Պետականության սինդրոմ
ԲԼՈԳ
Արման Ալավերդյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է.
Հայ պետականության կայացման ճանապարհն ունի յուրահատուկ ու բազմաբովանդակ, կարելի է ասել բազմաթիվ վայրիվերումներով լեցուն հետագիծ: Քիչ չեն եղել պետականության ինստիտուցիոնալիզացման և պլյուրալիզմի շուրջ կապված տարաբնույթ ու բազմաբովանդակ մոտոցումներն ու հայացքները։
Ինչ խոսք միանշանակ չի կարելի ասել, թե հայ ժողովուրդի անկախության ձեռք բերումը լոկ հայ ազգի դարավոր իղձերի ու պայքարի, նպատակների կամարտահայտության ծնունդ էր, չնայած դա երբեք չպետք է անտեսվի ու մոռացվի, ըստ իս, այստեղ առկա են ավելի լուրջ աշխարհաքաղաքական և գեոստրատեգիական նուրբ մանևրներ, որոնց անհրաժեշտ է անդրադառնալ։
Խոսքն արտաքին ազդակների, պատվիրատուների և տարածաշրջանում կոնկրետ շահերի բախում ունեցող պետություների և գերտերությունների, ինչու չէ նաև մեր անմիջական հարևանի վաղեմի երազանքի մասին է։
Եթե խնդրին նայենք լրիվ այլ ձևաչափով՝ պատկերը դառնում է համընդհանուր, պարզ, և երևում են դաշտում խաղացող ֆիգուրներն` իրենց իրական կերպարներով և խորը գնացող ցանկություններով։
Դաշտում գործող անձիք առաջին հայացքից թվում են կամ «բաեկամ ու դաշնակից», կամ հայ ժողովրդի «դարդ ու ցավով» ապրող բարի դեմքով «Քեռի Սեմ»։ Ստեղծվում է մի իրադրություն, որ թվում է, թե ինչ կա որ հզորներն ամեն կերպ փորձում են հոգալ թույլի, քրիստոնյաի, բարեկամի խնդիրները: Անկախության գաղափարը օգտագործվեց շատ ճկուն անցում կատարվեց իրականից դեպի թվացյալը, ինչն իրականում ցանկանում էին մատուցել։
ԽՍՀՄ տարբեր հատվածներում՝ հատկապես առավել կոնֆլիկտոգեն ու պայթունավտանգ դառնալու հավանականություն ունեցող Անդրկովկասում, արհեստականորեն սկսվեցին առաջ քաշվել ազգերի ինքնուրույնություն, պատմական անցիալի երբեմնի փառքի մասին տեսություններ ու լեգենդներ, կրոնական արժհակմակարգերի, տնտեսության ազգայնականացման, էթնիկ պատկանելիության դրսևորման նոր ալիքների տեսքով վառվեցին խմորումների օջախներ։
Այս ամենն արվում էր տարածաշրջանը լարված պահելու, հեշտ կառավարելու, ժողովրդին ձեռնասուն դարձնելու համար, որովհետև Կենտկոմին հարկավոր չէին ուժեղ, ազգայնական ծայրամասեր։ Նման քաղաքականությանը բնականաբար պետք է հաջորդեր ադեկվատ շաունակությունը, որոնք ցայտուն դրսևորվեցին Սումգաիթում, Բաքվում, Կիրովաբադում, Մարաղայում տեղի ունեցած հայտնի սարսափելի դեպքերով։
Մի ողջ ժողովուրդ դարձավ փախստական։ Սովետական պետությունը հասկանում էր, որ արդեն հեռավոր անցյալ են նետվել իր երբեմնի փառքն ու հեղինակությունը, և Գորբաչովի «перестройка» ասավածը պարզ դարձավ, թե ի՞նչ էր ուզում վերակառուցել հզոր սովետների վերջին մոհիկանը։
Ազգային բախումները շարունակվեցի Վրաստանում, Մերձդնեստրում, ապա ավելի ուշ` Չեչնիայում։
Թուրքիան նույպես շահագրգիռ էր ՀՀ անկախացմանը, քանի որ վերջապես Հայաստանը չէր լինելու ԽՍՀՄ լոկոմոտիվի մի ատրիբուտ, այլ սուվերեն, իսկ դա նշանակում էր՝ ամեն միջոցով օգնել Ադրբեջանին` Ղարաբաղը համար, ինչպես նաև իրականացնել, դեռևս նախորդ դարասկզբին կիսատ մնացած պռոեկտի՝ պանթուրքիզմի իրականցման համար, քանի որ ծավալապաշտական այդ ծրագրում Հայաստանի ուծացումն առաջնային հարց էր։
Արտակարգ իրավիճակ՝ Արագածոտնում, մերկասառույցի պատճառով առաջացել է մոտ 18 կիլոմետրանոց խցանում, մեքենաների թիվն անցնել է 4000-ը
Ադրբեջանն ընկնավորում է «Արցախ» բառից
Մկաններով շախմատ. ո՞ր երկիրն է համարվում սուսերամարտի հայրենիքը. «Փաստ»
Ինչպես հասկանալ երշիկի անորակ և որակյալ լինելը․ գաղտնի նշաններ, որոնց պետք է ուշադրություն դարձնել
Լեհաստանը կործանիչներ է օդ բարձրացրել Ռուսաստանի գործողությունների պատճառով
ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (7 ՓԵՏՐՎԱՐԻ)․ Բաց տիեզերք՝ առանց ապահովագրող ճոպանի, խաղաղ բնակչության զանգվածային սպանդներ. «Փաստ»
Մոռացված հրաշք՝ Տավուշի մարզում. բացահայտելով Հայաստանը (մաս 2)
«Սրբազանն էլ է տնային կալանքի տակ, քաղաքացուն խոշտանգած ոստիկա՛նն էլ․ խայտառակություն է»․ Էդմոն Մարուքյան
Պրոակտիվ քաղաքականությանը պատասխանում են` պատերա՞զմ ես ուզում. Մենուա Սողոմոնյան
Չենք թողնի, որ մեր կորուստներն իզուր լինեն․ Գագիկ Հովհաննիսյան
Ի՞նչ է կատարվում հայ-ռուսական հարաբերություններում. «Փաստ»
Մեզ համար հայրենիքն անգին է, իրենց համար այն 30 արծաթի գին էլ չունի. Արշակ Կարապետյան
Օլիմպիական խաղերում ՀՀ դրոշակակիրը Ակոպովա-Ռախմանին զույգն է եղել | Հայ մարզիկների ելույթների ժամանակացույցը
Գագիկ Ծառուկյանի աջակցությամբ Վարդենիսում բացվեց սառնարանային տնտեսություն
Թե ինչպես է սպորտը դառնում հանրային դիվանագիտության արդյունավետ գործիք․ Իգոր Չայկա
Արտառոց դեպք՝ Արարատում, 47-ամյա տղամարդը մեքենայում շանտաժով uեքuուալ գործողություններ է կատարել 14-ամյա աղջկա նկատմամբ
Բնակարաններից մեկում հայտնաբերվել են երիտասարդ տղամարդու և կնոջ դիակներ
ԱՄՆ-ն տարածաշրջանում Ռուսաստանի թե Եվրոպայի ազդեցությունն է ուզում թուլացնել. «Փաստ»
Ինչպե՞ս է իրականում աշխատում Temu-ն. իրակա՞ն են արդյոք զեղչերը
«Արարատ 73». պատմություն նվիրվածության, համառության և հաղթանակի մասին. «Փաստ»
Ֆինլանդիայի ամենամեծ արևային էլեկտրակայանի գործարկումը չի ընթացել ժամանակացույցով
«Հույս չունեմ, որ այստեղից կպրծնեմ, երկնքից կրակ է թափվում». Սերյոժա Փանոսյանն անմահացել է սեպտեմբերի 29-ին Հադրութում. «Փաստ»
Արդարադատության նախկին փոխնախարար Տրոպինը խեղդվել է լոգարանում
Երբ եկեղեցու դեմ ճնշումը դառնում է միջազգային օրակարգ
Երբ Մոսկվայում չեն վստահում Երևանին
Նոր միջուկային մրցավազքի վերսկսման վտանգները. «Փաստ»
Փեսացուն սրտի կաթված է ստացել իր հարսանիքի ժամանակ
Մեկնարկել է ձմեռային Օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը (լուսանկարներ)
Աղոթք նեղության ժամին
Որտե՞ղ է իրականում թաքնված շան գլուխը. «Փաստ»
ԵՄ երկրներ ձուկ և ձկնամթերք արտահանելու նպատակով կկատարվեն օրենսդրական փոփոխություններ. «Փաստ»
«Փաշինյանի նպատակն իր թիմի և կողմնակիցների հոռետեսությունը փարատելն է». «Փաստ»
Ինչպես թույլ չտալ ձայների փոշիացում. «Փաստ»
Մրցանակային «եղբայրություն»... հազարավոր զոհերի, զրկանքների ու բռնագաղթի հաշվին. «Փաստ»
Ի՞նչ են ցույց տալիս Ռոբերտ Քոչարյանի ասուլիսի դիտումներն ու արձագանքները. «Փաստ»
Հիմա ինչի՞ց են «նեղված» քպականները. «Փաստ»
Ռուսական ուժերը գիշերային հարվածներ են հասցրել Ուկրաինայի էներգետիկ օբյեկտներին
Լավ հանդիպում էր, մրցում էին երկու շատ ուժեղ թիմեր․ Սպերցյանը՝ «Զենիթի» հետ խաղի մասին
Հումորիստ Նուրլան Սաբուրովին արգելվել է մուտք գործել Ռուսաստան 50 տարով․ ո՞րն է պատճառը
«Արարատ 73» ֆիլմի պրեմիերան, կարմիր գորգը, հայտնի հյուրերն ու ԽՍՀՄ ֆուտբոլի պատմական գավաթը
ԵԱՀԿ-ն աշխատում է Եվրոպայում պատերազմը կանխելու ուղղությամբ. Սինիրլիօղլու
Լիլի Մորտոն երեխայի է սպասում (լուսանկարներ)
Իտալիայում տեղի է ունենում ձմեռային Օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը (տեսանյութեր)
«Ալ Նասրը» երկրորդ խաղում անընդմեջ հասավ հաղթանակի առանց Ռոնալդուի (տեսանյութ)
«Հըզբոլլահի» հետախուզության ղեկավարը հրաժարական է տվել
Արցախի թեմի առաջնորդը նամակով դիմել է ԱՄՆ փոխնախագահին
Խոշոր ավտովթար՝ Երևանում. Հանրապետության հրապարակում «Honda»-ն բախվել է կայանված «Lexus»-ին, անցել կանաչ գազոնի վրայով, կոտրել հետիոտնի համար նախատեսված լուսակիրն ու ցուցանակը և գլխիվայր շրջվել. կա վիրավոր
25-րդ ձմեռային օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը
Անմահացած մեր տղաների մայրերի հետ հանդիպումից հետո դառնում ենք ավելի վճռական․ Ավանեսյան
Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-6 աստիճանով․ եղանակն՝ առաջիկա օրրերին
