Yerevan, 19.March.2026,
00
:
00
BREAKING


Ծխե՛լ, ծխե՛լ մինչև ՎԵՐՋ…

SOCIETY

Որպես կանոն, երբ խմում եմ, ծխում եմ… Ավելի ճիշտ, երեկոյի ընթացքում վառում եմ մեկ-երկու գլանակ, որ այդպես էլ, ի վերջո, հանգչում են մոխրամանի մեջ…

Երբեք ծխող չեմ եղել, սկսած դպրոցական տարիներից, երբ ընկերներիս մեծամասնությունը ծխում էր: Ճիշտ է, եթե անկեղծ լինենք, այդ գաղտնի ծխելու մեջ կար որոշակի պատանեկան ռոմանտիզմ, սակայն ծխախոտն այդպես էլ չձգեց, իսկ ռոմանտիզմի հետևանքով մանկության ընկերներիս բացարձակ մեծամասնությունն այսօր արդեն նվազագույնը 15 տարվա ծխելու «ստաժ» ունեն… Բոլորն էլ ուզում են թողնել, անխտիր, սակայն… Երեկ փողոցում տեսա երկու երեխայի, որոնց մոտ դեռ հազիվ երեսի աղվամազերն էին սկսել հայտնվել, տեղավորվել էին այգու նստարանին և անհոգ ծխում էին…

Ինչպես կասեր Հեմինգուեյը՝ потерянное поколение… Վերջերս, երբ Հայաստանում էր Նորին Մեծություն Հորդանանի Արքայադուստր Դինան, հետաքրքիր մի կոնցեպտ նշեց ծխախոտի դեմ պայքարի վերաբերյալ: Նա ասում էր՝ պետք չէ պայքարել ծխողների դեմ, ընդհակառակը, նրանց հետ պետք է համագործակցել: Ժամանակին մենք չգիտեինք ծխելու վնասների մասին, և ծխում էինք: Ծխողի համար դժվար է թողնել ծխելը, բայց պետք է օգնել նրանց բուժվել… Հարցրեք ցանկացած ծխողի՝ արդյոք նա կուզի, որ իր երեխան ևս ծխի… Մենք պետք է պայքարենք, որ մեր երեխաները չծխեն, որ նրանք ավելի առողջ լինեն:

Հայաստանում տղամարդկանց մոտ թոքի քաղցկեղից մահացությունը գրավում է աշխարհում առաջին տեղերից մեկը: Հիմնական պատճառը՝ ծխելն է: Երբևէ տեսել ե՞ք թոքի քաղցկեղով հիվանդի… Չկա աշխարհում մի մարդ, որ ուզենա, որ իր երեխայի մոտ հետագայում ծխելու հետևանքով թոքի քաղցկեղ զարգանա…

Իսկ ինչ կարող ենք անել: Ինչպես անենք, որ երեխաները չծխեն: Չէ որ, ապացուցված է, որ ծխելու համար ամենախոցելի տարիքը պատանեկան ու երիտասարդ տարիքն է: Այդ դեպքում, միգուցե պետք է քրեական պատիժ սահմանել երեխաների շրջանում ծխախոտի վաճառքի և տարածման համար՝ շատ խիստ պատիժ, ինչպես օրինակ՝ թմրանյութերի դեպքում է… Տարեկան մոտ 600 հազար մարդ մահանում է երկրորդային ծխի հետևանքով, որի 75%-ը կազմում են կանայք և երեխաները: Ուրեմն պետք է շատ խիստ տուգանք սահմանել նաև այն փակ տարածությունների համար, որտեղ կծխեն…

Համաձայն տարբեր միջազգային կազմակերպությունների տվյալների, ծխախոտի օգտագործման հետևանքով մահացել է մոտ 100 միլիոն մարդ, և հաշվարկվել է, որ նման տենդենցի դեպքում 21-րդ դարում ծխելու հետևանքով կմահանա մոտ 1 միլիարդ մարդ:

Ինչպես նշում էր Նորին Մեծությունը, ծխախոտի ընկերությունները կենտրոնացել են մեր պես զարգացող երկրների վրա: Նրանց համար շատ խիստ պայմաններ են ստեղծվել Ամերիկայում, Եվրոպայում և Ավստրալիայում, և նրանք այժմ իրենց ողջ ռեսուրսները կենտրոնացրել են չզարգացած և զարգացող երկրների վրա… Մարլբորոն արտադրող ընկերության տնօրենի աշխատավարձը կազմում է մոտ 12 միլիոն դոլար: Իսկ որտեղից է գոյանում այդ աշխատավարձը…

Գևորգ Ն. Թամամյան

Բժշկական գիտությունների թեկնածու, գիտությունների մագիստրոս

ԵՊԲՀ ուռուցքաբանության ամբիոնի դասախոս

Գերմանիայի Ուլմի համալսարանի մանկական ուռուցքաբանության դասախոս

ԵՊԲՀ Մուրացան հիվանդանոցային համալիրի քիմիաթերապիայի կլինիկայի մանկական ուռուցքաբան, արյունաբան

 

Ucom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, CaliforniaTeam Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker ArmeniaUcom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift