Երևան, 04.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Որևէ երկրի շրջանակներում մնալու ցանկությունը պետք է լինի ժողովրդի կամավոր որոշումը. «Փաստ»

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

regnum.ru-ն «Քննադատելով բոլ շևիկներին՝ Պուտինը երկիրը տանում է նրանց ճանապարհով» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ վերջապես տեղի ունեցած՝ Դոնեցկի և Լուգանսկի Ժողովրդական Հանրապետությունների ճանաչումը քաղաքական գործողությունների առումով միանգամայն ճիշտ և լիովին արդարացված քայլ է։ Այստեղ ավելորդ են փաստարկները՝ հիմնված արդի քաղաքական հանգամանքների վերլուծության վրա. դրանք բոլորն էլ վաղուց հայտնի են։ Կենտրոնանանք հարցի մյուս կողմի վրա, այն է՝ Ռուսաստանի նախագահի կողմից իր որոշման պատմական հիմնավորումը։ Այդ փաստարկը, այդ գաղափարական հիմքն է որոշելու, թե ի՞նչ է անելու Ռուսաստանը հետագայում Ուկրաինայի և ընդհանրապես հետխորհրդային տարածքի երկրների հետ հարաբերություններում, որոնք, ինչպես հուշում են փորձն ու գիտելիքները, կաշխատեն հենց Ռուսաստանի դեմ։ Առաջին հերթին, թեև դա ամենակարևորը չէ, ինչի վրա արժե ուշադրություն դարձնել, այն թեզի փաստացի անարժանահավատությունն է, որ Ուկրաինան «ամբողջությամբ և լրիվ ստեղծվել է Ռուսաստանի, ավելի ճիշտ՝ բոլ շևիկյան Ռուսաստանի կողմից»:

Պատմական փաստ է, որ Կենտրոնական ռադայի ուկրաինական ներկայացուցչական մարմինը ստեղծվել է Կիևում 1917 թվականի մարտին, երբ Լենինը, ինչպես և բոլ շևիկյան կուսակցության ղեկավարության զգալի մասը դեռևս աքսորում էին: Այդ փաստի սրբագրումը Վլադիմիր Պուտինի կողմից արվել է այն շեշտադրմամբ, որ խոսքը «ժամանակակից Ուկրաինայի» մասին է, և որ հենց դա է «ստեղծվել բոլ շևիկների կողմից»։ Բայց բոլշևիկները ստեղծել են նաև, օրինակ՝ ժամանակակից Ադրբեջանը, որի նախագահին արդեն ընդունել են Մոսկվայում։ Եվ բոլշևիկներն էին, որ 1921 թվականին Լեռնային Ղարաբաղը տվել են Ադրբեջանին, այլ ոչ թե հայրենի Հայաստանին: Հիմա ի՞նչ, այստեղ ևս Ռուսաստանը կպայքարի՞ նման քաղաքականության հետևանքների դեմ։ Բայց նման ցանկություն չի նկատվում։ Բոլ շևիկների «ստեղծագործությունն» է նաև ժամանակակից Ղազախստանը իր մեծ թվով հողերով, որոնք պատմականորեն չեն պատկանել ղազախական ցեղերին։ Նախկին ԽՍՀՄ-ի բոլոր այն պետությունները, որոնք այսօր գոյություն ունեն (բացառությամբ Լատվիայի, Լիտվայի և Էստոնիայի, որոնք ձևավորվել են 1918 թվականին արևմտյան սվիններով), ստացել են իրենց ժամանակակից տեսքը բոլ շևիկների կողմից։ Անկախության իրենց ուղին նրանք սկսել են դեռևս Ռուսական Կայսրության ժամանակ: Բայց հենց բոլշևիկներն են հավաքել փլուզված Ռուսական Կայսրությունը մեկ երկրի՝ Խորհրդային Միության մեջ։ Բոլ շևիկների անփույթ ժառանգորդներն են ավերել այդ երկիրը. խոսքը Գորբաչովի, Շևարդնաձեի, Յակովլևի, Ելցինի և «պերեստրոյկայի» այլ գաղափարակիրների հանցավոր քաղաքականության մասին է։

Ի դեպ, Ռուսաստանի ամենամոտ դաշնակից Բելառուսը ևս ստեղծվել է «Ռուսաստանի պատմական տարածքների հաշվին»։ Եվ ինչ հպարտությամբ են բաշկիրներն ու չուվաշները, թաթարներն ու յակուտներն արդեն նշել կամ շուտով նշելու իրենց պետականության հարյուրամյակը։ 1922 թվականին Վլադիմիր Լենինը իր քաղաքական հոտառությամբ գիտակցեց պայքարի անիմաստությունը այն բանի դեմ, ինչը կազմում էր ամբողջ 20-րդ դարի հիմնական քաղաքական բովանդակությունը, այն է՝ աշխարհի ժողովուրդների ինքնորոշման և անկախության կամքի իրականացումը: Այդ կամքը, ինչպես տեսնում ենք, կա Դոնեցկում, Լուգանսկում, Մերձդնեստրում, Աբխազիայում, Հարավային Օսիայում, Լեռնային Ղարաբաղում և այլ տեղերում անգամ հիմա՝ 21-րդ դարում։ Դրա դեմ պայքարել ֆաշիստական մեթոդներով, ինչպես փորձել և փորձում են անել Ուկրաինայում, ապարդյուն է։ Պետք է մեկընդմիշտ սկզբունքային դիրքորոշում դրսևորել. խոսել որոշ ժողովուրդների ինքնորոշման օգտին՝ մյուսների ինքնորոշումը համարելով պատմական սխալ, աբսուրդ է, դա հենց «երկակի ստանդարտն է»: Որևէ երկրի շրջանակներում մնալու ցանկությունը պետք է լինի ժողովրդի կամավոր որոշումը, և դա պետք է հարգել և պաշտպանել: Այժմ ավելի ուշադիր նայենք ժամանակակից Ռուսաստանին: Այն ևս իր ներկայիս տեսքով կոմունիստ բոլշևիկների գործունեության պտուղն է։ Ո՞վ դարձրեց նրան ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի մշտական անդամ: Իսկ ո՞վ է այն դարձրել ժամանակակից միջուկային երկիր։ Ո՞վ է հայտնաբերել և զարգացրել նավթի և գազի հիմնական հանքավայրերը, որոնցով հիմա կերակրվում է Ռուսաստանը: ԽՍՀՄ-ի մեծ ձեռքբերումները, որոնց շնորհիվ մենք ապրում ենք այսօր, կարելի է թվարկել և թվարկել։ Հիմնական բանը, որը ունի ժամանակակից Ռուսաստանը՝ որպես Խորհրդային Միության քաղաքականության իրավահաջորդ, Արևմուտքի՝ դեպի արևելք էքսպանսիայի քաղաքականությանը ընդդիմանալն է: Իսկ ավելի լայն իմաստով՝ համաշխարհային հեգեմոնիա ստեղծելուն ընդդիմանալը։ Հուսանք, որ դա կլինի հետևողական և սկզբունքային դիմակայություն։ Ռուսական Կայսրությունը երբեք Արևմուտքին չի տվել այնպիսի համապարփակ հակահարված, որքան Խորհրդային Միությունը։ Եթե անգամ պատերազմներում մեր երկիրը պարտություններ է պատճառել արևմտյան առանձին երկրներին, միևնույնն է, Արևմուտքն, ըստ էության, ռուս էլիտայի համար մնացել է որպես կուռք։

Ուստի Հոկտեմբերյան հեղափոխությունը, դասակարգայինից բացի, ուներ նաև ազգային-ազատագրական բնույթ. երկիրը պարզապես պետք է ազատվեր արևմտյան կապիտալի գերակայությունից և կործանարար արևմտյան քաղաքական ու մշակութային կախվածությունից։ Այսպիսով, չնայած Ռուսաստանի նախագահի 2022 թվականի փետրվարի 21-ի ելույթի հակախորհրդային հռետորաբանությանը, դրանում գլխավորը հենց այն է, որ Վլադիմիր Պուտինը, դիմակայելով Արևմուտքին, վերջապես գնաց բոլ շևիկների ճանապարհով, Խորհրդային Միության ուղիով, որը ժամանակին հաղթահարել էր Նիկոլայ 2-րդի արևմտամետ ժառանգությունը։ Եզրափակելով՝ ևս մեկ անգամ ասենք, որ Վլադիմիր Պուտինի՝ Դոնբասի ժողովրդի ինքնորոշումը ճանաչելու որոշման փաստարկի «պատմական» հիմնավորումը երկարաժամկետ հեռանկարում կաշխատի հենց Ռուսաստանի դեմ թե՛ Ուկրաինայի հետ հարաբերություններում, թե՛ նախկին ԽՍՀՄ երկրների քաղաքականության մեջ և թե՛ հենց Ռուսաստանի ներսում։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Հայտնի են Արման Ծառուկյանի հաջորդ մենամարտի հնարավոր ժամկետները «Փեթակ» տոնավաճառում հոսանքի լարերից հրդեհ է բռնկվել Պուտինը զարմացրել է Արևմուտքին իր որոշմամբ Գերմանացի գիտնականները հասել են արևի լույսը ջրածնի վերածելու ռեկորդային արդյունավետության Վրաստանում 50 օտարերկրացի է ձերբակալվել Երևանն ու Վաշինգտոնը վայելում են երկկողմ հարաբերությունների պատմական հանգրվանը. ՀՀ ԱԳՆ 14-ամյա աղջիկը սեփական կյանքի գնով փրկել է իր կրտսեր եղբորը2026 թվականի ընտրություններն աննախադեպ էին մեծ ծավալի քաղաքական հետապնդումներով. Մենուա ՍողոմոնյանՕդի ջերմաստիճանը հուլիսի 4-6-ի ցերեկային ժամերին աստիճանաբար կնվազի 5-7 աստիճանով Այսօր ցանկացած ոք իր կարծիքը հայտնելու համար կարող է հայտնվել իշխանությունների թիրախում. Արևիկ ՂալումյանՀայկական «հետք». ո՞վ և ինչպե՞ս է ստեղծել առաջին բանկոմատները. «Փաստ»Փաշինյանի իշխանության հանցավոր անգործության պայմաններում Թուրքիայի «ձեռքերն ազատ» են. Տիգրան ԱբրահամյանՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (4 հուլիսի). Սկսել է գործել աշխարհի առաջին երկաթուղին, երկու անգամ կրկնվել է հուլիսի 4-ը. «Փաստ»Հայոց ցեղասպանության ճանաչման թեման՝ փոփոխվող աշխարհաքաղաքական իրականության համատեքստում. «Փաստ»Տրոլեյբուսի սնուցման հոսանքընդունիչ ձողը վնասել է էլեկտրական լարերը, որոնք էլ ընկել են թիվ 54 երթուղին սպասարկող ավտոբուսի վրա Սպասման ռեժիմ. Հայաստանը՝ տագնապալի լարվածության մեջ. «Փաստ»Տարադրամի փոխարժեքները հուլիսի 4-ին Մինչև ՍԴ-ի որոշման հրապարակումը, կուզեի մի քանի բան ասել. Նարեկ ԿարապետյանԿլինի բիզնեսի սնանկացում և սթրես տնտեսության մեջ ու սոցիալական ոլորտում. «Փաստ»Պետական մարմիններն այսօր զավթված են իշխանության կողմից. Մենուա Սողոմոնյան Գագիկ Ծառուկյանը՝ Հայաստանի ներքին իրավիճակի և տնտեսական մարտահրավերների մասինՊայքարի ամենաարդյունավետ միջոցը հանրության կրթվածության և մեդիագրագիտության բարձրացումն է. Հրայր Կամենդատյան«Մինչև հիմա սպասում եմ իր զանգին. Վարոյիցս հետո թոռնիկներս են ապրելու ուժ տալիս». պայմանագրային զինծառայող Վարազդատ Վարդանյանն անմահացել է 2022 թ. սեպտեմբերի 13-ին Վարդենիսի դիրքերում. «Փաստ»Մեր երկրում բազմաթիվ քաղբանտարկյալներ կան, և կարևոր է, որ նրանց ձայնը չլռեցվի. Անահիտ ԱդամյանԱվտովթար՝ Լոռու մարզում․ Ստեփանավան քաղաքի սկզբնամասում բախվել են «ՎԱԶ 2121»-ը և «Lada Priora»-ն «ՀայաՔվե» միավորումն օրինական բոլոր միջոցներով հետամուտ է լինելու միավորման համակարգող, քաղբանտարկյալ Ավետիք Չալաբյանի շուտափույթ ազատ արձակմանըԱրտաքին առևտրի ճգնաժամային ազդակները. «Փաստ»Ուժեղ քամին վնասներ է հասցրել Երևանում և Գեղարքունիքում Գևորգ Մանուկյանը կնշանակվի Տիգրան Խաչատրյանի ռեֆերենտ Էրեբունի համայնքի երկու վթարային շենքի նկատմամբ հանրության գերակա շահ կճանաչվի. «Փաստ»Փաշինյանի իշխանության հանցավոր անգործության պայմաններում Թուրքիայի «ձեռքերն ազատ» են. Աբրահամյան Կարո՞ղ է իշխանությունը խոսել ողջ ժողովրդի անունիցԻ՞նչ օրինաչափությամբ են պաշտոնների առաջադրվում. «Փաստ»Մոլդովայի հրաժարականը և Հայաստանի տնտեսական իրականությունը«Իշխանության են այնպիսի մարդիկ, որոնք ամբողջությամբ ուզուրպացրել են կրթության համակարգը». «Փաստ»Թրամփը կոմունիզմը անվանել է ԱՄՆ-ի ազատության համար «մահացու սպառնալիք» Տարեսկզբից ի վեր ռուսական բանակը ազատագրել է 133 բնակավայր․ Պուտին Հուլիսի 7-ին, 8-ին, 9-ին գազ չի լինելու Լավ է ուշ, քան երբեք. ընդունելության ժամկետը երկարաձգվել է. «Փաստ»Էկոլոգիական «հեղափոխություն» Սյունիքում. ինչպե՞ս հաջողվեց գյուղերն ազատել վառելափայտի հոգսից. «Փաստ»«Ռուսական շուկայում մեր տեղը շատ արագ զբաղեցնում են ադրբեջանական ապրանքները». «Փաստ»Չկա «ժողովրդի կողմից տրված» մանդատ. «Փաստ»Մոլդովական դասեր. ինչո՞ւ չի հեռանում հայաստանյան իշխանությունը. «Փաստ»Մեծ Բրիտանիան ուրախ է աջակցել Հայաստանի պաշտպանության նախարարությանը. Քոուլ Ուկրաինական երկու գյուղերի բնակիչներ հրաժարվել են հանձնել իրենց տները Ուկրաինայի զինյալներին Կայծակ. Գագիկ Սուրենյանը լուսանկար է հրապարակել Ռուսաստանի զինված ուժերը ամբողջությամբ ազատագրել են Կոնստանտինովկան․ Պեսկով Հուլիսի 7-ին, 8-ին, 9-ին գազ չի լինելու Ի՞նչ են քննարկել Փեզեշքիանը և Մեդվեդևը Ինչո՞ւ է Ռոնալդուն ավելի շատ քննադատության արժանանում, քան Մեսսին․ Սահայի մեկնաբանությունը