Երևան, 11.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Վանգայի առեղծվածը. բացառիկ մանրամասներ մեծագույն պայծառատեսի կյանքից. լուսանկարներ

ԼԱՅՖ

Երբ շատ բան գիտես, շատ բան ես տեսնում, լսում ու զգում, երբ տեսնում ես եղբորդ, ամուսնուդ, անգամ քո սեփական մահը, բայց չես կարողանում կանխել, կարծես ճակատագրի հեգնանք լինի: Շատերը կհամաձայնվեն, շատերը ոչ, իսկ գուցե դա Աստծո պարգև է. հարցեր, որոնք հասարակ մահկանացուները չգիտեն: Այս հարցերի պատասխանները թերևս գիտեր միայն նա՝ 90-ականների մեծագույն պայծառատեսը՝ Վանգան: Իսկ ո՞վ է նա. Past.am-ը կներկայացնի բացառիկ մանրամասներ մեծագույն պայծառատեսի կյանքից:

Վանգելիա Պանդեվա Դիմիտրովան' հետագայում Գուշտերովան, ծնվել է1911 թ. հունվարի 31: Աղքատ ընտանիքում ծնված հասարակ աղջիկը ոչնչից ու ոչմեկից որևէ բանով չէր տարբերվում: Թերևս միայն մի արտառոց բան կարելի է առանձնացնել, որ կատարվել է հենց ծնված պահին: Նա լույս աշխարհ է եկել ահավոր թույլ, այնքան թույլ, որ չի կարողացել անգամ ճչալ, ինչը բնորոշ է առողջ ծնունդներին: Վանգան վաղաժամ էր ծնվել (9 ամսից շուտ) և առողջական խնդիրներ ուներ։ Տեղի ավանդույթների համաձայն՝ երեխային անուն չէր տրվում, քանի դեռ նա կենդանության նշաններ ցույց չէր տվել։ Եվ ահա, երբ երեխան առաջին անգամ ճչաց, ցույց տվեց կենդանության նշաններ՝ դայակը դուրս եկավ փողոց և անծանոթից խնդրեց մի անուն ասել։ Անծանոթը առաջարկեց Էնդրոմեհա անունը, սակայն սա շատ հունական էր, իսկ ահա երկրորդ անծանոթի առաջարկած անունը՝ Վանգելիա, որը նշանակում է «բարի լուր բերող»՝ դուր եկավ դայակին և նա ընտրեց այդ անունը, չնայած այն նույնպես հունական ծագում ուներ, բայց այդ տարածքներում տարածված անուն էր։ 

Բացի դա նրա գլխից ավելորդ ականջներ իսկ ձեռքերից ու ոտքերից ավելորդ մատեր են եղել աճած: Ասում են' նրան անգամ անուն չեն տվել' մտածելով, թե չի ապրի, բայց արի ու տես, որ 2 ամիս անց նա ճչացել է: Վերջապես որոշել են փոքրիկի անունը դնել Վանգելիա, ինչը նշանակում է «բարի լուր բերած»: Մայրը մահացել է, երբ Վանգան եղել է ընդամենը 3 տարեկան:

Վանգան մանկության տարիներին շատ էր սիրում խաղեր խաղալ, ինչն էլ դուր չէր գալիս նրա հորը: Եվ նա ստիպված է լինում արգելել աղջկան խաղեր խաղալ: Շուտով նրա հայրը երկրորդ անգամ է ամուսնանում: Խորթ մայրը կարողանում է փոխարինել երեխային հարազատ մորը: Ընտանիքը ապրում էր հաշտ ու համերաշխ: Թերևս այդպես էլ կշարունակվեր, եթե մի գեղեցիկ օր չլիներ այն, ինչը գուցե ճակատագրով նախատեսված էր աղջնակի համար:

Մի ամպամած օր, երբ երեխաները խաղում էին բակում, հանկարծ նկատեցին մեծ, սև ամպ, կարծեցին, թե ամպրոպ է սպասվում, բայց ամպրոպի փոխարեն փոթորիկ բարձրացավ: Այն արմատախիլ էր անում ծառերը ու ողջ փոշին պտտում երկրի երեսին: Փոթորիկը բարձրացրեց նաև Վանգային ու գետնին շպրտեց շատ ավելի հեռու: Այնպես որ փոքրիկին գտան միայն երեկոյան՝ աչքերի մեջ ավազ լցված: Նա անգիտակից էր, իսկ երբ ուշքի եկավ, չկարողացավ բացել աչքերը: Բժիշկները խորհուրդ տվեցին նրան տեղափոխել մայրաքաղաք ու վիրահատել, բայց ընտանիքը գումար չուներ, իսկ մինչ կփորձեր ճարել, Վանգան վերջնականապես կուրացավ: Նրան տեղափոխեցին «կույրերի տուն» , որտեղ ապրեց 3 տարի ու այդ ընթացում սովորեց կարդալ, կար անել:

 

Հենց այստեղ նա հանդիպեց նաև իր առաջին սիրուն' մի կույր երիտասարդի, ում հետ պատրաստվում էր կյանքը կապել: Բայց ճակատագիրն այլ կերպ որոշեց նրա ուղին: Խորթ մայրը մահացավ ու հայրը նրան հետ բերեց տուն:

Հետագա 10 տարիները դարձան ամենադժվարը Վանգայի կյանքում: Նա անընդհատ կար էր անում, բայց գումարը միևնույնն է քիչ էր: Հենց այս տարիներին էր, որ նա ծանր հիվանդացավ ու անկողնուն գամվեց: Ոչ ոք չէր հավատում, որ Վանգան կապրի, բայց նա ապրեց և ինքնուրույն վեր կացավ անկողնուց: Հենց այդ պահից էլ ի հայտ եկան նրա զարմանալի կարողությունները: Ասում են' նա մի տարի չքնեց' դրանից առաջ ընկնելով երկարատև տրանսի մեջ, որի ընթացքում խոսում էր ոչ իր ձայնով: Մի օր էլ չդիմացավ ու հարևանուհիների մոտ ասաց, որ ապրիլին պատերազմ է սկսվելու: Նրան, իհարկե, չհվատացին, սակայն պատերազմը երկար սպասեցնել չտվեց. ապրիլի 6-ին գերմանկան զորքը նախահարձակ եղավ: Այդ օրվանից էլ Վանգային սկսեցին «պայծառատես» կոչել, ու նրա տան մոտ հերթեր գոյացան:

Վանգան, իր կարողությունները բացատրել է ինչ-որ անհասկանալի մարմինների առկայությամբ, որոնց ծագումը բացատրել չի կարողացել: Նա ասում էր, որ խոսում է մահացածների հետ: Նրա հաճախորդներից շատերն էլ են պնդում, որ տարօրինակ կնոջ մոտ իրենք լսել են մահացած հարազատների ձայները. «Երբ իմ դիմաց որևէ մեկը կանգնում է, նրա շուրջ են հավաքվում իր մահացած բարեկամները: Նրանք իրենք են ինձ հարցեր տալիս ու պատասխանում են իմ հարցերին: Ես ընդամենը փոխանցում եմ ողջերին այն, ինչ հաղորդում են մահացածները»:

Վանգան չէր կանխում դեպքերը, այլ միայն գուշակում էր: Սակայն նա նաև կարողանում էր զանազան հիվանդություններ բուժել բույսերի միջոցով: Հիմնականում նա խորհուրդ էր տալիս հիվանդներին լողանալ իր ասած բույսերի թուրմով, քանի որ մաշկի միջոցով արված բուժումը ավելի արդյունավետ էր համարում: Նա երբեք չի հերքել բժշկության դրական կողմերը, բայց հաճախ ասել է, թե դեղերի շատ կիրառությունը վտանգավոր է, քանի որ դրանք «խցանում են մարդ-բնություն կապը»:

Վանգան մահից չէր վախենում և իր իսկ մահն էլ նա ընդունեց ժպիտով: Հիվանդ էր աջ կրծքի ուռուցքով ու ասում էր, որ գիտի՝ իր ժամանակը լրացել է, դրա համար էլ թույլ չտվեց իրեն վիրահատել: 1996 թվականի օգոստոսի 10-ին բժիշկները արձանագրեցին հիվանդի վիճակի լավացում: Վանգան սկսեց խոսել մի ֆրանսուհի 10-ամյա աղջնակի մասին, ով իր մեռնելու օրը պիտի կուրանա ու ստանա շնորհը: Այդ աղջիկը այժմ պիտի լինի մոտ 26 տարեկան և, ով գիտի, գուցե մի օր լսենք նաև նրա անունը:

Վանգայի զարմուհու խոսքերով՝ մահից առաջ նա հաց ու ջուր ուզեց, ապա խնդրեց, որ իրեն լողացնեն, իսկ հետո ասաց. «Այ հիմա ես պատրաստ եմ»: Մոտ ժամը 9-ին Վանգան ասաց, թե իր հետևից են եկել մահացած հարազատների հոգիները, սկսեց խոսել նրանց հետ, իսկ ժամը 10-ին բժիշկները գրանցեցին նրա մահը:

Բոլոր ժամանակնորի պայծառատեսը այսպես էր ասում.

«Ուզում եք բացատրել այն, ինչ ես անում եմ: Ինչպե՞ս է հնարավոր բացատրել, երբ դա Աստծու ձեռքի գործն է: Իմ պարգևն Աստծուց է: Նա կուրացրել է ինձ, բայց տվել է այլ աչքեր, որոնցով ես տեսնում եմ և' տեսանելի, և' անտեսանելի աշխարհը»:

 

Հայտնի է գարնանային արձակուրդների օրերը Եթե Նիկոլ Փաշինյանի կատարած հшնցանքները գումարում ենք իրար, ապա հանրագումարի պшտժաչափը, մասնագետներն էլ կգնահատեն, ցմшհ բшնտարկությունն է․ Նաիրի Սարգսյան (տեսանյութ) Վերադարձնենք վարորդական իրավունքը՝ մեքենայով տուն պահող քաղաքացիներին․ Նարեկ Կարապետյան (տեսանյութ) Կուբան այլևս նավթ և փող չի ստանա Վենեսուելայից․ Թրամփ Բջնի գյուղից դեպի Հրազդան ճանապարհի մի քանի կիլոմետրանոց մերկասառույցի պատճառով շտապօգնությունը չի կարողանում հասնել բուժառուների տուն Հայտնի են փետրվար ամսվա տոնական և ոչ աշխատանքային օրերը Ամերիկան և Իսրայելը, որ հшրձակվել են մեր երկրի վրա և uպանել մեր երիտասարդներին ու երեխաներին, հիմա հրամայում են այս մարդկանց նույնը անել․ Փեզեշքիան Հալեպում պետական հաստատությունները վերսկսել են աշխատանքը, դպրոցները մեկ շաբաթ փակ կմնան. Մարիա Գաբրիելյան Հալեպում պետական հաստատությունները վերսկսել են աշխատանքը, դպրոցները մեկ շաբաթ փակ կմնան. Մարիա Գաբրիելյան Պարոն նախագահ, դուք 100 տոկոս ճիշտ եք․ ազատություն հիմա, ազատություն հավերժ՝ երկարատև տшռապանքների ենթարկված իրանցի ժողովրդին. Լինդսի Գրեհեմը՝ Թրամփին Հուսով եմ՝ վախեցած աղջնակի պես չի պահի իրեն․ Ծառուկյանը գոտեմարտի է հրավիրել հերթական մարզիկին Փաշինյանի հիբրիդային պատերազմը հայ ժողովրդի դեմ. Կայա Կալասին ասելու եմ․ Էդմոն Մարուքյան Կան մարդիկ, որոնք կանգնած են դաժան ընտրություն առաջ` ջեռուցում, թե՞ սնունդ․ Մենք խոստանում ենք փոխել այս իրավիճակը. «Մեր ձևով»Հունվարի 12-ի գիշերը և առավոտյան, 13-15-ն առանձին շրջաններում սպասվում է ձյուն Շղթայական ավտովթար՝ Արագածոտնի մարզում․ մերկասառույցի պատճառով բախվել են 5 ավտոմեքենաներ Սոցփաթեթի շահառուների համար այլևս պարտադիր չէ կանխարգելիչ բուժզննումը. Առողջապահության նախարարություն «Սիրիայի դեմոկրատական ուժեր» կազմակերպությունը լքել է Հալեպի Շեյխ Մաքսուդ թաղամասըՎթարային ջրանջատումներ՝ հունվարի 11-ին. ո՞ր հասցեներում ջուր չի լինի Եթե կաթողիկոսը չէր ուզում, որպեսզի այս 10 եպիսկոպոսը բողոքի ձայն բարձրացներ, թող չհրապարակեր Արշակ արքեպիսկոպոսի վերաբերյալ նյութերը. Մասյացոտնի թեմի նախկին առաջնորդ Հիվանդանոցից ուղիղ եկել եմ այստեղ, պահանջվել է՝ եկել եմ. քաղաքացին՝ Մասիսի Սուրբ Թադեոս եկեղեցի գալու մասին ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ Պինդ մնացե՛ք, Տեր Ռուբեն, Սահմանադրությունը, օրենքը և ամենակարևորը՝ Աստված, Ձեր թիկունքին են․ Էդմոն ՄարուքյանԳյումրիում հրդեհ է բռնկվել «Լադա» մակնիշի ավտոմեքենայում. այն դարձել է ոչ շահագործելի Երևանում 19-ամյա տղան սուր կտրող-ծակող գործիքով վնասվածքներ է պատճառել 16-ամյա երկու անչափահասի․ վերջինները տեղափոխվել են հիվանդանոց ԱՄՆ-ի հարձակմшն դեպքում Իսրայելի և ԱՄՆ ռազմածովшյին կառույցները կդառնան մեր օրինական թիրшխները. Իրանի խորհրդարան Կոտայքի մարզի Մրգաշեն գյուղում գողnւթյան դեպք է գրանցվել Ռուբիոն և Նեթանյահուն հեռախոսազրույցով քննարկել են Իրանին, Սիրիային և Գազային առնչվող հարցերԱրման Ծառուկյանը պրոֆեսիոնալ ըմբշամարտի RAF 5 մրցաշարում հաղթել է ամերիկացի Լենս Փալմերին Թաիլանդի Փհուքեթ կղզու մոտակայքում զբոսաշրջիկներ տեղափոխող մոտորանավակը բախվել է ձկնորսական նավի. կա 1 զnհ, 22 վիրավnր Տարադրամի փոխարժեքները հունվարի 11-ին Panasonic ընկերությունը առաջին անգամ գրասենյակում թափանցիկ արևային վահանակներ տեղադրելը վստահել է սովորական շինարարներինԲախվել են «Opel» և «Honda» մակնիշների ավտոմեքենաները և այրվել. ՆԳՆ փրկարար ծառայություն Անցյալ գիշեր Իրանում գրանցվել են վերջին երեք օրվա ամենաքիչ մասնակիցներով ցույցերը. իրանագետ Ի՞նչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերին Ըստ «New York Times»-ի՝ Թրամփին ներկայացրել են ռազմակшն գործողությունների տարբերակներ, որոնք կարող են կիրառվել Իրանի դեմ. Վարդան Ոսկանյան Կիրակի օրը երկնքից հաջողություն կթափվի․ հունվարի 11-ի աստղագուշակ Եղվարդում «ԶԻԼ»-ը կողաշրջված հայտնվել է երթևեկելի գոտուց դուրս Հանճարի գենետիկական դիմանկարը. Լեոնարդո դա Վինչիի աշխատանքներում գտել են նրա ԴՆԹ-ի հնարավոր հետքեր ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ, Ստեփանծմինդա-Լարս ավտոճանապարհը փակ է բեռնատարների համար Հույս ունեմ՝ նա կկnտրի վիզը․ Փիմբլեթը սկանդալային հայտարարություն է արել Ծառուկյանի հասցեին Սթրեսը գնումների զամբյուղում. գիտնականները բացատրել են, թե ինչն այնպես չէ օնլայն գնումների ժամանակ Թրամփի վարչակազմն Իրանին հարվածելու ծրագրեր է քննարկել․ Wall Street Journal Ուկրաինական ԱԹՍ-ն հարվածել է Վորոնեժի բնակելի շենքերից մեկին. կան տուժածներ (տեսանյութեր) Իրանցիների հակակառավարական ակցիան Հայաստանում Իրանի դեսպանատան դիմաց Իրանում բողոքի ցույցերի ֆոնին չեղարկվել են Երևան-Թեհրան-Երևան չվերթները Ի՞նչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերին Գևորգ, դու էս ինչքան ես սուտ խոսում․ Ալիկ ԱլեքսանյանԶելենսկին ակնկալում է, որ Միխայիլ Ֆյոդորովը Ուկրաինայի պաշտպանության նախարար կնշանակվի արդեն արդեն հաջորդ շաբաթ ՀՀ կառավարության էլեկտրոնային փոստի համակարգն են կոտրել, մեծածավալ տվյալների արտահոսք է Աֆղանստանում չորս հանքափոր շնչահեղձ է եղել ծխից թանկարժեք քարերի արդյունահանման ժամանակ