Երևան, 07.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Բաժանորդների նույնականացման եզակի գործիք՝ sim-քարտ

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

SIM քարտերի պատմությունն սկսվել է 1980-1990-ական թվականներից և ունի ընդամենը մի քանի տասնամյակի պատմություն: Սա բավականին «երիտասարդ» գյուտ է: Ինչի՞ համար են SIM քարտերը: Այո, իհարկե, դրանք կազմում են GSM բջջային հեռախոսների անբաժանելի մասը, բայց նույնիսկ առանց SIM քարտերի էլ հեռախոսները, որոնք ունեն շատ այլ չափանիշներ, կարող են օգտագործվել: Ուղղակի որպեսզի որևէ բջջային կապ ի վիճակի լինի սպասարկել որևէ բջջային հեռախոս, այն պետք է դարձնի «իրենը», այսինքն՝ հեռախոսը պետք է ունենա անհատական «անուն», որպեսզի ցանցը, իմանալով դա, կարողանա կապվել նրա հետ: Հասկանալու համար սկսենք հենց սկզբից:

 Բջջային ցանցում հեռախոսը դառնում է «իրենը»՝ անցնելով «գրանցման» ուղի, այսինքն՝ իր «անունը» գրանցում է համակարգում՝ բաժանորդային բազայում: Իսկ ահա ավելի վաղ, երբ բջջային կապը պարզունակ էր, հեռախոսների «անունները» հատուկ ցուցանիշներն էին, որոնք սարքերի եզակի սերիական համարների դեր էին կատարում, ինչպես և դրանց էլեկտրոնային գործընկերը` ESN-ն (էլեկտրոնային սերիական համար): 

Զանգահարելու համար բջջային հեռախոսը, հղում կատարելով բջջային ցանցին, ավտոմատ կերպով հաղորդում էր այդ եզակի համարը: Հեռախոսին ստացված զանգը փոխանցվել էր հեռախոսին նույն ձևով` իր ESN- ի միջոցով: Այնուամենայնիվ, ծագել են խնդիրներ: 

Բջջային հեռախոսների արտադրողների թիվն անընդհատ աճել է, ընդ որում, նրանցից յուրաքանչյուրն օգտագործել է սարքերի սերիական համարները դնելու իր համակարգերը: Նման բազմազանությամբ հնարավոր չի եղել տվյալների բազայում միավորել բոլոր գրառումները:

 Հեռախոսը «գրանցելու» համար անհրաժեշտ էր այն բերել բջջային օպերատորի սպասարկման կետ, ընդ որում, հետագայում հեռախոսը փոխելիս ամեն անգամ բաժանորդը պետք է այն նորից տաներ նույն բջջային ընկերությանը սպասարկող նույն բաժանմունք: 

Այս անհարմարությունները վերացնելու խնդիր է դրվել 1982 թվականին նոր «համաեվրոպական» թվային բջջային ստանդարտ մշակողների առջև: Հենց նրանք էլ առաջարկել են առանձնացնել բաժանորդների ու սարքավորումների նույնականացման գործառույթները: Առաջին առաջարկությունները հրապարակվել են 1990 թվականին: 

Այդ պահից սկսվել է SIM քարտի պատմությունը: GSM ստանդարտում հեռախոսները նույնականացնելու համար օգտագործվում են եզակի 15-նիշանոց համար՝ IMEI (միջազգային բջջային սարքավորումների նույնացուցիչ), որը արտադրության ընթացքում շնորհվում է յուրաքանչյուր սարքին (այդ համարը կարելի է տեսնել հեռախոսի վրա՝ մարտկոցի տակ և փաթեթավորման տուփի վրա) և փոխանցվում է համապատասխան բջջային ցանցին: 

Հետո SIM քարտում (բաժանորդի ինքնության մոդուլ) մուտքագրվում են բաժանորդի բոլոր պարամետրերը: SIM քարտը պարունակում է բոլոր անհրաժեշտ տվյալները բաժանորդի նույնականացման համար: 

SIM քարտերը նախապես ծրագրավորվում են, որից հետո դրանք կարող են վաճառվել ցանկացած խանութում` որպես լիարժեք պատրաստի արտադրանք: SIM քարտի ցանկացած օգտվող հեշտությամբ կարող է այն տեղադրել իր հեռախոսի մեջ կամ հեշտությամբ վերադասավորել մեկ այլ սարքում: Միևնույն ժամանակ, նա բացարձակապես կարիք չունի բջջային ընկերություն այցելել SIM քարտով կամ հեռախոսով որևէ գործողություն իրականացնելու համար: 

SIM քարտերի հիշողությունը ներկայումս համեմատելի է 1980-ականների անհատական համակարգիչների հետ: Ժամանակակից միկրոէլեկտրոնիկայի նվաճումների շնորհիվ դրանց հնարավորությունները անընդհատ աճում են: Այս ամենի արդյունքում ներկայումս SIM քարտերով շատ այլ գործառույթներ են իրականացվում՝ վերջին կատարված զանգերի և ստացված զանգերի գրանցում, հուշատետր, որտեղ կարող են ներառել ավելի քան 100 հեռախոսահամարներ և այլն, և այլն:

 

 

Հումորիստ Նուրլան Սաբուրովին արգելվել է մուտք գործել Ռուսաստան 50 տարով․ ո՞րն է պատճառը «Արարատ 73» ֆիլմի պրեմիերան, կարմիր գորգը, հայտնի հյուրերն ու ԽՍՀՄ ֆուտբոլի պատմական գավաթը ԵԱՀԿ-ն աշխատում է Եվրոպայում պատերազմը կանխելու ուղղությամբ. Սինիրլիօղլու Լիլի Մորտոն երեխայի է սպասում (լուսանկարներ) Իտալիայում տեղի է ունենում ձմեռային Օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը (տեսանյութեր) «Ալ Նասրը» երկրորդ խաղում անընդմեջ հասավ հաղթանակի առանց Ռոնալդուի (տեսանյութ) «Հըզբոլլահի» հետախուզության ղեկավարը հրաժարական է տվել Արցախի թեմի առաջնորդը նամակով դիմել է ԱՄՆ փոխնախագահին Խոշոր ավտովթար՝ Երևանում. Հանրապետության հրապարակում «Honda»-ն բախվել է կայանված «Lexus»-ին, անցել կանաչ գազոնի վրայով, կոտրել հետիոտնի համար նախատեսված լուսակիրն ու ցուցանակը և գլխիվայր շրջվել. կա վիրավոր25-րդ ձմեռային օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը Անմահացած մեր տղաների մայրերի հետ հանդիպումից հետո դառնում ենք ավելի վճռական․ Ավանեսյան Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-6 աստիճանով․ եղանակն՝ առաջիկա օրրերին Զելենսկին ցանկանում է արդյոք խաղաղություն Ռուսաստանի հետ․ ԶԼՄ 2025-ին պետական բյուջեի օգտին բռնագանձվել է շուրջ 21 մլրդ դրամ Ռուսաստանում զգուշացրել են Ուկրաինային՝ բանակցություններից հրաժարվելու հետևանքների մասին Նորավան-Լծեն-Տաթև ավտոճանապարհը կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար դժվարանցանելի է՝ անվաշղթաների կիրառմամբ Ազատի զորամասի 15 զինծառայողի մահվան գործով իրեղեն ապացույցներ են տարել դատարան Արթիկում փրկարարները, քրեական ոստիկաններն ու պարեկները փրկել են 24-ամյա աղջկա կյանքը․ օպերատիվ են գործել նաև Արթիկի շտապօգնության բժիշկներըԻնչ անել, եթե ղեկավար պաշտոններ զբաղեցնող անձանցից «WhatsApp»-ով հաղորդագրություն եք ստացել Ուժեղ քամու պատճառով ուղևորատար ինքնաթիռը չի կարողանում վայրէջք կատարել Մալագայի օդանավակայանում (տեսանյութ) Մարտ ամսվա տոնական և ոչ աշխատանքային օրերը Բախվել են «Toyota Rav 4»-ը և «Opel Zafira»-ն․ կան վիրավորներ Ռուբեն Ռուբինյան, մենակ թուրքերենով չի․ Ալիկ ԱլեքսանյանՆԳՆ ոստիկանությունը հորդորում է զերծ մնալ երեխաների հուզական վիճակը խաթարող տեսանյութ հրապարակելուց Եվս մեկ օր տաքսիով տեղափոխեցի մեր հայրենակիցներին, լսեցի բազմաթիվ կարծիքներ ու առաջարկներ. Նարեկ ԿարապետյանԱդրբեջանը բողոք է ներկայացրել հայ գեղասահորդների «Արցախ» ստեղծագործության անվան վերաբերյալ Պակիստանում մզկիթի պայթյունի զոհերի թիվը հասել է 31-ի Ոստիկանների համագործակցված միջոցառումների արդյունքում գողությունը թարմ հետքերով բացահայտվեց Հայտնաբերել են 15-ամյա տղայի դի՝ աջ քունքային հատվածում կրակոցի հետքով Երևանը հերթական կոլապսի շեմին է․ Վահագն ՎարագյանՀայտնի է անգլերենի լրացուցիչ միասնական քննությանը հայտագրման գործընթացի օրն ու ժամը Հետախուզվողների հայտնաբերում՝ համայնքային և քրեական ոստիկանների ձեռնարկած միջոցառումների արդյունքում Արցախցիների բնակապահովման ծրագրից օգտվել է ընդամենը 4404 ընտանիք Վթարային ջրանջատում Վանաձոր քաղաքում Իրավիճակը ՀՀ ավտոճանապարհներին Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. նրա պաշտոնավարումը կասեցվել է Եղանակը Հայաստանում Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում ցուցադրված Վիլյամ Սարոյանի նկարներից մի քանիսը կմնան Հայաստանում Կառավարության ֆինանսատնտեսական աշխատանքները հսկում է ինքը' կառավարությունը․ Սրանով ամենինչն պարզ չէ՞․ Արշակ ԿարապետյանԴոլարի փոխարժեքը նվազել է. մի փոքր էժանացել է նաև եվրոն Իրանն արագ վերականգնել է հրթիռային ծրագրի՝ 2025թ․ հարվածներից վնասված մի շարք օբյեկտներ Շնորհավորում եմ Ձեր ծննդյան օրը, պարոն գեներալ. ԶՈւ պահեստազորի գնդապետ Արտյոմ ՍիմոնյանՔադաֆիի որդուն կհուղարկավորեն միայն իր ընտանիքի եւ երկու ցեղերի խորհուրդների ներկայությամբ Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. ինչ է հայտնի Նարեկ Կարապետյանը ուղիղ եթերում պատասխանում է հարցերինՎճարային տերմինալներ հափշտակած անձի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում. ՔԿ Ստամբուլ–Երևան–Ստամբուլ չվերթեր կլինեն․ հանդիպում «Turkish Airlines»-ի ներկայացուցիչների հետ Ցավոք սրտի մեր հասարակական միտքն ու քաղաքական «էլիտան» անտարբեր կամ գրեթե անտարբեր են Ռուսաստանից եկող քաղաքական և աշխարհաքաղաքական մեսիջների նկատմամբ. Մ. ԱվետիսյանՊետությունն իրավունք չունի խառնվելու Եկեղեցու ներքին գործերին․ Ավետիք ՉալաբյանՀայ կինը՝ խոնարհման, պայքարի և արժանապատվության խորհրդանիշ