ԵԱՏՄ նոր կարգավորումները կարող են դժվարություններ առաջացնել հայ-վրացական հարաբերությունների համար. Հրանտ Միքայելյան
SOCIETY
Tert.am-ը Կովկաս ինստիտուտի փորձագետ Հրանտ Միքայելյանի հետ զրուցել է հուլիսի 1-ից ուժի մեջ մտած Եվրասիական տնտեսական միության նոր պահանջների մասին: Ըստ այդ պահանջների՝ առանց մաքսազերծման կարելի է ներմուծել մինչև 5 կգ կարանտինային հսկողության ենթակա բուսասանիտարական արտադրանք (գրեթե բոլոր տեսակի մրգերը և բանջարեղենը): Շուտով ուժի մեջ կմտնեն նոր սահմանափակումներ ԵԱՏՄ համաձայնագրի մի շարք դրույթների հետ կապված, որոնց թվում կա նաև մեքենաների մաքսազերծման հետ կապված դրույթ: Մելիքյանը նկատեց, որ ԵՏՄ կարգավորումների միայն մի փոքր հատվածն է ուժի մեջ մտել, ինչը հետագայում կարող է խնդիրներ առաջացնել հայ-վրացական առևտրաշրջանառության համար: Սակայն նա գտնում է, որ Վրաստանի և ՀՀ-ի համագործակցության համար նոր տարբերակներ կմշակվեն:
-Պարո՛ն Միքայելյան, հաշվի առնելով այն, որ Վրաստանը ԵՄ-ի հետ համագործակցող պետություն է՝ ինչպե՞ս է ՀՀ-ն ԵԱՏՄ-ի նոր կարգավորումներով հայ-վրացական հարաբերությունները շարունակելու, հնարավո՞ր է՝ վտանգվի Վրաստանի հետ առևտրաշրջանառությունը:
- Այն դրույթները, որոնք արդեն իսկ ուժի են մտել, ԵԱՏՄ կարգավորումների միայն մի փոքր հատվածն են: Նոր կարգավորումներն ու տուրքերը հիմնականում կսկսեն գործել 2018-2022 թվականներին: Իհարկե, սա կարող է դժվարություններ առաջացնել հայ-վրացական առևտրի համար, քանի որ այս պահի դրությամբ հայ-վրացական առևտուրը հարկվում է գրեթե զրո տոկոսով: Հայաստանում ու Վրաստանում արդեն մեկ տարի է՝ բանակցություններ կան առևտրի մասով, կարծում եմ՝ եկող տարվա մեջ ինչ-որ որոշում կընդունվի, և առևտրաշրջանառության նոր ձևաչափ կընտրվի, կհստակեցվի, թե ինչ հարկեր կլինեն:
- Իրականում հայ-վրացական հարաբերությունները երկկողմ են, հուշագրեր կան, ավելին՝ վերջին շրջանում վարչապետների և այլ պաշտոնյաների մակարդակով հանդիպումներ ն լինում: Մենք կարո՞ղ ենք երկկողմ հարաբերությունների պայմանավորվածությունների վրա հիմնվել, թե՞ նոր դրույթների ուժի մեջ մտնելուց հետո ելքեր պետք է որոնենք, որոնք կարող են նաև ուշացած լինել:
- Այս պահին իրավիճակ է փոխվում: Առաջին հերթին մեր բյուրոկրատիան և ընդհանրապես արտաքին քաղաքականությունը մի քիչ ակտիվացել է: Երկրորդ ու ավելի կարևոր հանգամանքն այն է, որ Վրաստանի կողմից հետաքրքրվածություն կա, որը վերջին տարիների պակասել էր, քանի որ նախկինում միայն Հայաստանն էր հետաքրքրված համագործակցությամբ: Հիմա հանդիպումներ են լինում ոչ միայն երկրների վարչապետների մակարդակով, այլև նախարարների մակարդակով էլ գրեթե ամեն ամիս այցելություններ լինում են: Այսինքն՝ այդ բանակցություններն ակտիվ գնում են:
-Ի՞նչ հստակ տարբերակներով կարելի է խուսափել Վրաստանի հետ հարաբերությունների վատթարացման վտանգից:
-Ես կարող եմ զուտ սուբյեկտիվ տարբերակներ նշել, օրինակ՝ կարող է լինել ԵԱՏՄ-ի ընդհանուր որոշում Վրաստանի մասով: Այսինքն՝ ՀՀ-ն ընդունում է ԵԱՏՄ-ի հարկային նոր դրույքաչափերը, բայց ԵԱՏՄ-ն Վրաստանի համար տոկոսներն իջեցնում է, որպեսզի Հայաստանի և Վրաստանի առևտուրը չվնասվի: Կարող է նաև ՀՀ-ն բացառությունների հնարավորություն ստանա, ինչը, կարծում եմ, որ երկարատև լինել չի կարող: Կարող է նաև այլ որոշում լինել, որոնց մասին մենք չգիտենք, բայց գոնե այս 2 տարբերակը կարող է կիրառելի դառնալ:
- Հաշվի առնելով ռուս-վրացական հարաբերությունները, ԵԱՏՄ-ում ՌԴ-ի դիրքը՝ որքանո՞վ եք իրական համարում այն սցենարը, որ ՌԴ-ն Վրաստանի համար բացառություն անի:
- Իհարկե ՌԴ ն շատ մեծ կշիռ ունի ԵԱՏՄ-ում, բայց որոշումները միասնական են ընդունվում՝ 5 երկիրը պետք է համաձայնեն այս կամ այն որոշումներին: Մի երկրի քվեարկությամբ որոշում չի կայացվում, այսինքն՝ ՌԴ-ն, երբ ցանկանում է որոշում կայացնել, այլ միջոցների է դիմում, օրինակ՝ առաջարկում է այլ բան այդ որոշման դիմաց: Կարծում եմ՝ հիմա էլ նույն կերպ կլինի: Սակայն այստեղ խնդիրն այն է, որ հայ-վրացական հարաբերությունները ԵԱՏՄ մյուս պետություններին չեն հետաքրքրում, մեծ դժվարություն չի լինի: Իհարկե, Վրաստանը չի կարող ստանալ այն առավելությունները, որոնք ունեն ԵԱՏՄ երկրները միմյանց միջև: Հայաստանի ու Վրաստանի միջև կարող է զրո տոկոս է հարկվում, որոշ դեպքերում՝ մի քիչ բարձր, ԵԱՏՄ-ի պարագայում դա կարող է Վրաստանի համար իջնել կես տոկոսով: Հնարավոր է՝ Վրաստանի համար սա շահեկան լինի, այս պարագայում հայ-վրացական հարաբերությունները չեն տուժի: Կարծում եմ՝ ամենակարևորն այն է, թե կողմերն ի՞նչ են ուզում՝ ցանկանո՞ւմ են, որ չտուժեն հարաբերությունները, թե ոչ: Այս պահին հստակ երևում է, որ ցանկանում են, որ երկկողմ հարաբերությունները չտուժեն:
The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest Project
Idram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden Mall
Ucom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers
IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational Foundation
IDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026
Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams
IDBank Launches Special Campaign for SWIFT Transfers
Converse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets Armenia
Ucom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia
The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025
IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial Tool
Safe Workplace as a Guarantee of Development
Spring Promotion at Megamall from Idram&IDBank
“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms
Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure Funding
IDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles Times
AraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive Year
Ucom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum
ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee
Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora
New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBank
New Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBank
UBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK
In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms
Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance Group
IDBank Expands Travel Benefits of Premium Cards
Free Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle East
Love Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris
Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin Branch
Ucom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom
Individuals and businesses, near and far, all welcome
Trust and reach across the globe
Choosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank App
Ucom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable Gifts
AraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback 
“My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.
Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network
Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange
Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia
2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca Cards
Order an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashback
IDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes
Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation
KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBank
Ameriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New Customers
Dangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online Surveys
Justice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe Hakobya
Idram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving Day
AraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” Award
IDBank has opened a representative office in Glendale, California 
