Միջնադարյան բժշկության սահմռկեցուցիչ նմուշները՝ հոլանդացի վարպետների կտավներում
ԼԱՅՖ
15-րդ դարում, օրինակ՝ մարդիկ կարծում էին, որ բոլոր հոգեկան խանգարումների պատճառը իբր «խելագարության քարն» է, որը գտնվում է գլխում: Այդ իսկ պատճառով այն դուրս էինբերում գանգի ոսկրաշաղափման (տրեպանացիա) միջոցով:
Ինչպես տեղեկացնում է Past.am-ը` գոյություն ունի նկարների շարք, որոնք պատկերում են մարդկային խենթության բուժման մեթոդները այդ ժամանակվա բժշկական պատկերացումներով:
Ամեն մի կտավում պատկերված է գանգի տրեպանացիան, որտեղից դուրս է բերվում «չարիքի արմատը»՝ խենթության քարը:
Հնում վիրաբուժությունը զարգացած էր Հին Եգիպտոսում, Միջագետքում, Հնդկաստանում, Հին Հունաստանում: Սակայն Միջնադարում այդ գիտելիքները չկիրառվեցին ու մարդկային գիտակցությունը դեգրադացվեց: Միայն Վերածնության ժամանակ բժիշկները դիմեցին հին տրակտատներին:
Հոլանդացի նկարիչների կտավների օգնությամբ այսօր կարող ենք պատկերացում կազմել, թե ինչ է իրենից ներկայացրել այդ ժամանակվա բժշկական միջամտությունը:
Ամենավաղ կտավը, որը նվիրված է «խելագարության քարի» սյուժեին, հեղինակել է Հիերոնիմ Բոսխը: Այն թվագրված է 1475-1480թթ.:
Քաջարանի հանքում բոլոր պայթեցումներն իրականացվում են հաստատված ժամանակացույցով. տեսանյութ
Արտակարգ դեպք՝ Արարատի մարզում. կրակոցի հետևանքով «կրծքավանդակի ծակած վերք» ախտորոշմամբ բժշկական կենտրոն է տեղափոխվել 14-ամյա տղա
Մանդատներ վերցնե՞լ, թե՞ ոչ ընդդիմությունը հայտնվել է սեփական ռադիկալ հռետորաբանության թակարդում
Խեղդվել են 4-ամյա երեխա և նրան փրկել փորձող տղամարդը
Այս իշխանությանը պետք է հեռացնել փողոցային պայքարի միջոցով. Արսեն Վարդանյան
Վահագն Ալեքսանյան՝ ուսապարկ ջան, լեզուդ ուսապարկիդ չափով երկարացրու ու հանգիստ վեր ընգի՛ տեղդ. Գառնիկ Դավթյան
Շարունակում եմ խախտումների բացահայտումները. Գոհար Մելոյան
Հունիսի 13-ը լեգենդար ծանրորդ Յուրի Վարդանյանի ծննդյան օրն է
Ահազանգեր ենք ստացել, կոչ ենք անում զգոն լինել. Մարիաննա Ղահրամանյան
Ժամանցից՝ օլիմպիական մարզաձև. երբ և ինչպես ակսեցին ավազի վրա վոլեյբոլ խաղալ. «Փաստ»
Ժողովրդավարական իշխանություն պետք է լինի. ստորագրահավաքը շարունակվում է. Արսեն Վարդանյան
Փրկարարների օգնությամբ քաղաքացիները անվտանգ տեղափոխվել են գետի մյուս կողմ
Դավթաշենում 22–ամյա վարորդը վրաերթի է ենթարկել 54–ամյա հետիոտնի
ԱՄՆ-ում գողացել են Անգլիայի հավաքականի ֆուտբոլիստների խաղակոշիկներն ու գնդակները
Ծեծկռտուք Այնթապում. կա 7 ձերբակալված
ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (13 հունիսի). Երկաթուղային վթար Լոռու մարզում. «Փաստ»
Իշխանությունը ԲՀԿ-ի վերաբերյալ վաղուց որոշում ունի, սակայն գործընթացը ձգձգում է՝ լավ հասկանալով, որ խորացնում է ընդդիմադիր հատվածում առկա անորոշությունն ու հիասթափությունը․ Տիգրան Աբրահամյան
ԱՄՆ-ը պարտավորություն է ստանձնելու այլևս պшտերազմ չսկսել, չդիմել uպառնալիքների և ուժի կիրառման, երկու կողմերը հարգելու են միմյանց ինքնիշխանությունը և չեն միջամտելու միմյանց ներքին գործերին․ իրանագետ
Ինչ վտանգներ են սպառնում Ռուսաստանից
Արտաքին միջամտության գործոնը. ոչ թե ժողովրդավարություն, այլ կանխորոշված քաղաքական դիրքորոշում. «Փաստ»
Բազմաթիվ քաղաքացիներ շարունակում են միանալ ստորագրահավաքին
Սպասվող եղանակի մասին․ Գագիկ Սուրենյան (տեսանյութ)
«Եթե ինձ ինչ-որ բան լինի, ձեզ ձիգ կպահեք». կրտսեր սերժանտ Գարիկ Արևիկյանն անմահացել է հոկտեմբերի 30-ին Մարտունու շրջանի Քերթ գյուղում. «Փաստ»
Ուժեղ կայծակի հետևանքով վթարվել է Ալագյազ ենթակայանի ուժային տրանսֆորմատորը. հոսանքազրկվել են Արագածոտնի մարզի մի շարք բնակավայրեր. ՀԷՑ
Սոթքի կորուստը՝ միլիարդների հաշվով. Ադրբեջանը հրապարակել է նոր տվյալներ
Չմտածեք, որ մենք ձեզ նման ենք դառնալու. Մենուա Սողոմոնյան
Ո՞ւմ հաշվին են «ծածկում» սեփական ձախորդ քաղաքականության հետևանքները. «Փաստ»
Եթե ԲՀԿ-ի ձայները գողացան, ոչ մի ուժ մանդատ չպետք է վերցնի. Ավետիք Չալաբյան
Ինչպես կարող է «հաղթած» ուժն իրեն այսպես պահել. «Փաստ»
«Նիկոլ Փաշինյանը չունի քաղաքացիների մեծամասնության աջակցությունն իր նախընտրական ծրագրում ամրագրված կետերը կյանքի կոչելու համար». «Փաստ»
Ինչպե՞ս «փլուզվեց» ընտրական գործընթացը. փաստեր
Ժողովրդին համարում է կաշառակեր. կլինե՞ն դատական հայցադիմումներ. «Փաստ»
Երևանում 30-ամյա տղամարդը «աջ աչքի հատակի ծակшծ-կտրшծ արյnւնահոսող վերք» ախտորոշմամբ տեղափոխվել է հիվանդանոց
Հունիսի 15-ին, 16-ին, 18-ին, 19-ին լույս չի լինելու
Վեց տարում փաստորեն շատ բան է փոխվել. ի՞նչ եղավ «մեկ քվեաթերթիկ չկեղծելու» երդումը. «Փաստ»
Սահմանադրական «ծուղակը» և սատելիտների ինստիտուտը. ինչպե՞ս պետք է իշխանությունները լուծեին արտաքին պարտադրանքների իրագործման մեխանիզմը. «Փաստ»
Ի՞նչ կլինի, եթե Ռուսաստանը չճանաչի Հայաստանի ընտրությունների արդյունքները. «Փաստ»
Ահռելի պաշարներ ենք կորցրել. հիմա ի՞նչ ենք ուզում. «Փաստ»
Ինչու՞ է նորընտիր խորհրդարանը ոչ լեգիտիմ. իրավական տեռորի և արդյունքների խմբագրման ժամանակագրությունը. «Փաստ»
ԱԱ-2026. Կանադան ու Բոսնիա-Հերցեգովինան հաղթողին չպարզեցին (ֆոտո, վիդեո)
Հայ ձյուդոիստները մեկնել են միջազգային մրցաշարի
ԱՄՆ-ն առաջին անգամ 47 տարվա ընթացքում հարգում է Իրանի ինքնիշխանությունը․ Արաղչի
Անահիտ Ավանեսյանը մասնակցել է դոնորության արշավին
Մեկնարկել է ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության Կանադա – Բոսնիա և Հերցեգովինա հավաքականների հանդիպումը
Հունիսի 15-ին, 16-ին, 18-ին, 19-ին լույս չի լինելու
ՄԱԿ-ը ահազանգում է․ համաշխարհային օվկիանոսները հայտնվել են խորացող ճգնաժամի մեջ
Սմարթֆոնից կախվածություն․ ինչու ենք մենք «կպած» էկրաններին և ինչպես փոխել դա
Հանտավիրուսի շուրջ իրավիճակը շարունակում է ուշադրության կենտրոնում մնալ
Տասնյակ կրակոցներ և հատուկ գործողություն Թեքսասում. մեկ մարդ զոհվել է, ինը՝ վիրավորվել
Լիոնել Մեսսին լավագույն ֆուտբոլիստն է, ում ես երբևէ տեսել եմ․ Դեմբելե
