Երևան, 13.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ի՞նչ են բացահայտում Ձեր ոտքերի մատները Ձեր մասին. Մորտոնի մատ

ԼԱՅՖ
Մորտոնի մատ է կոչվում ոտնաթաթի մատների այն ձևը, երբ երկրորդ մատն ավելի երկար է առաջինից։ Ոտքերի մատների այսպիսի կառուցվածքը հանդիպում է բնակչության մոտավորապես 10 տոկոսի մոտ և, որպես կանոն, ոչ մի անհարմարություն չի առաջացնում, սակայն սխալ ընտրված կոշիկի դեպքում կարող է ցավի ու կոշտուկների առաջացման պատճառ դառնալ։ Անատոմիական այս առանձնահատկությունը հետաքրքիր պատմություն ունի ու կարող է մի քանի օգտակար գործնական հետևանքներ ունենալ։ Այն ազդում է ոտնաթաթի դիմացկունության, բնավորության ու նույնիսկ սեռական համատեղելիության վրա։
Շատ մարդկանց մոտ ոտնաթաթերի մատների ոսկրերի կառուցվածքը բթամատից նվազման կարգով է դասավորված։ Սակայն կան մարդիկ, ում մոտ երկրորդ մատն ավելի երկար է։ Այսպիսի մատը ստացել է «Մորտոնի մատ» անվանումը՝ ամերիկացի վիրաբույժ-օրթոպեդ Դադլի Ջո Մորտոնի անունով (1884-1960թթ), ով առաջինն է նկարագրել այս երևույթը։  Մասնագիտական գրականության մեջ այս երևույթը սովորաբար նկարագրվում է որպես խանգարում, սակայն սա բավականին տարածված երևույթ է ու ոչ մի անհարմարություն չի առաջացնում։
Պատմություն։ Հարկ է նշել, որ նեանդերթալյան մարդկանց մոտ ոտնաթաթերը հենց Մորտոնի մատներով էր։ Հին հույներն ու հռոմեացիները հենց այսպիսի ոտնաթաթն էին էսթետիկ չափանիշներին համապատասխան համարում, ինչն էլ արտացոլվում էր նրանց կողմից ստեղծված քանդակներում։ Միջնադարյան Եվրոպայում այսպիսի մատն ազնվական ու թագավորական էր համարվում։

Բոլոր հին հունական արձանները, որոնք հույների քանդակներն են ներկայացնում, հստակ առանձնացնում են այս յուրահատկությունը։ Ավելի ուշ հռոմեացիները, ովքեր քանդակագործության արվեստին այնքան լավ չէին տիրապետում, կրկնօրինակում էին հույների ստեղծագործությունները և դրա հետ միասին հունական ոտնաթաթը։ Այդ իսկ պատճառով Մորտոնի մատին անվանում են նաև «Հունական մատ»։ Ի դեպ, Ազատության արձանի ոտնաթաթը նույնպես այսպիսին է։ Բոտիչելիի ու Միքելանջելոյի ստեղծագործությունների, ինչպես նաև Լեոնարդո դա Վինիչիի ու շատ այլ նկարիչների հերոսներն այսպիսի ոտք ունեին։
 

Մորտոնի մատ. բնավորություն ու ամուսնական համատեղելիություն

Ժողովրդական դիտարկումների ու էմպիրիկ տվյալների համաձայն՝ Մորտոնի մատը կապված է առաջնորդական որակների ու սեռական կոնստիտուցիայի աստիճանի հետ։ Պետք է նշել, սակայն, որ այս դիտարկումները գիտական չեն, ու գիտափորձեր դեռևս չեն անցկացվել։ Որքան երկար է ոտնաթաթի երկրորդ մատը, այնքան ուժեղ առաջնորդական հատկանիշներ ունեք։ Դուք ակտիվ եք գործունյա և ճարպիկ։ Սակայն նպատակին հասնելու ցանկությունն առանց մյուսների հետ հաշվի նստելու անհրաժեշտ է զսպել, այլապես կարող եք իշխող տիրակալի վերածվել։
 
Եթե երկրորդ մատն ավելի երկար է առաջինից, ապա այսպիսի ոտնաթաթի տերն ընտանիքում գլխավորը գլինի։ Ի դեպ, Հնդկաստանում մայրերը հետ են պահում իրենց տղաներին այն աղջիկների հետ ամուսնանալուց, ում ոտնաթաթի երկրորդ մատը չափազանց երկար է, որպեսզի տղաները կանանց կրունկի տակ չլինեն։
Ժողովրդական իմաստությունը կանանց մասին նշում է.
 
Եթե ոտքի երկրորդ մատն ավելի երկար է առաջինից, այսպիսի կինը չափազանց դժբախտ է և անհանգստության պատճառ կդառնա մյուսների համար։ Եթե ոտնաթաթի բթամատն ամենաերկարն է, ապա Դուք հնազանդ կլինեք Ձեր ամուսնուն։ Իսկ եթե երկրորդն է ավելի երկար, ապա Դուք եք գլխավորը։
Հայտնի է, որ սեռական տարբեր կոնստիտուցիա ունեցող զույգերը սեռական կյանքում դժվարություն են ունենում։ Ինչ վերաբերում է սեռական խառնվածքին, պարզվում է, որ սեռական թույլ կոնստիտուցիայով մարդկանց մոտ բթամատն ավելի երկար է, սեռական միջին կոնստիտուցիա ունեցող մարդկանց մոտ այն հավասար է երկրորդ մատին, իսկ ուժեղի դեպքում բթամատը կարճ է երկրորդ մատից 3-10 միլիմետրով։ Անկասկած, սա ամենակարևոր նշանը չէ և միայն բազմաթիվ այլ նշաններից մեկը։ Պարզապես հաշվի առեք, որ կարևոր է որպես կողակից ընտրել Ձեր կոնստիտուցիային համապատասխան կոնստիտուցիա ունեցող մարդու։
Բացահայտվել է վառելիքի ոլորտում տնտեսվարող սուբյեկտի կողմից չստուգաչափված սարքավորումների շահագործման դեպք Անկարայի ռազմատեխնիկական փակուղին. Արտակ Զաքարյան Ամերիաբանկը համախմբել էր «Իմ Հայաստան, իմ ապագա» մրցույթի հաղթողներին «Երևանի Արարատ կոնյակի-գինու-օղու կոմբինատ»-ն իրավապահները փակել են. աշխատակիցների ակցիան` ուղիղ Վիեննական երեկո Կապանում դիմակահանդես և վալս Խոշոր անտառային հրդեհ Փարիզի մերձակայքում2026 թվականը կարող է դառնալ ամենաշոգ տարիներից մեկը. ինչ է սպասվում առաջիկայումՄԻՊ-ի միջամտությամբ վերականգնվել է քաղաքացու անապահովության նպաստ ստանալու իրավունքը ԵՄ-ն Հայաստանում կտեղակայի հիբրիդային uպառնալիքների դեմ պայքարին ուղղված առաքելություն․ Կայա Կալաս Պարզվել են ծառի տապալման հետևանքով կմահացած մոպեդավարի և վնասված Honda-ի վարորդի ինքնություններըԳևորգ Գորգիսյանն ընտրվել է «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության փոխնախագահ Այդ, ո՞ր հայ գործարարն է Հայաստանում տնային կալանքի տակ, ումից բողոքում է թե՛ Ալիևը, թե՛ Փաշինյանը. Կարապետյան Ամերիկացիները խաբել են առաջին օրվանից. Իրանի ԱԳՆ խոսնակ Հերացի փողոցում բախվել են «Mercedes»-ը և «Nissan Xterra»-ն․ կա վիրավnր ԱՄՆ-Իրան լարվածության ֆոնին նավթի գինը բարձրացել է 4 տոկոսով Իրանի արտաքին գործերի նախարարությունը կոչ է արել ՄԱԿ-ին պատասխանատվության ենթարկել ԱՄՆ-ին Համացանցում հայտնվել է 27 մարդու կյանք խլած հրդեհի տեսանյութըՀայկ Կազազյանը՝ Մադեյրայի դասական նվագախմբի 2025/2026 համերգաշրջանի փակման համերգի մենակատարUFC-ում մենամարտիս ամսաթիվն ու մրցակիցն արդեն հաստատված են. Ծառուկյան Սևան-Մարտունի ճանապարհին բախվել են «Volkswagen»-ը և «Lexus GX470»-ը, կան վիրավnրներ Ջրափրկարարները քաղաքացիներին անվտանգ դուրս են բերել ափ Մեր հավատքի ուրացումն ու ադրբեջանցիների՝ Հայաստան գալը վտանգավոր են բոլորիս համար. Լիլիթ ԱրզումանյանԲախվել են 2 «Mercedes»-ն ու «Mitsubishi»-ն. կան վիրավnրներ Մոր կողմից առևանգված տղան գտնվել է երեք տարի անցՌԴ-ից Հայաստան՝ Ադրբեջանի տարածքով կուղարկվի ցորենով բեռնված 7 վագոն Հայաստանի բասկետբոլի Մ16 տարեկանների թիմը` ԵԱ-ի չեմպիոն Արագածոտնի մարզում գազամատակարարման ընդհատումներ կլինեն Քամին կուժգնանա, կշարունակի տաքանալ. եղանակի տեսություն Նոր կանոններ չափիչ սարքերի համար․ ինչ է փոխվում քաղաքացիների և բիզնեսի համար Արտահանողների համար լոգիստիկան այսօր կենսական նշանակություն ունի. Հրայր ԿամենդատյանՏարադրամի փոխարժեքը՝ այսօրԵթե մեր երկրներից մեկի համար uպառնալիք առաջանա, մյուսը կմոբիլիզացնի իր ողջ ներուժը, այդ թվում՝ ռшզմական, իր դաշնակցին պաշտպանելու համար․ Ալիևը՝ Ադրբեջան-Թուրքիա հարաբերության մասին Արաբկիրում վիճաբանnւթյան ժամանակ հնչել են կրակnցներ․ դեպքի վայրում հայտնաբերվել են կրшկված պարկnւճներ, գնդակ, վնաuված ավտոմեքենաներ Ադրբեջանը, խաղացնելով, իսկ տեղ-տեղ՝ պարեցնելով, այնքան է «քշելու» փաշինյանական իշխանությանը, մինչև իր բոլոր նախապայմաններն ու պահանջները կատարվեն. Աբրահամյան Իտալացի թենիսիստ Յանիկ Սինները երկրորդ տարին անընդմեջ հաղթեց Ուիմբլդոնում Հայերենի առեղծվածն ու մարդկության բնօրրանը. գերմանացի գիտնականների բացահայտումը. Ալեքսանդր ՎարպետյանՇուրջ տասնյակ հասցեներուլ լույս չի լինի՝ հուլիսի 13-ին և 14-ինԻսակովի պողոտայում բшխվել են «Mazda»-ն և «ՎԱԶ-2106»-ը․ վերջինս գլխիվայր շրջվել էՏասնյակ հասցեներում ջուր չի լինի՝ հուլիսի 15-ին և 16-ինԲանգլադեշում hեղեղումների հետևանքով ավելի քան 50 մարդ է զnhվելԳագիկ Ղազարյանը ազատ ոճի ըմբշամարտի Եվրոպայի Մ20 առաջնության բրոնզե մեդալակիր էՀարյուրավոր հասցեներում հուլիսի 13-ին, 14-ին, 15-ին, 16-ին, 17-ին, 20-ին գազ չի լինելուԱվելի լավ է ապրել միայնակ, քան սխալ մարդու հետ. Անահիտ ՂուկասյանԵրևանում հնչել են կրակոցներ․ վիրավորներ կանԹբիլիսիում հինգ դեռահաս է ձերբակալվել՝ կողոպուտների և գողությունների կասկածանքովՆոր լուծումներ՝ շտապ օգնության ծառայություններում | Հարցազրույց հայրենադարձ Հենրիկ Մանուկյանի հետԿառավարությունը փոխում է բնակարան ստանալու կարգը․ նոր խմբեր են ավելանումՆոր կանոններ չափիչ սարքերի համար․ ինչ է փոխվում քաղաքացիների և բիզնեսի համարԱնձրև, ամպրոպ և քամու ուժգնացում. եղանակը՝ առաջիկա օրերինԻնչպես է շոգը թելադրում մենյուն. Ֆրանսիայում կտրուկ նվազել են սուրճի, շոկոլադի և նրբերշիկների վաճառքները