Երևան, 09.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Արդյունաբերական արտադրանքի 60%-ն ապահովել են մարզերը

ԲԼՈԳ

Մարինա ներսեսյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է.

Օրերս ազգայինվիճագրական ծառայությունը հրապարակել է ՀՀ արդյունաբերական կազմակերպությունների նախորդ տարվա հունվար-դեկտեմբեր ժամանակահատվածի հիմնական ցուցանիշները ըստ մարզերի:

Երևանը ապահովել է հանրապետության արդյունաբերական արտադրանքի մոտ 40 տոկոսը, արտադրելով 538,4 մլրդ դրամի արտադրանք, որի 80 տոկոսը իր հերթին ապահովել է մշակող արդյունաբերությունը, որը կազմել է 434,1 մլրդ դրամ: 16 տոկոսը իր հերթին ապահովել է էներգետիկան, կամ այլ խոսքով էլեկտրականության, գազի արտադրությունը և մատակարարումը: Երևանի մշակող արդյունաբերության ճյուղի արտադրանքի մոտ 77 տոկոսը ապահովել են 4 ճյուղերը՝ սննդամթերքի, հիմնային մետաղների, ծխախոտատեսակների և խմիչքների արտադրությունները, համապատասխանաբար՝ 153,7 մլրդ դրամ, 73,9 մլրդ դրամ, 56,3 մլրդ. դրամ և 50,5 մլրդ դրամ ծավալով:

Արագածոտնի մարզը արտադրել է 24,1 մլրդ դրամի արտադրանք կամ հանրապետության ամբողջ արդյունաբերական արտադրանքի ընդամենը 1,7 տոկոսը: Արմավիրի մարզը արտադրել է 53,9 մլրդ. դրամի արդյունաբերական արտադրանք, որի ծավալի մոտ 60 տոկոսը կամ 32,1 մլրդ. դրամը կազմում է էլեկտրականության, գազի արտադրությունը և մատակարարումը: Վերջինս հիմնականում պայմանավորված է Մեծամորի ատոմակայանի գործունեությամբ:

Գեղարքունիքի մարզը արտադրել է 32,3 մլրդ. դրամի արտադրանք: Արտադրանքի մոտ կեսից ավելին՝ 17,2 մլրդ. դրամը ապահովել է հանքագործական արդյունաբերությունը (հիմնականում Սոթքի ոսկու հանքավայրը):

Լոռու մարզը արտադրել է 141,2 մլրդ. դրամի արդյունաբերական արտադրանք և հանդիսանում է երրորդ ամենամեծ արդյունաբերություն ունեցող մարզը: Հիմնական արդյունաբերական ճյուղը դա հանքագործական արդյունաբերությունն է, իր 72,8 մլրդ. դրամ արտադրանքով, ինչպես նաև հիմնային մետաղների արտադրությունը՝ 35,4 մլրդ. դրամ և սննդամթերքների արտադրությունը, իր 16,6 մլրդ. դրամ ծավալով: Այս մարզի լեռնամետալուրգիական արդյունաբերությունը հիմնականում կենտրոնացված է Ալավերդիում, Ախթալայում և Թեղուտում: 10,2 մլրդ. դրամ ծավալի արտադրանք է թողարկել էներգետիկ ճյուղը:

Կոտայքի մարզը իր արտադրական պոտենցիալով հինգերորդն է հանրապետությունում, որի արդյունաբերական արտադրանքը կազմել է 135,6 մլրդ. դրամ:

Այստեղ ամենաառաջնային արդյունաբերական ճյուղը, դա էներգետիկան է՝ իր 55 մլրդ. դրամ ծավալով, ինչպես նաև այլ ոչ մետաղական հանքային արտադրատեսակների և հիմնային մետաղների արտադրությունը՝ համապատասխանաբար 15 և 14,6 մլրդ. դրամ ծավալով: Կարևոր է նաև սննդամթերքների և խմիչքների արտադրությունը, յուրաքանչյուրը 19 մլրդ. դրամ ծավալով: Այստեղի էներգետիկ հզորությունները հիմնականում կենտրոնացված է Հրազդանում:

Շիրակի մարզը արտադրել է 38,7 մլրդ դրամ արդյունաբերական արտադրանք: Հիմնական ճյուղերը՝ դա սննդամթերքի արտադրությունն է 24,9 մլրդ. դրամով, էներգետիկան՝ 6,2 մլրդ. դրամով և խմիչքների արտադրությունը՝ 2,5 մլրդ. դրամով:

Սյունքի մարզը երկրորդն է իր արդյունաբերական արտադրանքի ծավալով, որը կազմել է 223,6 մլրդ դրամ, որը կազմում է ամբողջ արդյունաբերական արտադրանքի 16,5 տոկոսը: Այստեղ այդ արտադրանքի 86 տոկոսը ապահովել է հանքարդյունաբերությունը: Ապա էներգետիկան՝ 19,9 մլրդ. դրամով և սննդամթերքների արտադրությունը՝ 6,6 մլրդ. դրամով:

Վայոց ձորի մարզը իր 14,1 մլրդ. դրամ արտադրանքի ծավալով նույնպես փոքր նշանակություն ունի ՀՀ տնտեսության համար: Այստեղ առաջնային ճյուղը դա խմիչքների արտադրությունն է (հիմնականում հանքային ջրերի արտադրությունը և գինեգործութունը)` 7,4 մլրդ. դրամ ծավալով: Ապա էլեկտրականության արտադրությունը՝ 4,2 մլրդ. դրամ ծավալով և սննդամթերքների արտադրությունը՝ 1,9 մլրդ. դրամով:

Տավուշի մարզը իր 9,4 մլրդ դրամ արդյունաբերական արտադրանքի ծավալով ամենափոքր արդյունաբերական մասնաբաժին ունեցող մարզն է հանրապետությունում: Այդ ծավալը հիմնականում ապահովել է սննդամթերքների արդյունաբերության և էներգետիկայի հաշվին: 

Ամփոփելով նշենք, որ հանրապետության այսպես կոչված «ամենաարդյունաբերական մարզերն» են՝ Սյունիքը, Լոռին, Արարատը և Կոտայքը, բնականաբար նաև Երևանը: Երևանը և այս 4 մարզերը միասին ապահովել են ամբողջ արդյունաբերական արտադրանքի մոտ 87 տոկոսը: Եվս 4 տոկոսը ապահովում է Արմավիրը, իսկ մնացած 9 տոկոսը՝ Գեղարքունիքը, Վայոց ձորը, Տավուշը, Շիրակը և Արագածոտնը միասին վերցրած:

Վերը նշվածներից կարելի է փաստել, որ «հանքարդյունաբերական մարզերն» են՝ Սյունիքը և Լոռին, իսկ որոշ վերապահումներով նաև Գեղարքունիքը, որտեղ հանքագործական արդյունաբերության ճյուղի արտադրանքի ծավալը ունի ամենամեծ տեսակարար կշիռը այդ մարզերի արդյունաբերական արտադրության ծավալում:

Հարկ է նշել նաև, որ «էներգետիկ մարզերն» են՝ Արմավիրը և Կոտայքի մարզերը, իսկ ծխախոտի արտադրությունը հանդիսանում է ամենառաջնային ճյուղը Արարատի մարզում, խմիչքների արտադրությունը` Վայոց ձորի մարզում: Սննդամթերքների արտադրությունը ամենամեծ տեսակարար կշիռ ունի՝ Շիրակի, Արագածոտնի և Տավուշի մարզերում:

Չի կարող երկրի արտաքին քաղաքականությունը հակառակվի երկրի տնտեսական շահերին. Քոչարյան Ուկրաինական թեմայով Ռուսաստանի և ԱՄՆ-ի միջև շփումները շարունակվում են ոչ ֆորմալ և գաղտնի պայմաններում. Լավրով Ֆասթ Բանկի Visa ԱկնՔարտերով մեկնարկել է գարնանային մեծ խաղարկությունՌուսաստանի հետ հարաբերությունների խզումը հարվածելու է Հայաստանի տնտեսությանը․ Հրայր Կամենդատյան.Հայ-ղազախա-ադրբեջանական դավադրություն ռուսական շահերի դեմ Ընտրությունը քոնն է. դադարեցրու այս սարսափելի ընթացքը. Գոհար ՂումաշյանԵթե դու հայամետ ես, չպետք է քայլեր անես, որոնք հարվածի տակ են դնում հայ ժողովրդին. Ռոբերտ Քոչարյան Կինը թաղման ժամանակ կռվել է իր հանգուցյալ ամուսնու սիրուհու հետ․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹՀարցազրույց «Զանգեզուրի ՊՄԿ» ՓԲ ընկերության կայուն զարգացման գծով տնօրենի տեղակալ Տարոն Նավասարդյանի հետ Եվրամիությունը այսօր բավականին լուրջ դեգրեդացիայի մեջ է. Ռոբերտ ՔոչարյանԱյս իշխանությունը խուսափում է այն ամենից, ինչն ազգային է․ Ատոմ ՄխիթարյանԻրանը մերժում է ուրանի հարստացումը սահմանափակելու պահանջները Ռաբիսը որպես նորմ է սահմանվում՝ մոռացության մատնելով մեր հազարամյա ժառանգությունը․ Մենուա ՍողոմոնյանԱրարատԲանկը Leasing EXPO 2026-ին՝ էներգաարդյունավետ սարքավորումների լիզինգի հատուկ առաջարկով Որդ՝ Արտֆուդի պահածոյի մեջ. քաղաքացին ահազանգում է (Photo) Ես բանտում էլ եմ եղել, գործազուրկ էլ եմ եղել․ ինձ դրանով ոչ մեկ չի զարմացնի․ Փաշինյան Ձյան տախտակ. ի՞նչ պատմություն ունի շատերի սիրելի մարզասարքը. «Փաստ»ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (9 ԱՊՐԻԼԻ). Աշխարհում առաջին հրապարակային մշակութային ցուցահանդեսը, երգի առաջին ձայնագրությունը. «Փաստ»Դեռ կա՞ն մարդիկ, ովքեր հավատում են Փաշինյանին. «Փաստ»Ռուսաստանը կրկին հիշեցնում է ՀԱՊԿ մասին Հայտնաբերվել են 2011 թվականին անապատում անհետ կորած զբոսաշրջիկներըԻ՞նչ հետևանքներ կունենա Հայաստանի համար Մերձավոր Արևելքում հակամարտության սրացումը. «Փաստ»Փաշինյանը պատասխանում է լրագրողների հարցերին․ ՈՒՂԻՂԵրբ մեկ որոշումը դրական հետևանքներ է ունենում Փաշինյանի խուճապը սրվում է ժամ առ ժամ «Սրանից դաժան ցավ չկա, բայց ավագ որդի ունենք, հանուն նրա պետք է ապրենք». Շոթա Գևորգյանն անմահացել է հոկտեմբերի 28-ին Շեխերում. «Փաստ»Արցախի Խնուշինակ գյուղը վերածվել է խորհրդանշական տարածքի, որտեղ արտահայտվում է մշակութային ցեղաuպանnւթյան մեխանիզմը Արտառոց դեպք՝ Հրազդանի թիվ 14 հիմնական դպրոցում, մայրն ապտակել է որդուն ծաղրած մեկ այլ աշակերտի Ucom-ն առաջարկում է վիրտուալ ամպային սերվերի (VPS) ծառայություն Կադաստրի կոմիտեն առաջարկում է փոփոխություններ գույքի նկատմամբ իրավունքների և սահմանափակումների պետական գրանցման գործընթացում. «Փաստ»Դուք սխալ եք պահում ձիթապտղի յուղը. սխալ, որը սպանում է դրա օգտակար հատկություններըԿայացավ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության համագումարը Մարդիկ պետք է գնան ընտրությունների և տեր կանգնեն իրենց քվեին․ Ցոլակ ԱկոպյանԴարվինի թմբիկ. ո՞վ ունի այս տարօրինակ ականջի առանձնահատկությունը և ինչո՞ւԱրևային վահանակները անսպասելիորեն դրական ազդեցություն են ունեցել մոտակա բույսերի վրա Team-ի 2G-ն ամբողջ Հայաստանում փոխարինվել է նոր տեխնոլոգիաներով Գնաճի պատճառները և հետևանքները Հայաստանում. ի՞նչ է սպասվում սպառողին. «Փաստ»ԱՄՆ զինուժը դեռ կմնա Իրանի մոտակայքում Թուրքմենչայից մինչև այսօր. Ռուսաստանի ուղերձները և տարածաշրջանային հավասարակշռության ճգնաժամը. «Փաստ»Եկեղեցու տարածքից մարդ առևանգումը չի մոռացվելու. Հրայր ԿամենդատյանՓոշիացող ձայներ և համախմբման հրամայականը Եվրոպական պատրանքը և հայկական իրականությունը Անհաղորդ չպետք է մնան. «Փաստ»Դոլարն էժանացել է, ռուբլին՝ թանկացել․ փոխարժեքն՝ այսօր «Ընդդիմությունն ունի լուրջ հնարավորություններ՝ առաջիկա ընտրություններում հաղթանակ գրանցելու». «Փաստ»Ադրբեջանում վերջին 24 ժամում հինգ երկրաշարժ է գրանցվել Եթե այդքան վստահ են, ինչո՞ւ են այդքան... վախեցած. «Փաստ»Հայտնի է ավտովթարի հետեւանքով զոհված զինծառայողների անունները Դատարկ տներ, կորած սուբսիդիաներ. «Փաստ»Փաշինյանը Հայաստանը մտցնում է շատ վտանգավոր «խաղի» մեջ. «Փաստ»