Երևան, 29.Նոյեմբեր.2025,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Вековая дружба армянского и русского народов: круглый стол с участием экспертов

ՎԻԴԵՈ
 
 
«Роль и вклад России на Южном Кавказе велики — как в экономике, так и в других различных сферах.
 
Об этом мы не то что просто забываем — мы вообще забыли. Вот недавно я разговаривал с группой молодых людей — образованных, выпускников армянских вузов, — и они с удивлением слушали, когда я сказал, что эта цветущая долина, где растут арбузы, овощи и фрукты, на самом деле когда-то была засолённой землёй. И что Араратская долина сегодня является такой, какая она есть, благодаря усилиям армянских, российских и вообще советских биологов, агрономов и учёных. Они просто удивились — они этого не знали; думали, что так было всегда. Между тем это — результат совместных усилий России и закавказских стран.
В нашей книге — а это большой труд — мы как раз об этом говорим».
 
Об этом на презентации книги «Россия и Южный Кавказ: история и культура» заявил руководитель Российского центра науки и культуры в Ереване Вадим Фефилов.
 
Работа была реализована в результате сотрудничества «Россотрудничества» и издательства «РУНИВЕРС» и совпадает со 100-летием публичной дипломатии, которое отмечается в 2025 году.
 
Во время обсуждения под заголовком «Через века: Россия и Закавказье в диалоге цивилизаций» участники обсудили многовековые исторические и культурные связи между Россией и странами Закавказья, их общее культурное наследие, влияние советского периода на идентичность армянского народа, а также роль культурного и образовательного диалога в укреплении региональной стабильности и перспективах двустороннего сотрудничества.
 
Кандидат исторических наук, директор ереванского филиала Российского экономического университета имени Плеханова Тамара Варданян также подчеркнула, что подобные труды сегодня особенно важны, поскольку в целом научные контакты в формате Армения–Россия несколько сократились, что не может не вызывать обеспокоенности.
 
«Подобные работы, которые охватывают особенно период XIX века, проливают свет на этот важный, можно сказать, судьбоносный этап, который переформатировал карту региона — как административно-экономическую, так и этническую. XIX век — это тот период, когда регион вошёл в состав Российской империи: всё началось в 1801 году, когда Грузия вошла в состав Российской империи, а в 1828 году по Туркманчайскому договору присоединилась и Восточная Армения.
Этот период России, действительно, прежде всего в жизни армянского народа принёс позитивные изменения — и это академический, исторический подход, не политический. Восточная Армения получила позитивные результаты от вхождения в состав России. Нужно посмотреть, какой была ситуация в Восточной Армении в XVIII и XVII веках. Уверена, все помнят, что Восточная Армения тогда находилась под властью Персии. Мы знаем и о депортации шаха Аббаса — 300 тысяч человек тогда стали жертвами. Позднее, например в 1790-е годы, имела место эмиграция из Арцаха, особенно из гавара Хачен, и в XVII–XVIII веках ситуация была очень тяжёлой: армянский этнический элемент был весьма стеснён и подавлен. Ещё хуже было положение в Османской империи, что, как мы знаем, завершилось геноцидом 1915 года.
Что касается XIX века, то под властью Российской империи социально-экономическая ситуация естественным образом улучшилась. Особенно хочу упомянуть Положение 1836 года, которое урегулировало отношения нашей церкви с российской властью. Церковь в основном сохранила свои полномочия. Ситуация была немного иной с грузинской церковью — её статус понизился в 1811 году, поскольку грузины, как и русские, являются последователями православия, и по этой причине православная церковь имела несколько иное отношение к грузинам и грузинской церкви.
С армянской церковью этого не произошло — мы во многом сохранили свой статус», — сказала Варданян.
 
Доктор исторических наук Степан Степанянц добавил, что книга будет особенно интересна для студентов.
 
«Книга очень интересная, и охватывает этапы с 1801 по 1917 год. Она будет полезна и русскоязычным студентам. Интерес в том, что значительная её часть посвящена Еревану: представлено развитие нашего города, а также наши интеллектуалы — Суренянц, Туманян, Лорис-Меликов, которые работали в составе царской России».
 
Присутствующие также подчеркнули, что такие обсуждения и труды — важный шаг для пробуждения интереса к истории среди молодёжи и укрепления культурных и научных связей между двумя государствами.
35 տարի անց տղամարդու ստամոքսից հաջողվել է հեռացնել պլաստիկ լիցքավորիչը Աշխատանքային այցի ժամանակ մեր հայրենակիցների հետ ունեցած հանդիպումներից մի դրվագ Արցախյան ողբերգությունից հետո Հայաստանին անհրաժեշտ է խորհրդանիշ, որը վերադարձնում է տոկունության, վստահության և արժանապատվության զգացումը․ Գագիկ ԾառուկյանԺողովրդական ավանդույթներ. ինչ պետք է անել Նոր տարուց առաջ Ամբողջ աշխարհում չվերթների խափանումներ ու զանգվածային չեղարկումներ են․ ի՞նչ է կատարվում, ո՞րն է պատճառը Օդի աղտոտվածության դիտված ցուցանիշները անբարենպաստ են, այլ ոչ թե վտանգավոր մակարդակի․ Հայհիդրոմետ Արտառոց դեպք՝ Երևանում․ կնոջ խոսքով՝ վիրահատության ժամանակ վնասել են իր աչքը Թուրքիայում հրապարակել են Սեւ ծովում լցանավերի պայթեցման հնարավոր պատճառները Հոնկոնգում մահացու հրդեհից հետո սուգ Է հայտարարվել Հայ եւ ռուս ժողովուրների դարավոր բարեկամությունը. կլոր սեղան քննարկում՝ փորձագետների մասնակցությամբ (տեսանյութ) Զելենսկին հանդիպել է պաշտպանության նախարարի եւ հետախուզության պետի հետ. «Ժամանակն է փոխել պաշտպանության պլանը» «Հեզբոլլահ» շարժումը Հռոմի պապին կոչ է արել դատապարտել իսրայելական հարձակումները Լիբանանի դեմ Բարձրաշենի դպրոցի տանիքից տեխնիկական հսկիչն ընկել է եւ մահացել Սպասվում են տեղումներ, լեռնային շրջաններում՝ ձյան և ձնախառն անձրևի տեսքով. եղանակը Հայաստանում Թաիլանդում ջրհեղեղից հետո փրկվել է ավելի քան 1800 օտարերկրյա զբոսաշրջիկ Ձեր նկարները հայհոյանքներով տեղադրել են TikTok, Telegram․ ի՞նչ անել էս աղետի հետ. Սամվել Մարտիրոսյան Բազմաթիվ հասցեներում ջուր չի լինի դեկտեմբերի 3-ին և 4-ին Այսօր ՀայաՔվեն Երևանի Կենտրոնի փոքրիկներին կրկեսի տոմսեր է նվիրել․ Հրայր ԿամենդատյանՊատերազմի ավարտից հետո Ուկրաինան պետք է շարունակի բուֆերային պետություն մնալ ՌԴ-ի և ՆԱՏՕ-ի միջև․ Օրբան Այսօրվա բոլոր չվերթերը գործում են՝ ինչպես որ նախատեսված էին՝ առանց որևէ խոչընդոտի. «Wizz Air» Պապոյանը թուրք նախարարի հետ քննարկել է Կարս–Գյումրի երկաթուղային հաղորդակցության վերաբացման հնարավորությունները Իշխանությունը նախ համոզում է, հետո` հարկադրում, վերջում` լռեցնում. Ատոմ ՄխիթարյանՀրապարակվել են Kairos և Virat տանկերների վրա հասցված հարվածների կադրերը Սև ծովում «ՀայաՔվեի» կարևոր առաքելություններից մեկն արցախցիների իրավունքների պաշտպանությունն է. Հովհաննես ԻշխանյանԵրկիրը առաջնորդվում է ոչ թե ռազմավարությամբ, այլ պատահական ասույթներով. Հրայր ԿամենդատյանԷրեխություն են արել, մեղքն ընդունել ու պատժվել են, նրանց ծնողներն էլ մի լավ օրի չեն. Զորականի համայնքապետը ծեծի միջադեպից մանրամասներ է պատմել Իտալացի դաշնակահար Անտոնիո դի Կրիստոֆանոն հանդես կգա մենահամերգով Երևանում և վարպետության դասեր կանցկացնի հայ դաշնակահարների համարԳագիկ Ծառուկյանը այսօր երեկոյան հանդես է գալու կարևոր ուղերձով. Իվետա ՏոնոյանԻնդոնեզիայում ավերիչ ջրհեղեղների և սողանքների պատճառով զոhերի թիվն անցել է 200-ը Արշակ Կարապետյանի հեռացումը թուլացրեց սահմանային կառավարման համակարգը և բացեց դուռը հակառակորդի առաջխաղացման համար. Աննա ՂուկասյանԱլավերդիում 75-ամյա տղամարդը uպանել է 74-ամյա հարևանին․ ինչ է հայտնիՏարբեր օգտատերերի լուսանկարները տեղադրվում են TikTok-ում և Telegram-ում՝ կից հայհոյանքներով․ մեդիափորձագետ Հանդիպումները փոխադարձ վստահության և աշխատանքային նպաստավոր մթնոլորտի կարևոր պայման են․ ԶՊՄԿ գլխավոր տնօրեն Պուտինը` խաղաղության ծրագրի մասին. hիմնական կետերԱրևային վահանակներ տեղադրվել են Ստարիե Ստրոպի կաթսայատանըԿոտայքում երեխան մետաղադրամ է կուլ տվել, ինչից հետո տեղափոխվել է բժշկական կենտրոնՀայ-թուրքական իմիտացիաՊաշտոնական Բաքուն որևէ կերպ չի փոխում իր հռետորաբանությունըTRIPP-ի կարիքը բնավ չկա, քանի որ Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթգիծն արդեն առկա է. Մենուա ՍողոմոնյանԺիրայր Լիպարիտյանի ուրացումը, Ալիևի խոսնակները Հայաստանում. Էդմոն ՄարուքյանԵկեղեցին որոշել է լրջորեն դիմադրել Նիկոլ Փաշինյանին Խաբեություն Միջազգային քրեական դատարանի անդամակցության վերաբերյալ. Էդմոն Մարուքյան Դիլիջանում խոզաբուծարանի կեղտաջրերը լցվում են գետը Ո՞վ է օգնելու քեզ ավելի լավ ապրել. «Մեր ձևով» Ոչխարի կաշի, ձեռքի ափ, չղջիկներ. ինչո՞վ են ժամանակին խաղացել «արքայական» խաղը. «Փաստ»Ովքեր են Վարդենիսում ականի պայթունից վիրավորում ստացած զինծառայողները․ ինչ վնասվածքներ են ստացել ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (29 ՆՈՅԵՄԲԵՐԻ).Երևանում տեղի է ունեցել Մեծ եղեռնի զոհերի հուշահամալիրի բացումը. «Փաստ»Առողջապահության փոխնախարար Արտակ Ջումայանն ազատվել է աշխատանքից ՀայաՔվե Ազգային Քաղաքացիական Միավորումը կազմակերպում է դասընթաց. Մարինե ՄիքայելյանԶորականում ծեծի ենթարկված դեռահասի հայրը մեկնաբանել է պատահարը