«Հայկական ժամանակ». Ավանդույթի ուժը հանրային կյանքի կազմակերպման հարցում
ՄՇԱԿՈՒՅԹ
«Ազգագրագետ Հրանուշ Խառատյանը երեկ մեր թղթակցի հետ զրույցում հաստատել է, որ Վարդավառը հուլիսի վերջին նշելու՝ Տավուշի մարզում հաստատված սովորությունը բխում է հեթանոսական ժամանակներից: Ըստ ազգագրագետի, հեթանոսական ժամանակներում այդ տոնը ընդունված է եղել նշել սարերում, ջրերի ակունքների մոտ և այն կապված է եղել բերքահավաքի սեզոնի մեկնարկի հետ: Ենթադրվում է, որ այս տոնի անբաժանելի մաս է եղել նաև կենդանիների զոհաբերությունը:
Հետաքրքիրն այն է, որ մինչև օրս էլ այն տավուշցիները, ովքեր հնարավորություն անեն Վարդավառը նշում են սարերում, աղբյուրների մոտ և սովորաբար գառ են մորթում տոնի առիթով: Փաստորեն տոնը նշելու ժամկետների և բովանդակության ավանդույթը Տավուշի մարզում կենդանի է հազարավոր տարիներ: Վերջին 1700 տարվա ընթացքում Հայ-առաքելական եկեղեցին, փաստորեն, բոլոր հնարավոր ջանքերը գործադրել է Վարդավառը իր տոնացույցին և բովանդակությանը համապատասխանեցնելու համար: Շատ տեղերում եկեղեցին հաջողության է հասել, բայց Տավուշի մարզում, ըստ էության, չի հաջողել: Ավանդույթը չեն փոխել ոչ օտար տիրապետությունները, ո՛չ խորհրդային կարգերը, ո՛չ անկախությունն ու Հայ-առաքելական եկեղեցու ակտիվ քարոզչությունը: Իջևան-Դիլիջանում տոնը նշում են մոտավորապես այնպես, ինչպես նշել են հազարամյակներ առաջ:
Այս ամենից, որքան էլ տարօրինակ թվա, հարկավոր է նաև քաղաքական և քաղաքագիտական եզրակացություն անել: Այդ եզրակացության մեջ ոչ մի սենսացիոն բան չկա, բայց շատ կարևոր է արձանագրել, որ հանրային կյանքի կազմակերպման որևէ ոլորտում չի կարելի անտեսել ավանդույթի ուժը, չի կարելի հաշվի չնստել ավանդույթի հետ: Հազարավոր տարիների ընթացքում տեղի են ունեցել պատմական իրադարձություններ, կոտորածներ, պետությունների փլուզումներ և նոր պետություններ են ձևավորվել, բայց աշխարհի այս փոքրիկ անկյունը՝ Տավուշ անունով, պահպանել է Վարդավառի իր ավանդույթը: Ընդ որում հիմա էլ Հայ-առաքելական եկեղեցին համարում է, որ դա վատ ավանդույթ է, բայց դրա հետ որևէ բան անել չի կարող: Համենայնդեպս մինչև այժմ չի կարողացել:
Եվ այս փոքրիկ օրինակը ցույց է տալիս, որ կան հարցեր, որոնք հնարավոր չէ լուծել վարչական որոշմամբ, հրամանագրերով ու կոնդակներով, նույնիսկ օրենքներով, և ընդհանրապես որևէ հարց լուծելուց առաջ պետք է լրջորեն հետազոտել դրա արմատները, ավանդույթի խորությունն ու ուժը և դրանից հետո միայն զբաղվել այդ հարցերը լուծելով»,–գրում է թերթը։
Մանրամասները՝ թերթի այսօրվա համարում։
Երբևէ չեմ տեսել` նման ժողով անցկացվի և որևէ օգուտ չտրվի. չհիշվեց գերիների, օկուպացված տարածքների մասին. Ամստերդամ
Բիզնեսի աճը միայն վաճառքի մասին չէ․ Արմավիրում կայացած քննարկման հիմնական եզրակացությունները
Դրանք խիստ կասկածելի են, բայց տպավորված եմ հայ գործընկեր փաստաբաններով. Ամստերդամ
ԶՊՄԿ․ հայկական արդյունաբերության հենասյունը և համայնքների վստահելի գործընկերը
Իսրայելական hարձակման հետևանքով Լիբանանում զnhվել է չորս մարդ
Եկեղեցին պաշտպանելու համար միակ ձեւը գնալն ու քվեարկելն է հայերի համար. Ամստերդամ
Եվրոպական քաղաքական համայնքի գագաթնաժողովը տեղի ունեցավ առանց եվրոպական իրավունքից բխող որևէ իրավական թույլտվության. Ռոբերտ Ամստերդամ
Հայաստանը վերջնականապես փչացնում է հարաբերությունները Բելառուսի հետ
Արևային էներգիան Տակլա-Մական անապատը վերածել է «կանաչ միջանցքի»
Նոյեմբերյանում հարգանքի տուրք՝ 1991-ի մայիսի 6-ի զոհված ոստիկանների հիշատակին․ (ֆոտոշարք)
Երևան-Սևան ավտոճանապարհին՝ կայանված «Nissan»-ում, հայտնաբերվել է տղամարդու մարմին
Հունիսի 7-ը ուրիշի պատերազմից խուսափելու մասին է. Վահե Հովհաննիսյան
Հունիսի 7–ին ոչ թե իշխանության և ընդդիմության հարց է լուծվելու, այլ լինել–չլինելու. նեոֆաշիզմը պետք է մերժվի. Ա. Թևանյան
Իրանում առնվազն 149 հազար քաղաքացիական օբյեկտ վնաuվել կամ шվերվել է ԱՄՆ-ի և Իսրայելի hարվածների հետևանքով. Իրանի Կարմիր մահիկ
Սամվել Կարապետյանի պաշտպան Ռոբերտ Ամստերդամի ասուլիսը. Ուղիղ
Հայաստանի հանրային տրամադրությունների նոր պատկերը. սոցիոլոգիական բացահայտումներ
Նորվեգիան 302 մլն դոլար է հատկացրել Ուկրաինային ռшզմական աջակցություն ցուցաբերելու համար
Դերասանուհին դատարանից խնդրում է թույլ տալ իրեն կյանքին վերջ տալ
ՊԵԿ-ը բացահայտել է արտարժույթի առուվաճառքի ոլորտում մի շարք իրավախախտումներ (տեսանյութ)
Քաղաքացիների ձայնը լռեցվում է, կատարված ընտրությունը՝ անտեսվում․ Մենուա Սողոմոնյան
Կոտայքում խոշոր վթարի հետևանքով վիրավորներից մեկի թևն ամպnւտացվել է
Երեկոյան սպասվում է կարճատև անձրև․ օդի ջերմաստիճանը մայիսի 9-11-ին աստիճանաբար կբարձրանա 5-7աստիճանով
Թուրքիայում զինվшծ hարձակnւմ է տեղի ունեցել ԱԳ նախկին նախարար Չավուշօղլուի եղբոր վրա
«Կաղ բադի» գագաթնաժողովը՝ Երևանում
ՔՊ-ի կեղծիքները` փաստերով. Նարեկ Կարապետյան
15-ամյա դեռահասը հրաշքով ողջ է մնացել էլեկտրահարումից և բարձրությունից ընկնելուց հետո
Հայկ Մարտիրոսյանը «Sardinia World Chess Festival»-ի առաջատարներից է
Խոշոր հրդեհ՝ «Արգավան» առևտրի կենտրոնում. կան զnhեր և վիրավnրներ
Չեմ կարող ազգային ազատագրական պայքարը վերածել ուղղակի ընտրական քարոզարշավի․ Նաիրի Սարգսյան
Գյուղացին մեր երկրի ուժն է․ մարդիկ մեծ նվիրումով աշխատում են և արժանի են, որ իրենց աշխատանքը գնահատվի. Գագիկ Ծառուկյան
Որոշ քաղցկեղներ լուռ են գործում․ իմացիր ավելին
Բրազիլիայի դպրոցներից մեկում աշակերտը դասերի ժամանակ կրшկ է բացել. կան զnhեր և վիրավnրներ
Ապարանում ձյուն է տեղացել (տեսանյութ)
Եվրոպան՝ ոչ թե ժողովրդավարության, այլ երկակի ստանդարտների քաղաքականություն է վարում․ Աննա Կոստանյան
Վթար. 24 ժամից ավելի ջուր չի լինի
Տղամարդը սպանել է 65-ամյա հորը
Ադրբեջանի տարածքով Հայաստան կուղարկվի պարարտանյութի և հացահատիկի հերթական խմբաքանակը
Երիտասարդության ձայնը փոփոխության պահանջ է․ Սամվել Կարապետյանի ուղերձը
18 արդարների գործով դատական նիստը տեղի կունենա մայիսի 7-ին
Էս իշխանությունը Հայաստանում, թե աշխարհի ցանկացած այլ կետում, անցողիկ է. Աննա Կոստանյան
Զգալի առաջընթաց է գրանցվել Իրանի ներկայացուցիչների հետ վերջնական և ամբողջական համաձայնագրի հասնելու ուղղությամբ. Թրամփ
«Քանի դեռ նրանք գերության մեջ են, դուք էլ եք գերության մեջ». Ռոբերտ Ամստերդամի կոշտ ուղերձը Երևանից
Անկում տարադրամի շուկայում․ փոխարժեքն՝ այսօր
Բժիշկը զգուշացրել է «Kinder Surprise»-ի վտանգների մասին
Մենք նախընտրում ենք Հորմուզի նեղուցը վերադարձնել նախապատերազմական վիճակին․ Ռուբիո
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունեց նորաօծ քահանաներին
«Իրենց շատ հարգում եմ». Խորեն Լևոնյանը՝ նախկին կանանց մասին
Ինչ հետևանքներ կունենա Գերմանիայում ԱՄՆ ռազմական կոնտինգենտի կրճատումը․ ԶԼՄ
Արամ Ա Վեհափառը քննարկել է Վատիկան կատարելիք այցելության հարցերը
Պրեմիերա. Կարո Այրումյան - «Վերջին զանգ»
