Երևան, 15.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Գիտե՞ք, թե ինչ գրիչներով են գրում տիեզերքում

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Ինչո՞վ կարելի է գրել անկշռության պայմաններում: Ոչ վաղ անցյալում շրջանառվում էր կատակ, որ «Միացյալ Նահանգները միլիոնավոր դոլարներ է ծախսել, որպեսզի ստեղծի գրիչ տիեզերական անկշռելիության պայմաններում գրելու համար, իսկ ռուսները պարզապես սկսել են գրել մատիտներով»: Իհարկե, իրականությունը տարբերվում է գեղարվեստականից, բայց այդ ամենի մեջ որոշակի ճշմարտություն առկա է: 

Մինչև անցյալ դարի 60-ականների կեսերը ԽՍՀՄ տիեզերագնացները անկշռելիության պայմաններում գրելու համար օգտագործել են մատիտներ, բայց ամերիկացիները նույնպես այդ ժամանակ օգտագործել են մատիտ և ֆլոմաստեր: Սակայն գրելու այդ գործիքները լիովին չեն բավարարել օգտագործողներին: 

Ի վերջո, ամերիկացի գիտնական Պոլ Ֆիշերը որոշել է ստեղծել անկշռելիության պայմաններում գրող գրիչ՝ տիեզերական գրիչ: Պոլը ծնվել է ԱՄՆ-ի Կանզաս նահանգում հոգևորականի ընտանիքում, իսկ 1913 թվականին՝ 35 տարեկան հասակում, հիմնել է սեփական գործը, իսկ ավելի կոնկրետ՝ «Ֆիշերի գրիչ» ընկերությունը: 

Առաջին արտադրանքը, որով Ֆիշերը հաջողության է հասել շուկայում, եղել է «Bullet Pen» քրոմապատ գրիչը: Շնորհիվ իր էրգոնոմիկայի, ինչը իսկապես դուր է եկել օգտվողներին, այդ գրիչը դարձել է պահանջված և անգամ ներկայումս էլ լավ վաճառվում է: 

1961 թվականին Յուրի Գագարինի տիեզերք թռչելը առաջացրել է բուռն արձագանք ամբողջ աշխարհում, և համաշխարհային այդ իրադարձությունը մտահղացում է առաջացրել Պոլ Ֆիշերի մոտ: 

Հասկանալով, որ ժամանակի ընթացքում մարդկությունը այնպիսի իրի կարիք կունենա, ինչպիսին է անկշռելիության մեջ գրող գրիչը, նրա ընկերությունն սկսել է հետազոտություններ իրականացնել այդ ոլորտում: Արդյունքում ստեղծվել է գազային մխոց ունեցող միջուկով գրիչ: 

Դրանով կարելի է նույնիսկ գլխիվայր գրել, գրիչը այդ դեպքում էլ է գրում: Երեք տարվա փորձերի արդյունքը եղել է այն, որ թանաքը փոխարինվել է տիքսոտրոպային ժելեով, որը հատկություն ունի չորանալ, եթե երկար ժամանակ գրիչով չեն գրում: Ֆիշերն իր տիեզերական գրիչի վերջնական տարբերակը ստեղծել և արտոնագրել է 1966 թվականին: Այն փորձարկվել է Միացյալ Նահանգների օդագնացության և տիեզերական տարածության հետազոտման ազգային վարչությունում: Տիեզերական գրիչն ընդունվել է և համարվել է պիտանի տիեզերագնացների օգտագործման համար: 

Այնուամենայնիվ, չնայած այդ գրիչի ստեղծման համար իրականացրած հսկայական ծախսերին և աշխատանքին, այն Ֆիշերին սկզբում մեծ եկամուտ չի բերել: NASA- ն պատվիրել է ընդհանուր առմամբ 400 միավոր տիեզերական գրիչ՝ յուրաքանչյուրի համար վճարելով վեց դոլար: Նման գրիչների ևս 100 օրինակ և 1000 միջուկ գնվել է 1969 թվականին ԽՍՀՄ-ի կողմից: 

Բայց այդ ամենից մեծ օգուտներ է քաղել «Ֆիշերի գրիչ» ընկերությունը, որը, գովազդում օգտագործելով այդ փաստը, սկսել է մեծ եկամուտներ ստանալ: Ֆիշերի տիեզերական գրիչները օգտագործվել են «Միր» կայանում, ինչպես նաև «Սոյուզ» տիեզերանավերում: Այդ ամենը Պոլ Ֆիշերին հսկայական ճանաչում և, որպես արդյունք, հարստություն է բերել: Տիեզերական գրիչները արտադրվում են նաև հիմա, և յուրաքանչյուր ոք կարող է այն գնել՝ վճարելով ընդամենը քառասուն դոլար: 

 

Սիմոնի ելույթը «Եվրատեսիլ 2026»-ի 2-րդ կիսաեզրափակչում Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Խոշոր ավտովթար է տեղի ունեցել․ վիրավորներ կան Նոր Գեղիի բնակիչը դանակի մի քանի հարված է հասցրել 15-ամյա պատանուն, իսկ 18-ամյա էջմիածինցին մեկնարկային ատրճանակով երկու անգամ կրակել է օդ Երիտասարդներին վառ ապագայի խոստումներով չի կարելի խաբել. Էդմոն Մարուքյան Գյումրիում արձանագրվել են սուր աղիքային վարակի դեպքեր․ 15 երեխա հոսպիտալացվել է Պարզվել է Երևանում տուն մխրճված բեռնատարի և մնացած մեքենաների վարորդների ինքնությունը IDBank-ը՝ Wizz Air-ի «Let’s Get Lost» արշավի բացման միջոցառման աջակիցՄահացել է ՀՀ ժողովրդական արտիստ Նիկոլայ Ծատուրյանը Ճակատագրական փուլում ենք. Փաշինյանի օրոք ամենատարբեր աղետները թափվեցին մեր գլխին Փաշինյանը կարող է նաև «մարդ ուտել»․ Մակրոնը չի կարող երաշխիք լինել Շենգավիթ համայնքը ընդունեց մեզ, մեր մասնագիտական զրույցը, անկեղծությունը․ Հրայր Կամենդատյան«Մեր քաղաքը վերափոխվելու է․ պետք է ժամանակակից գործարաններ լինեն, որպեսզի մեր աշխատավոր ժողովուրդն աշխատի ու մենք ունենանք Ուժեղ Հայաստան». Նարեկ ԿարապետյանԵԽԽՎ վերջին զեկույցը Հայաստանի վերաբերյալ պարզապես թղթի կտոր չէ. այն ինձ համար խորը հիասթափություն է․ Ռոբերտ ԱմստերդամՃիշտը գնահատող Ուժեղ Շենգավիթ․ Նարեկ Կարապետյան Իմ գլխավոր նպատակն եմ համարում քաղաքականության մեջ մարդկային հարաբերությունների և ներքին համերաշխության վերականգնումը․ Ռոման Մուրադյան «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի հանրահավաքը Գարեգին Նժդեհի հրապարակումՇենգավիթը պետք է վերածնունդ ապրի, այստեղ պետք է 24 ժամ աշխատանքը եռա․ Նարեկ Կարապետյան Իշխանությունները խաբում են, ահաբեկում են, շանտաժի են ենթարկում սեփական ժողովրդին․ Էդմոն ՄարուքյանՀիմա՝ Շենգավիթ «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի քարոզարշավն այսօր Շենգավիթ վարչական շրջանում էր․ «ՀայաՔվեն» առաջին շարքերում էՇենգավիթցիները հյուրասիրությամբ ընդունեցին Ուժեղ Հայաստան դաշինքին, ի դեմ Նարեկ ԿարապետյանիԴիմում 200 հազար ՀՀ քաղաքացուն. Էդմոն ՄարուքյանԸնտրեք դեմոկրատիան, օրենքը, կարգապահությունը որպես գաղափար, ո'չ քաոսին Երևանյան գագաթնաժողովի արձագանքները. Ալիևի ջղաձգումները, Մեցոլայի սկզբունքայնությունը և Փաշինյանի լռությունը․ Աննա ԿոստանյանԲնակարան՝ ընտանիքի 5-րդ երեխայի ծնվելու դեպքում․ Մենուա ՍողոմոնյանՈՒժեղ Շենգավիթ․ Նարեկ ԿարապետյանՈւՂԻՂ․ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակության քարոզարշավԱյնտեղ, որտեղ պետությունը չարեց՝ Սամվել Կարապետյանն արեցՇենգավիթ, հիմա․ Մարիաննա Ղահրամանյան«Հայաստանն Ադրբեջանի հետ չպետք է ստորագրի պայմանագիր, քանի դեռ քարտեզ չկա»․ Էդմոն ՄարուքյանԹուրք-ադրբեջանական պարտադրանքին չենք ենթարկվելու․ Ավետիք ՉալաբյանՏելեգրաֆից մինչև 5G. Կապի թանգարանը միանում է «Թանգարանների գիշերվան» ԲՀԿ նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը Բերդ համայնքում էԵրկակի ստանդարտներ ԵԽԽՎ-ից՝ հանուն Փաշինյանի Փաշինյանի քննադատությանը միացան ռուս կոմունիստները Հետևելով Ադրբեջանի ներքին և արտաքին քաղաքականությանը, երևում է, որ նա ոչ թե խաղաղության, այլ ապագայի նոր պատերազմին է պատրաստվում. Արտակ Զաքարյան Պարտվածի տիտղոսը շարունակում է մնալ գործող կառավարչի մշտական ուղեկիցը. Աբրահամյան Գրիբոյեդով գյուղի մի հողամասում Վաղարշապատի համայնքային ոստիկանները հայտնաբերել են կանեփի թփեր «Ինֆորմացիոն ճակատ»-ից մինչև Համահայկական Ճակատ և 2026 թվականի ԱԺ ընտրություններ. N15-ի թեկնածու Աննա Ղուկասյանը՝ նախընտրական ընթացքի մասինՈստիկանությունը հալյուցինոգեն սունկ է հայտնաբերել Ոստիկանները երիտասարդի մեքենայում հալյուցինnգեն սունկ են հայտնաբերել Հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի ժողովրդագրական ծրագիրը․ Ուժեղ Հայաստան«Ի պատասխան Նիկոլ Փաշինյանի հերթական մանիպուլյացիայի». Իվետա Տոնոյան Իշխանությունն ընդդիմադիրներին պատժելու մեթոդ է գտել Փաշինյանը փորձում է ընդդիմությանը պատրադրել իր կեղտոտ խաղը Հորմուզի նեղուցի վերաբերյալ ԱՄՆ-ի և Չինաստանի դիրքորոշումները համընկնում են. Ռուբիո Գիտնականները հասել են արևային էներգիայի 130% փոխակերպման արդյունավետության Մի ձեռքով հայկական եկեղեցիներ են քանդում, մյուսով՝ «էժան» բենզին ուղարկում․ Արմեն ՄանվելյանԵրևանում 24-ամյա աղջիկը փորձել է ցած նետվել, «Յանդեքս»-ի վարորդը uեքunւալ գործողությnւն է կատարել