Երևան, 09.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Թրամփի պատերազմն Իրանի դեմ ԱՄՆ հարկատուներին արդեն շուրջ 6 մլրդ դոլար է արժեցել. Responsible Statecraft

ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Նոր զեկույցը ցույց է տվել, որ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի պատերազմն Իրանի դեմ արդեն իսկ ամերիկացի հարկատուների վրա նստել է ավելի քան 5 միլիարդ դոլար, և այդ գումարը շարունակում է աճել։ Այս մասին հայտնում է Responsible Statecraft-ը։

Ամերիկյան առաջընթացի կենտրոնի (Center for American Progress, CAP) հրապարակած փաստաթղթում հաշվի են առնված ծախսերը՝ կապված անցյալ տարվա հունիսին Իրանի վրա Թրամփի հարձակման, Գազայում Իսրայելի պատերազմի շրջանակում Եմենի հութիներին հասցված ամերիկյան հարվածների, ինչպես նաև ռազմական խմբավորման ուժեղացմանն ուղղված տարածաշրջանային միջոցառումների և ռազմական տեխնիկայի կորուստների հետ։

Զեկույցում նշվում է, որ «Epic Fury գործողության նախնական ծախսերի զգուշավոր գնահատականը մարտի 2-ի դրությամբ կազմում է ավելի քան 5 միլիարդ դոլար, և արշավը դեռ նոր է սկսվում»։

Quincy Institute-ի պաշտպանական բյուջեի գծով փորձագետ Բեն Ֆրիմանը համաձայն է, որ CAP-ի գնահատականը զգուշավոր է։

«Նույնիսկ այս 5 միլիարդը, հավանաբար, նվազեցված է։ Օրինակ՝ դրանում ներառված չէ 1,1 միլիարդ դոլար արժողությամբ ամերիկյան ռադարի արժեքը, որը, ըստ հաղորդումների, Իրանը ոչնչացրել է Քաթարում։ Հաշվի չեն առնված նաև հակահրթիռային կալանիչների ծախսերը, որոնք օգտագործվել են հակամարտությունում»,- RS-ին պատմել է նա։

Վերջերս հրապարակված այլ գնահատականներ տարբերվում են՝ կախված հաշվի առնված գործոններից։ Այսպես, Institute for Policy Studies-ը և National Priorities Project-ը եկել են այն եզրակացության, որ երկու ավիակիր խմբերի շահագործումը, ուղեկցող ծովային աջակցությունը և ավելի քան 200 ռազմական ինքնաթիռները օրական արժենում են գրեթե 60 միլիոն դոլար։

Լայնորեն մեջբերվող մեկ այլ աղբյուր, որը հիմնված է պաշտոնական տվյալների և արհեստական բանականությամբ մշակված լրատվական հրապարակումների վրա, ծախսերը գնահատում է գրեթե 2,5 միլիարդ դոլար հրապարակման պահին (կայքի ստեղծողը դադարեցրել է աշխատանքը՝ «ծախսերի մասին բոլոր տվյալները ստուգելու համար»)։

Պատերազմի ներքին աջակցությունն արդեն իսկ ցածր է։ Հարցումները, որոնք անցկացվել են շաբաթ օրը ԱՄՆ-ի և Իսրայելի կողմից Իրանի վրա հարձակվելուց անմիջապես հետո, ցույց են տվել բնակչության լայն դիմադրությունը։ Օրինակ՝ Reuters/Ipsos-ի հետազոտությունը փաստում է, որ հանրապետականների շրջանում աջակցությունը կարող է նվազել հենց ամերիկյան զորքերը սկսեն կորուստներ կրել, իսկ բենզինի գները բարձրանան (երկու երևույթն էլ արդեն տեղի են ունենում)։

Stimson Center-ի Reimagining U.S. Grand Strategy ծրագրի տնօրեն Քրիս Փրեբլը RS-ին ասել է, որ ամերիկացիները չպետք է հիմնվեն ոչ պաշտոնական գնահատականների վրա։ «Թրամփի վարչակազմը պարտավոր է հայտնել ամերիկացի ժողովրդին, թե որքան է արժենում այս պատերազմը», - նշել է նա։ «Այս վարչակազմի կողմից Կոնգրեսի և ամերիկացի ժողովրդի անտեսումն ապշեցուցիչ է»։

Ֆրիմանը հավելում է, որ միայն Patriot հրթիռների արժեքը պետք է ստիպի ամերիկացիներին մտորել ծախսերի մասշտաբների մասին։ «Մեկ հրթիռն արժե մոտ 4 միլիոն դոլար։ Տվյալներ կան, որ իրանական մեկ հրթիռ որսալու համար օգտագործվել է մինչև 11 նման հրթիռ. սա հարկատուների 44 միլիոն դոլարն է իրանական մեկ հրթիռի դիմաց, իսկ մենք արդեն հարյուրավորներն ենք որսացել»։ Ըստ նրա՝ «երբ ամեն ինչ հանդարտվի, կասկած չկա, որ այս պատերազմի ծախսերը կգերազանցեն 10 միլիարդ դոլարը և, հնարավոր է, զգալիորեն ավելի բարձր լինեն, եթե հակամարտությունը ձգձգվի»։

Կանխատեսվող ծախսերը, հավանաբար, է՛լ ավելի մեծ կլինեն. հաղորդվում է, որ ԱՄՆ պաշտպանության նախարարությունը պատրաստում է ավելի քան 50 միլիարդ դոլարի արտակարգ ֆինանսավորման հարցում՝ օգտագործված զինամթերքը և կորցրած տեխնիկան փոխարինելու համար։

Նմանատիպ մեխանիզմ արդեն կիրառվել է նախագահ Ջորջ Բուշի ժամանակ՝ Իրաքում և Աֆղանստանում պատերազմները Կոնգրեսի հերթական բյուջեից դուրս ֆինանսավորելու համար։ Այդ հիմնադրամը՝ Overseas Contingency Operations (OCO), քննադատներն անվանում էին «սև դրամարկղ» այն ռազմական նախագծերի համար, որոնք անմիջական կապ չունեին պատերազմի հետ։ Ինչ-որ պահի OCO-ն գերազանցում էր բոլոր դաշնային գործակալությունների բյուջեները, բացի Պենտագոնից, Առողջապահության ու սոցիալական ծառայությունների նախարարությունից և Վետերանների գործերով դեպարտամենտից։ Մինչև 2021 թվականին Բայդենի վարչակազմի կողմից հիմնադրամի պաշտոնական փակումը, Կոնգրեսը դրա համար հատկացրել էր ավելի քան 2 տրիլիոն դոլար՝ առանց սովորական վերահսկողության։

«Այս ծախսերը կատարվում են մի ժամանակաշրջանում, երբ ամերիկացիները սուր կերպով զգում են բնակարանների, էներգակիրների և բժշկական ծառայությունների գների աճը»,- նշում է CAP-ը։ «Եթե պատերազմը շարունակվի նույն տեմպով, ԱՄՆ կառավարությունը կարող է ծախսել տասնյակ միլիարդավոր դոլարներ՝ գումարներ, որոնք համադրելի են միլիոնավոր ամերիկացիների համար Medicaid-ի ֆինանսավորման հետ»։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Թեհրանում տեղի է ունեցել Իրանի նոր գերագույն առաջնորդին հավատարմության երդման արարողությունը Ալիևը Էրդողանի հետ հեռախոսազրույցում դատապարտել է Թուրքիայի տարածքի վրա հրթիռային հшրձակումը Գուցե դու ես հաջորդ չեմպիոնը. Նարեկ ԿարապետյանՉինաստանը ողջունել է այաթոլլա Սեյեդ Մոջթաբա Խամենեիի ընտրությունը Ռուսաստանում ստեղծվել է արհեստական բանականությամբ «դրոն-որսորդ» 10000 դրամը քիչ է, շատ քիչ. ահա մեկ անձի համար հաշվարկված կոմունալ ծախսերի մանրամասն պատկերը Հայաստանում (միջինացված տվյալներով)․ Հրայր Կամենդատյան«Գազպրոմ Արմենիա»-ն հայտարարություն է տարածել Օպտիմալացման անվան տակ հանրապետությունում 230 դպրոց փակելու հարցը ոտքի է հանել հանրության տարբեր շերտերի. Մենուա ՍողոմոնյանՆոր նախագծեր ու սիրելի հաղորդումների վերադարձ՝ նոր ձևաչափով. Առաջին ալիքը մեկնարկում է գարնանային եթերաշրջանը Սամվել Կարապետյանի քաղաքական հետապնդման, հեռախոս նվիրելու մեծ ծախսին - կոնտր առաջարկի, ստերի ու վախերի մասին. Արամ ՎարդևանյանՀՀ-ում արձանագրվել է սուր շնչառական վшրակներով պայմանավորված հիվանդացության միջին ակտիվություն Երևան-Գյումրի ավտոճանապարհին բախվել են «Tesla»-ն և «ֿBMW»-ն, ապա «Opel Astra»-ն բախվել է վթարված ավտոմեքենաներին․ կան վիրավորներ ԱՄԷ-ն դատապարտել է «Իրանի կողմից Թուրքիային հարվածելու փորձը» Հանցավոր գործունեությամբ զբաղվող հերթական «զանգերի կենտրոնն» է բացահայտվել ԱԱԾ-ի շենքը հրկիզել փորձող անձը կալանավորվել է 2 ամիս ժամկետով ԵՄ-ն պետք է արագացնի ընդլայնումը. Կայա Կալաս Փաստաբանների խուզարկության վերաբերյալ հայտատարությամբ է հանդես եկել Դավիթ ԹումասյանըFlyOne-ի՝ Մասկատ-Երևան մարտի 11-ի չվերթը տեղափոխվել է մարտի 12-ին Փոքրիկ խմբակ ականջներիդ օղ արեք. Ալիկ ԱլեքսանյանԵՄ երկրների նավթի պաշարները կբավականացնեն 85-90 օր. Իտկոնեն Ինչպե՞ս է Սպիտակում ծեծի ենթարկված 10-ամյա տղայի վիճակը Էդ ինչների՞դ վրա եք ուրախանում, որ նավթի գինը օրեցօր թանկանում է ու Ադրբեջանն ավելի է հզորանալու՞․ Արշակ Կարապետյան«Ուժեղ Հայաստան»-ը Էջմիածնում և Արմավիրում բացեց կուսակցության առաջին երկու մարզային գրասենյակներըԿիպրոսի վրա հարձակումը հարձակում է ամբողջ Եվրոպայի վրա. Ֆրանսիան երկու ֆրեգատ կուղարկի Կարմիր ծով. Մակրոն 2025 թվականին ՀՀ զինված ուժերում սպանության դեպք չի արձանագրվել. Զինվորական դատախազ Մի տրվեք իշխանական մանիպուլյացիաներին․ Ագնեսա ԽամոյանԼոռու մարզում 11-ամյա և 8-ամյա եղբայրները ու նրանց 5-ամյա ընկերը ոտքերով և քարերով հարվածներ են հասցրել 10-ամյա տղային ԱՄԷ-ում ռազմական ուղղաթիռ է կործանվել․ զոհեր կան Գվարդիոլան որակազրկվել է ԱՄԷ պաշտպանության նախարարությունը հայտնել է երկու զինծառայողի մահվան մասին Նոր հարցման համաձայն՝ հունիսյան ընտրություններից հետո Նիկոլ Փաշինյանն այլևս վարչապետ չի լինիՍոցիալական հարթակներում ներդրում կատարելու միջոցով գումար աշխատելու վերաբերյալ գովազդները կեղծ են. ՔԿ Կոտայքի ոստիկանները բացահայտել են բնակարանային գողություն կատարելու 22 դեպք Ռոբերտ Ամստերդամի հայտարարությունը Վայքի, Սիսիանի տարածաշրջաններում ձյուն է տեղում Կյանքի համար հավասարակշռություն. Ինչու է մեզ անհրաժեշտ մագնեզիումըՄենք չենք ուզում պատերազմ, բայց պետք է պատրաստ լինենք մեր երկիրը պաշտպանելուն․ Ավետիք Չալաբյան Քարաթափում՝ Կարբիի ձորում. դեպքի վայր են ժամանել փրկարարական խմբեր «Կամուրջ» նախաձեռնությունն ու Համահայկական հասարակական դաշինքը հուշագիր են ստորագրել Մեկ շաբաթում գրանցվել է 599 դեպք, որից 164-ը՝ արտակարգ. զոհվել է 8, փրկվել՝ 1 մարդ ԱրարատԲանկը յոթերորդ տարին անընդմեջ արժանացել է Ria Money Transfer-ի Հայաստանում «Տարվա գործընկեր» մրցանակինԱրտառոց դեպք՝ Արարատի գյուղերից մեկում 37-ամյա կինը մտել է տեղի միջնակարգ դպրոց, վնաuել է տնօրենի «BMW»-ն Դուք անգամ ձեր կյանքերի եւ կարիերաների տերը չեք, ուր մնաց պետության եւ պետականության «տերը» լինեք. Արմեն ԱշոտյանԱպրիլի 1-ից ԱՊՊԱ համակարգում ուժի մեջ են մտնում կարևոր փոփոխություններ Նոր ուժեղ առաջնորդություն Հայաստանի համար. սա հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի ծրագիրն էՊետք է պաշտպանենք մեր երեխաներին սոցիալական ցանցերի վտանգներից․ Հրայր ԿամենդատյանՏարածաշրջանում թունավոր անձրևի վտանգ կա, իսկ Հայաստանում լռություն է. Անուշ ՊողոսյանՀայաստանում տեղի է ունենում մարդու իրավունքների և խոսքի ազատության խախտում․ Արմեն ՄանվելյանՓակվող գյուղական դպրոցներ և գործազուրկ ուսուցիչներ․ ինչպե՞ս կանգնեցնել այս գործընթացըՄեր ուսուցչուհիներին՝ բարեմաղթանքի փոխարեն. Մենուա Սողոմոնյան