեթոդները (տեսանյութ)

SOCIETY
Շաքարային դիաբետի սկրինինգային հետազոտություններ Հայաստանում: Ե՞րբ և ի՞նչու.
 
Հայաստանի Հանրապետությունում ոչ վարակիչ հիվանդությունների սկրինինգային հետազոտությունների, ինչպես նաև կանխարգելման ծրագրի շրջանակներում լիովին անվճար հիմունքներով անց են կացվում շաքարային դիաբետի, արգանդի պարանոցի քաղցկեղի և զարկերակային գերճնշման հայտնաբերման և կանխարգելման լայնածավալ միջոցառումներ, ՀՀ ԱՆ առողջության պահպանման առաջնային օղակի բուժհաստատություններում՝ քաղաքային պոլիկլինիկաներում և գյուղական ամբուլատորիաներում:
 
Շաքարային դիաբետի սկրինինգ տերմինը նշանակում է հիվանդության հայտնաբերում վաղ շրջաններում և նպատակ ունի կանխավ ախտորոշել ու կանխարգելել հիվանդության հետագա զարգացումը: Հայաստանի Հանրապետությունում շաքարային դիաբետի սկրինինգային հետազոտությունները կատարվում են միջազգային չափանիշներին համապատասխան և լիովին անվճար: Հետազոտությունը որոշում է թէ արդյոք անձը գտնվում է դիաբետի ռիսկային գոտիներում, համարվում է հիվանդ, թե ոչ, և որքանով է արդեն իսկ ախտորոշված հիվանդությունը վտանգավոր նրա կյանքի համար:
 
Շաքարային դիաբետի սկրինինգ հետազոտությունը ներառում է
 
- Արյան մեջ քաղցի գլյուկոզայի քանակի որոշում (մինչ հետազոտությունը 8 ժամ քաղցած վիճակում)
- Գլյուկոզազգայուն թեստավորում
- Գլիկոհեմոգլոբինի քանակի որոշում (ըստ անհրաժեշտության)
 
Հետազոտությունների շրջանակներում կարող են օգտագործվել նաև լրացուցիչ թեստեր, որոնք ուղված են մասնավորապես՝ ացետոնի, կետոնային մարմինների, գլյուկոզայի կոնցենտրացիոն զանգվածի որոշմանը մեզի մեջ: Անհրաժեշտության դեպքում կատարվում են հետազոտություններ նախաճաշից կամ ճաշից հետո և տվյալ թեստերը կոչվում են՝ պատահական, հետևաբար, եթե տվյալ թեստավորման արդյունքը կազմում է 11.1 մմոլ/մլ. ախտորոշվում է շաքարային դիաբետ հիվանդությունը:
 
ՈՒ՞մ է անհրաժեշտ կատարել սկրինինգային հետազոտություն
 
Հիվանդության կողմից խոցելի են համարվում այն անձինք, ովքեր գենետիկորեն ունեն նախատրամադրվածություն, այսինքն ծնողները կամ մոտ արյունակցական կապ ունեցող այլ անձինք, ովքեր հանդիսանում են հիվանդության կրողներ (Դիաբետիկներ), ինչպես նաև անձինք ովքեր գտնվում են հիվանդացության բարձր ռիսկային գոտիներում:
 
Ո՞ր հիվանդությունները կարող են խթան հանդիսանալ շաքարային դիաբետի առաջացման համար
 
- Բարձր զարկերակային ճնշումը 
- Խոլեստերինի քանակի ավելացումը
- Խրոնիկ պանկրեատիտը
- Սրտի իշեմիկ հիվանդությունը
- Ձվարանների պոլիկիստոզը
- Լյարդի ճարպակալումը, ցիռոզը և հեպատիտները
- Հեմոխրոմատոզը
- Մուկավիսցիդոզը
- Դիստրոֆիաները
- Ժառանգական Ֆռեդրեյխի ատոքսիան
- Էնդոկրին (ներզատիչ) համակարգի խանգարումները
- Ստամոքս աղիքային խանգարումները
- Ալկոհոլիզմը
- Սթրեսները և այլն…
 
Որոշ դեղաբանական նյութերի պարբերական օգտագործումը, վնասակար սովորույթները (ծխելը) ևս կարող  է հանգեցնել հիվանդության առաջացմանը, ինչպես նաև կարևոր է հաշվի առնել ֆիզիկական ակտիվությունը, քաշը և ամենակարևորը տարիքը, քանի որ վիճակագրական տվյալներով հատկապես խոցելի են համարվում 45 ից բարձր տարիքի անձինք:
 
Ի՞նչ պարբերականությամբ է անհրաժեշտ կատարել սկրինինգ հետազոտությունները
 
Այն անձինք, ովքեր ունեն ժառանգական նախատրամադրվածություն կամ գտնվում են բարձր ռիսկային գոտիներում հետազոտվում են 6 ամսյա պարբերականությամբ, իսկ անձինք ովքեր չունեն վերոնշյալ երևույթները տարին մեկ անգամ:
 
Շաքարային դիաբետի սկրինինգ հետազոտությունները երեխաների և դեռահասների համար
 
Հիվանդության սկրինինգի և վախ ախտորոշման գործում կենսական նշանակություն ունեն ինչպես ժառանգական նախատրամադրվածությունը, ռիսկային հիվանդությունները, դեռահասների շրջանում նոր արմատավորվող վնասակար սովորությունները, գիրությունը (քաշը > 120% նորմայից) այնպես ել ֆիզիոլոգիական փոփոխությունները և օրգանական զարգացումները (օրգանիզմի աճը): Համաշխարհային բժշկական կազմակերպությունների կողմից ընդունված վիճակագրական չափորոշիչներով բարձր ռիսկային գոտում գտնվող երեխաները և դեռահասները պետք է հետազոտվեն 6 ամսյա պարբերականությամբ, իսկ ցանկացած երեխա և դեռահաս, ով չունի վերոնշյալ դրդապատճառները պետք է  հետազոտվի երկամյա պարբերականությամբ:
 
Որտե՞ղ և ինչպե՞ս անցնել հետազոտություն
 
Հայաստանի Հանրապետության առողջապահության նախարարությունը երկրի 35-68 տարեկան բոլոր քաղաքացիների համար անց է կացնում շաքարային դիաբետի անվճար հետազոտություն հանրապետության բոլոր տեղամասային պոլիկլինիկաներում և ամբուլատորիաներում:
The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, California