Երևան, 31.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Окно в эпоху первых звезд: Ученые поймали радиосигналы из далекого прошлого Вселенной

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Ученые из Кембриджского университета разработали метод, позволяющий использовать радиосигналы для определения массы первых звезд, появившихся вскоре после Большого взрыва, около 13 миллиардов лет назад. Исследование, опубликованное в журнале Nature Astronomy, открывает новые возможности для изучения ранней Вселенной и формирования первых галактик.

21-сантиметровый сигнал: ключ к прошлому

Речь идет о так называемом 21-сантиметровом сигнале — слабом радиоизлучении, испускаемом атомами водорода в ранней Вселенной. Этот сигнал несет информацию о том, как первые звезды, известные как звезды Популяции III, и черные дыры влияли на окружающее пространство. По словам профессора Анастасии Фиалков из Института астрономии Кембриджского университета, анализ этого излучения позволяет заглянуть в эпоху «космической зари» — времени, когда первые звезды начали освещать Вселенную, разгоняя первозданную тьму.

«Это уникальная возможность проследить, как появился первый свет во Вселенной», — отметила Фиалков.

Модель первых звезд

Исследователи разработали теоретическую модель, которая связывает массу звезд Популяции III с характеристиками 21-сантиметрового сигнала. В отличие от современных телескопов, таких как «Джеймс Уэбб», которые фиксируют изображения далеких галактик, радиотелескопы собирают статистические данные о слабых сигналах. Это позволяет изучать не отдельные звезды, а целые популяции, существовавшие в ранней Вселенной.

Особое внимание ученые уделили двойным звездным системам, в которых одна звезда превратилась в черную дыру или нейтронную звезду, а другая продолжает существовать. Такие системы испускают мощное рентгеновское излучение, которое нагревает окружающий водород и изменяет характеристики 21-сантиметрового сигнала. Предыдущие исследования недооценивали влияние этих систем, что делало оценки массы первых звезд менее точными.

Значение для астрономии

«Радиоастрономия может рассказать о массе первых звезд и показать, насколько они отличались от современных», — пояснил соавтор исследования доктор Элой де Лера Аседо. Эти данные помогут ученым понять, как формировались первые звезды и галактики, и какие физические процессы управляли эволюцией Вселенной на ранних этапах.

Полученные результаты станут основой для будущих наблюдений с использованием современных радиотелескопов, таких как Square Kilometre Array (SKA). Эти инструменты позволят улавливать слабые сигналы с большей точностью, раскрывая новые детали о космической заре.

Перспективы исследований

Исследование подчеркивает уникальную роль радиоастрономии в изучении ранней Вселенной. Ученые планируют продолжить анализ 21-сантиметрового сигнала, чтобы уточнить характеристики первых звезд и их влияние на формирование галактик. В долгосрочной перспективе эти данные помогут ответить на фундаментальные вопросы о происхождении звезд, черных дыр и, возможно, даже самой жизни во Вселенной.

Քաղաքացին հունվարին աշխատանքից ազատվում է, բայց պարտավոր է 10,800 դրամները յուրաքանչյուր ամիս վճարել․ սա աննորմալություն է ուղղակի․ Նաիրի Սարգսյան«Եվրոպան չի գա մեզ փրկելու». Արման Ղուկասյանը՝ իրական քաղաքականության մասին (տեսանյութ) ՔՊ-ականները խուճապի մեջ են Սամվել Կարապետյանի տնտեսական ծրագրի պատճառով․ Անդրանիկ ԳևորգյանԽոշոր հրդեհ՝ Երևանում Իրանական քաղաքում պայթյունի հետևանքով վիրավորվել է 14 մարդ, մեկը՝ մահացել Մուշեղ և Վահան Սրբազաններին նույնպես արգելել են լքել ՀՀ տարածքը Մոսկվայում ձերբակալել են միջուկային հարվածներից պաշտպանության բունկերներ ստեղծողին Անգլերենի միասնական քննություններն անցել են խայտառակ պայմաններում. թեստերը եղել են թերի. ահազանգ Ինչ է առաջարկում «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի» ծրագիրը երիտասարդներին Հանրապետության բազմաթիվ շրջաններում ձյուն է գալիս Ուժերի հավասարակշռությունը փոխվում է. Իլոն Մասկ Առանց ուժի իրավունքը դատարկ բառ է․ Արմեն ՄանվելյանՇղթայական ավտովթար Երեւան–Սեւան ճանապարհին «ռեԱրմենիա» նորաստեղծ ակադեմիան ներգրավել է 10 մլն ԱՄՆ դոլար ընդհանուր գնահատմամբ ներդրում և սկսում է AI կրթության ու տեխնոլոգիաների արտահանումըՓաշինյանն ասում է ընտրեք ինձ, որ խաղաղությունը երաշխավորված լինի․ Մենուա Սողոմոնյան2005 թվականից գործող Տաշիրի կարի ֆաբրիկան այսօր Լոռու մարզի խոշոր գործատուներից մեկն էԱշխատելու համար մարդկանց արտերկիր մեկնելը լուծում չէ․ «Մեր ձևով»Սուրենն ու Ալենը Աղդամի հարցում 100 տոկոսով ճիշտ էին. Աղդամը հաստատ իրենց հայրենիքն է․ Զաքարյան Սա խաղաղության ու պատերազմի ընտրություն չէ, սա հանձնվելու կամ դիմադրելու հարց է․ Ավետիք ՉալաբյանԱննայի հայրը՝ Արա Մկրտչյանը, արդարացվեց․ թեմային անդրադառնալն այլևս ձեռնտու չէ․ Տիգրան ԱբրահամյանԱրցախը ոչնչացվել է, հերթը Սյունիքինն է․ էթնիկ զտումից՝ հայերի արտամղում. Սուրեն Սուրենյանց (տեսանյութ) Իրանի իշխանությունները պետք են վերանայեն իրենց վարքագիծը, որպեսզի արտաքին ուժերին միջամտելու առիթ չտան. Փեզեշքիան Այսօր դուք Եկեղեցու պառակտման գործին եք միացել, մինչդեռ վերջին մեկ տարվա ընթացքում Ադրբեջանը իրականացրել է տասնյակից ավելի զորավարժություններ. Աննա ՂուկասյանՍպասվում են տեղումներ՝ ձյան և ձնախառն անձրևի տեսքով․ օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա Որպես անհետ կորած որոնվող 16-ամյա Լաուրա Խնկիկյանը հայտնաբերվել է Հրազդանում 4 մեքենա է բախվել Անարդար պայմաններ տելեկոմների համար. վճարահաշվարկային ընկերությունները մինչև 400% ավելի բարձր միջնորդավճար են պահանջում Ինչո՞ւ չի կարելի հագուստը չորացնել ռադիատորի վրաՏղամարդը խանդի հողի վրա դանակահարել է մրցակցին և սպանել նրանՌուսաստանի հետ համագործակցության շրջանակներում Հայաստանը և՛ ՌԴ-ից, և՛ ՀԱՊԿ-ից էժան գներով կամ էլ անվճար զենք ենք ձեռք բերել Կլոր սեղան «Ավանդական արժեքները Հայաստանում․ սպառնալիքներ և մարտահրավերներ»Ապահովագրությամբ փոխհատուցվող գումարը լիարժեք բուժմանը չի բավականացնելու․Մենուա ՍողոմոնյանՀայաստանը լրացուցիչ աջակցություն է խնդրում ԵՄ-ից ՔՊ դիսկոտեկի մասնակիցների ցանկը հատուկ բծախնդրությամբ է ընդունվել 0 տոկոս հարկ` փոքր բիզնեսի համար. Ռուբեն Մխիթարյան Առանց ուժի իրավունքը դատարկ բառ է․ Արմեն ՄանվելյանՆոր դավադրություն եկեղեցու և բանակի դեմ Ինչպիսի՞ եղանակ է սպասվում հանրապետությունումԱդրբեջանի հռետորաբանությունն ու գործողությունները հակասում են խաղաղության օրակարգին․ Արեգ ՍավգուլյանԿորուստները ժամանակավոր են, պետք է համախմբվենք․ Գագիկ ՀովհաննիսյանՍամվել Կարապետյանի գլխավորած ուժը իրազեկման արշավ է սկսում Երկու հայ է մնացել Ստեփանակերտում. նրանցից մեկն անհետացել է Ուժեղ Հայաստան լինելու է Սամվել Կարապետյանի հետ. Մարիաննա ՂահրամանյանԱրշակ Կարապետյան. Հայաստանը տոտալիտար դիկտատուրայի է վերածվել Իրո՞ք չեք հասկանում, որ սա Ադրբեջանական գերիշխանության հաստատում է ՀՀ-ի վրա․ Գուրգեն ՎարդանյանԼեգենդար «ցատկոտողը». ի՞նչ էր իրականում իրենից ներկայացնում «Պազիկը». «Փաստ»Քրեական գործեր Եկեղեցու դեմ և քաղբանտարկյալներ. ինչ է կատարվում Հայաստանում. Էդմոն ՄարուքյանԹուրքիայի հետ սահման ենք բացում, բայց մեր տնտեսությունը չենք պաշտպանում. Էդմոն Մարուքյան Արցախի 63/1 հասցեում իր հյուրընկալ դռներն է բացել Դեկորա խանութ-սրահի նոր մասնաճյուղը ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (31 հունվարի). Բազմահազարանոց ցույց Երևանում, մահափորձ քաղաքական գործչի դեմ. «Փաստ»