Երևան, 15.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Գաղտ­նիք­ներ սո­վո­րեց­րեք ձեր օր­գա­նիզ­մին.սննդա­բա­նի խոր­հուրդ­նե­րը՝ կա­րան­տի­նի օրե­րին

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

Կարանտինի շրջանում, երբ չկան սիրելի սպորտաձևերով զբաղվելու, ինչպես նաև ֆիզիկական ակտիվության շատ մեծ հնարավորություններ, բախվում ենք ավելորդ քաշ ձեռք բերելու խնդրին: Իհարկե, յուրաքանչյուրն իր ձևով է փորձում հաղթահարել խնդիրը. մեկը զենքերը վայր է դնում, մյուսն անտեսում է կարանտինը՝ մասնակցելով անգամ հեռավար ֆիթնես դասերի, ինչի հնարավորությունն այսօր կա: Սննդաբան Գայանե Շախատունին «Փաստի» հետ զրույցում իր մասնագիտական խորհուրդներով է կիսվել, ինչն այս օրերին հատկապես շատ կարևորէ բոլորիս համար:

Մեր զրուցակիցը առաջին հերթին ընդգծում է, որ նաև առողջ ապրելակերպի, քաշ կորցնելու մեջ իր առանձնահատուկ տեղն ունի հոգեբանական աշխատանքը: Այս առումով ֆիզիկական և հոգեբանական բաղադրիչները 50/50 կարևորություն ունեն: 

«Սա է պատճառը, որ ցանկացած սննդաբան նաև կիսով չափ հոգեբան է դառնում, որովհետև մարդու սնունդն անմիջական կապ ունի իր հոգեվիճակի հետ: Եվ այս օրերին քաշ հավաքելը առաջին հերթին հոգեբանական բաղադրիչ ունի: Այսինքն, մարդը պարզապես պարապությունը փորձում է լցնել հաճույքով, որը, չգիտես ինչու, շատերի մոտ առաջին հերթին սնունդի հետ է ասոցացվում: 

Ամենավատ միտումն այն է, որ մարդը իր սթրեսը կամ այլ խնդիրները փորձում է «կորցնել» սննդի մեջ: Եթե մարդկանց մոտ այս պահին քաշ չհավաքելու ցանկություն կա, պետք է յուրաքանչյուրն իր համար հոգեբանական բարիեր ստեղծի: 

Համաձայն դրա՝ հնարավոր խնդիրները կարելի է լրացնել ուրիշ հետաքրքրություններով և սնունդ ընդունել պարզապես կուշտ լինելու համար: Իհարկե, կասեն՝ ասելը հեշտ է, իրականացնելը՝ դժվար»,-կես կատակ նշեց մասնագետը՝ զուգահեռ առանձնացնելով նշվածը հաղթահարելու մի շարք պայմաններ:

 

Նա խորհուրդ է տալիս հեռախոսում այնպիսի կարգավորում անել, որը զարթուցիչի տրամաբանությանբ 2,5-3 ժամը մեկ կզնգա:

«Սա շատ լավ տակտիկա է և օգնություն: Միայն այդ զանգից հետո պետք է սնվեք, իսկ մինչ այդ ազդակը իրավունք չունեք մոտենալ որևէ սննդի: Բացի այդ, մարդիկ շատ են ասում՝ դե, տանն ենք, այս սթրեսային վիճակում ինչպե՞ս քաղցր չուտենք: Եվ այստեղ գալիս ենք երկրորդ պայմանին: 

Իհարկե, քաղցր պետք է ուտենք, բայց նայած՝ ինչքան, ինչ չափի, որ ժամին և ինչ տեսակ: Քանի որ ածխաջրերը յուրացվում են մինչև օրվա առաջին կեսը և դրանից հետո վերածվում են ճարպի, ցանկալի է, որ մրգերը, շոկոլադը նաև ածխաջրեր պարունակող մյուս մթերքները օգտագործել առավոտյան ժամերին և հնարավորինս քիչ: Եթե ամեն օր առավոտյան ժամերին քիչ չափերով օգտագործեք, ձեր աչքն անընդհատ կտեսնի քաղցրը, և ավելի հեշտ կլինի դրանք չուտել բացառված ժամերին: 

Իսկ եթե, ամեն դեպքում, քաղցր ուտելու ցանկություն առաջանա, հիշեք, որ հաջորդ առավոտ կրկին ուտելու եք ձեր սիրելի քաղցրը: Պայմաններից մեկն էլ ամեն ինչ ուղղակի առանց հացի ուտելու կանոնն է»,-ասաց մեր զրուցակիցը՝ շեշտելով, որ լավաշն էլ է նույն հացը, իսկ թթխմորի բացակայությունը այդքան էլ մեծ դեր չի խաղում: 

Մյուս կարևոր պայմանը պարզապես երեկոյան ժամերին չուտելն է. 

«Երբ տեսնում եք, որ արդեն ժամը 18:00 կամ 19:00-ն է՝ նշանակում է, որ առնվազն կարող եք ձվի սպիտակուց, կաթնաշոռ կամ մի քիչ կանաչիներ ուտել: Սա պարզապես ձեզ զբաղեցնելու համար, եթե ուշ եք քնում ու, ամեն դեպքում, քաղց եք ունենալու»:

Սովորական առօրյայի ժամանակ պլանավորված են լինում աշխատանքը, մարզասրահ այցելելու ժամերը. «Երբ այս սիստեմն արդեն չկա, և մարդն ինքն իր կառավարման հետ մենակ է մնում, հենց այդ ժամանակ են ի հայտ գալիս թուլությունները:

Իհարկե, ուժեղ մարդիկ այս պարագայում տարբերվում են և այլ վարքագիծ են դրսևորում: Բայց այս առումով շատ կարևոր է մի շարք գաղտնիքներ սովորեցնել օրգանիզմին: 

 

Մասնավորապես՝ երբ երկրորդ պատառը պետք է ուտեք, բայց ունեք որովայնի ուռածություն ու շատ կուշտ լինելու զգացողություն, պարզապես հասկացեք, որ այդ պատառը ձեզ համար ավելորդ է: Ցանկացած պարագայում պետք է աշխատել պահել թեթև քաղցի զգացողությունը և սիրել այդ զգացողությունը: 

«Եթե թեթև է, ուրեմն՝ երջանիկ է, եթե լիքն է, կուշտ, ուրեմն ծանրաբեռնվածության, նաև ինքն իրեն չսիրելու խնդիր կարող է առաջանալ: Այս բանաձևը շատ կարևոր է, որով ամբողջ կյանքում կարելի է շարժվել առաջին հերթին հենց առողջ լինելու համար»:

Ինչ վերաբերում է սպորտի պակասին, մեր զրուցակիցն ընդգծեց, որ ոչինչ չի խանգարում մեզ լրացնել այդ բացը. «Մարզասրահներ այս պահին, իհարկե, չենք կարողանում գնալ, բայց ինչ տարբերություն:

 Կարելի է տանը մի լավ, ռիթմիկ երաժշտություն միացնել, պարել, որին օրվա մեջ կարելի է անգամ կես ժամ տրամադրել: Արդյունքում տրամադրությունը կբարձրանա, երջանկության, ակտիվության լավ հորմոններ կարտադրվեն, կկարգավորվի նաև քաշը»:

Վերջում Գայանե Շախատունին խորհուրդ տվեց խուսափել ձեթի մեջ պատրաստած տապականերից և հնարավորինս շատ կանաչեղեն օգտագործել:

ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ

Ի՞նչ եղանակ սպասել հոկտեմբերի 15-ից 19-ինԸմբիշ Արամայիս Հարությունյանը հաղթեց ադրբեջանցի մրցակցինՖրանսիան այլևս ի վիճակի չէ ֆինանսական օգնություն տրամադրել Ուկրաինային․ Մարին Լը ՊենԻրանում սպանել են «Բասիջ» ստորաբաժանման կին հրամանատարին«Հավատք և ինքնություն․ մասունքներ Հայաստանի պատմության թանգարանից»․ ժամանակավոր ցուցադրություն Բյուզանդական թանգարանումՀռոմի պապը վիրահատությունից հետո աստիճանաբար ապաքինվում էՊուտինը հաջորդ ամիս կայցելի Չինաստան՝ մասնակցելու ԱՏՀԳ գագաթնաժողովին. ԼավրովՆարեկ Գրիգորյանը` Եվրոպայի առաջնության չեմպիոնՍամվել Կարապետյանի մեծ անակնկալը գյումրեցիներին՝ հայրաքաղաքի օրվա կապակցությամբ. Ուժեղ տոն՝ ուժեղ Գյումրիի համարՍմոլենսկի մարզի Ռուդնյա քաղաքում հանդիսավորությամբ բացվեց բարեկամության, հավատքի և ժողովուրդների հոգևոր միասնության խորհրդանիշ խաչքարԵվրոպական միությունն արձանագրել է «Հայաքվե»-ի բարձրացրած հարցերը՝ Ավետիք Չալաբյանի գործովԱրամ Վարդևանյանը հոկտեմբերի 14-ին հանդիպել է մեր երկրում Ֆրանսիայի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր նորանշանակ դեսպան Ֆլորիան Էսկյուդիեի հետՄեր ժողովրդի մի ստվար զանգված վարկային բեռի տակ է. Հայկ Ֆարմանյան36 ժամ գազ չի լինիԵրբ Նիկոլ Փաշինյանը դառնում է ադրբեջանցի զինվորի փաստաբանըՍԴ նախագահ չի ընտրվել, նոր ընտրություն կանցկացվիՓայտանյութով բեռնված «ՈւԱԶ»-ի վարորդը փորձել է դիմել փախուստի, ինչի ընթացքում ավտոմեքենան կողաշրջվել էԱրհեստական բանականությամբ ստեղծված կեղծ լուսանկարներ․ Ի՞նչ անել, եթե ձեզանից գումար են շորթում․ ՆԳՆ-ն մանրամասներ է ներկայացրել Որտեղ է խաղաղությունը, երբ ադրբեջանցի զինվորը կարողանում է կրակել հայ մոր վրա, որն իր երեխաներին էր պաշտպանում․ Լենա ՄաթևոսյանԻնդոնեզիայում երկինքը դարձել է նարնջագույն․ հրդեհներից առաջացած ծխի խիտ շերտը ծածկել է բնակեցված տարածքներըԹուրքիա-ԵՄ առևտրի ծավալը 205 մլրդ եվրո էԷլմիրա Կարապետյանը նվաճել է Հրաձգության աշխարհի գավաթի խաղարկության ոսկե մեդալըԱդրբեջանը թիրախավորում է Հայաստանի էկոհամակարգերը․ ԱԺ պատգամավորը COP 17-ին ներկայացրել է փաստերԶՊՄԿ-ն ներդնում է նոր ու ժամանակակից ISO 27001 ստանդարտ․ տվյալների պաշտպանությունը կբարձրանաՀոկտեմբերի 15/16-ին 24 ժամ ջուր չի լինելուՓաշինյանը 4 ժամ անցկացրեց խորհրդարանում` պաշտպանելով Ադրբեջանի շահերը, նրանց դեմ խոսելու, Հայաստանի և մեր քաղաքացիների շահերը պաշտպանելու փոխարենՓոշու պարունակությունը գերազանցել է սահմանային թույլատրելի կոնցենտրացիան 2 վարչական շրջանումՆԱՏՕ-ն կենսական նշանակություն ունի նաև Միացյալ Նահանգների պաշտպանության համար․ ՌյուտեՀռոմի պապի եղբայրը խոսել է վիրահատությունից հետո նրա բարեկեցության մասին Եվրահանձնաժողովը զգուշացնում է՝ դիզելային վառելիքի դեֆիցիտ է սպասվում «Ատոմ՝ ապագայի էներգիա». Երևանում անցկացվել է առաջին ազգային երիտասարդական միջուկային երկխոսությունը Ղազախստան մեկնելու կանոնները փոխվում են․ նոր պահանջ ՀՀ քաղաքացիների համար Նիկոլ Փաշինյանի վարած կառավարման և Ադրբեջանին արվող զիջումների հետևանքով Հայաստանը կանգնում է անվտանգային լուրջ խնդիրների առաջ. Մարիաննա Ղահրամանյան«Մաթեմատիկա» առարկայի միասնական քննության օրը տեղափոխվում է. ԳԹԿ Գազաբալոնով մեքենաների վարորդներին նախազգուշացում է արվել․ ինչ է պետք իմանալ Փաշինյանն ի զորու չէ ոչնչացնելու եկեղեցին և մեր հավատն առ Աստված. Ավետիք ՉալաբյանԵրևանի մետրոպոլիտենում հունվարից հոկտեմբեր հայտնաբերվել է թմրանյութի 52 դեպքԼավրովը կայցելի ԱդրբեջանՍպերցյանի և Ռոնալդուի թիմերի միջև խաղը հետաձգվել է Հետաքրքիր է՝ ո՞վ է հսկելու մայրաքաղաքի մուտքերը. նոր հաստիքնե՞ր են ստեղծելու դրա համար. Գառնիկ Դանիելյան Փաշինյանը ցանկանում է Ադրբեջանին հանձնել Տիգրանաշենը. մենք դա թույլ չենք տա և կապահովենք Տիգրանաշենի զարգացումը. տեսանյութԵրեխան փրկել է սրտի կաթված ստացող հորըԱվելի քան 900 ԱԹՍ․ Ուկրաինան հարվածել է Ռուսաստանի 20 շրջանների Ինչպես մեր թշնամի պետությունները, այնպես էլ ներկայիս իշխանությունները հայ ժողովրդին ոչնչացնելը սկսում են եկեղեցուց. Արմեն ՄանվելյանՎաղաշեն-Աստղաձոր ճանապարհին «Opel»-ը մխրճվել է կայանված «ԳԱԶ 53»-ի մեջ․ կա վիրավոր ԵՄ ներկայիս ղեկավար կազմը ոչ ոքի մեջ վստահություն չի ներշնչում. Հրայր ԿամդնդատյանԻնչ փուլում է ժանտախտը․ ե՞րբ Հայաստանին վտանգ կսպառնաԵվրահանձնաժողովը Կիևին 2.86 միլիարդ եվրո է փոխանցել՝ անօդաչու թռչող սարքեր և հրթիռներ գնելու համար Իշխանությունները ցանկանում են եկեղեցին դարձնել սովորական կրոնական կազմակերպություն. Արեգ ՍավգուլյանԱհա, թե ինչ տեսք ունի Փաշինյանի բերած «խաղաղությունը». Փաշինյանը խաղաղություն չի՛ բերում, բերում է զիջումներ. տեսանյութ