Երևան, 11.Օգոստոս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Խոր Վիրապի գաղտնիքները. բացահայտելով Հայաստանը (մաս 14)

ՄՇԱԿՈՒՅԹ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

Հայաստանի ամենահայտնի և խորհրդավոր վանքերից մեկը համարվում է Խոր Վիրապը։ Այն գտնվում է Արարատի մարզում՝ Արարատ լեռան անմիջական հարևանությամբ, և դարեր շարունակ եղել է ոչ միայն կրոնական, այլև պատմական կարևոր կենտրոն։ Վանքի անվանումը բառացի նշանակում է «խոր փոս» կամ «խոր բանտ», ինչը կապված է նրա ամենահայտնի պատմության հետ։

Խորը բանտը, որտեղ պահվել է Գրիգոր Լուսավորիչը

Խոր Վիրապի ամենահայտնի գաղտնիքներից մեկը կապված է հայկական պատմության կարևորագույն կերպարներից մեկի՝ Գրիգոր Լուսավորչի հետ։ Ըստ պատմական աղբյուրների՝ նա մոտ 13 տարի պահվել է այս վայրում գտնվող խոր փոսում՝ որպես բանտարկյալ։

Այդ ժամանակ Հայաստանի թագավորը քրիստոնեության հետևորդներին հետապնդում էր։ Գրիգոր Լուսավորիչը բանտարկվել էր հենց այս խոր փոսում, որը գտնվում է վանքի տարածքում և մինչ այսօր պահպանվել է։ Ավանդության համաձայն՝ նա ողջ է մնացել՝ ստանալով գաղտնի սնունդ մի հավատացյալ կնոջից։

Հայաստանը դարձավ առաջին քրիստոնյա պետությունը

Գրիգոր Լուսավորիչի ազատ արձակումից հետո տեղի ունեցան պատմական իրադարձություններ, որոնք փոխեցին երկրի ճակատագիրը։ Ըստ ավանդության՝ նա բուժեց թագավոր Տրդատին ծանր հիվանդությունից, ինչից հետո թագավորը ընդունեց քրիստոնեությունը։

Այս իրադարձությունների արդյունքում տեղի ունեցավ պատմական շրջադարձ: Հայաստանը դարձավ աշխարհում առաջին պետությունը, որը քրիստոնեությունը ընդունեց որպես պետական կրոն։

Վանքի տեղանքը՝ հին մայրաքաղաքի մոտ

Խոր Վիրապը կառուցվել է Հայաստանի հին մայրաքաղաքներից մեկի՝ Արտաշատի մոտակայքում։ Հնագիտական տվյալների համաձայն՝ այս տարածքը եղել է կարևոր քաղաքական և առևտրային կենտրոն դեռևս հին ժամանակներից։

Վանքի ներկայիս շինությունները հիմնականում ձևավորվել են միջնադարում, սակայն տեղանքը շատ ավելի հին պատմություն ունի։

Մինչ օրս պահպանվող խորհրդավոր մթնոլորտը

Այսօր Խոր Վիրապը համարվում է Հայաստանի ամենաշատ այցելվող ուխտատեղիներից մեկը։ Այցելուները հաճախ իջնում են այն նույն խոր փոսը, որտեղ ըստ ավանդության պահվել է Գրիգոր Լուսավորիչը։

Վանքի տարածքից բացվում է նաև բացառիկ տեսարան դեպի Mount Ararat-ը, ինչը այս վայրը դարձնում է ոչ միայն պատմական, այլև խորհրդանշական նշանակություն ունեցող տեղ։

Խոր Վիրապը ոչ միայն հնագույն վանական համալիր է, այլ նաև Հայաստանի պատմության կարևորագույն խորհրդանիշներից մեկը։ Նրա հետ կապված պատմություններն ու ավանդությունները մինչև այսօր շարունակում են հետաքրքրել ինչպես պատմաբաններին, այնպես էլ հազարավոր այցելուներին։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Մենք չենք տրվելու թուրք-ադրբեջանական պարտադրանքին. Ավետիք Չալաբյան iPhone 18 և այլ արժեքավոր նվերներ«Աձյալի» մեջ փաթաթած երեխա էր, սառած էր. ինչպես են գտել նորածնին Հալաբյանում (Video) Կապանում բախվել են բեռնատարն ու երթուղայինը․ 7 անձ տեղափոխվել է բժշկական կենտրոն Երևանում հայտնաբերված նորածնի կյանքին uպառնացող վտանգ չկա. ԱՆ Վարչախմբի համար քաղաքական խնդիրները լուծվում են միայն վախի առկայությամբ. Անահիտ ԱդամյանԻշխանությունը բոլոր ընդդիմադիրներին փորձում է լռեցնել՝ կալանավորելով, բայց նրանք արդարացվելու են. Արամ ՊետրոսյանԹուրքիայում հայ տղամարդ են սպանել. դին հայտնաբերվել է ՍտամբուլումԱզատազրկումը՝ որպես քաղաքական գործիք. Ավետիք Չալաբյանի գործը և մարդու իրավունքների ճգնաժամը2027 թվականի հունվարի 1-ից ուժի մեջ են մտնում մեկանգամյա օգտագործման պլաստիկ արտադրանքի շրջանառության վերաբերյալ նոր պահանջներ Թրամփը հրամանագիր է ստորագրել ԱՄՆ-ում մանկական պատվաստումների քանակը նվազեցնելու մասին«Արգամ Աբրահամյանին առաջադրված մեղադրանքն անհիմն է, իսկ ձերբակալության ընթացքում կիրառվել է անհամաչափ ուժ»․ փաստաբան. «Փաստ»ԱԺ-ում մշտական հանձնաժողովների նախագահների թեկնածությունների քննարկումները շարունակվում են Հայտնի է Արման Ծառուկյանի հաջորդ մրցակցի անունը Խորթ հայրը սպանել է 10 ամսական երեխային՝ շատ լացելու պատճառովՈւկրաինայի ԶՈւ-ն hարվածել է Վորոնեժի մարզում գտնվող Wildberries-ի պահեստին Արագածոտնում «Opel»-ը բախվել է քարերին, մի քանի պտույտ շրջվելով՝ հայտնվել ձորակում Թրամփը հայտարարել է՝ Իրանը պետք է փոխհատուցում վճարի սպանվածների և վիրավորների համար Շրջանների մեծ մասում սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ. եղանակի տեսություն «33%–ի կանոնը» արևային վահանակների համար. Ի՞նչ է դա և ինչո՞ւ է կարևոր հետևել դրան 69-ամյա կնոջ վիրահատության ժամանակ պատահմամբ սխալ օրգան են հեռացրելՀԱՊԿ-ը կարող է քննարկել Հայաստանին ձայնի իրավունքից զրկելու հարցը․ Գալուզին Տարադրամի փոխարժեքները օգոստոսի 11-ին 30 քմ տարածք նվազեցում մեկ թոշակառուի գույքահարկից. Հրայր ԿամենդատյանՌեժիմը փորձում է «սվաղել» Արցախի և ՀՀ առանձին հատվածների զիջման հարցը. Տիգրան Աբրահամյան Եթե քո վրայից զգում ես այս հոտը, ուրեմն օրգանիզմումդ կան քաղցկեղի բջիջներԼույս չի լինելու Թրամփը գաղտնի չվերթով է մեկնել Թուրքիայից. Washington Post Եվրամիությունը փորձում է պառակտել ԵԱՏՄ երկրները. ՌԴ ԱԳՆ-ն` Հայաստանում կատարվողի մասին ԱՄՆ-ը Թրամփի երկրորդ ժամկետի մեկնարկից ի վեր ավելի քան 175 հազար վիզա է չեղարկել Քիմ Քարդաշյանի տուն գող է մտել և գողացել է իրերով լի մեքենանՌԴ ՊՆ․ 12 ժամում ոչնչացվել է ուկրաինական 215 անօդաչուԵրկրաշարժ՝ Գեղարքունիքի մարզում․ ուժգնությունը էպիկենտրոնում կազմել է 5 բալ«BYD»-ն Մոնթե Մելքոնյան փողոցում հայտնվել է կանաչ գազոնում և բախվել երկաթե էլեկտրասյանը. վիրավոր կաՈստիկանների օպերատիվ գործողությունների շնորհիվ հայտնաբերված նորածինը տեղափոխվել է բժշկական կենտրոն․ ՆԳՆԲեռլինը Թրամփի ծրագիրը համարում է «Համաս»-ի զինաթափման ուղղությամբ առաջընթացի հնարավորություն«Կռվի ձայնից քնից արթնացել ենք». ինչպես է Դաշտավանում սկսվել կեսգիշերյան ծեծկռտուքըՄարկ Ցուկերբերգը հրապարակել է մանիֆեստ՝ ի պաշտպանություն արհեստական բանականությանՊԾ Երևանի գնդի հրամանատարի կարգադրությամբ պարեկների հետախուզական խումբը տաք հետքերով հայտնաբերեց չնախատեսված ծախսեր «Mercedes»-ի, «BMW»-ի և «Lexus»-ի օրինախախտ վարորդներինՄոսկվայում կքննարկեն Եվրասիայի անվտանգությունն ու հավաքական անվտանգության ապագանԿոնգոյում էբոլայի հաստատված դեպքերի թիվը գերազանցել է 4200-ըԱրթուր Ղարիբյանը 2 գնդակ է ուղարկել «Զենիթի» դարպասը և ճանաչվել հանդիպման լավագույն ֆուտբոլիստըՆավթի գները աճել ենԱմփոփվեցին Junius-ի արդյունքները․ առջևում նոր մրցափուլն էԱմռան ավարտին մնացել է 21 օր․ այլևս մի´ հետաձգեք ամառըԱդրբեջանում երկրաշարժ է գրանցվելԱնձրև, ամպրոպ, քամու ուժգնացում. ինչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերինՔիշնևը և Կիևն աննախադեպ առաջընթաց են գրանցել եվրաինտեգրման գործում. Ուկրաինայի դեսպանՀայաստանը և արցախյան մշակութային ժառանգությունը կներկայացվեն Վիեննայի միջազգային փառատոնումԵրևանում կասեցվել է «Բամբու» բար-ռեստորանի արտադրական գործունեությունը՝ սանիտարահիգիենիկ նորմերի խախտումների պատճառով