Երևան, 02.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Պետական գաղտնիք համարված բաղադրատոմս, որը հիմա հայտնի է բոլորին. «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Վաֆլին (գերմաներեն՝ Waffel) բարակ, չոր թխվածքաբլիթ է, որի մակերեսը յուրահատուկ դրոշմ ունի։ Այն թխում են հարած խմորից՝ հատուկ ձևերով։ Խմորը բաղկացած է լինում ալ յուրից, ձվից, շաքարավազից (քաղցր վաֆլիի մեջ) և սերուցքից։ Վաֆլիի կտորները հաճախ իրար են կպցնում կրեմներով։ Դրա համար նաև կարելի է օգտագործել պաղպաղակ։ Վաֆլիների համար օգտագործվում են նաև մրգային, հատապտղային և այլ միջուկներ։ Վաֆլին կարող է օգտագործվել ոչ միայն որպես ինքնուրույն աղանդեր, այլ նաև որպես հիմք այլ հրուշակեղենի (տորթեր, խմորեղեն) համար։ Այդ նպատակների համար վաֆլին պատրաստվում է թե՛ շերտերի, թե՛ գավաթների, խողովակների, կոների և այլնի տեսքով: Փխրուն վաֆլին առաջին անգամ պատրաստել են այնքան վաղուց, որ ոչ ոք չի հիշում այն խոհարարի անունը, ով հորինել է դա։

Հայտնի է, որ վաֆլիները (կամ «վանդակավոր թխվածքաբլիթները») պատրաստվել են դեռ Հին Հունաստանում, և այդ ժամանակից ի վեր փոքր քառակուսիներից բաղկացած այդ ուտեստի շուրջ ոգևորությունը չի մարում։ Հին ժամանակներում վաֆլիները եղել են բացառապես բնական արտադրանք, չափազանց բարդ բաղադրատոմսով և, հետևաբար, բավականին թանկ: 15-16-րդ դարերում միայն շատ հարուստ և ազնվական մարդիկ կարող էին իրենց թույլ տալ սեղանին վաֆլի դնել: Երկար ժամանակ վաֆլիի բաղադրատոմսը պահպանվել է ամենախիստ գաղտնիության մեջ, քանի որ այն պատկանում էր միայն թագավորական արքունիքին։ Պետական գաղտնիքների բացահայտման համար մահապատիժ կհետևեր և՛ բացահայտողին, և՛ ռիսկի դիմած այն խոհարարին, ով կհամարձակվեր ձեռք բերել բաղադրիչների ցանկը:

Վաֆլու բաղադրատոմսը առաջին անգամ առանց մահվան վտանգի տարածվել է 16-րդ դարում, իսկ ավելի ուշ հրուշակագործները սկսել են թխել և վաճառել վանդակավոր թխվածքաբլիթներ հենց փողոցում, և յուրաքանչյուրը կարող էր հետևել այդ գործընթացին: Այնուամենայնիվ, ոմանք կարծում են, որ վաֆլին հայտնագործվել է Գերմանիայում, այլապես ինչո՞ւ է այն գերմանական անուն կրում: Թարգմանաբար «վաֆել» բառը նշանակում է «բջիջ» կամ «մեղրամոմ»: Այստեղ ասոցիացիաները միանգամայն հասկանալի են. հրուշակեղենի վրայի փոքր խորշերը իսկապես նման են մեղուների փեթակների մեղրամոմին: Վաֆլիների իրական բումը սկսվել է 1869 թվականի օգոստոսի 24-ին. հենց այդ օրն է Նյու Յորքի բնակիչ գյուտարար Կոռնելիուս Սվարթաուտը ներկայացրել իր գյուտը` վաֆլիի համար նախատեսված տապակը:

Այն նման էր նրան, ինչը մարդիկ օգտագործում են այսօր. դա երկու մասից բաղկացած տապակ էր, որոնցից յուրաքանչյուրի մեջ լցվում է խմոր, և մասերը միացնում են միմյանց։ Ավելորդ է ասել, որ քաղցր վաֆլու հետ մեկտեղ հայտնվել են նաև «լանչ» վաֆլիները՝ մսով, ձկով, բանջարեղենով և տարբեր սոուսներով։ ԱՄՆ-ում, օրինակ՝ աներևակայելի ժողովրդականություն են վայելում ֆերմերային մսով, բեկոնով և պանիրով վաֆլիները, դրանք ուտում են և՛ նախաճաշին, և՛ ճաշին։ Երբ 20-րդ դարում հոլանդացի ճանապարհորդները նման վաֆլի պատրաստելու բաղադրատոմսը (միևնույն ժամանակ՝ նաև տեխնոլոգիան) բերեցին ԱՄՆ-ից, ուտեստն սկսեց անհավատալի հաջողություն ունենալ Հին աշխարհում: Ներկայում վաֆլի պատրաստելը ծիծաղելիորեն հեշտ է, եթե ունեք այն պատրաստելու «կախարդական մեքենան»: Պարզապես պետք է խմորը լցնել նրա մեջ և մի փոքր սպասել:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

ԱՄՆ–ն Կենտրոնական Աֆրիկայի Հանրապետություն է արտաքսել ՀՀ քաղաքացու. Sputnik ԱրմենիաՀայաստանի շախմատի ֆեդերացիան ներկայացրել է ՀՀ-ի 10 լավագույն շախմատիստներին և շախմատիստուհիներին 2026 թվականի հուլիսի 1-ի դրությամբԹրամփը հայտարարել է փաստաթղթերի գաղտնազերծման հարցում ԱՄՆ հետախուզության ղեկավարի լիազորությունների ընդլայնման մասինՀղի Էնն Հեթուեյն առաջին անգամ ցուցադրել է իր փորիկը վառ, ռոմանտիկ կերպարով Այսօր շատ զգույշ եղեք. մեր հետախուզությունը տեղեկություններ ունի, որ ՌԴ-ն հզոր հարվшծ է պատրաստում․ ԶելենսկիՍևան-Երևան ավտոճանապարհին բшխվել են 5 մեքենա Իրանի իշխանությունները սկսում են ճանաչել վերջին 47 տարիների սխալները․ Վենս Երևան-Արմավիր ավտոճանապարհին հրդեհ է բռնկվել «Opel Astra»-ումՔունը հանգիստ չէ. գիտնականներն արմատապես նոր հայացք են առաջարկել դրա իմաստի վերաբերյալԹրամփն ավելի քան 1 միլիարդ դոլար է վաստակել կրիպտոարժույթներին առնչվող նախագծերիցՅանիկ Սիները երրորդ շրջանում է. «Ուիմբլդոն» «Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև փաստացիորեն խաղաղություն է հաստատվել». ԱլիևԲելառուսը եռապատկել է բենզինի վաճառքը Ռուսաստանի բորսայում ԵՄ-ն մինչև 200 միլիոն եվրո կներդնի տարածաշրջանի տրանսպորտային, էներգետիկ և թվային կապերի զարգացման համար․ Ուրսուլա ֆոն դեր ԼայենՍոնա Ռուբենյանն ուրախ լուրով է կիսվելՀուլիսի 1-ից ներդրվում է ընտանիքների անապահովության գնահատման նոր համակարգՅամալն առանձնացրել է ԱԱ-2026-ի այն ֆուտբոլիստներին, որոնք տպավորել են իրեն Ռյուտտեն և Մերցը հաստատել են ԱՄՆ-ի աջակցությունը Ուկրաինային Իսրայելի զինված ուժերը անորոշ ժամկետով կմնան Լիբանանի, Սիրիայի և Գազայի անվտանգության գոտիներում. Իսրայել ԿացՄարսելո Բիելսան հեռացավ Ուրուգվայի հավաքականից Քլոե Քարդաշյանը ծննդյան օրվա առթիվ կիսվել է եղբոր՝ Ռոբի հետ արված հազվագյուտ լուսանկարներովԱնտվերպենի բնակելի բազմահարկ շենքում հրդեհ է բռնկվել. կա առնվազն հինգ զոհԳերմանիան իր քաղաքացիներին խորհուրդ է տվել լքել ՌուսաստանըԿյանքից հեռացել է «Բրիգադա» և «Բումեր» սերիալներից հայտնի ռուս դերասան Ալեքսանդր ՎիսոկովսկինԻրավապահները թմրամիջոց պահելու և օգտագործելու մի շարք դեպքեր են բացահայտել ԵՄ-ն հավատում է Հարավային Կովկասի խաղաղ, բարգավաճ և լուսավոր ապագային. Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահն աշխատանքային այցով ժամանել է Ադրբեջան«Վանաձոր» ՔԿՀ-ի ծառայողները հայտնաբերել են ներնետված փաթեթներ «Ծիրանի» ռեստորանի մոտ բախվել են «Howo» մակնիշի ինքնաթափը և բետոնախառնիչըՈւկրաինան 16 Gripen E կործանիչ է գնել ՇվեդիայիցՀայաստանում կսահմանվեն ձկնամթերքը ԵՄ արտահանելու նոր պահանջներԻսպանիայում հունիսյան անոմալ շոգերի պատճառով ավելի քան 1000 մարդ է մահացել«Լիվերպուլ»-ը նորեկ ունի. պաշտոնական 82 տարեկանում կյանքից հեռացել է դերասան Մայքլ Բիրնը, ով առավել հայտնի է «Հարրի Փոթեր» և «Ինդիանա Ջոնս» ֆիլմերիցԱյսօր ԵՄ-ն վերացնում է ԱՄՆ-ից արդյունաբերական ապրանքների ներմուծման մաքսատուրքերը. Ուրսուլա ֆոն դեր ԼայենԿիևը խնդրել է ԵՄ երկրների փոխհատուցման համար նախատեսված 6,6 միլիարդ եվրոն. ReutersՄերիլին Մոնրոյի կողքին թաղվելու համար մի մոլի երկրպագու վճարել է 200,000 դոլար Չինաստան-Ճապոնիա հարաբերությունների վատթարացման պատասխանատվությունը կրում է Տոկիոն. Չինաստանի ԱԳՆՀագվի գյուղում կասեցվել է պանրի արտադրամասի արտադրական գործունեությունը. ՍԱՏՄ ԱՄՆ-ը Իրանի դեմ գործողության ընթացքում Եվրոպայի բազաներից իրականացրել է 5,000 թռիչք. ՌյուտեԵթե դատարանն անգամ որոշի, որ նոր ընտրություններ պետք է լինեն, ուրեմն դա է Նիկոլի որոշումը․ Արշակ ԿարապետյանUniversal Hospital Product-ի զարգացումը՝ Կոնվերս Բանկի աջակցությամբ Իրանի ապամիջnւկայնացումը շատ լավ է ընթանում. Թրամփ Վիտամին Դ-ն բուժում է թոքերը ինհալյացիայի միջոցով․ նոր բացահայտումԱռաջիկա օրերին մեզ մոտեցող ցիկլոնի մասին․ Գագիկ Սուրենյան (տեսանյութ) Վանում հանդիպել են հայ և թուրք գործարարները Հառիճավանք վանական համալիրի եկեղեցու որմնանկարները վերականգնվում են. ԿԳՄՍՆ Հայաստանի շախմատի ֆեդերացիան ներկայացրել է ՀՀ-ի 10 լավագույն շախմատիստներին և շախմատիստուհիներին 2026 թվականի հուլիսի 1-ի դրությամբ Մխիթարյանի հուզիչ գրառումը՝ «Ինտերի» հետ պայմանագիրը երկարաձգելուց հետո ԶՊՄԿ-ի աջակցությամբ ավարտվել է Կապանի համայնքապետարանի վարչական շենքի հիմնանորոգումը Այս պայմաններում արդար և թափանցիկ ընտրություններ չէին կարող լինել․ Մենուա Սողոմոնյան