Երևան, 14.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ինչից ու ինչպես են ստանում կեֆիրը, և ում շնորհիվ է այն հասել Ռուսաստան. «Փաստ»

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Պատմությունն այն մասին, թե ինչպես է առաջացել այդ կաթնաթթվային խմիչքը՝ կեֆիրը, բավականին անսովոր է թվում: Ենթադրվում է, որ կովկասյան լեռնաշղթան, ավելի ճիշտ՝ նրա հյուսիսային լանջն է հանդիսանում կեֆիրային սնկերի՝ այդ դեղնավուն ոլոռների ծննդավայրը: Տեղի բնակիչները նրանց տվել են «Մարգարեի կորեկ» անվանումը, իսկ որոշ գյուղերում դրանց անվանել են «Մուհամեդի հատիկներ»: Ըստ ավանդության, Մուհամեդն ինքն է այդ հատիկները նվիրել լեռնաշխարհին: Նա նրանց սովորեցրել է՝ ինչպես օգտագործել այդ հատիկները հատուկ սննդամթերք ստանալու համար: Բայց լեռնաշխարհի բնակիչներին արգելել է «Մուհամեդի հատիկները» հեթանոսներին տալ: Կովկասի բնակիչները՝ կեֆիրային սնկերի տերերը, սկսել են հաճախակի պատրաստել այդ խմիչքը, որը աստվածային է համարվել:

Տարբեր շրջաններում այն տարբեր են անվանել: Ինչ-որ տեղ՝ կեպ, ինչ-որ մեկին ավելի դուր է եկել կհաագու անունը, իսկ ինչ-որ մեկին էլ՝ չիպպեն: Դարեր են անցել, բայց այդ խմիչքի պատրաստման բաղադրատոմսը չի փոխվել: Ինչպես նախկինում, կաթը լցնում են գինու տիկի մեջ (հետագայում սկսել են օգտագործել կավե անոթներ) և դրան սնկեր ավելացրել: Խմորման գործընթացն արագացնելու համար տիկը թողել են ճանապարհի վրա, որպեսզի անցորդները ոտքով հարվածեն դրան: Ռուսաստանում կեֆիրի ծագման մասին միանշանակ տեղեկություն չկա: Վարկածներից մեկի համաձայն, մի ռուս բժիշկ է չեչեն ընկերոջից թանկարժեք խմորիչ ստացել (1866 թվականին՝ որպես նվեր): Մեկ այլ վարկածի համաձայն, կեֆիրը Մոսկվա է բերվել 1908 թվականին Կիսլովոդսկի շրջակայքից:

Եվ այն բերել է Իրինա Սախարովան՝ կաթնամթերք արտադրող Բլանդովի օգնականը: Իր գեղեցկությամբ և անվախությամբ աչքի ընկած այդ աղջկան Բլանդովներն են գործուղել արքայազն Բեկ-Միրզա Բայչարովի մոտ (տեղական պանրի և կաթնամթերքի մատակարար)՝ համոզելու, որ նա վաճառի կեֆիրային սնկեր: Իրինայի գեղեցկությունից արբած արքայազնը պատրաստ է եղել տեղի տալ, բայց հետաձգել է որոշումը՝ վախենալով խախտել մարգարեի արգելքը: Բեկ-Միրզայի որդին, սիրահարվելով Իրինային, առևանգել է նրան:

Ամուսնության առաջարկի պահին հայտնվել է ոստիկանությունը, և երիտասարդ արքայազնին սպառնացել է դատավարություն: Հետո արքայազն Բեկ-Մերզա Բայչարովը զոհին առաջարկել է փոխհատուցում սնկերի տեսքով (10 ֆունտ): Այսպիսով, Բլանդովի ընկերությունը դրա շնորհիվ որոշ ժամանակ անց կարողացել է սկսել կեֆիրի արտադրությունը: Ապացուցված է, որ կեֆիրի բորբոսասունկը պարունակում է այնպիսի միկրոօրգանիզմներ, ինչպիսիք են խմորասնկերը, քացախային մանրէները, կաթնաթթվային մանրէները, ստրեպտոկոկերը և անուշաբույր նյութերը: Կեֆիրի պատրաստմանը նպաստում է երկու հիմնական գործընթաց` ալկոհոլային խմորումը և կաթնաթթվային խմորումը: Կորցնելով իր անհասանելիությունը՝ միևնույն ժամանակ «Մարգարեի կորեկը» հանելուկ է մնացել բոլորի համար: Ընդ որում, գիտնականներին մինչ հիմա չի հաջողվում արհեստականորեն աճեցնել կեֆիրի բորբոսասունկ:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

ՈՒժեղ Շենգավիթ․ Նարեկ ԿարապետյանՈւՂԻՂ․ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակության քարոզարշավԱյնտեղ, որտեղ պետությունը չարեց՝ Սամվել Կարապետյանն արեցՇենգավիթ, հիմա․ Մարիաննա Ղահրամանյան«Հայաստանն Ադրբեջանի հետ չպետք է ստորագրի պայմանագիր, քանի դեռ քարտեզ չկա»․ Էդմոն ՄարուքյանԹուրք-ադրբեջանական պարտադրանքին չենք ենթարկվելու․ Ավետիք ՉալաբյանՏելեգրաֆից մինչև 5G. Կապի թանգարանը միանում է «Թանգարանների գիշերվան» ԲՀԿ նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը Բերդ համայնքում էԵրկակի ստանդարտներ ԵԽԽՎ-ից՝ հանուն Փաշինյանի Փաշինյանի քննադատությանը միացան ռուս կոմունիստները Հետևելով Ադրբեջանի ներքին և արտաքին քաղաքականությանը, երևում է, որ նա ոչ թե խաղաղության, այլ ապագայի նոր պատերազմին է պատրաստվում. Արտակ Զաքարյան Պարտվածի տիտղոսը շարունակում է մնալ գործող կառավարչի մշտական ուղեկիցը. Աբրահամյան Գրիբոյեդով գյուղի մի հողամասում Վաղարշապատի համայնքային ոստիկանները հայտնաբերել են կանեփի թփեր «Ինֆորմացիոն ճակատ»-ից մինչև Համահայկական Ճակատ և 2026 թվականի ԱԺ ընտրություններ. N15-ի թեկնածու Աննա Ղուկասյանը՝ նախընտրական ընթացքի մասինՈստիկանությունը հալյուցինոգեն սունկ է հայտնաբերել Ոստիկանները երիտասարդի մեքենայում հալյուցինnգեն սունկ են հայտնաբերել Հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի ժողովրդագրական ծրագիրը․ Ուժեղ Հայաստան«Ի պատասխան Նիկոլ Փաշինյանի հերթական մանիպուլյացիայի». Իվետա Տոնոյան Իշխանությունն ընդդիմադիրներին պատժելու մեթոդ է գտել Փաշինյանը փորձում է ընդդիմությանը պատրադրել իր կեղտոտ խաղը Հորմուզի նեղուցի վերաբերյալ ԱՄՆ-ի և Չինաստանի դիրքորոշումները համընկնում են. Ռուբիո Գիտնականները հասել են արևային էներգիայի 130% փոխակերպման արդյունավետության Մի ձեռքով հայկական եկեղեցիներ են քանդում, մյուսով՝ «էժան» բենզին ուղարկում․ Արմեն ՄանվելյանԵրևանում 24-ամյա աղջիկը փորձել է ցած նետվել, «Յանդեքս»-ի վարորդը uեքunւալ գործողությnւն է կատարելԱնարդարության վրա հարատև խաղաղություն չի կառուցվում․ Ատոմ ՄխիթարյանԻրազեկում․ գործարկվելու է էլեկտրական շչակ Վերջին մեկ օրում ավելի քան 30 նավ է անցել Հորմուզի նեղուցով 18 տարեկան երեխաները չպետք է ծառայեն. Գագիկ Ծառուկյանը պատասխանում է քաղաքացու հարցին Ժամանակ առ ժամանակ սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ. օդի ջերմաստիճանը կնվազի 5-8 աստիճանով, ապա նույնքան կբարձրանա Բակի շանը, որ ընտրեք ավելի օգուտ կտա մեր երկրին, քան Նիկոլ Փաշինյանին ընտրելը. Արշակ Կարապետյան «ՀայաՔվե» և «Ուժեղ Հայաստան»՝ հանուն իրական փոփոխության և ապահով հայրենիքՄարդը պիտի տեսնի, որ իր մասին մտածող կա․ Գագիկ Ծառուկյանը Նոյեմբերյանում է Խորհրդատվություն արցախցիների ընտրական իրավունքի հարցերով. Արամ ՊետրոսյանՖասթ Բանկը 15% քեշբեք է տրամադրում Yerevan Mall-ում գնումներ կատարելու դեպքում Մեր սահմանամերձ գյուղերն այսօր վտանգի տակ են, Արցախին համարժեք հայաթափել են սահմանամերձ գյուղերը. Սամվել Կարապետյան Մահազդ․ կյանքից հեռացել է Լուսինե Բալասանյանը Որտեղի՞ց են տարածվել «կոշկավոր» հավ-սիրամարգերը. «Փաստ»ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (14 ՄԱՅԻՍԻ). Բողոքի ակցիա քաղաքապետարանի մոտ, հանրահավաք Մատենադարանի մոտ. «Փաստ»Նախընտրական հանդիպումները շարունակվում են Տավուշի մարզում․ հերթական կանգառը Նոյեմբերյանն է Այսօր օրակարգը Սամվել Կարապետյանն է թելադրում․ Մենուա Սողոմոնյան«Ճաշատեսակ» եվրոպական սեղանին. անդամակցությունը իրատեսական սցենար չէ. «Փաստ»«ԿԲ-ն ասում է`վարկի տոկոսը չենք իջեցնում, որ շատ վարկ չվերցնեք, պարտքի տակ չընկնեք». Մարուքյան Քաղաքացիները կանգնած են նոր ճնշման առաջՈրտե՞ղ է իրական սպառնալիքը Հայաստանի համար. «Փաստ»Մենք թուրքի կոշիկ լիզող չենք․ ԴՕԿ կուսակցության պատգամավորի թեկնածու Նառա Գևորգյան Յո՞ երթաս. լրջագույն ազդակներ և սպառնացող ծանր հետևանքներ. «Փաստ»Յունիբանկն ավելի քան 2 000 բարեխիղճ ՓՄՁ վարկառուներին տրամադրել է հետվճար Սամվել Կարապետյանի ժողովրդագրական հեղափոխությունը. չորրորդ երեխայի դեպքում 2 միլիոն դրամ, հինգերորդ երեխայի դեպքում բնակարան. Ուժեղ ՀայաստանՄահացել է Վիկտորիա Հայրապետյանը «Մա՛մ, ոչ մի քայլ հետ, մինչև վերջին կաթիլ արյունով հողերը պահելու ենք». կամավորական Սարգիս Դավթյանն անմահացել է հոկտեմբերի 8-ին. «Փաստ»