Երևան, 02.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Աչքերի գույնը` տաղանդների և առողջական խնդիրների ցուցիչ

ԼԱՅՖ

Նոր հետազոտությունը ցույց է տվել, որ մեր աչքերի գույնը մեր տաղանդների և առողջական խնդիրների ցուցիչն է, հայտնում է «Կոմսոմոլսկայա պրավդա»-ն:

Օրինակ` աչքերի գույնը որոշում է, թե ինչպես եք տանում ցավը, շաքարախտի ունենալու որքան հավանականություն ունեք, որքան արագ եք կողմնորոշվում, որքանով ճշգրիտ եք գործողություններում և ինչպես եք վերաբերվում ալկոհոլին: Այդ ամենը կարելի է իմանալ` նայելով մարդու աչքերին, վստահ են Պիտսբուրգի համալսարանի գիտնականները:

Լայնածավալ հետազոտություն անցկացնելով` նրանք պարզել են, որ բաց աչքերով (կապույտ կամ կանաչ) կանայք ավելի հեշտ են տանում ցավն ու սթրեսները, քան դարչնագույն աչքերով կանայք:

Պիտսբուրգի համալսարանի անեսթեզիոլոգիայի պրոֆեսոր Իննա Բելֆերը պատմել է, որ հղի կանանց շրջանում անցկացված հետազոտությունը ցույց է տվել, որ բաց աչքերով ապագա մայրերն ավելի թեթև են տարել ծննդաբերական ցավերը: 

Երեխաների ծննդից հետո էլ նրանք ավելի պակաս են մտահոգվել և անհանգստացել ու ավելի քիչ բացասական մտքեր ունեցել:

Գիտնականները հասկանում են, որ դեռևս շատ անելիք ունեն, պետք է հասկանալ` ո՞րն է կապն աչքերի գույնի հետ։ Աչքերի գույնը կախված է մարդկանց գեների 12-13 անհատական տարբերակների հետ։ Մեզ շագանակագույն, կանաչ կամ կապույտ աչքեր տվող գեները կարող են պատասխանատու լինել մեր այլ ունակությունների և հնարավորությունների համար։ 

Օրինակ, NCX-4 մի գենը (մուգ աչքեր ունեցողների մոտ) պատասխանատու է սպիտակուցների և ցավային զգացողությունների համար։ Այլ գեներ կապված են մելանինի հետ, մելանինն էլ հենց աչքերն ավելի մուգ է դարձնում։ 

Ջորջիայի Ատլանտայի համալասարանի գիտնականները 12 հազար տղամարդկանց և կանանց շրջանում անցկացված հետազոտության արդյուքնում պարզեցին, որ կապուտաչյաները կարող են ավելի մեծ քանակությամբ ալկոհոլ խմել, քան սևաչյաները։ Գիտնականները նշում են, որ շագանակագույն աչքերով մարդկանց ավելի փոքր քանակության ալկոհոլ է անհրաժեշտ թունավորվելու համար, իսկ դա նշանակում է, որ նրանք ավելի հաճախ են արբեցող դառնում։

 

Որքան մուգ են աչքերը, այնքան արագ է ուղեղի արձագանքը, այնքան ավելի զգայուն և ընկալունակ է մարդը։ Սևաչյաներն ավելի ճշգրիտ են ֆրիսբի նետում, ավելի հաճախ են նշանակետին կպնում, կապուտաչյաներն ավելի հաջող են թենիս խաղում։ 

Կապույտ աչքերն օգնում են սովորել։ 

Էդինբուրգի համալսարանի հոգեբան դոկտոր Էնթոնի Ֆելոնը 1991 թվականից ուսանողների շրջանում հետազոտություններ է անցկացրել և եկել է եզրակացության, որ մուգ աչքերով աշակերտները զգալիորեն ավելի արագ են հանձնում թեստերն ու կատարում այն վարժությունները, որոնցում կարևոր է մտածելու արագությունը։ 
Շագանակագույն աչքերով մարդիկ ավելի արագ են կողմնորոշվում, իսկ բաց աչքերով մարդիկ ռազմավարներ են, ում ժամանակ է պետք ամեն ինչի շուրջ խորհելու համար, բացատրում է դոկտոր Ֆելոնը։

Կապուտաչյա ուսանողներն ավելի հաջողակ են ծրագրման, դասակարգման մեջ, մարզաձևերից ավելի հաջողակ են գոլֆում, վազքում, իսկ քննություններին ավելի լուրջ են պատրաստվում։ 

Կոպենհագենի համալսարանի հետազոտողներն ասում են, որ մի վարկածով` շատ–շատ տարիներ առաջ բոլոր մարդիկ մուգ աչքեր են ունեցել։ Գենետիկ դոկտոր Հանս Էյբերգը վստահ է, որ ցուրտ եղանակն ու մուգ երկինքն օգնել են, որ աչքերն ավելի բաց դառնան։ Բաց մաշկն ավելի լավ է ընկալում հյուսիսային սառը և քիչ արևոտ կլիմայում կենսական կարևոր նշանակություն ունեցող D վիտամինը։ Կապույտ աչքերը նաև ավելի շատ արև են «տեսնում», ավելի քիչ են ֆիլտրում լույսը, քան մուգ աչքերը։ 

Աչքերի գույնն ազդում է և անձի տեսակի, և վարքի վրա։ Դեռևս 1977 թվականին սոցիալական հոգեբանները հարցումներ էին անցկացրել և պարզել, որ կապուտաչյա մարդիկ ավելի քիչ են խոսում իրենց մասին, ավելի գաղտնապահ են։ 

Իսկ 2006 թվականի հետազոտությունը ցույց է տվել, որ կապուտաչյա երեխաներն ավելի զգույշ են, խնամքով են վերաբերվում նոր իրերին։ 

2010 թվականին չեխ հետազոտողները հայտնաբերել են, որ շագանակագույն աչքերով տղամարդիկ ավելի ազդեցիկ ղեկավարներ են դառնում, քան նրանց բաց աչքերով գործընկերները։ Կա վարկած, որ դա այ պատճառով է, որ կապուտաչյաներն ավելի երիտասարդ տեսք ունեն, իսկ մուգ աչքերով մարդիկ` ավելի հասուն։

Սաուդյան Արաբիայի գլխավորած կոալիցիան հայտնել է հութիների արձակած հրթիռներն ու անօդաչուները խոցելու մասին Հայտնի է Գորիսի մոտ մահացած 20-ամյա զինծառայողի ինքնությունը Այնպես չէ, որ Եվրոպան ամբողջովին հաշտ է Արցախի բռնազավթման հետ. Աննա ԿոստանյանԻնչպիսի եղանակ է սպասվում հոկտեմբերի 2-7-ը «ՀայաՔվե» ազգային քաղաքացիական միավորման խորհրդի անդամները հյուրընկալել են «Ժողովրդավարության միջազգային դիտարան» (IODA) եվրոպական անկախ փաստահավաք առաքելության ներկայացուցիչներինՏեսչական մարմինը բացահայտել է ծխախոտային արտադրատեսակների բաց վաճառք Ռուբեն Մեհրաբյանը դատարանի որոշմամբ ներողություն է խնդրել Սամվել ԿարապետյանիցԵգիպտոսն ու Եթովպիան փոխադարձաբար արտաքսում են բարձրաստիճան դիվանագետներինԵրևանում նորածին է մահացել. ծնողները մեղադրում են Մարգարյան ծննդատան մասնագետներին Պեսկովը հայտարարել է, թե ինչ է պետք ՌուսաստանինԱդրբեջանցին ԹՐԻՓՓ-ն է գուցե փորձարկել, բայց կիսատ է ստացվել․ Մենուա ՍողոմոնյանԻրանը կոչ է անում Իրաքին վերսկսել օդային հաղորդակցությունը ԱՄՆ-ն Patriot-ի լրացուցիչ մարտկոցներ է ուղարկել Սաուդյան Արաբիա և Կատար. Axios Շաքի բնակավայրում արձանագրված դեպքով նախաձեռնվել է քրեական վարույթ Հայաստանի Սահմանադրության փոփոխությունը խաղաղության համաձայնագրի վերջին քայլն է. Հիքմեթ Հաջիև Կապիկի միս ուտելուց հետո չորս մարդ է մահացել«Արցախ» անունը հնչեցնելու համար պատժվում է ամբողջ եկեղեցական համակարգը. Մենուա ՍողոմոնյանՓաշինյանը տեսակապով մասնակցում է Մինսկում ընթացող Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի նիստին Ազգերի լիգա․ Հայաստանի և Կիպրոսի ընտրանիների վերջնական հայտացուցակը Գազ չի լինի հոկտեմբերի 5-ի 09։00-ից մինչեւ հոկտեմբերի 6-ի 21:00-ն Հարբած կինը մեքենայով վրաերթի է ենթարկել մորըԻնչո՞ւ է Սյունիքը հայտնվել բազմաբևեռ աշխարհաքաղաքական խաղի կենտրոնում․ Արտակ Զաքարյան Վթար․ ջուր չի լինի մինչեւ 20:00-ն Մինչ Ադրբեջանը պատրաստում է իր սերնդին պшտերազմի համար, ՀՀ-ն կոչ է անում արագացնել հայ ժողովրդին ազգային արժանապատվությունից զրկելու գործընթացը. ադրբեջանագետ Հունաստան-Նիդերլանդներ հանդիպումն ավարտվել է ոչ-ոքի՝ 2-2 հաշվով ԱՄՆ-ն Patriot հրթիռային երկու մարտկոց է տեղակայում Սաուդյան Արաբիայում և Կատարում Bloomberg. Իրանը պայմաններ է սահմանել տեսուչների՝ միջուկային օբյեկտներ վերադառնալու համար Հութիները հայտարարել են Եմենում Սաուդյան Արաբիայի կողմից նոր հարվածների մասին Չկա այլևս հայկական ազգային պետություն. Ադրբեջանը երբեք, ոչ մի պայմանագրով չի դադարելու մեզ ճնշել ու ներկայացնել իր պահանջները. թյուրքագետ ԱՄԷ-ի երեք լցանավ գրոհի է ենթարկվել Հորմուզի նեղուցում նավագնացության կանոնները խախտելու համարԷլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի 5 վարչական շրջաններում և 8 մարզերում Հանգուցյալին սառը կոմպրես դնելուն է նման ԵՄ-ի օգնությունը, մաքսատուրքերը հանելը ոչինչ չի փոխում The Telegraph․ Նապոլեոն Բոնապարտի նամակը կարդացել են նեյրոնային ցանցի միջոցով Ամենօրյա ռեժիմով էժան քարոզչության վերածված «բունկերները», «ամրոցները» չեն կարողացել ֆիքսել ադրբեջանցու սահմանին հայտնվելը, և թիկունքում «վոյաժների» կազմակերպումը. Տիգրան Աբրահամյան Ֆուտբոլն ավելի կարևոր է, քան նրանք, ովքեր այն կառավարում են․ Չեֆերին Ինչ փոխարժեք է սահմանվել այսօր Ռոնալդուին սպառնում է որակազրկում Թրամփը Թենեսիում անհաջող մահապատիժը հետաքրքիր միջադեպ է անվանել Իրանական կողմը պատրաստակամություն է հայտնել ներդնելու իր փորձը Երևանի մետրոպոլիտենի զարգացման գործումԳանգուղեղային վնասվածք ստացած տղամարդու կյանքը փրկել չի հաջողվելՀոկտեմբերի 2-ին ժամանակավորապես կդադարեցվի մի շարք հասցեների էլեկտրամատակարարումըԳոռ Մինասյանն Ասիական խաղերում բավարարվեց բրոնզե մեդալովԱվտովթար՝ Կոտայքի մարզում. կա վիրավորԱդրբեջանցի զինծառայողի դեպքով բողոքի ակցիա՝ հոկտեմբերի 2-ին ԱԱԾ-ի դիմացԱդրբեջանցուց վիրավորում ստացած քաղաքացու երեխաները ևս դիմել են բուժօգնության․ մանրամասներԴոնեցկի տարածքի մոտ 11%-ը դեռևս գտնվում է Ուկրաինայի վերահսկողության տակ․ Պուտին Մոլորված զինվո՞ր, թե՞ սահմանը հատած ու քաղաքացու վրա կրակած անձ․ ի՞նչ պետք է անի ՀայաստանըԱդրբեջանցի զինծառայողի կրակոցից վիրավորված սյունեցի կինը տեղափոխվել է ԵրևանԹրամփ․ Իրանի միջուկային սպառնալիքը վերացրինք մեկ գիշերումԱնհայտ մակնիշի և համարանիշի ավտոմեքենան Բերքանուշ գյուղում վրшերթի է ենթարկել հեծանվորդի և դիմել փախուստի. հեծանվորդը մшհացել է