Երևան, 01.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Իտալական VST աստղադիտակը բացահայտել է լոկալ տիեզերքի 5 գալակտիկաների գաղտնիքները

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Աստղաֆիզիկայի ազգային ինստիտուտը ներկայացրել է լոկալ տիեզերքի հինգ գալակտիկաների մանրամասն պատկերներ, որոնք ստացվել են Չիլիում տեղակայված իտալական VST (VLT Survey Telescope) աստղադիտակի միջոցով: Այս գալակտիկաները, ներառյալ անկանոն NGC 3109-ը և Sextans A-ն, պարուրաձև գալակտիկաներ Մեսյե 83-ը (կամ NGC 5236) և IC 5332-ը և անկանոն NGC 5253-ը գտնվում են Ծիր Կաթին գալակտիկայից 4-ից 30 միլիոն լուսատարի հեռավորության վրա:

Պատկերները ստացվել են VST-SMASH (VST Survey of Mass Assembly and Structural Hierarchy) ուսումնասիրության շրջանակում, որը ղեկավարել է Նեապոլի Աստղաֆիզիկայի ազգային ինստիտուտի հետազոտող Կրեշենցո Տորտորան: Նախագծի նպատակն է հասկանալ տարբեր տեսակի գալակտիկաների առաջացման մեխանիզմները։ Դիտարկումներն իրականացվել են երեք ֆիլտրերի միջոցով, որոնք թույլ են տվել ֆիքսել գալակտիկաներում աստղերի ձևի, գույնի և բաշխվածության ամենափոքր մանրամասները։

Հինգ գալակտիկաներն ընտրված են 27 գալակտիկաներից, որոնք թիմն ուսումնասիրում է VST-ով: Այս գալակտիկաները խնամքով ընտրվել են՝ ապահովելու ավելի մանրամասն օպտիկական անալոգն այն տվյալների, որոնք առաջիկա տարիներին կհավաքի Եվրոպական տիեզերական գործակալության (ESA) Euclid տիեզերական աստղադիտակը։

NGC 3109.jpg (128 KB)

Հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են The Messenger ամսագրում։ «Մենք փորձում ենք հասկանալ, թե ինչպես են գոյանում գալակտիկաները՝ կախված դրանց զանգվածից և մորֆոլոգիական տեսակից: Սա նշանակում է, որ մենք պետք է ուսումնասիրենք աստղերի ձևավորման գործընթացները գալակտիկաների ներսում (in situ) և միաձուլման գործընթացները այլ գալակտիկաների հետ»,- բացատրել է Կրեշենցո Տորտորան։

VST-ի դիտարկումները թիմին թույլ են տվել հետազոտել գալակտիկաները մինչև մակերեսի շատ ցածր պայծառությունը, ինչը դժվար կլիներ անել ընդամենը մի քանի տարի առաջ: VST աստղադիտակն իր մեծ տեսադաշտով առանցքային դեր է խաղացել համեմատաբար կարճ ժամանակում այս պատկերները ստանալու հարցում։ Համեմատության համար, Hubble տիեզերական աստղադիտակի միջոցով նմանատիպ պատկերներ ստեղծելը կպահանջի բազմաթիվ հաջորդական էքսպոզիցիաներ։

Sextans A.jpg (120 KB)

«Սա առաջին անգամն է, որ այս բոլոր գալակտիկաները դիտարկվել են նման խորությամբ և մանրամասնությամբ և միատեսակ տվյալներով»,- ասել է Տորտորան՝ հավելելով, որ առաջիկա տարիներին միայն Euclid տիեզերական աստղադիտակը կկարողանա այսպիսի խորությամբ ուսումնասիրություններ անել, բայց այն չի կարողանա հույս դնել լայնածավալ ծածկույթի վրա VST օպտիկական երկարությունների վրա:

Վերա Ռուբինի անվան աստղադիտարանը, թեև դիտարկումներ անում է նմանատիպ սպեկտրային շրջաններում, նման խորությունների կհասնի միայն երկար տարիների դիտարկումից հետո՝ VST-ն դարձնելով գործիք, որը դեռ կարող է հետաքրքիր արդյունքներ տալ ուսումնասիրության համար:

Առավել մանրամասն` այստեղ. 

https://t.me/armenia24live

Բելառուսը եռապատկել է բենզինի վաճառքը Ռուսաստանի բորսայում ԵՄ-ն մինչև 200 միլիոն եվրո կներդնի տարածաշրջանի տրանսպորտային, էներգետիկ և թվային կապերի զարգացման համար․ Ուրսուլա ֆոն դեր ԼայենՍոնա Ռուբենյանն ուրախ լուրով է կիսվելՀուլիսի 1-ից ներդրվում է ընտանիքների անապահովության գնահատման նոր համակարգՅամալն առանձնացրել է ԱԱ-2026-ի այն ֆուտբոլիստներին, որոնք տպավորել են իրեն Ռյուտտեն և Մերցը հաստատել են ԱՄՆ-ի աջակցությունը Ուկրաինային Իսրայելի զինված ուժերը անորոշ ժամկետով կմնան Լիբանանի, Սիրիայի և Գազայի անվտանգության գոտիներում. Իսրայել ԿացՄարսելո Բիելսան հեռացավ Ուրուգվայի հավաքականից Քլոե Քարդաշյանը ծննդյան օրվա առթիվ կիսվել է եղբոր՝ Ռոբի հետ արված հազվագյուտ լուսանկարներովԱնտվերպենի բնակելի բազմահարկ շենքում հրդեհ է բռնկվել. կա առնվազն հինգ զոհԳերմանիան իր քաղաքացիներին խորհուրդ է տվել լքել ՌուսաստանըԿյանքից հեռացել է «Բրիգադա» և «Բումեր» սերիալներից հայտնի ռուս դերասան Ալեքսանդր ՎիսոկովսկինԻրավապահները թմրամիջոց պահելու և օգտագործելու մի շարք դեպքեր են բացահայտել ԵՄ-ն հավատում է Հարավային Կովկասի խաղաղ, բարգավաճ և լուսավոր ապագային. Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահն աշխատանքային այցով ժամանել է Ադրբեջան«Վանաձոր» ՔԿՀ-ի ծառայողները հայտնաբերել են ներնետված փաթեթներ «Ծիրանի» ռեստորանի մոտ բախվել են «Howo» մակնիշի ինքնաթափը և բետոնախառնիչըՈւկրաինան 16 Gripen E կործանիչ է գնել ՇվեդիայիցՀայաստանում կսահմանվեն ձկնամթերքը ԵՄ արտահանելու նոր պահանջներԻսպանիայում հունիսյան անոմալ շոգերի պատճառով ավելի քան 1000 մարդ է մահացել«Լիվերպուլ»-ը նորեկ ունի. պաշտոնական 82 տարեկանում կյանքից հեռացել է դերասան Մայքլ Բիրնը, ով առավել հայտնի է «Հարրի Փոթեր» և «Ինդիանա Ջոնս» ֆիլմերիցԱյսօր ԵՄ-ն վերացնում է ԱՄՆ-ից արդյունաբերական ապրանքների ներմուծման մաքսատուրքերը. Ուրսուլա ֆոն դեր ԼայենԿիևը խնդրել է ԵՄ երկրների փոխհատուցման համար նախատեսված 6,6 միլիարդ եվրոն. ReutersՄերիլին Մոնրոյի կողքին թաղվելու համար մի մոլի երկրպագու վճարել է 200,000 դոլար Չինաստան-Ճապոնիա հարաբերությունների վատթարացման պատասխանատվությունը կրում է Տոկիոն. Չինաստանի ԱԳՆՀագվի գյուղում կասեցվել է պանրի արտադրամասի արտադրական գործունեությունը. ՍԱՏՄ ԱՄՆ-ը Իրանի դեմ գործողության ընթացքում Եվրոպայի բազաներից իրականացրել է 5,000 թռիչք. ՌյուտեԵթե դատարանն անգամ որոշի, որ նոր ընտրություններ պետք է լինեն, ուրեմն դա է Նիկոլի որոշումը․ Արշակ ԿարապետյանUniversal Hospital Product-ի զարգացումը՝ Կոնվերս Բանկի աջակցությամբ Իրանի ապամիջnւկայնացումը շատ լավ է ընթանում. Թրամփ Վիտամին Դ-ն բուժում է թոքերը ինհալյացիայի միջոցով․ նոր բացահայտումԱռաջիկա օրերին մեզ մոտեցող ցիկլոնի մասին․ Գագիկ Սուրենյան (տեսանյութ) Վանում հանդիպել են հայ և թուրք գործարարները Հառիճավանք վանական համալիրի եկեղեցու որմնանկարները վերականգնվում են. ԿԳՄՍՆ Հայաստանի շախմատի ֆեդերացիան ներկայացրել է ՀՀ-ի 10 լավագույն շախմատիստներին և շախմատիստուհիներին 2026 թվականի հուլիսի 1-ի դրությամբ Մխիթարյանի հուզիչ գրառումը՝ «Ինտերի» հետ պայմանագիրը երկարաձգելուց հետո ԶՊՄԿ-ի աջակցությամբ ավարտվել է Կապանի համայնքապետարանի վարչական շենքի հիմնանորոգումը Այս պայմաններում արդար և թափանցիկ ընտրություններ չէին կարող լինել․ Մենուա ՍողոմոնյանԱվետիք Չալաբյանի կալանավորումը վրեժխնդրություն է․ նա չի հրաժարվելու իր նպատակներից․ Անահիտ Ադամյան Վեյփ ծխելուց հետո դպրոցականի բերանից փրփուր է դուրս եկել և ցնցումներ է ունեցելԱմերիկայի Հայ Դատի հանձնախմբի գործադիր տնօրեն Արամ Համբարյանի զորակցության խոսքն Ավետիք ՉալաբյանինՔՊ-ն պաշտոններ է բաժանում, երբ դեռ Սահմանադրական դատարանը որոշում չի հրապարակել ընտրությունների արդյունքների վերաբերյալ․ Անուշ ՄիրզոյանՄեր ժողովրդի և ղեկավարության դեմ ցանկացած uպառնալիք կարժանանա անհապաղ և հզոր պատասխանի. Արաղչu Վրաստանի ներքին գործերի նախարարն այցելել է ՆԳՆ 112 Օպերատիվ կառավարման կենտրոնի և Պարեկային ծառայության վարչական համալիր Լուկաշենկոն համաներմամբ ազատ է արձակել 32 բանտարկյալի Մահացել է «Հարրի Փոթեր»-ի հայտնի դերասանը«Բարսելոնա»-ն ներկայացրել է նոր մրցաշրջանի տնային խաղաշապիկը Իսպանիայում անոմալ շոգը 900 մարդու կյանք է խլել Այսօր Սահմանադրական դատարանում կողմերը հանդես են գալիս եզրափակիչ ելույթներով․Գոհար Մելոյան ԱՄՆ-ի և Իրանի պատվիրակությունները Դոհայում սկսել են անուղղակի բանակցությունները