Երևան, 02.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Գիտնականները բացահայտել են Բոլիվիայում հայտնաբերված մումիֆիկացված գլխի գաղտնիքը

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Գիտնականները պարզել են, որ 1914 թվականից Շվեյցարիայի թանգարանում պահվող մումիֆիկացված գլուխը չի պատկանում ինկերի, ինչպես նախկինում կարծում էին։ Այն ենթադրությունը, որ սրանք Ինկերի կայսրության ներկայացուցչի մնացորդներ են, սխալ է դուրս եկել։

Մի նոր ուսումնասիրություն, որի արդյունքները հրապարակվել են «International Journal of Osteoarchaeology»-ում, ցույց է տվել, որ տղամարդը այմարա ժողովրդից է, որը Բոլիվիական լեռնաշխարհի բնիկ մշակույթ է։

Մոտ 350 տարի առաջ թվագրված գլուխը պահպանվել է մաշկի, դեմքի, գանգերի, ստորին ծնոտի և պարանոցի մի մասի հետ միասին։ Գանգի վերին մասը երկարացված է կոնաձև՝ մանկական գանգի դեֆորմացիայի արդյունք, որը տարածված պրակտիկա էր նախակոլումբիական Հարավային Ամերիկայում։ Գանգի աջ կողմում տեսանելի են լուրջ վնասվածքներ՝ տրեպանացիայի փորձ՝ ոսկրային շերտերի կտրվածք, բայց այն չի հասել ներքին շերտերին։ Բոլոր նշանները ցույց են տալիս, որ վիրահատությունը չի ավարտվել։

Հետազոտողները կարծում են, որ կտրվածքը չի կատարվել տրավմայի պատճառով, այլ ունեցել է ծիսական կամ սոցիալական նշանակություն։ Գլուխը ծագել է Բոլիվիայի բարձրավանդակներից, որտեղ ապրել է այմարա ժողովուրդը: Հնարավոր է, որ գլուխը վերցված է չուլպայից՝ տարածքին բնորոշ քարե թաղման աշտարակից: Բնական մումիֆիկացումը, հավանաբար, տեղի է ունեցել ցուրտ և չոր կլիմայի պատճառով։

Ինչ վերաբերում է Լոզանի թանգարանին, այն գլուխը նվեր է ստացել շվեյցարացի հավաքորդից, որը այն բերել է Բոլիվիայից 1870-ական թվականներին: Ինկերի պատկանելությունը նշված է գլխին կցված գրության մեջ, սակայն գանգի դեֆորմացիայի ձևի և աշխարհագրական տվյալների վերլուծությունը հաստատում է այմարա լինելը։

Գիտնականները շեշտել են ոչ ինվազիվ հետազոտական ​​մեթոդների կիրառման կարևորությունը, քանի որ զոհը չի կարող համաձայնություն տալ միջամտությանը, և ավելի մանրամասն վերլուծության, ինչպիսիք են ԴՆԹ-ի կամ իզոտոպային ուսումնասիրությունները, վերաբերյալ որոշումները պետք է կայացվեն անձի հետ կապված համայնքների հետ համագործակցությամբ:

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

ԱՄՆ–ն Կենտրոնական Աֆրիկայի Հանրապետություն է արտաքսել ՀՀ քաղաքացու. Sputnik ԱրմենիաՀայաստանի շախմատի ֆեդերացիան ներկայացրել է ՀՀ-ի 10 լավագույն շախմատիստներին և շախմատիստուհիներին 2026 թվականի հուլիսի 1-ի դրությամբԹրամփը հայտարարել է փաստաթղթերի գաղտնազերծման հարցում ԱՄՆ հետախուզության ղեկավարի լիազորությունների ընդլայնման մասինՀղի Էնն Հեթուեյն առաջին անգամ ցուցադրել է իր փորիկը վառ, ռոմանտիկ կերպարով Այսօր շատ զգույշ եղեք. մեր հետախուզությունը տեղեկություններ ունի, որ ՌԴ-ն հզոր հարվшծ է պատրաստում․ ԶելենսկիՍևան-Երևան ավտոճանապարհին բшխվել են 5 մեքենա Իրանի իշխանությունները սկսում են ճանաչել վերջին 47 տարիների սխալները․ Վենս Երևան-Արմավիր ավտոճանապարհին հրդեհ է բռնկվել «Opel Astra»-ումՔունը հանգիստ չէ. գիտնականներն արմատապես նոր հայացք են առաջարկել դրա իմաստի վերաբերյալԹրամփն ավելի քան 1 միլիարդ դոլար է վաստակել կրիպտոարժույթներին առնչվող նախագծերիցՅանիկ Սիները երրորդ շրջանում է. «Ուիմբլդոն» «Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև փաստացիորեն խաղաղություն է հաստատվել». ԱլիևԲելառուսը եռապատկել է բենզինի վաճառքը Ռուսաստանի բորսայում ԵՄ-ն մինչև 200 միլիոն եվրո կներդնի տարածաշրջանի տրանսպորտային, էներգետիկ և թվային կապերի զարգացման համար․ Ուրսուլա ֆոն դեր ԼայենՍոնա Ռուբենյանն ուրախ լուրով է կիսվելՀուլիսի 1-ից ներդրվում է ընտանիքների անապահովության գնահատման նոր համակարգՅամալն առանձնացրել է ԱԱ-2026-ի այն ֆուտբոլիստներին, որոնք տպավորել են իրեն Ռյուտտեն և Մերցը հաստատել են ԱՄՆ-ի աջակցությունը Ուկրաինային Իսրայելի զինված ուժերը անորոշ ժամկետով կմնան Լիբանանի, Սիրիայի և Գազայի անվտանգության գոտիներում. Իսրայել ԿացՄարսելո Բիելսան հեռացավ Ուրուգվայի հավաքականից Քլոե Քարդաշյանը ծննդյան օրվա առթիվ կիսվել է եղբոր՝ Ռոբի հետ արված հազվագյուտ լուսանկարներովԱնտվերպենի բնակելի բազմահարկ շենքում հրդեհ է բռնկվել. կա առնվազն հինգ զոհԳերմանիան իր քաղաքացիներին խորհուրդ է տվել լքել ՌուսաստանըԿյանքից հեռացել է «Բրիգադա» և «Բումեր» սերիալներից հայտնի ռուս դերասան Ալեքսանդր ՎիսոկովսկինԻրավապահները թմրամիջոց պահելու և օգտագործելու մի շարք դեպքեր են բացահայտել ԵՄ-ն հավատում է Հարավային Կովկասի խաղաղ, բարգավաճ և լուսավոր ապագային. Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահն աշխատանքային այցով ժամանել է Ադրբեջան«Վանաձոր» ՔԿՀ-ի ծառայողները հայտնաբերել են ներնետված փաթեթներ «Ծիրանի» ռեստորանի մոտ բախվել են «Howo» մակնիշի ինքնաթափը և բետոնախառնիչըՈւկրաինան 16 Gripen E կործանիչ է գնել ՇվեդիայիցՀայաստանում կսահմանվեն ձկնամթերքը ԵՄ արտահանելու նոր պահանջներԻսպանիայում հունիսյան անոմալ շոգերի պատճառով ավելի քան 1000 մարդ է մահացել«Լիվերպուլ»-ը նորեկ ունի. պաշտոնական 82 տարեկանում կյանքից հեռացել է դերասան Մայքլ Բիրնը, ով առավել հայտնի է «Հարրի Փոթեր» և «Ինդիանա Ջոնս» ֆիլմերիցԱյսօր ԵՄ-ն վերացնում է ԱՄՆ-ից արդյունաբերական ապրանքների ներմուծման մաքսատուրքերը. Ուրսուլա ֆոն դեր ԼայենԿիևը խնդրել է ԵՄ երկրների փոխհատուցման համար նախատեսված 6,6 միլիարդ եվրոն. ReutersՄերիլին Մոնրոյի կողքին թաղվելու համար մի մոլի երկրպագու վճարել է 200,000 դոլար Չինաստան-Ճապոնիա հարաբերությունների վատթարացման պատասխանատվությունը կրում է Տոկիոն. Չինաստանի ԱԳՆՀագվի գյուղում կասեցվել է պանրի արտադրամասի արտադրական գործունեությունը. ՍԱՏՄ ԱՄՆ-ը Իրանի դեմ գործողության ընթացքում Եվրոպայի բազաներից իրականացրել է 5,000 թռիչք. ՌյուտեԵթե դատարանն անգամ որոշի, որ նոր ընտրություններ պետք է լինեն, ուրեմն դա է Նիկոլի որոշումը․ Արշակ ԿարապետյանUniversal Hospital Product-ի զարգացումը՝ Կոնվերս Բանկի աջակցությամբ Իրանի ապամիջnւկայնացումը շատ լավ է ընթանում. Թրամփ Վիտամին Դ-ն բուժում է թոքերը ինհալյացիայի միջոցով․ նոր բացահայտումԱռաջիկա օրերին մեզ մոտեցող ցիկլոնի մասին․ Գագիկ Սուրենյան (տեսանյութ) Վանում հանդիպել են հայ և թուրք գործարարները Հառիճավանք վանական համալիրի եկեղեցու որմնանկարները վերականգնվում են. ԿԳՄՍՆ Հայաստանի շախմատի ֆեդերացիան ներկայացրել է ՀՀ-ի 10 լավագույն շախմատիստներին և շախմատիստուհիներին 2026 թվականի հուլիսի 1-ի դրությամբ Մխիթարյանի հուզիչ գրառումը՝ «Ինտերի» հետ պայմանագիրը երկարաձգելուց հետո ԶՊՄԿ-ի աջակցությամբ ավարտվել է Կապանի համայնքապետարանի վարչական շենքի հիմնանորոգումը Այս պայմաններում արդար և թափանցիկ ընտրություններ չէին կարող լինել․ Մենուա Սողոմոնյան