Տնտեսական աճի սպասումով

2016 թվականի տնտեսական տարվա ավարտին հաշվված օրեր են մնացել, ինչը նշանակում է, որ մոտենում է նաև տարին ամփոփելու ժամանակաշրջանը: Պետության համար փորձություններով լի տարին ամփոփող ամենակարևոր մակոտնտեսական ցուցանիշների մասին բազմաթիվ կանխատեսումները գնալով ստանում են ավելի ամփոփ տեսք: Այդ ցուցանիշների մեջ, անկասկած, գլխավորը ու տնտեսական տարվա հիմնական բնութագրիչը հաշվետու տարվա ընթացքում արձանագրված Համախառն ներքին արդյունքի ծավալն է և արձանագրված տնտեսական աճը:

Այսպիսով, ամփոփելով վիճակագրակայն տվյալները, 2016 թվականի առաջին կիսամյակում առավել բարձր ցուցանիշներ գրանցվել են հանքարդյունաբերության, գյուղատնտեսության և որոշ չափով նաև ծառայությունների և զբոսաշրջության ոլորտներում։ 2016 թվականի առաջին կիսամյակում առավել բարձր ցուցանիշներ գրանցվել են հանքարդյունաբերության, գյուղատնտեսության և որոշ չափով նաև ծառայությունների և զբոսաշրջության ոլորտներում։

Ազգային վիճակագրական ծառայության ներկայացրած ամփոփ տվյալներով տվյալներով՝ 2016 թվականի երկրորդ եռամսյակումմ Հայաստանի տնտեսական աճը կազմել է 1,5%: ԱՎԾ-ի նախորդ եռամսայակի հրապարակած ցուցանիշը ավելի սփոփիչ էր և արձանագրում էր 2016 թվականի առաջին եռամսյակում արձանագրված 4,5% տնտեսական աճ։ Ամփոփելով նաև ավարտին մոտեցող 3-րդ եռամսյակի ցուցանիշները՝ պարզ է դառնում, որ, համաձայն հրապարակված վիճակագրական տվյալների, 2016 թվականի արդյունքներով Հայաստանում 2,5-3,5%-ի սահմաններում տնտեսական աճ կգրանցվի։ Հայաստանի տնտեսական աճի կանխատեսումները միջազգային հեղինակավոր կառույցների կողմից ևս տատանվում է 2 տոկոսի շրջակայքում: Օրինակ՝ Համաշխարհային բանկի վերջին կանխատեսման համաձայն, Հայաստանի Հանրապետությունում 2016թ. տնտեսական աճը կկազմի 1,9 տոկոս, ՎԶԵԲ-ը կանխատեսում է աճ 2-2,5 տոկոսի սահմաններում, Fitch-ը` մինչև 2 տոկոս աճ, Moody’s-ը կանխատեսում է Հայաստանում 2016թ. ՀՆԱ-ի աճի դանդաղեցում մինչև 2,2 տոկոս:

Համաշխարհային բանկի «Հայաստան. ամենամյա տնտեսական տեղեկագրում» նշվում է նաև տնտեսական աճի նախկինում կանխատեսվող մակարդակի անկաման բնութագրումը, համաձայն որի, արտաքին պայմանների վատթարացման, մասնավորապես՝ Ռուսաստանի տնտեսական անկման համատեքստում ՀՆԱ աճը 2016թ. դանդաղել է: Չնայած դեպի Ռուսաստան արտահանումների և Ռուսաստանից ստացվող դրամական փոխանցումների ծավալների կրճատմանը՝ աճն ակնկալվածից ավելին էր՝ պայմանավորված մեկանգամյա այնպիսի գործոնների ազդեցությամբ, ինչպիսիք էին բերքառատ գյուղատնտեսական տարին ու նոր պղնձահանքի գործարկումը: Նույն զեկույցի համաձայն՝ Հայաստանի ՀՆԱ-ի իրական աճը 2015-ին կազմել է 3%, իսկ 2016-ին աճի տեմպը կլինի 1.9%։ Հիշեցնենք, որ 2016 թվականի ՀՀ պետբյուջեով այս տարվա համար կանխատեսվում է 2.2% տնտեսական աճ։

Հայկ Բեջանյան, Past.am վերլուծաբան