Երևան, 28.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Աշխարհի ամենաթեթև պինդ նյութը՝ աերոգել

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Մարդու ստեղծած ամենաանսովոր նյութերից մեկը և միևնույն ժամանակ աշխարհի ամենաթեթև պինդ նյութը աերոգելն է: Այն տեսքով եթերային է, կարող է ներկված լինել տարբեր գույներով, իսկ շոշափելիս, կարծես թե, կարծրացած փրփուր լինի: Աերոգելն իր հատկությունների համադրությունների շնորհիվ օգտագործվում է տարբեր ոլորտներում՝ սկսած շինարարությունից մինչև էլեկտրոնիկա և տիեզերական արդյունաբերություն: Այդ անսովոր նյութը ստացվում է սիլիցիտի, մետաղական օքսիդների, ածխաջրածինների, պոլիմերների և ածխածնի հիմքով: 

Ըստ էության, այն կոլոիդ լուծույթ է, որը հատուկ պայմաններում փոխակերպվել է ամորֆ վիճակի այնպես, որի խեժային բաղադրիչը խառնվում է գազի հետ: Այն ունի ծակոտկեն կառուցվածք, և նրա պինդ մասսան կազմում է ընդհանուր զանգվածի մոտ 1%-ը: 

Այս ամենաթեթև պինդ նյութի ստեղծման հարցում ամենամեծ ավանդն ունի քիմիկոս Ստեֆան Քիստլերը, որը 1931 թվականին հանրությանը ներկայացրել է իր աշխատանքների արդյունքները: 

Նա անցկացրել է գիտափորձ, որի ընթացքում տաքացրել է գելը, որը հեղուկի փոխարեն պարունակել է մեթանոլ: Արդյունքում մեթանոլը գոլորշիացել է, իսկ գելը դարձել պինդ մարմին, ընդ որում, առանց փոխելու իր ծավալը: 

Աերոգելը ջերմակայուն է, թափանցիկ և ունի լավ էլեկտրական հաղորդունակություն: Աերոգելի պնդությունը քիչ է տարբերվում այլ թեթև պինդ մարմիններից, բայց խտությունը մոտ է գազերի խտությանը: 

Օրինակ՝ սիլիկատային աերոգելի խտությունը մոտ 2 մգ/սմ3 է, ինչը երեք անգամ պակաս է ոչ ծակոտկեն պինդ նյութերից: Աերոգելի ադսորբցիոն հատկությունը հնարավորություն է տվել այն օգտագործել որպես խտացուցիչ նապալմային ռումբերի, ներկերի արտադրության մեջ և այլն: 

Աերոգելն ունի նաև չափազանց ցածր ջերմային հաղորդունակություն: Աշխարհի ամենաթեթև պինդ նյութի հավասարապես կարևոր հատկությունն է դրա արտառոց ծակոտկենությունը, որի պատճառով էլ այն մեծ կիրառություն է գտել տիեզերական տեխնոլոգիաներում: 

Մինչև 2000-ականների սկիզբը բոլոր աերոգելերի հիմնական թերությունը եղել է փխրունությունը: Սակայն ածխածնային նյութից այնպիսի նոր նյութերի ստեղծումը, ինչպես գրաֆենն ու ածխածնային նանխողովակները, հնարավորություն է տվել ստանալ պլաստիկ և հարվածակայուն աերոգելեր: 

Չնայած աերոգելի գյուտը մոտ հարյուր տարվա պատմություն ունի, բայց ներկայումս էլ դրա օգտագործումը շատ սահմանափակ է: Առաջին հերթին դա պայմանավորված է այդ նյութի շատ բարձր գնով, քանի որ աերոգելի արտադրությունը թանկ և խիստ թունավոր պրոցես է: Արդյունքում, բնականաբար, աերոգելի պահանջարկը առայժմ այնքան էլ մեծ չէ:

 

Երկրաշարժ ՀայաստանումԻրանում պատերազմը ծանր հետևանքներ կունենա Հայաստանի տնտեսության համար Տղաս զnhվել ա, հիմա ամեն ինչից կտրված ենք․ ուր դիմում ենք՝ գնդակի պեu տշnւմ են․ քաղաքացին՝ Փաշինյանի Եղանակը կփոխվիՍյունիքի մարզի ավտոճանապարհներին տեղի են ունեցել քարաթափnւմներ. երթևեկությունը վերականգնվել է «Համահայկական ճակատ»-ի ղեկավար Արսեն Վարդանյանն այս պահին Աջափնյակի դատարանի մոտ է, որոշում է կայացվում 44-օրյա պատերազմի մասնակից Միքայել Մարգարյանի խափանման միջոցը. «Համահայկական ճակատ» Շարժում218 փակվող դպրոցները միակն են այդ բնակավայրերում․ Ատոմ ՄխիթարյանԻնքնության ու մշակույթի ոչնչացում. երբ պետական նարատիվը նույնանում է ադրբեջանական թեզերին. Էդմոն Մարուքյան ԶՊՄԿ-ն ընդունել է ՀՊՏՀ Գյումրու մասնաճյուղի ուսանողների հետ հանդիպելու հրավերըՄեզ ամեն կերպ փորձում են համոզել, որ Արցախի հարցը փակված է․ սուտ է․ Աննա ԿոստանյանԱրցախով Հայաստանը կլինի ավելի անվտանգ, առանց Արցախի՝ վտանգված․ Մենուա ՍողոմոնյանԱյն մասին, թե որտեղից է գալիս Հայաստանի անվտանգության հիմնական սպառնալիքը, և ինչու է գործող վարչախումբը հուսահատ կերպով փորձում դա քողարկել. Ավետիք Չալաբյան«ՄԵՆՔ»-ի գաղափարախոսությունը յուրաքանչյուր անձի նույնականացումն է ՀՀ-ի հետ. Նաիրի Սարգսյան ՔՊ ներքին ընտրությունները կարող են անակնկալներ մատուցել Ո՞րն է ավելի ճիշտ՝ ֆրանսիակա՞ն, թե՞ հունահռոմեկան ըմբշամարտ. «Փաստ»Երաշխավորված մթերում՝ փրկօղակ գյուղացու համար․ ինչպես կարող է փոխվել գյուղատնտեսությունը Պետական դավաճանության համար մեղադրված Աշխեն Ալեքսանյանի մեղադրանքը փոխվել է ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (28 ՄԱՐՏԻ). Ատոմային էներգետիկայի պատմության մեջ գրանցված ամենածանր վթարներից մեկը. «Փաստ»Եվրոպական ընտրության գինը․ ի՞նչ է սպասվում Հայաստանի գյուղացուն Բժիշկները փրկել են կենցաղային քիմիական նյութերով թունավորված երեխայինԲառերով անհնար է արտահայտել իշխանությունների այս անմարդկային, հակաքրիստոնեական գործողությունները. «Փաստ»Ադրբեջանական գերությունից վերադարձած Վիգեն Էուլջեքչյանը խնդիրներ ունի Իշխանության սնման աղբյուրը ագրեuիան է, որի չափաբաժինը ընտրություններին ընդառաջ անընդհատ աճում է․ Տիգրան Աբրահամյան Բռնաբարnւթյան զnh դարձած 25-ամյա իսպանուհի Նոելիա Կաստիլյո Ռամոսը էվթանազիայի միջոցով մաhացել է 5% կանխավճար՝ էլեկտրամոբիլ ձեռք բերելու համար Ինչո՞ւ են Հայաստանի իշխանությունները նոր սահմանադրություն պատրաստում. Էդմոն ՄարուքյանՄոնիթորինգային համակարգերն ու ԱՄՆ-Չինաստան դիմակայությունը. «Փաստ»Վթար. որ հասցեներում ջուր չի լինի Վթար, Ճամբարակի խաչմերուկում բախվել են «Lada» և «Ford», վիրավnր կա․ Shamshyan «Պետք է ուժեղ լինեմ, որ շարունակեմ ապրեցնել Դավիթիս». կամավոր Դավիթ Ջալավյանն անմահացել է հոկտեմբերի 2-ին Մատաղիսում. «Փաստ»Տարադրամի փոխարժեքները մարտի 28-ին Արևային էներգիայի համակարգ տան համար. Նրբություններ, որոնք պետք է իմանալ Ներկայիս պատերազմների փորձից հետևություններ անելու կարևորությունը. «Փաստ»Ծնվել է Խորեն Լևոնյանի դուստրը «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության անդամների Սյունիք կատարած աշխատանքային այցելության հաջորդ կանգառը Ագարակ (Մեղրի) համայնքն էր Ո՞ւր են մեզ տանում պատմության և ինքնության «ռևիզիոնիզմի» փորձերը. «Փաստ»«Հետաքրքիր ու լուռ մի կոնսենսուս է ձևավորվել հասարակության մեջ, որ Նիկոլին աջակցելը, Նիկոլ ընտրելը վիրավորական թեզ է». «Փաստ»Երբ է նշվելու Ծաղկազարդի տոնըԱղոթք նեղության ժամին Խոստովանական հայտարարություններ, որ նախանշում են անդունդ. «Փաստ»Ե՞րբ կմեկնարկեն ամառային զորակոչը և զորացրումը. «Փաստ»Ինչպես են մի գիշերում «անկախ» դառնում. «Փաստ»Պարզունակ, հնամաշ քարոզչական «հնարք». «Փաստ»Արտոնյալ արդարադատությո՞ւն. երբ օրենքը նույնը չէ բոլորի համար. «Փաստ»Իրանը կստիպի Իսրայելին բարձր գին վճարել իր հшնցագործությունների համար․ Արաղչի Հայաստանի Մ21 հավաքականն արտագնա խաղում զիջեց Լեհաստանին Իրանն արձագանքել է ՄԱԿ-ի խնդրանքին՝ թույլատրելով մարդասիրական բեռների անցումը Հորմուզի նեղուցով Ռաֆինյան բաց կթողնի 5 շաբաթ Իրանը ստացել է շատ կարևոր խաղաքարտ՝ ազդելու ողջ Մերձավոր Արևելքի ապագայի վրա. իրանագետ Վեհափառի օրհնությամբ լույս են տեսել Սրբազան շարականագիրների ստեղծագործությունները՝ վրձնյալ պատկերով