Երևան, 14.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Тайны Вселенной: От Большого взрыва до будущего космоса — интервью с Арамом Сааряном

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Как появился космос, из чего он состоит и какая судьба ждет Вселенную в далеком будущем? Эти вопросы волнуют человечество на протяжении веков. Современная наука даёт всё больше ответов, но вместе с ними возникают и новые загадки. В поисках объяснений мы обратились к физику Араму Сааряну, который стал гостем программы «А знаете ли вы?».

В интервью он рассказывает о происхождении Вселенной, её структуре и возможном будущем, основанном на последних научных данных.

Партнером серии интервью о науке и технологиях является Team Telecom Armenia.

Расширяющаяся Вселенная: как открывали ее тайны

«Как устроен окружающий нас мир? Как он возник и что ждет Вселенную в будущем? Эти вопросы волнуют человечество с древних времен, находясь в центре внимания философии и естественных наук», — говорит астрофизик Арам Саарян.

Ученый объясняет, что Альберт Эйнштейн, разрабатывая уравнения общей теории относительности, предположил: в масштабах всего космоса его основные свойства не зависят от места наблюдателя — будь то Земля или другая галактика. Это предположение, названное космологическим принципом, означает, что Вселенная в целом должна выглядеть одинаково во всех направлениях.

«Однако, когда Эйнштейн попытался найти решения своих уравнений для статичной Вселенной, оказалось, что таких решений не существует. Если в ней есть галактики, то они либо сближаются, либо удаляются друг от друга. Позже это подтвердили астрономические наблюдения, приведшие к открытию расширения Вселенной», — отмечает Саарян.

Он рассказывает, что еще в 1922 году математик и физик Александр Фридман, анализируя уравнения Эйнштейна, показал: Вселенная не может оставаться неизменной — она либо расширяется, либо сжимается. Он разработал математическую модель динамической Вселенной, однако его идеи поначалу не получили признания.

В 1927 году астроном Жорж Леметр, независимо от Фридмана, пришел к тем же выводам, исследуя уравнения общей теории относительности. Более того, он предположил, что если Вселенная расширяется сегодня, значит, в прошлом она была гораздо более плотной. «Так ученые постепенно пришли к теории, которую мы сегодня называем Большим взрывом. Согласно ей, наша Вселенная возникла из сверхплотного состояния в результате мощного взрыва», — поясняет Саарян.

Тем не менее, работы Фридмана и Леметра долгое время оставались в тени. Лишь в 1929 году американский астроном Эдвин Хаббл экспериментально подтвердил, что галактики действительно удаляются друг от друга.

«Когда объект удаляется, его свет смещается в красную область спектра — это называется красным смещением. Наблюдения показали, что чем дальше находится галактика, тем быстрее она от нас удаляется. Это и стало доказательством расширения Вселенной», — отмечает Саарян, добавляя, что этот процесс продолжается и сегодня.

Как реликтовое излучение стало доказательством Большого взрыва

Один из ученых, который не только помог разобраться, как устроена Вселенная, но и предсказал то, что позже стало главным доказательством Большого взрыва, стал Георгий Гамов. Он показал, что после Большого взрыва во Вселенной шли термоядерные реакции, благодаря которым появились водород и гелий — самые распространенные элементы во Вселенной. Более того, он предсказал существование реликтового излучения — слабого электромагнитного фона, оставшегося после Большого взрыва. 

По его расчетам, если Вселенная действительно родилась в результате Большого взрыва, то тепло от этого события должно было сохраниться в виде слабого микроволнового фона, который можно обнаружить даже сегодня. И он оказался прав! В 1965 году два американских астронома случайно поймали этот сигнал, даже не понимая, что именно нашли. Позже оказалось, что это и есть следы того самого рождения Вселенной. Температура реликтового излучения составляет примерно 2,7 К (Кельвина), что делает его очень холодным по сравнению с привычными температурами, но при этом оно остается важнейшим свидетельством горячего начала Вселенной.

Подробности — в видеоинтервью.

Թրամփը հնարավոր է մոտ ապագայում այցելի Ռուսաստան «Սյունիքում ինչ-որ անբացատրելի խաղաղություն է իջնում ներսս». Լիա Զախարյան ՆԳ նախարարը ՄԱԿ պատասխանատուների հետ քննարկել է COP 17 համաժողովի շրջանակում անվտանգության ապահովման և հասարակական կարգի պահպանման հարցեր Ահազանգում է ԴՕԿ կուսակցության պատգամավորության թեկնածու Նառա ԳևորգյանըԻ՞նչ եղանակ սպասել մայիսի 14-ից 18-ը ԱՄՆ-ը հանկարծակի չեղարկել է 4 000 զինծառայողի ուղարկումը Լեհաստան Եվրոպական 10 երկրների պատվիրակություններ ժամանելու են Հայաստան՝ Օպերային թատրոնում մասնակցելու «Դասական Եվրատեսիլ 2026»-ին Հայկ Մարտիրոսյանն առաջատարներից է․ «1er Open International de Lecci» Լոռու մարզում սելավաջրերը լցվել են անասնագոմերից մեկը․ խոճկորների մի մասը չի գտնվել Մայիսի 13-ին, 14-ին, 15-ին, 18-ին, 19-ին, 20-ին, 21-ին լույս չի լինելու Ջուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու Երևանում փոշու պարունակությունը գերազանցել է սահմանային թույլատրելի կոնցենտրացիան Դեմ ենք, որ լինի որևէ ուժ, որն ունենա այսօրվա պես բացարձակ իշխանություն․ Էդմոն Մարուքյան«Պետք է կանգնեցնենք մեր երկիրը անդունդի եզրին հասցրած այս թույլ, անիմաստ իշխանությանը». Սամվել Կարապետյան (տեսանյութ)«Ուժեղ Հայաստան» -ի քարոզարշավին Դիլիջանի անձրևն էլ չի կարող խանգարելՌոբերտ Քոչարյանի հետ մասնակցել եմ պատերազմին և վստահ եմ նրա վրա․ քաղաքացի«Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի քարոզարշավը Երևանի Նոր Նորք վարչական շրջանումՍամվել Կարապետյանի հանդիպումը Գեղարքունիքի մարզի բնակիչների հետՓաշինյանը Արցախից բացի ավելի վտանգավոր բաներ է արել, մենք կամաց-կամաց ամեն ինչ բացահայտելու ենք․ Սամվել ԿարապետյանԳազ չի լինելու Ջանես Նազարյանը դարձավ Եվրոպայի մինչև 17 տարեկանների հունահռոմեական ըմբշամարտի առաջնության չեմպիոն Մշակույթի գործիչները միանում են Ուժեղ Հայաստանին․ Արման Նավասարդյանը ընտրում է փոփոխությունըՄեզ ոչ մի ասֆալտ պետք չէ, եթե այս հողերի վրա հայեր չեն ապրելու, իսկ նոր ճանապարհներով անարգել երթևեկելու են ադրբեջանցիները. ԿարապետյանՄենք պետք է ապահովենք հասարակության բարեկեցությունը, մենք միասին պետք է արձանագրենք Հայ ժողովրդի հաղթանակը. Արամ ՎարդևանյանԶանգերի անօրինական տերմինացիայի միջոցով ստվերային եկամուտներ ստացող խումբ է բացահայտվել Մենք ձեզ հետ պետք է Սևանա լիճը դարձնենք մեծ տնտեսական գործունեություն ունեցող հիմնարկ. Սամվել Կարապետյանը` Գեղարքունիքի մարզի բնակիչների հետ հանդիպմանը Արտակարգ դեպք․ ՀՀ պաշտպանության նախարարության հաշվեկշռում հաշվառված ավտոբուսը բախվել է գնացքին Իսրայելը հայտարարել է բոլոր ճակատներում ռազմական գործողությունները վերսկսելու իր պատրաստակամության մասին Հայաստանում կեղծ դեղի հայտնաբերման ահազանգ է ստացվել Համայնքային ոստիկանները բացահայտել են 13-ամյա պատանու նկատմամբ բռնության դեպքը․ ՆԳ նախարարի անունից միջնորդագիր է ներկայացվել ԿԳՄՍ նախարարին Փոփոխությանը ոչինչ չի կարող խանգարել. «Ուժեղ Հայաստան»«Հիստերիայի մեջ է, կարող է լացել, ծնկի գալ, մեր ուժն է նրան ծնկի բերելու»․ Սամվել Կարապետյան Երևանում ծառն արմատից պոկվել ու ընկել է մեքենաների վրա Իշխանափոխության բանաձևը. ելույթս Գավառ քաղաքում․ Էդմոն ՄարուքյանՀայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին կտոնախմբի Համբարձման տոնը Նարեկ Կարապետյանի և «ուժեղ» թիմի այցը Դիլիջանի «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի գրասենյակՎարորդական իրավունքի վկայականի կամ տրանսպորտային միջոցների գրանցման, հաշվառման հետ կապված հերթագրումները ժամանակավորապես անհասանելի են․ ՆԳՆ Իջևանցիներ ջան, ձեր բարբառի նման քաղցր եք դուք․ մի քանի բացառություն հաշվի չառած․ Նարեկ ԿարապետյանՀայկավանում «Lexus GX460»-ը բախվել է բետոնե պարսպին և թիթեղյա ցանկապատին․ 21-ամյա վարորդը հիվանդանոցում մահացել է Սիրելի դիլիջանցիներ, եղանակային պայմանների պատճառով մեր այսօրվա համերգային ծրագիրը հետաձգվում է․ «Ուժեղ Հայաստան»Վաղը Հայ Առաքելական եկեղեցին կնշի Հիսուս Քրիստոսի Համբարձման տոնը. Սուրբ Պատարագներ կմատուցվեն Խոստովանիր,որ Սև լճի բանակցություններում քո հովանավորությամբ թուրքերը հետ չէին քաշվում․ Արշակ ԿարապետյանՍամվել Կարապետյանի հանդիպումը Գեղարքունիքի մարզի բնակիչների հետԵրևանում այս պահին 10 բալանոց խցանումներ են (լուսանկար) Թույլ չեն տալու երկիրը գնա նախկին բարքերին․ մենք դա բացառում ենք և դրա երաշխավորն ենք․ Էդմոն ՄարուքյանԻջևանում Նարեկ Կարապետյանը հարգանքի տուրք է մատուցել Ցեղասպանության զոհերի հիշատակինՈւմ անունն էլ լինի՝ հարցը մեկն է․ ուր են տանում Հայաստանը. Մհեր ԱվետիսյանՄեծ ակնկալիքներ ունեմ Ռոբերտ Քոչարյանից, որ հետ կբերի մեր Արցախը և տեր կկանգնի Հայաստան աշխարհին․ քաղաքացի Նարեկ Կարապետյանը Իջևանում և Հաղարծինում ջերմ շփվում է քաղաքացիների հետ«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության անդամները Իջևանում են