Երևան, 04.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Վրաստանի բարձրլեռնային գյուղերը խնդիրներ ունեն

ԲԼՈԳ

Մարինա Ներսեսյանը Ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է.

«Եթե Վրաստանի բարձրլեռնային շրջաններին աջակցություն չցուցաբերվի, ապա երկիրը կարող է հայտնվել ժողովրդագրական բռնակցման վտանգի առջև»,-«Վրաստանի նորությունների» թղթակցին ասել է առողջապահության և սոցիալական հարցերի խորհրդարանական կոմիտեի նախագահ Դմիտրի Խունդաձեն: 2002 թվականից ի վեր Վրաստանի բարձրլեռնային շրջանների 162 գյուղ փաստորեն վերացել է, իսկ 152-ի բնակչության առավելագույն թիվը 8-10 մարդ է:

Ավելին, 2017 թվականից սպասվում է ծնելիության շեշտակի անկում: «Շատ սուր է ներքին միգրացիայի հարցը: Հասարակ բանաձև է՝ եթե մենք հեռանանք, ուրիշները կբնակվեն: Այդպիսով կարող ենք ժողովրդագրական բռնակցման ենթարկվել: Խնդիրն անմիջական կապ ունի երկրի ազգային անվտանգության հետ»,- ընդգծել է պատգամավոր Խունդաձեն: Բացի այդ, խախտվել է տարեց և երիտասարդ մարդկանց թվերի հավասարակշռությունը, որի հետևանքով նկատելի է ազգի ծերացման ակտիվ գործընթացը: Վերջին 4 տարում տարեց մարդկանց թիվը Վրաստանում ավելացել է 40 հազարով, իսկ 2030 թվականին կենսաթոշակառուները կհատեն 1 մլն-ի սահմանագիծը: Վերջին մարդահամարի տվյալով Վրաստանում ապրում է ավելի քան 3,7 մլն մարդ:

«Իհարկե, ազգի ծերացման ակտիվ գործընթացը չպետք է ընկալվի իբրև բացասական երևույթ: Սա ժողովրդագրական փոփոխության անխուսափելի հետևանքն է, բայց անհրաժեշտ է ճիշտ քաղաքականություն վարել, որպեսզի երևույթը բացասաբար չանդրադառնա տնտեսության և բյուջեի վրա,-հայտարարել է Խունդաձեն:-Այսօր ծնված երեխաները վերարտադրողական տարիքի կհասնեն մի 20 տարուց. Մինչ այդ ծնելիությունը բավական ցածր կլինի»:
Ծնելիության խրախուսման համար Վրաստանի պետությունը արգելել է հղիության արհեստական ընտրողական (սեռի հատկանիշով) ընդհատումը: Բացի այդ, 3-ի փոխարեն 5 օր է դարձվել հղիության ընդհատումից առաջ «ծանրութեթև» անելու ժամկետը: 2002-ին պաշտոնապես գրանցվել է հղիության 40 հազար ընդհատում, 2014-ին՝ 33 հազար:

Վրաստանի որոշ վայրերում, օրինակ՝ հարավում գտնվող Ադիղենի շրջկենտրոնում ուղղափառ քրիստոնյաների ընտանիքներում ծնված 1 երեխայի դիմաց մահմեդական ընտանիքներում ծնվում է 3 երեխա: Մոտ 30 տարի առաջ մահմեդական ընտանիքներն Ադիղենի են տեղափոխվել Աջարիայից, որտեղ սողանքի հետևանքով քանդվել էին նրանց տները: Վերաբնակվածները հարմարվել են նոր պայմաններին:

Քրիստոնյաների և մահմեդականների միջև խնդիր է ծագել այն ժամանակ, երբ իշխանությունը տեղական մահմեդականներին թույլատրել է առանձին գերեզմանոց բացել: Քրիստոնյաներն ընդվզել են՝ հայտարարելով, որ գերեզմանոցից հետո մահմեդականները մտադիր են մզկիթի կառուցման թույլտվություն պահանջել, իսկ հետո կարող են և իսպառ դուրս մղել ուղղափառներին, քանի որ իրենք ավելի արագ են բազմանում: Օրերս Ադիղենիի ուղղափառ քրիստոնյաներն ու մահմեդականները զանգվածային ծեծկռտուք են սարքել, տուժել է մի քանի մարդ: Բնակիչների հետ հանդիպելու են Կրոնի հարցերի պետական գործակալության ներկայացուցիչները:

Կոտայքի մարզում «Mercedes» բեռնատարը Քաղսի գյուղի տարածքում բախվել է գովազդային երկաթե սյանը․ կա վիրավnրՌուսաստանում ավարտվել են ՀԱՊԿ զորավարժությունների ակտիվ փուլերը․ մանրամասներՄխիթարյանը գոլ խփեց, «Ինտերը» հաղթեցԶելենսկի․ ուկրաինական ուժերը վերադարձրել են շուրջ 140 քկմ տարածքԷլեկտրաէներգիայի ընդհատումներ՝ Երևանում և մարզերում«Զոնտիկների» խաչմերուկում բախվել են «Hyundai Elantra»-ն և «ԶԻԼ»-ը․ վերջինը կողաշրջվել է․ կա վիրավորՉեխիան կոչ է արել Եվրոպային գումարն ուղղել Ուկրաինայի վերականգնմանը, այլ ոչ թե պատերազմինԿիսապաշտպան Բանդիկյանը բուժզննության է ենթարկվելԲաքվից կրկին պնդում են «խաղաղության գործընթացի» համար փոխել ՀՀ սահմանադրությունըՄոսկվան կրկին զգուշացրել է օտարերկրացիներին՝ չայցելել ՈւկրաինաԳազա քաղաքում բնակելի շենք է ավերվել․ կա առնվազն 5 զոհԲրյուսելը չի կարող Կիևին ապահովել ռազմական կարիքների համար անհրաժեշտ 8 միլիարդ դոլարըԾաղկեվանք կբերվի Սուրբ Վարվառա Կույսի ՄասունքըԱդրբեջանն ընդլայնել է դիրքերը Ջերմուկի մոտակայքում օկուպացված տարածքներումՀերթական ավտովթարը Վերին անտառային փողոց վթարներով հայտնի շրջադարձինՌուսաստանում ավարտվել են ՀԱՊԿ զորավարժությունների ակտիվ փուլերը․ մանրամասներՀյուսիսային Կորեան հրթիռ է արձակել Ճապոնական ծովի ուղղությամբՄայրաքաղաքի տոնին կանցկացվի գարեջրի փառատոն ու ռոք համերգՇուտով հանդես կգանք շատ հետաքրքիր լուծումով, որով Հայաստանի ամեն քաղաքացի տարեկան հարյուր հազարավոր դրամներ կխնայի. Ն. ԿարապետյանԲեռլինում վերելակի խափանման հետևանքով մոտ 20 մարդ է մնացել հեռուստաաշտարակի 126 մետր բարձրության վրաՎարդգես Սուրենյանցի գլուխգործոցը՝ 130 տարի անց առաջին անգամ ՀայաստանումՌոնալդուն հավանել է Պորտուգալիայի հավաքականի ֆուտբոլիստներին քննադատող տեսանյութըԱվտովթար՝ Երևանում․ «Վերնիսաժ»-ի մոտ բախվել են «Kia Forte»-ն և «BMW X5»-ըՖրանսիան և Թուրքիան արգելափակում են ՆԱՏՕ-ի՝ Կովկասյան երկրների հետ կապերն ամրապնդելու ջանքերը. PoliticoՈստիկանները ձերբակալել են հրազենային վնասվածք պատճառած 49-ամյա տղամարդու Հյուսիսային Կորեան հրթիռ է արձակել Ճապոնական ծովի ուղղությամբ Թույլ չենք տալու Ալիեւին եւ Փաշինյանին փոխել մեր սահմանադրությունը. տեսանյութ«Որքան էլ լինեն փորձություններ, Եկեղեցին կա՛»․ Արագածոտնի թեմում միասնական աղոթք է բարձրացվել ՀՀ պետաշխատողների սոցիալական փաթեթների ծրագիրը կդադարեցվի Ավտովթար Երևանում․ «Վերնիսաժ»-ի մոտ բախվել են «Kia Forte»-ն և «BMW X5»-ը Մոտ 70,000 մարդ միացել է Մադրիդում բնակարանային ճգնաժամի պատճառով անցկացվող բողոքի ակցիային Բարդ, բայց ոչ անհույս․ Ինչ է սպասվում Հայաստանի հավաքականին Նիկոսիայում կրած պարտությունից հետո Իշխանությունը կազմակերպում է միջոցառումներ մարդկանց հիշողությունից պարտությունը ջնջելու համար. Ավետիք ՉալաբյանՈւսուցիչը հարվածել է 13-ամյա աշակերտին, փոխտնօրենը՝ ապտակել. որն է Տավուշում տեղի ունեցած միջադեպի շարժառիթըՀայաստանում գնաճը անընդհատ շարունակվում է. ապրուստը այստեղ շատ թանկ է. Հրայր ԿամենդատյանԿարևոր հանդիպում Ստրասբուրգում. 1.3 մլն հայաստանցի կարողանալու է ավելի քիչ վճարել դեղերի համար. Նարեկ ԿարապետյանՏոկաևն աշխատանքից ազատել է պաշտպանության փոխնախարարին ու ՌԾՈՒ հրամանատարին Կոնգրեսի միջանկյալ ընտրություններում մեր հաղթանակի դեպքում երկրում մահապատիժ կսահմանվի խոշոր նարկոդիլերների համար. Թրամփ Արագածոտնում` «Տառերի պուրակ»-ի հարևանութամբ, բախվել են «Lexus»-ը ու «Nissan Altima»-ն․ կան վիրավnրներ Նորածին երեխան մահացել է օդանավակայանի զուգարանում, մայրն էլ հիվանդանոցում է մահացել․ դեպքի առթիվ քրեական գործ է հարուցվել Տերյան փողոցում վթարվել է խողովակ, ինչի հետևանքով ջուրն արտահոսել է արտաքին մակերես. ընթանում են վթարի վերացման աշխատանքներ. «Վեոլիա Ջուր» ընկերություն Ռուսաստանի ԱԳ նախարարությունը խորհուրդ է տվել օտարերկրյա քաղաքացիներին և դիվանագետներին լքել Կիեւը Կյանքից հեռացած 20-ամյա զինվորը Նոր Հաճնից է եղել Եկեղեցի, բանակ, սահմաններ․ ինչու՞ են Հայաստանի հիմնական ինստիտուտները թուլանում«12 կգ նիհարել է, բայց առողջությունը վատացել է». Սարիկ Անդրեասյանը առողջական խնդիրներ է ունեցել քաշի կորստի ներարկումներից հետոՇուրջ 20.000 երեխա դպրոց չի հաճախում, և այս խնդիրը դեռ օդում կախված է. Ատոմ ՄխիթարյանՄինչև ուր կհասնի ոսկու գինը․ ինչ սպասել առաջիկայումՕգնել համայնքին և միշտ լինել քաղաքացիների կողքին. նոր մեկնարկ Գավառում. «Հայկական քվե»ՄԻՊ Անահիտ Մանասյանն այցելել է հրազենային վիրավորում ստացած Անի Ավետիսյանին Արգենտինան գործարկում է «ոսկե անձնագրի» ծրագիրը