Երևան, 23.Օգոստոս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ներկայացվել են աշխարհի յոթ ամենաժամանակակից հակաօդային պաշտպանության համակարգերը

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

ՀՕՊ-ը դարձել է մեր ժամանակների առանցքային ռազմական տեխնոլոգիաներից մեկը։ Բալիստիկ և հիպերձայնային հրթիռները, թևավոր հրթիռները, անօդաչու թռչող սարքերը և ցածր տեսանելիության կառուցվածքով ինքնաթիռները՝ արդի սպառնալիքները, պահանջում են բազմամակարդակ պաշտպանության համակարգերի ստեղծում, որոնք ընդունակ են միաժամանակ հայտնաբերել, ուղեկցել և որսալ բազմաթիվ թիրախներ։

Naked Science-ը ներկայացրել է տեխնոլոգիապես ամենակատարյալ և արդյունավետ յոթ ՀՕՊ համալիրները, որոնցից յուրաքանչյուրը համարվում է իր դասի առաջատարներից մեկը։

1. С -500 «Պրոմեթևս» (Ռուսաստան)

С -500 «Պրոմեթևսը» հեռահար գործողության հակաօդային և հակահրթիռային պաշտպանության նորագույն ռուսական ռազմավարական համակարգ է։ Համալիրը նախատեսված է ինքնաթիռների, բալիստիկ հրթիռների, երկրամերձ ցածր ուղեծրերում գտնվող արբանյակների և հիպերձայնային զենքի որոշ տեսակների որսման համար։ Ըստ հրապարակված տվյալների՝ օդային թիրախների խոցման հեռավորությունը հասնում է 600 կիլոմետրի, իսկ որսման բարձրությունը՝ մոտ 200 կիլոմետրի, ինչը С-500-ը դարձնում է աշխարհի ամենահեռահար համակարգերից մեկը։ Միևնույն ժամանակ, հայտարարված բնութագրերի զգալի մասը դեռևս չի ստացել անկախ հաստատում՝ դրա գործնական կիրառման վերաբերյալ բաց տեղեկատվության սահմանափակ ծավալի պատճառով։

2. THAAD (ԱՄՆ)

THAAD (Terminal High Altitude Area Defense) համալիրը մասնագիտացված է փոքր, միջին և միջանկյալ հեռավորության բալիստիկ հրթիռների՝ իրենց հետագծի վերջնական հատվածում կինետիկ որսիչների միջոցով ոչնչացման գործում, որոնք թիրախը խոցում են ուղիղ հարվածով։ THAAD-ն ամերիկյան և դաշնակցային հակահրթիռային պաշտպանության ճարտարապետության կարևորագույն տարրն է՝ Patriot և Aegis համակարգերի կողքին։ Համալիրը տեղակայված է Հարավային Կորեայում, Գուամ կղզում, ինչպես նաև Իսրայելում, Սաուդյան Արաբիայում և Արաբական Միացյալ Էմիրություններում։

3. Patriot PAC-3 MSE (ԱՄՆ)

Patriot PAC-3 MSE-ն շարունակում է մնալ աշխարհում մարտական պայմաններում ամենափորձարկված ինտեգրված հակաօդային պաշտպանության համակարգերից մեկը։ Ի սկզբանե համալիրը ստեղծվել էր ավիացիայի դեմ պայքարի համար, սակայն ժամանակի ընթացքում վերածվել է թևավոր հրթիռներին, անօդաչուներին և մարտավարական բալիստիկ հրթիռներին հակազդելու բարձր արդյունավետություն ունեցող միջոցի։ Ժամանակակից կինետիկ որսիչն իր թիրախների խոցման արդյունավետությամբ զգալիորեն գերազանցում է նախորդ մոդիֆիկացիաներին, իսկ շարունակական արդիականացումը հնրավորություն է տալիս համալիրին պահպանել իր արդիականությունը արդեն մի քանի տասնամյակ։ Այսօր Patriot-ը գտնվում է ավելի քան 18 պետությունների սպառազինության մեջ և համարվում է ՆԱՏՕ-ի ստանդարտներին համատեղելի հակաօդային և հակահրթիռային պաշտպանության համակարգի չափանիշ։

4. С-400 «Տրիումֆ» (Ռուսաստան)

Ռուսական С-400 «Տրիումֆ» համալիրը այսօր սպառազինության մեջ գտնվող հեռահար գործողության ՀՕՊ ամենալայն տարածում գտած համակարգերից մեկն է։ Այն ընդունակ է միաժամանակ խոցել ինքնաթիռներ, թևավոր հրթիռներ, անօդաչու թռչող սարքեր և բալիստիկ հրթիռներ՝ օգտագործելով որսիչ-հրթիռների մի քանի տեսակներ, որոնք օպտիմալացված են խոցման տարբեր հեռավորությունների համար։ Համակարգն արտահանվում է մի շարք երկրներ, մասնավորապես՝ Չինաստան, Հնդկաստան և Թուրքիա, ինչն ընդգծում է դրա ռազմավարական նշանակությունը՝ չնայած ժամանակակից անտեսանելի ինքնաթիռների դեմ դրա իրական արդյունավետության վերաբերյալ շարունակվող քննարկումներին։

5. «Դավթի պարսատիկ» (Իսրայել)

Rafael և RTX ընկերությունների համատեղ մշակած «Դավթի պարսատիկ» (David's Sling) համակարգը միջանկյալ տեղ է զբաղեցնում «Երկաթե գմբեթ» (Iron Dome) և Arrow համալիրների միջև՝ Իսրայելի բազմաշերտ հակահրթիռային պաշտպանության համակարգում։ Համալիրն օպտիմալացված է մարտավարական բալիստիկ հրթիռների, թևավոր հրթիռների, ինքնաթիռների, անօդաչուների և ծանր չկառավարվող ռեակտիվ արկերի որսման համար՝ օգտագործելով բարձր մանևրայնությամբ օժտված Stunner որսիչ-հրթիռը։ Համակարգն արդեն գտնվում է մարտական հերթապահության մեջ և իսրայելական բազմամակարդակ հակահրթիռային պաշտպանության համակարգի առանցքային տարրերից մեկն է՝ լրացնելով ավելի ցածր և բարձր բարձրություններում աշխատող համալիրներին։

6. SAMP/T NG (Ֆրանսիա-Իտալիա)

SAMP/T NG-ն համարվում է ամենաժամանակակից եվրոպական ցամաքային հակաօդային պաշտպանության համակարգը։ Համալիրը կառուցված է Aster 30 որսիչ-հրթիռների ընտանիքի բազայի վրա և ընդունակ է պաշտպանել ինքնաթիռներից, թևավոր հրթիռներից, անօդաչուներից և բալիստիկ հրթիռներից՝ միաժամանակ ուղեկցելով բազմաթիվ թիրախներ։ Նոր սերնդի համակարգը ստացել է արդիականացված ակտիվ փուլավորված անտենային վանդակով (AESA) ռադիոլոկացիոն կայաններ, կառավարման ու համակարգման ընդլայնված հնարավորություններ, ինչպես նաև բարձր կայունություն ռադիոէլեկտրոնային պայքարի միջոցների նկատմամբ։ Ակնկալվում է, որ առաջիկա տարիներին SAMP/T NG-ն կդառնա ՆԱՏՕ-ի կազմում եվրոպական հեռահար ՀՕՊ հիմնական միջոցներից մեկը։

7. HQ-9B (Չինաստան)

HQ-9B-ն չինական հիմնական հեռահար զենիթահրթիռային համալիրն է, որը Չինաստանի Ժողովրդա-ազատագրական բանակի ռազմավարական հակաօդային պաշտպանության համակարգի հիմքն է։ Իր հայեցակարգով այն հաճախ համեմատում են ռուսական С-300 և С-400 ընտանիքների համալիրների հետ։ HQ-9B-ն ընդունակ է խոցել ինքնաթիռներ, թևավոր հրթիռներ և բալիստիկ հրթիռների առանձին տեսակներ՝ գործելով չինական ՀՕՊ համակարգի միասնական ճարտարապետության կազմում։ Համալիրը նաև մատակարարվում է արտահանման, ինչը վկայում է սպառազինությունների և պաշտպանական տեխնոլոգիաների համաշխարհային շուկայում Չինաստանի աճող ազդեցության մասին։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Իսրայելի բանակը հայտարարել է Գազայի կենտրոնական հատվածում ՀԱՄԱՍ-ի հրամանատարի ոչնչացման մասին Չինական ռոբոտը վազքի աշխարհի ռեկորդ է սահմանել Ռուսաստանը փորձում է ահաբեկչության միջոցով կոտրել Ուկրաինային․ ՄակրոնՎրաստանում հաքերները բանկից 143,5 հազար դոլար են յուրացրելԻմանալով մեր հարևաններին` մենք զգուշացնում ենք մեր հանրությանը. ժողովու՜րդ, քաշելու են մեզ. Նարեկ Կարապետյան5,9 մագնիտուդով ուժեղ երկրաշարժ է գրանցվել ՃապոնիայումԻնքնաթիռը վթարի է ենթարկվել․ կան զոհեր․ ԱՄՆՄահացել է Էստոնիայի նախկին վարչապետ Սիյմ ԿալասըԱնհրաժեշտության դեպքում զանգահարել 112. Հայաստանում բարձր կարգի հրդեհավտանգ իրավիճակԴիլիջան-Վանաձոր ճանապարհին մեքենան դուրս է եկել երթևեկելի հատվածից և բախվել հողաթմբին․ վարորդն արգելափակվել էՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանատունը զգուշացնում էՕգոստոսի 24-ին Երևանում և 8 մարզում էլեկտրաէներգիայի անջատումներ կլինենՀայ դիմորդների 77.55%-ը հաղթահարել է նվազագույն շեմըԺավելի սպիրտից մինչև կոնֆետանման դեղեր ու վիշնևսկու քսուկ... մեկ ակնթարթ և երեխաները հայտվում են թունաբանության բաժանմունքումԱՄՆ դատարանն ապօրինի է ճանաչել 75 երկրների ներգաղթի վիզաների տրամադրման դադարեցումըՎանաձորում և երեք բնակավայրում գազանջատումներ կլինենԱյս տարի գրեթե 1․9 միլիոն երեխա կտուժի թերսնումից․ ՅՈՒՆԻՍԵՖՌԴ զորքերը արագացրել են իրենց հարձակման տեմպը․ ՊուտինԻրանը միաժամանակ բախվում է տնտեսական ճնշման և դիվանագիտական փակուղուԱվելի արդյունավետ, քան Մահրեզը. Goal-ը գնահատել է Սպերցյանի խաղըԿոտայքի մարզում «ԳԱԶ 3110»-ը բախվել է ծառին. կան տուժածներԵրևանում ալկոհոլի ազդեցության տակ գտնվող ոստիկանը և նրա հետ կապված շուրջ 20 անձ դաժանաբար ծեծի են ենթարկել 2 քննիչիՀՀ քաղաքացիներն օգտվել են չեղարկված չվերթների պատճառով նոր ավիատոմսեր ձեռք բերելու աջակցությունիցԱդրբեջանում հայատյացությունը ունի խորը կրթական, գիտական, մշակութային և որոշ չափով նաև սպորտային արմատացած համակարգ. Գառնիկ ԴավթյանԺողովրդավարության կարևոր հիմնասյուններից է` անկախ դատական համակարգը. իրավունքը պետք է գերակայի․ Արամ ՎարդևանյանՄեծամորի ատոմակայանի մասին կեղծ պնդումները փորձ են՝ վնասելու հայ-ռուսական հարաբերությունները․ ՌԴ ԱԳՆՀայաստան-Ադրբեջան խաղաղության պայմանագիրը չպետք է գերիներին թողնի անորոշության մեջ. «The Washington Times»Ոստիկանը դեպքի պահին եղել է ալկոհոլի ազդեցության տակ. ՔԿ-ն մանրամասներ է հայտնում աղմկահարույց միջադեպից Հայաստան-Ադրբեջան խաղաղության պայմանագիրը չպետք է գերիներին թողնի անորոշության մեջ. «The Washington Times» «Առանց արտաքին աջակցության» ապրելու խոստումը կարող է վերածվել ոչ թե ինքնիշխանության ամրապնդման, այլ վտանգավոր աշխարհաքաղաքական փորձարկման․ Սուրեն Սուրենյանց Ինչ պատժամիջոցներ են նախատեսվում ոչ սթափ վիճակում մեքենա վարելու համար Ռուսաստանը չի գա Արևմուտք՝ բանակցելու․ Լավրով Վթար Ախուրյան-Կառնուտ ճանապարհին, «Mercedes» է բախվել հողաթմբերի և ծառիՄահացել է Սիյմ Կալասը՝ Էստոնիայի նախկին վարչապետը և Կայա Կալասի հայրը Իրեն այֆոն չառնելու համար 18-ամյա հնդիկն ինքնшuպшն է եղել՝ իր հետ տանելով հորն ու մորը. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ 25-ամյա վարորդը «Ford»-ով վրաերթի է ենթարկել 36-ամյա հետիոտնիՊետք է ամեն ինչ անել և թույլ չտալ, որ իշխանությունները անդամահատեն մեր երկիրը. Ավետիք Չալաբյան Երևան-Երասխ ճանապարհին մեքենա է այրվել Կարմիր Լուսինը կրկին տեսանելի կլինի 2028 թվականի դեկտեմբերի 31-ին Երևանում փոշու մակարդակը գերազանցել է թույլատրելի նորման Որքան է Էբոլայի վտանգը ՀայաստանումԴատախազը չպետք է ստորագրեր նման անհեթեթ մեղադրական եզրակացություն. Ավետիք Չալաբյան Իրաքից արևադարձային տաք օդի ալիք է ներթափանցում․ ջերմաստիճանը կբարձրանա 5-6 աստիճանով Ի՞նչ փոխարժեքներ են սահմանվել այսօր Չորրորդ հանրապետության գաղափարը․ նոր պետականությո՞ւն, թե՞ երրորդի ժառանգության մերժումԱդրբեջանը ոչ Արծվաշենն է վերադարձնելու, ոչ էլ ՀՀ օկուպացված տարածքներից է դուրս գալու․ ադրբեջանագետ Քաջարանը զարգանում ու գեղեցկանում է՝ պահպանելով իր յուրահատուկ դիմագիծն ու հարուստ արդյունաբերական ժառանգությունը. այսօր Քաջարանի օրն է. ԶՊՄԿՉե՛նք ճանաչում Արցախը Ադրբեջանի կազմում. մեր հայրենակիցները դեռ պետք է վերադառնան Արցախ. Ավետիք ՉալաբյանՋրափրկարարները քաղաքացիներին անվնաս դուրս են բերել ափ Ամենավտանգավոր օրերն են լինելու