Երևան, 24.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Մարդիկ ցանկանում են մշտապես երիտասարդ մնալ և ավելի երկար ապրել. Ահարոն Չեխանովեր

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Մարդիկ ցանկանում են մշտապես երիտասարդ մնալ և ավելի երկար ապրել: Վերջին մեկ դարում հենց գիտության միջոցով հնարավոր է դարձել ավելի երկարացնել մարդկային կյանքը: Այս մասին «Նոբելյան օրեր Երևանում» միջոցառման ընթացքում նշեց Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրԱհարոն Չեխանովերը, ով հանդես եկավ «Անհատականացված բժշկության հեղափոխություն. արդյոք բուժելո՞ւ ենք բոլոր հիվանդությունները և ի՞նչ գնով» դասախոսությամբ:

«Իսրայելը Հայաստանի նման փոքր երկիր է. մենք 8 միլիոն բնակիչ ունենք, դուք` 3, մենք ունենք նմանություններ: Երկրների միջև կան քաղաքական խնդիրներ, բայց հույս ունեմ, որ այս շաբաթ գիտությունը կօգնի հաղթահարել մեզ քաղաքական պատնեշները»,- «Արմենպրես»-ի փոխանցմամբ`իր դասախոսությունն այսպես սկսեց Ահարոն Չեխանովերը:

Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրը խոսեց այն մասին,թե ինչպես է վերջին տարիներին հաջողվել երկարացնել մարդկային կյանքը:

«Բոլորը գիտեն, որ մենք ուզում ենք միշտ երիտասարդ մնալ և ապրել երկար: Պատմական տեսակետից 100 տարի առաջ մարդիկ միջինը 50 տարի էին ապրում: Այսօր մարդիկ ավելի երկար են ապրում` միջինը 85 տարի: Մենք երկարացրել ենք մեր կյանքի տևողությունը 35 տարով: Հին հույները միջինն ապրում էին 30 տարի: Մեզ պահանջվեց չորս հազար տարի`կյանքը երկարացնելու համար»,-նշեց նա:

Ահարոն Չեխանովերը կյանքի երկարացման մեջ հաջողությունները կապում է գիտության և տեխնիկայի զարգացման հետ:

«Գիտությունը բարելավում է մարդկային կյանքը: Բայց կյանքի երկարացումն էժան չի նստել»,-ընդգծեց նա:

Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրը վերհիշեց, որ ժամանակին մարդիկ մահանում էին սովորական ինֆեկցիաներից: Նա կարևորեց այն փաստը, որ այժմ գոյություն ունեն դեղեր, որոնք շատ կարևոր են մարդու համար:

Դասախոսության ընթացքում գիտնականը խոսեց նաև պատահաբար հայտնաբերված դեղորայքի մասին`հավելելով, որ հիմա հակաբիոտիկը կարող է փրկել մարդկանց:

Չեխանովերը խոսեց նաև այն մասին, որ գիտությունը շատ հաճախ օգտագործվում է մարդ սպանելու համար:

Հարցին`արդյոք բժշկության վերջնակետը մարդուն անմահ դարձնե՞լն է, նոբելյան մրցանակի դափնեկիրը նշեց. «Ես չեմ հավատում դրան: Բոլորն ուզում են անմահ լինել, մարդիկ փող են ծախսում իրենց մարմինները սառեցնելով: Չեմ կարծում, որ մեքենան կկարողանա դա իրականացնել: Եթե ես իմ ուղեղը փոխեմ, ես այլևս չեմ լինի, ուրիշ  մարդ կլինի: Բայց մենք կարող ենք երկարացնել կյանքը. այսօր ծնվածները կարող են ավելի երկար ապրել»:

Գիտնականի խոսքով`այժմ անհրաժեշտ է լուծել այն հիվանդությունների հարցը, որոնց բուժման համար մեխանիզմներ չեն մշակվել: 

Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Ահարոն Չեխանովերը ծնվել է 1947թհոկտեմբերի 1-ին ՀայֆայումԻսրայել: 1971թբնագիտության ասպարեզում մագիստրոսի կոչումստանալուց հետո ավարտել է Երուսաղեմի Հադասսահ բժշկական համալսարանը: 1981թՉեխանովերը Հայֆայում գտնվող Տեխնիոն Իսրայելի տեխնոլոգիականհամալսարանուÕ ´ ստացել է դոկտորական աստիճան՝ կենսաքիմիայի բնագավառում: 2004 թիսրայելցի կենսաբանը իր գործընկերներ Ավրամ Հերշկոյի և Իրվին Ռոուզիհետ արժանացել է Նոբելյան մրցանակի՝ ուբիքվիտինով միջնորդավորված սպիտակուցային դեգրադացիայի հայտնագործության համարՈրպես գիտության բնագավառում Իսրայելի առաջին նոÕ �ելյան մրցանակակիր՝  Ահարոն Չեխանովերը մեծ ներդրում ունի ինչպես Իսրայելի տեխնոլոգիական համալսարանիայնպես էլԻսրայելի պատմության մեջ:

«Նոբելյան օրեր Երևանում» միջոցառումն անցկացվում է ապրիլի 12-15-ըՄասնակիցներն են նոբելյան մրցանակակիրներ Ահարոն ՉիխանովերըԷյ-Իշի ՆեգիշինԴենՇեխտմանըԱդա ՅոնաթըՋոն Ուորենը 

 

Ես վերադարձա․ Ռոնալդուն՝ Ուզբեկստանի դեմ խաղում իր դուբլի մասին ՄԱԿ-ում Հայաստանը ներկայացրել է խաղաղաշինության և կանխարգելման ոլորտում իր նախաձեռնությունները Թեհրանը չի վստահում Վաշինգտոնին․ Մասուդ Փեզեշքիան Հայաստանում ձևավորվում են միջազգային չափանիշներին համապատասխան միգրացիոն կենտրոններ․ ՆԳՆ Կմատուցվի Սուրբ Պատարագ՝ Մայր Աթոռից բերված մասունքարանով Հունիսի 24-ին, 25-ին, 26-ին և 29-ին գազ չի լինելու ԱՄՆ-ը ծրագրում է գրեթե կրկնապատկել գրին քարտի միջոցով քաղաքացիություն ստանալու գործընթացի արժեքը Հունիսի 24-ին, 25-ին և 26-ին լույս չի լինելու Վեց պակիստանյան կործանիչներ ուղեկցել են Իրանի նախագահի ինքնաթիռը ՆԱՏՕ-ն և ԵՄ-ն հրապարակել են համագործակցության նոր զեկույց Զելենսկին չի մեկնի Լեհաստան՝ Ուկրաինայի վերականգնման հարցերով համաժողովին Իրանը սահմանափակ թվով նավեր կթույլատրի Հորմուզի նեղուցով անցնել Վանաձոր-Ալավերդի ավտոճանապարհին ազնվացեղ եղջերուն գրավել էր անցորդներին Երևանում բախվել են 3 մեքենա. կան վիրավորներ Մոտ 2,5 միլիարդ դոլարի վնաս են կրելու գյուղմթերք արտադրողները․ Հրայր ԿամենդատյանՀրապարակված են ընտրության մասնակիցների ստորագրված ցուցակները․ ստուգեք Ձեր հասցեները․ Գոհար ՄելոյանՌոնալդուն՝ 6 աշխարհի առաջնություններում գոլ խփած առաջին ֆուտբոլիստ (տեսանյութ) Հայտնի է Հայաստանի Մ-19 ԵԱ հավաքականի հանդիպումների ժամանակացույցը Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Երևանում մեքենաներ են բախվել․ վիրավորներ կան Ուղևորի մեքենան վնասել են «Զվարթնոց»-ի վճարովի կայանատեղիում․ օդանավակայանը խուսափում է պատասխանատվությունից Ռուսաստանի և ՆԱՏՕ-ի միջև ուղիղ ռազմական բախման վտանգն աճում է․ դիվանագետ Վրաստանում երկրաշարժ է տեղի ունեցել Շախմատի պատանեկան ԱԱ. Վաչե Հովակիմյանը լավագույն եռյակում է 7 խաղափուլից հետո ԵԱՏՄ-ում հուլիսի 1-ից ուժի մեջ կմտնեն էլեկտրոնային առևտրի նոր կանոնները Ռուսական հացահատիկի հերթական խմբաքանակը Հայաստան է ուղարկվել Ադրբեջանի տարածքով Հայաստանը Բրյուսելում ստորագրել է ՀՀ սահմանային անցակետերի ուսումնասիրության վերաբերյալ փաստաթղթեր Վանաձոր-Սպիտակ ճանապարհին մեքենաներ են բախվել․ վիրավորներ կան Ջուր հավաքեք. ջուր չի լինելու Grundfos Tech Day․ Երևանում ներկայացվեց ջրամատակարարման «ոսկե ստանդարտը» (տեսանյութ) Վրաերթ՝ Երևանում․ 23-ամյա վարորդը «Mercedes»-ով վրաերթի է ենթարկել փողոցը թույլատրելի հատվածով հատող 2 հետիոտների․ վերջինները տեղափոխվել են հիվանդանոց Լիտվայի կառավարությունը հրաժարական է տվել Պուտինը հայտարարել է՝ Արևմուտքը մեծ ծավալներով ԱԹՍ-ներ է մատակարարում Ուկրաինային Արտակարգ դեպք՝ Արմավիրի մարզում․ Դալարիկ գյուղում բախվել են բեռնատար գնացքն ու դիզվառելիք տեղափոխող «ԿամԱԶ»-ը․ վերջինը կոտրել է բետոնե սյունն ու կողաշրջվել․ կա վիրավոր Իմ հոդվածը՝ հրապարակված գերմանական հեղինակավոր Berliner Zeitung պարբերականում․ Արթուր Միքայելյան«Ուժեղ Հայաստանը» պատրաստվում է վիճարկել ընտրությունների արդյունքները Սահմանադրական դատարանումՔննարկվել են Հայաստանի ու Իրանի սահմանային թողունակության աճին միտված հարցեր Զավեշտ է ու ողբերգություն. հիմա էլ ուրիշ բանի համար են երդվում. Արթուր ԶաքարյանԻրանի ամբողջ տարածքում վերականգնվել է օդային երթևեկությունը «Ford»-ը Մյասնիկյան պողոտայում բախվել է ծառին․ կան վիրավորներ Անցած 1 օրում գրանցվել է 10 ավտովթար․ 1 մարդ զոհվել է, 25-ը՝ վիրավորվել Պատերազմը, միևնույն է՛ մի օր լինելու է, որովհետև կզած երկրին մզում են մինչև վերջ. Արշակ ԿարապետյանՀրապարակվել է պատգամավորական երդման նոր տեքստը Մբապե. Մեսին միշտ է գոլ խփում, ես դրա վրա չեմ կենտրոնանում Վերականգնվում է Երևան-Սևան ճանապարհի վրա կայծակի հարվածից վնասված կամուրջը (տեսանյութ) Մինչ ձեզ կերակրում են «խաղաղության» վարդագույն պատրանքներով, ԱՄՆ Կոնգրեսում Ադրբեջանը հակահայ համաժողով է կազմակերպում․ Մարիաննա ՂահրամանյանՀայաստանը կներկայացնի կլիմայական օրակարգը Լոնդոնում անցկացվող միջազգային համաժողովում Մեր ազգին հաղթել չի լինի, եթե ազգը լինի միաբան. Համահայկական ՃակատՈստիկանները հայտնաբերել են անհետ կորած տղամարդու մարմինը Զավեշտ է ու ողբերգություն. Հիմա էլ ուրիշ բանի համար են երդվում. Արտակ Զաքարյան