Երևան, 06.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Հակաբիոտիկների օգտագործման վտանգները: Գեորգի Ավետիսյանի սյունակը

ԳԵՈՐԳԻ ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ ՍՅՈՒՆԱԿԸ
Սիրելի ընթերցողներ այս հոդվածը գրելուն նպաստեց մի լուր, որը վերաբերում էր հղի կնոջ մահվանը տուբերկուլյոզ հիվանդությունից (տուբերկուլյոզին կանդրադառնամ հաջորդ անգամ):
 
Ոզում եմ խոսենք ընդհանրապես մանրէների (միկրոբ) և դրանց դեմ պայքարի մասին: Ինչպես գիտենք՝ պատմության ընթացքում բազմաթիվ մանրէային հիվանդություններ դարձել են համաճարակների պատճառ, ինչը իր հերթին միլիոնավոր մարդկանց կյանքեր է խլել, մինչև 19-դարի վերջում շոտլանդացի մանրէաբան Ա. Ֆլեմինգը բացահայտեց պենիցիլինը՝ հակաբիոտիկ, որ սպանում էր մանրէներին:
 
Այս բացահայտումը հեղափոխություն էր բժշկության բնագավառում: Հետագայում արդեն այլ գիտնականներ բացահայտեցին այլ հակաբիոտիկներ, այդ թվում նաև ստրեպտոմիցինը, որով սկսեցին բուժել տուբերկուլյոզ հիվանդությունը:
 
Սակայն, ինչպես պարզվեց, այստեղ ևս ազդեցությունը բերում է հակազդեցություն՝ մանրէները սկսեցին հարմարվել՝ առաջացավ ռեզիստենտություն այդ հակաբիոտիկների նկատմամբ, հետագայում արդեն անհրաժեշտություն առաջացավ սինթեզել նոր հակաբիոտիկներ:
 
Ցավոք, մեր իրականության մեջ հակաբիոտիկների օգտագործումը դարձել է հասարակ մի բան, ամեն պատեհ և անպատեհ առիթների ժամանակ մարդիկ օգտագործում են հակաբիոտիկներ, իսկ մանրեները շարունակում են հարմարվել այդ հակաբիոտիկներին: Ըստ մասնագետների պնդման, մի քանի տասնյակ տարի հետո կարող է ստացվել այնպես, որ չունենանք մանրէների դեմ պայքարի գործուն միջոց:
 
Սա լուրջ ահազանգ է: Ցավալին նաև այն է, որ միայն մարդկանց օգտագործումը չի, որ կարող է նման հետևանքներ ունենալ: Ավելի վատ պատկեր է անասնաբուժության բնագավառում: Անասնապահությամբ զբաղվող մարդիկ սովոր են, կենդանու մոտ տրամադրության կամ ախորժակի անկում նկատելու դեպքում հակաբիոտիկ ներարկել: Այդ ներարկումն իր հերթին բերում է նրան, որ կենդանիներից ստացված մթերքի մեջ հայտնաբերվում է հակաբիոտիկների մնացորդային քանակներ, ինչը իր հերթին ժամանակի ընթացքում բերում է նույն էֆեկտին:
 
 
Երբեք չի կարելի պրոֆիլակտիկ նպատակով օգտագործել հակաբիոտիկներ, լինի դա մարդու, կաթնատու, մսատու կենդանիների, թե մեղուների պարագայում:
 
Առողջ եղեք և մի վախեցեք:
 
Ազատի զորամասի 15 զինծառայողի մահվան գործով իրեղեն ապացույցներ են տարել դատարան Արթիկում փրկարարները, քրեական ոստիկաններն ու պարեկները փրկել են 24-ամյա աղջկա կյանքը․ օպերատիվ են գործել նաև Արթիկի շտապօգնության բժիշկներըԻնչ անել, եթե ղեկավար պաշտոններ զբաղեցնող անձանցից «WhatsApp»-ով հաղորդագրություն եք ստացել Ուժեղ քամու պատճառով ուղևորատար ինքնաթիռը չի կարողանում վայրէջք կատարել Մալագայի օդանավակայանում (տեսանյութ) Մարտ ամսվա տոնական և ոչ աշխատանքային օրերը Բախվել են «Toyota Rav 4»-ը և «Opel Zafira»-ն․ կան վիրավորներ Ռուբեն Ռուբինյան, մենակ թուրքերենով չի․ Ալիկ ԱլեքսանյանՆԳՆ ոստիկանությունը հորդորում է զերծ մնալ երեխաների հուզական վիճակը խաթարող տեսանյութ հրապարակելուց Եվս մեկ օր տաքսիով տեղափոխեցի մեր հայրենակիցներին, լսեցի բազմաթիվ կարծիքներ ու առաջարկներ. Նարեկ ԿարապետյանԱդրբեջանը բողոք է ներկայացրել հայ գեղասահորդների «Արցախ» ստեղծագործության անվան վերաբերյալ Պակիստանում մզկիթի պայթյունի զոհերի թիվը հասել է 31-ի Ոստիկանների համագործակցված միջոցառումների արդյունքում գողությունը թարմ հետքերով բացահայտվեց Հայտնաբերել են 15-ամյա տղայի դի՝ աջ քունքային հատվածում կրակոցի հետքով Երևանը հերթական կոլապսի շեմին է․ Վահագն ՎարագյանՀայտնի է անգլերենի լրացուցիչ միասնական քննությանը հայտագրման գործընթացի օրն ու ժամը Հետախուզվողների հայտնաբերում՝ համայնքային և քրեական ոստիկանների ձեռնարկած միջոցառումների արդյունքում Արցախցիների բնակապահովման ծրագրից օգտվել է ընդամենը 4404 ընտանիք Վթարային ջրանջատում Վանաձոր քաղաքում Իրավիճակը ՀՀ ավտոճանապարհներին Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. նրա պաշտոնավարումը կասեցվել է Եղանակը Հայաստանում Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում ցուցադրված Վիլյամ Սարոյանի նկարներից մի քանիսը կմնան Հայաստանում Կառավարության ֆինանսատնտեսական աշխատանքները հսկում է ինքը' կառավարությունը․ Սրանով ամենինչն պարզ չէ՞․ Արշակ ԿարապետյանԴոլարի փոխարժեքը նվազել է. մի փոքր էժանացել է նաև եվրոն Իրանն արագ վերականգնել է հրթիռային ծրագրի՝ 2025թ․ հարվածներից վնասված մի շարք օբյեկտներ Շնորհավորում եմ Ձեր ծննդյան օրը, պարոն գեներալ. ԶՈւ պահեստազորի գնդապետ Արտյոմ ՍիմոնյանՔադաֆիի որդուն կհուղարկավորեն միայն իր ընտանիքի եւ երկու ցեղերի խորհուրդների ներկայությամբ Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. ինչ է հայտնի Նարեկ Կարապետյանը ուղիղ եթերում պատասխանում է հարցերինՎճարային տերմինալներ հափշտակած անձի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում. ՔԿ Ստամբուլ–Երևան–Ստամբուլ չվերթեր կլինեն․ հանդիպում «Turkish Airlines»-ի ներկայացուցիչների հետ Ցավոք սրտի մեր հասարակական միտքն ու քաղաքական «էլիտան» անտարբեր կամ գրեթե անտարբեր են Ռուսաստանից եկող քաղաքական և աշխարհաքաղաքական մեսիջների նկատմամբ. Մ. ԱվետիսյանՊետությունն իրավունք չունի խառնվելու Եկեղեցու ներքին գործերին․ Ավետիք ՉալաբյանՀայ կինը՝ խոնարհման, պայքարի և արժանապատվության խորհրդանիշ «Արարատ 73» ֆիլմի պրեմիերան, կարմիր գորգը, հայտնի հյուրերն ու ԽՍՀՄ ֆուտբոլի պատմական գավաթը Հայաստանի հանքարդունաբերության և մետալուրգիայի ասոցիացիայի մտահոգությունը տեղին է, իրավաչափ և բխում է ՀՀ շահերից Ադրբեջանի և Իրանի պաշտպանության նախարարները քննարկել են տարածաշրջանային անվտանգության հարցեր Կինը մահացել է Եգիպտոսում հինգաստղանի հյուրանոցում ճաշելուց հետոՑորենի ու բենզինի՝ Հայաստան գալը դեռ չի նշանակում խաղաղություն. Մենուա ՍողոմոնյանՄենք հավակնում ենք լուրջ ազդեցություն ունենալ Հայաստանում որոշումների կայացման վրա՝ նպաստելու մեր երկրի շուրջ բարենպաստ իրավիճակի ձևավորմանը. Հրայր Կամենդատյան Ընտանի շունը հարձակվել է 18 ամսական երեխայի վրաԱշակերտը ընկել է պատուհանից․ նոր մանրամասներԱռանց տնտեսական հավասարակշռության խաղաղություն չի լինում. Հրայր ԿամենդատյանԵրբ որոշվում էր իր ճակատագիրը, Ակադեմիան լռեց․ Լիլիթ ԱրզումանյանԱռեղծվածային դեպք՝ Երևանում, մի տան բակում հայտնաբերվել է մահացած 15-ամյա տղա, աջ քունքային հատվածում եղել է կրակnցի հետքՌուբեն Վարդանյանի որդին Վենսի այցին ընդառաջ ԱՄՆ-ին կոչ է անում միջոցներ ձեռնարկել գերիներին ազատելու համար Հանրության մոտ պատրանք են ստեղծում, որ ընդամենը երկու ճակատի կռիվ է գնում. Նաիրի ՍարգսյանԿենդանիներ, որոնք անհետացան մարդկանց պատճառովՄեր երկրում մեղքն է լեգալիզացվում, 1 մլն դոլլար կաշառքի լեգալիզացումն ինչ է, որ չանեն. Արշակ ԿարապետյանԵթե չկա առողջ սերունդ, չկա ապագա. Հովհաննես Ծառուկյան