Գյուլենը ԱՄՆ-ի կառավարությանը խնդրել է իրեն չարտահանձնել Թուրքիա

Չափավոր իսլամի քարոզիչ Ֆաթուլլահ Գյուլենը, որին Թուրքիայի իշխանությունները մեղադրել են այդ երկրում ռազմական հեղաշրջման փորձի մասնակցության մեջ, խնդրանքով դիմել է ամերիկյան իշխանություններին իրեն չարտահանձնել հայրենիք:

Այս մասին ասվում է Alliance for Shared Values (Ընդհանուր արժեքների համար դաշինք) նյույորքյան կազմակերպության կայքում:

«Թուրքական նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանն այսօր դարձյալ ցուցադրեց, որ պատրաստ է գնալ ամեն ինչի, որպեսզի ամրապնդի իր անձնական իշխանությունը եւ հետապնդումների ենթարկի իր քննադատաներին: Պնդումներն այն մասին, թե իբր ես առնչություն ունեմ այդ հեղաշրջման ահավոր փորձին, անհեթեթ են, անպատասխանատու են եւ չեն համապատասխանում իրականությանը: Ես ԱՄՆ-ի կառավարությանը կոչ եմ անում մերժել քաղաքական վրիժարության նպատակով արտահանձնման գործառույթի չարաշահման փորձերը», -փաստաթղթում նշել է Գյուլենը:

Երկուշաբթի ամերիկյան CNN հեռուստաընկերությանը տված հարցազրույցում Էրդողանը հայտարարել է, որ Գյուլենին ԱՄՆ-ից արտահանձնման հույս ունի: Թուրքիայի նախագահը հիշեցրել է, որ Վաշինգտոնն ու Անկարան հանցագործներին արտահանձնելու փոխադարձ համաձայնագիր ունեն:

«Երբ դուք դիմում եք որեւէ մեկին արտահանձնելու մասին, ես ենթարկվում եմ, չէ՞ որ դուք իմ ռազմավարական գործընկերն եք: Ես ղեկավարվում եմ այդ սկզբունքով, սակայն դուք` ոչ, իհարկե, նման գործերում փոխադարձություն է անհրաժեշտ», -ընդգծել էր Էրդողանը:

Կիրակի ԱՄՆ-ի պետքարտուղար Ջոն Քերին հայտնել էր, որ Վաշինգտոնը կարող է Գյուլենին հանձնել Թուրքիային, եթե ԱՄՆ-ի արդարադատության նախարարություն պաշտոնապես բավարար հիմքեր ներկայացվեն:

Հուլիսի 19-ին պաշտոնական Անկարան հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ից Գյուլենին արտահանձնելու խնդրագիր է ուղարկել Վաշինգտոն:

Հուլիսի 15-ի երեկոյան մի խումբ խռովարարներ Թուրքիայում ռազմական հեղաշրջման փորձ են ձեռնարկել: Խռովարարները իրենց հսկողության տակ են առել մի շարք ռազմավարական օբյեկտներ Անկարայում եւ Ստամբուլում, բայց մի քանի ժամ հետո խռովությունը ճնշվել է: Թուրքական իրավապահ մարմիններն արդեն ձերբակալել են մոտ 8 հազար մարդու, որոնցից 118-ը գեներալներ եւ ծովակալներ, բերման են ենթարկվել 2 հազար 854 դատավորներ եւ դատախազներ: Վերջին տեղեկություններով` սպանվել է 290 մարդ, որից 100-ը` խռովարարներ, մոտ 1440 մարդ վիրավորվել է:

Թուրքիայում ռազմական հեղաշրջման փորձի հետ կապված 30 նահանգապետեր հեռացվել են պաշտոններից:       

«Անադոլու» լրատվական գործակալությունը հաղորդել է, որ ձախողված հեղաշրջման փորձից հետո Թուրքիայի վարչապետի աշխատակազմի 257 աշխատակիցներ պաշտոններից հեռացվել են, առգրավվել է նաեւ նրանց ունեցվածքը

Գործակալությունը հաղորդել է, որ պաշտոններից ազատ են արձակվել նաեւ Թուրքիայի կրոնական գործերով նախարարության 492 եւ ազգային անվտանգության ծառայության 100-ից ավելի աշխատակիցներ: Ռազմական հեղաշրջման հետ կապված Թուրքիայում արդեն աշխատանքից հեռացվել են 50 հազարից ավելի պետական չինովնիկներ: 

Նշվում է, որ բոլոր նրանք զբաղեցրած պաշտոններից հեռացվել են արդի իսլամի քարոզիչ Ֆաթուլլահ Գյուլենի «Հիզմեթ» շարժման հետ կապեր ունենալու համար:

Թուրքական կառավարությունում համոզված են, որ հեղաշրջման ոգեշնչողները դարձել են նախագահ Թայիփ Էրդողանին ընդդիմադիր չափավոր իսլամի «Հիզմեթ» շարժման կողմնակիցները, որը կապված է ԱՄՆ-ում բնակվող Գյուլենի հետ, եւ Անկարայի կողմից մեղադրվում է 2013 թվականի ամռանը հանրապետությունում իրավիճակի ապակայունացման եւ իշխանությունների նկատմամբ վստահությունը խարխլելու այլ փորձերի մեջ:

74-ամյա Ֆաթուլլահ Գյուլենը նախկինում եղել է Էրդողանի մերձավոր կողմնակիցը եւ Թուրքիայի ներկայիս նախագահին օգնել է իշխանության գալ: Էրդողանը Գյուլենին մեղադրում է պետական հեղաշրջման փորձի եւ բարձրաստիճան պետծառայողների հեռախոսային խոսակցությունները զանգվածաբար լսելու գործը կազմակերպելու մեջ, որոնց մի մասի վերծանումն օգտագործվել է 2013 թվականի դեկտեմբերի 17-25-ին Թուրքիայում Էրդողանի որդու, դստեր, փեսայի եւ կառավարության 4 անդամների մասնակցությամբ մեծածավալ կոռուպցիոն գործողությունների բացահայտման համար: Էրդողանը հայտարարել էր, որ դ րա հետեւում կանգնած են ԱՄՆ-ում վտարանդի Ֆաթուլլահ Գյուլենի հետեւորդները, որոնք ցանկանում են տապալել իր կառավարությունը: Էրդողանի հանձնարարությամբ աշխատանքից հեռացվել կամ ձերբակալվել են այդ կոռուպցիոն սկանդալը բացահայտած հազարից ավելի փաստաբաններ, դատախազության եւ ոստիկանության աշխատակիցներ:

«Հիզմեթ Հարեքեթի» ազդեցիկ կրոնական կազմակերպության առաջնորդ  Ֆեթուլլահ Գյուլենի շարժումը, որը համարվում է նաեւ նուրսիստների (նուրչուլար) շարժում, արդի իսլամ քարոզող հզոր շարժում է: Գյուլենական շարժումը քարոզում է իսլամական չափավորություն, հանդուրժողականություն, միջկրոնական երկխոսություն, իսլամի եւ ժողովրդավարության համատեղելիություն:

Այժմ Էրդողանը փորձում է հասնել ԱՄՆ-ից Գյուլենի արտահանձնմանը, որտեղ նա բնակվում է 1998 թվականից: Գյուլենն, իր հերթին, դարձել է Էրդողանի առավել նշանակալից քննադատներից մեկը:

2014 թվականի դեկտեմբերին Ստամբուլի դատական իշխանություն ները Գյուլենին ձերբակալելու հայտ են ներկայացրել` կապված Թուրքիայի գործող ղեկավարության եւ իշխող «Արդարութուն եւ զարգացում» կուսակցության դիրքերը խարխլելու համար ահաբեկչական կազմակերպություն ստեղծելու կասկածների հետ: