Երևան, 15.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Բաժանորդների նույնականացման եզակի գործիք՝ sim-քարտ

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

SIM քարտերի պատմությունն սկսվել է 1980-1990-ական թվականներից և ունի ընդամենը մի քանի տասնամյակի պատմություն: Սա բավականին «երիտասարդ» գյուտ է: Ինչի՞ համար են SIM քարտերը: Այո, իհարկե, դրանք կազմում են GSM բջջային հեռախոսների անբաժանելի մասը, բայց նույնիսկ առանց SIM քարտերի էլ հեռախոսները, որոնք ունեն շատ այլ չափանիշներ, կարող են օգտագործվել: Ուղղակի որպեսզի որևէ բջջային կապ ի վիճակի լինի սպասարկել որևէ բջջային հեռախոս, այն պետք է դարձնի «իրենը», այսինքն՝ հեռախոսը պետք է ունենա անհատական «անուն», որպեսզի ցանցը, իմանալով դա, կարողանա կապվել նրա հետ: Հասկանալու համար սկսենք հենց սկզբից:

 Բջջային ցանցում հեռախոսը դառնում է «իրենը»՝ անցնելով «գրանցման» ուղի, այսինքն՝ իր «անունը» գրանցում է համակարգում՝ բաժանորդային բազայում: Իսկ ահա ավելի վաղ, երբ բջջային կապը պարզունակ էր, հեռախոսների «անունները» հատուկ ցուցանիշներն էին, որոնք սարքերի եզակի սերիական համարների դեր էին կատարում, ինչպես և դրանց էլեկտրոնային գործընկերը` ESN-ն (էլեկտրոնային սերիական համար): 

Զանգահարելու համար բջջային հեռախոսը, հղում կատարելով բջջային ցանցին, ավտոմատ կերպով հաղորդում էր այդ եզակի համարը: Հեռախոսին ստացված զանգը փոխանցվել էր հեռախոսին նույն ձևով` իր ESN- ի միջոցով: Այնուամենայնիվ, ծագել են խնդիրներ: 

Բջջային հեռախոսների արտադրողների թիվն անընդհատ աճել է, ընդ որում, նրանցից յուրաքանչյուրն օգտագործել է սարքերի սերիական համարները դնելու իր համակարգերը: Նման բազմազանությամբ հնարավոր չի եղել տվյալների բազայում միավորել բոլոր գրառումները:

 Հեռախոսը «գրանցելու» համար անհրաժեշտ էր այն բերել բջջային օպերատորի սպասարկման կետ, ընդ որում, հետագայում հեռախոսը փոխելիս ամեն անգամ բաժանորդը պետք է այն նորից տաներ նույն բջջային ընկերությանը սպասարկող նույն բաժանմունք: 

Այս անհարմարությունները վերացնելու խնդիր է դրվել 1982 թվականին նոր «համաեվրոպական» թվային բջջային ստանդարտ մշակողների առջև: Հենց նրանք էլ առաջարկել են առանձնացնել բաժանորդների ու սարքավորումների նույնականացման գործառույթները: Առաջին առաջարկությունները հրապարակվել են 1990 թվականին: 

Այդ պահից սկսվել է SIM քարտի պատմությունը: GSM ստանդարտում հեռախոսները նույնականացնելու համար օգտագործվում են եզակի 15-նիշանոց համար՝ IMEI (միջազգային բջջային սարքավորումների նույնացուցիչ), որը արտադրության ընթացքում շնորհվում է յուրաքանչյուր սարքին (այդ համարը կարելի է տեսնել հեռախոսի վրա՝ մարտկոցի տակ և փաթեթավորման տուփի վրա) և փոխանցվում է համապատասխան բջջային ցանցին: 

Հետո SIM քարտում (բաժանորդի ինքնության մոդուլ) մուտքագրվում են բաժանորդի բոլոր պարամետրերը: SIM քարտը պարունակում է բոլոր անհրաժեշտ տվյալները բաժանորդի նույնականացման համար: 

SIM քարտերը նախապես ծրագրավորվում են, որից հետո դրանք կարող են վաճառվել ցանկացած խանութում` որպես լիարժեք պատրաստի արտադրանք: SIM քարտի ցանկացած օգտվող հեշտությամբ կարող է այն տեղադրել իր հեռախոսի մեջ կամ հեշտությամբ վերադասավորել մեկ այլ սարքում: Միևնույն ժամանակ, նա բացարձակապես կարիք չունի բջջային ընկերություն այցելել SIM քարտով կամ հեռախոսով որևէ գործողություն իրականացնելու համար: 

SIM քարտերի հիշողությունը ներկայումս համեմատելի է 1980-ականների անհատական համակարգիչների հետ: Ժամանակակից միկրոէլեկտրոնիկայի նվաճումների շնորհիվ դրանց հնարավորությունները անընդհատ աճում են: Այս ամենի արդյունքում ներկայումս SIM քարտերով շատ այլ գործառույթներ են իրականացվում՝ վերջին կատարված զանգերի և ստացված զանգերի գրանցում, հուշատետր, որտեղ կարող են ներառել ավելի քան 100 հեռախոսահամարներ և այլն, և այլն:

 

 

Սիմոնի ելույթը «Եվրատեսիլ 2026»-ի 2-րդ կիսաեզրափակչում Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Խոշոր ավտովթար է տեղի ունեցել․ վիրավորներ կան Նոր Գեղիի բնակիչը դանակի մի քանի հարված է հասցրել 15-ամյա պատանուն, իսկ 18-ամյա էջմիածինցին մեկնարկային ատրճանակով երկու անգամ կրակել է օդ Երիտասարդներին վառ ապագայի խոստումներով չի կարելի խաբել. Էդմոն Մարուքյան Գյումրիում արձանագրվել են սուր աղիքային վարակի դեպքեր․ 15 երեխա հոսպիտալացվել է Պարզվել է Երևանում տուն մխրճված բեռնատարի և մնացած մեքենաների վարորդների ինքնությունը IDBank-ը՝ Wizz Air-ի «Let’s Get Lost» արշավի բացման միջոցառման աջակիցՄահացել է ՀՀ ժողովրդական արտիստ Նիկոլայ Ծատուրյանը Ճակատագրական փուլում ենք. Փաշինյանի օրոք ամենատարբեր աղետները թափվեցին մեր գլխին Փաշինյանը կարող է նաև «մարդ ուտել»․ Մակրոնը չի կարող երաշխիք լինել Շենգավիթ համայնքը ընդունեց մեզ, մեր մասնագիտական զրույցը, անկեղծությունը․ Հրայր Կամենդատյան«Մեր քաղաքը վերափոխվելու է․ պետք է ժամանակակից գործարաններ լինեն, որպեսզի մեր աշխատավոր ժողովուրդն աշխատի ու մենք ունենանք Ուժեղ Հայաստան». Նարեկ ԿարապետյանԵԽԽՎ վերջին զեկույցը Հայաստանի վերաբերյալ պարզապես թղթի կտոր չէ. այն ինձ համար խորը հիասթափություն է․ Ռոբերտ ԱմստերդամՃիշտը գնահատող Ուժեղ Շենգավիթ․ Նարեկ Կարապետյան Իմ գլխավոր նպատակն եմ համարում քաղաքականության մեջ մարդկային հարաբերությունների և ներքին համերաշխության վերականգնումը․ Ռոման Մուրադյան «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի հանրահավաքը Գարեգին Նժդեհի հրապարակումՇենգավիթը պետք է վերածնունդ ապրի, այստեղ պետք է 24 ժամ աշխատանքը եռա․ Նարեկ Կարապետյան Իշխանությունները խաբում են, ահաբեկում են, շանտաժի են ենթարկում սեփական ժողովրդին․ Էդմոն ՄարուքյանՀիմա՝ Շենգավիթ «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի քարոզարշավն այսօր Շենգավիթ վարչական շրջանում էր․ «ՀայաՔվեն» առաջին շարքերում էՇենգավիթցիները հյուրասիրությամբ ընդունեցին Ուժեղ Հայաստան դաշինքին, ի դեմ Նարեկ ԿարապետյանիԴիմում 200 հազար ՀՀ քաղաքացուն. Էդմոն ՄարուքյանԸնտրեք դեմոկրատիան, օրենքը, կարգապահությունը որպես գաղափար, ո'չ քաոսին Երևանյան գագաթնաժողովի արձագանքները. Ալիևի ջղաձգումները, Մեցոլայի սկզբունքայնությունը և Փաշինյանի լռությունը․ Աննա ԿոստանյանԲնակարան՝ ընտանիքի 5-րդ երեխայի ծնվելու դեպքում․ Մենուա ՍողոմոնյանՈՒժեղ Շենգավիթ․ Նարեկ ԿարապետյանՈւՂԻՂ․ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակության քարոզարշավԱյնտեղ, որտեղ պետությունը չարեց՝ Սամվել Կարապետյանն արեցՇենգավիթ, հիմա․ Մարիաննա Ղահրամանյան«Հայաստանն Ադրբեջանի հետ չպետք է ստորագրի պայմանագիր, քանի դեռ քարտեզ չկա»․ Էդմոն ՄարուքյանԹուրք-ադրբեջանական պարտադրանքին չենք ենթարկվելու․ Ավետիք ՉալաբյանՏելեգրաֆից մինչև 5G. Կապի թանգարանը միանում է «Թանգարանների գիշերվան» ԲՀԿ նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը Բերդ համայնքում էԵրկակի ստանդարտներ ԵԽԽՎ-ից՝ հանուն Փաշինյանի Փաշինյանի քննադատությանը միացան ռուս կոմունիստները Հետևելով Ադրբեջանի ներքին և արտաքին քաղաքականությանը, երևում է, որ նա ոչ թե խաղաղության, այլ ապագայի նոր պատերազմին է պատրաստվում. Արտակ Զաքարյան Պարտվածի տիտղոսը շարունակում է մնալ գործող կառավարչի մշտական ուղեկիցը. Աբրահամյան Գրիբոյեդով գյուղի մի հողամասում Վաղարշապատի համայնքային ոստիկանները հայտնաբերել են կանեփի թփեր «Ինֆորմացիոն ճակատ»-ից մինչև Համահայկական Ճակատ և 2026 թվականի ԱԺ ընտրություններ. N15-ի թեկնածու Աննա Ղուկասյանը՝ նախընտրական ընթացքի մասինՈստիկանությունը հալյուցինոգեն սունկ է հայտնաբերել Ոստիկանները երիտասարդի մեքենայում հալյուցինnգեն սունկ են հայտնաբերել Հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի ժողովրդագրական ծրագիրը․ Ուժեղ Հայաստան«Ի պատասխան Նիկոլ Փաշինյանի հերթական մանիպուլյացիայի». Իվետա Տոնոյան Իշխանությունն ընդդիմադիրներին պատժելու մեթոդ է գտել Փաշինյանը փորձում է ընդդիմությանը պատրադրել իր կեղտոտ խաղը Հորմուզի նեղուցի վերաբերյալ ԱՄՆ-ի և Չինաստանի դիրքորոշումները համընկնում են. Ռուբիո Գիտնականները հասել են արևային էներգիայի 130% փոխակերպման արդյունավետության Մի ձեռքով հայկական եկեղեցիներ են քանդում, մյուսով՝ «էժան» բենզին ուղարկում․ Արմեն ՄանվելյանԵրևանում 24-ամյա աղջիկը փորձել է ցած նետվել, «Յանդեքս»-ի վարորդը uեքunւալ գործողությnւն է կատարել