Երևան, 06.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Գաղտ­նիք­ներ սո­վո­րեց­րեք ձեր օր­գա­նիզ­մին.սննդա­բա­նի խոր­հուրդ­նե­րը՝ կա­րան­տի­նի օրե­րին

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ

Կարանտինի շրջանում, երբ չկան սիրելի սպորտաձևերով զբաղվելու, ինչպես նաև ֆիզիկական ակտիվության շատ մեծ հնարավորություններ, բախվում ենք ավելորդ քաշ ձեռք բերելու խնդրին: Իհարկե, յուրաքանչյուրն իր ձևով է փորձում հաղթահարել խնդիրը. մեկը զենքերը վայր է դնում, մյուսն անտեսում է կարանտինը՝ մասնակցելով անգամ հեռավար ֆիթնես դասերի, ինչի հնարավորությունն այսօր կա: Սննդաբան Գայանե Շախատունին «Փաստի» հետ զրույցում իր մասնագիտական խորհուրդներով է կիսվել, ինչն այս օրերին հատկապես շատ կարևորէ բոլորիս համար:

Մեր զրուցակիցը առաջին հերթին ընդգծում է, որ նաև առողջ ապրելակերպի, քաշ կորցնելու մեջ իր առանձնահատուկ տեղն ունի հոգեբանական աշխատանքը: Այս առումով ֆիզիկական և հոգեբանական բաղադրիչները 50/50 կարևորություն ունեն: 

«Սա է պատճառը, որ ցանկացած սննդաբան նաև կիսով չափ հոգեբան է դառնում, որովհետև մարդու սնունդն անմիջական կապ ունի իր հոգեվիճակի հետ: Եվ այս օրերին քաշ հավաքելը առաջին հերթին հոգեբանական բաղադրիչ ունի: Այսինքն, մարդը պարզապես պարապությունը փորձում է լցնել հաճույքով, որը, չգիտես ինչու, շատերի մոտ առաջին հերթին սնունդի հետ է ասոցացվում: 

Ամենավատ միտումն այն է, որ մարդը իր սթրեսը կամ այլ խնդիրները փորձում է «կորցնել» սննդի մեջ: Եթե մարդկանց մոտ այս պահին քաշ չհավաքելու ցանկություն կա, պետք է յուրաքանչյուրն իր համար հոգեբանական բարիեր ստեղծի: 

Համաձայն դրա՝ հնարավոր խնդիրները կարելի է լրացնել ուրիշ հետաքրքրություններով և սնունդ ընդունել պարզապես կուշտ լինելու համար: Իհարկե, կասեն՝ ասելը հեշտ է, իրականացնելը՝ դժվար»,-կես կատակ նշեց մասնագետը՝ զուգահեռ առանձնացնելով նշվածը հաղթահարելու մի շարք պայմաններ:

 

Նա խորհուրդ է տալիս հեռախոսում այնպիսի կարգավորում անել, որը զարթուցիչի տրամաբանությանբ 2,5-3 ժամը մեկ կզնգա:

«Սա շատ լավ տակտիկա է և օգնություն: Միայն այդ զանգից հետո պետք է սնվեք, իսկ մինչ այդ ազդակը իրավունք չունեք մոտենալ որևէ սննդի: Բացի այդ, մարդիկ շատ են ասում՝ դե, տանն ենք, այս սթրեսային վիճակում ինչպե՞ս քաղցր չուտենք: Եվ այստեղ գալիս ենք երկրորդ պայմանին: 

Իհարկե, քաղցր պետք է ուտենք, բայց նայած՝ ինչքան, ինչ չափի, որ ժամին և ինչ տեսակ: Քանի որ ածխաջրերը յուրացվում են մինչև օրվա առաջին կեսը և դրանից հետո վերածվում են ճարպի, ցանկալի է, որ մրգերը, շոկոլադը նաև ածխաջրեր պարունակող մյուս մթերքները օգտագործել առավոտյան ժամերին և հնարավորինս քիչ: Եթե ամեն օր առավոտյան ժամերին քիչ չափերով օգտագործեք, ձեր աչքն անընդհատ կտեսնի քաղցրը, և ավելի հեշտ կլինի դրանք չուտել բացառված ժամերին: 

Իսկ եթե, ամեն դեպքում, քաղցր ուտելու ցանկություն առաջանա, հիշեք, որ հաջորդ առավոտ կրկին ուտելու եք ձեր սիրելի քաղցրը: Պայմաններից մեկն էլ ամեն ինչ ուղղակի առանց հացի ուտելու կանոնն է»,-ասաց մեր զրուցակիցը՝ շեշտելով, որ լավաշն էլ է նույն հացը, իսկ թթխմորի բացակայությունը այդքան էլ մեծ դեր չի խաղում: 

Մյուս կարևոր պայմանը պարզապես երեկոյան ժամերին չուտելն է. 

«Երբ տեսնում եք, որ արդեն ժամը 18:00 կամ 19:00-ն է՝ նշանակում է, որ առնվազն կարող եք ձվի սպիտակուց, կաթնաշոռ կամ մի քիչ կանաչիներ ուտել: Սա պարզապես ձեզ զբաղեցնելու համար, եթե ուշ եք քնում ու, ամեն դեպքում, քաղց եք ունենալու»:

Սովորական առօրյայի ժամանակ պլանավորված են լինում աշխատանքը, մարզասրահ այցելելու ժամերը. «Երբ այս սիստեմն արդեն չկա, և մարդն ինքն իր կառավարման հետ մենակ է մնում, հենց այդ ժամանակ են ի հայտ գալիս թուլությունները:

Իհարկե, ուժեղ մարդիկ այս պարագայում տարբերվում են և այլ վարքագիծ են դրսևորում: Բայց այս առումով շատ կարևոր է մի շարք գաղտնիքներ սովորեցնել օրգանիզմին: 

 

Մասնավորապես՝ երբ երկրորդ պատառը պետք է ուտեք, բայց ունեք որովայնի ուռածություն ու շատ կուշտ լինելու զգացողություն, պարզապես հասկացեք, որ այդ պատառը ձեզ համար ավելորդ է: Ցանկացած պարագայում պետք է աշխատել պահել թեթև քաղցի զգացողությունը և սիրել այդ զգացողությունը: 

«Եթե թեթև է, ուրեմն՝ երջանիկ է, եթե լիքն է, կուշտ, ուրեմն ծանրաբեռնվածության, նաև ինքն իրեն չսիրելու խնդիր կարող է առաջանալ: Այս բանաձևը շատ կարևոր է, որով ամբողջ կյանքում կարելի է շարժվել առաջին հերթին հենց առողջ լինելու համար»:

Ինչ վերաբերում է սպորտի պակասին, մեր զրուցակիցն ընդգծեց, որ ոչինչ չի խանգարում մեզ լրացնել այդ բացը. «Մարզասրահներ այս պահին, իհարկե, չենք կարողանում գնալ, բայց ինչ տարբերություն:

 Կարելի է տանը մի լավ, ռիթմիկ երաժշտություն միացնել, պարել, որին օրվա մեջ կարելի է անգամ կես ժամ տրամադրել: Արդյունքում տրամադրությունը կբարձրանա, երջանկության, ակտիվության լավ հորմոններ կարտադրվեն, կկարգավորվի նաև քաշը»:

Վերջում Գայանե Շախատունին խորհուրդ տվեց խուսափել ձեթի մեջ պատրաստած տապականերից և հնարավորինս շատ կանաչեղեն օգտագործել:

ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ

Եղանակը Հայաստանում Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում ցուցադրված Վիլյամ Սարոյանի նկարներից մի քանիսը կմնան Հայաստանում Կառավարության ֆինանսատնտեսական աշխատանքները հսկում է ինքը' կառավարությունը․ Սրանով ամենինչն պարզ չէ՞․ Արշակ ԿարապետյանԴոլարի փոխարժեքը նվազել է. մի փոքր էժանացել է նաև եվրոն Իրանն արագ վերականգնել է հրթիռային ծրագրի՝ 2025թ․ հարվածներից վնասված մի շարք օբյեկտներ Շնորհավորում եմ Ձեր ծննդյան օրը, պարոն գեներալ. ԶՈւ պահեստազորի գնդապետ Արտյոմ ՍիմոնյանՔադաֆիի որդուն կհուղարկավորեն միայն իր ընտանիքի եւ երկու ցեղերի խորհուրդների ներկայությամբ Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. ինչ է հայտնի Նարեկ Կարապետյանը ուղիղ եթերում պատասխանում է հարցերինՎճարային տերմինալներ հափշտակած անձի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում. ՔԿ Ստամբուլ–Երևան–Ստամբուլ չվերթեր կլինեն․ հանդիպում «Turkish Airlines»-ի ներկայացուցիչների հետ Ցավոք սրտի մեր հասարակական միտքն ու քաղաքական «էլիտան» անտարբեր կամ գրեթե անտարբեր են Ռուսաստանից եկող քաղաքական և աշխարհաքաղաքական մեսիջների նկատմամբ. Մ. ԱվետիսյանՊետությունն իրավունք չունի խառնվելու Եկեղեցու ներքին գործերին․ Ավետիք ՉալաբյանՀայ կինը՝ խոնարհման, պայքարի և արժանապատվության խորհրդանիշ «Արարատ 73» ֆիլմի պրեմիերան, կարմիր գորգը, հայտնի հյուրերն ու ԽՍՀՄ ֆուտբոլի պատմական գավաթը Հայաստանի հանքարդունաբերության և մետալուրգիայի ասոցիացիայի մտահոգությունը տեղին է, իրավաչափ և բխում է ՀՀ շահերից Ադրբեջանի և Իրանի պաշտպանության նախարարները քննարկել են տարածաշրջանային անվտանգության հարցեր Կինը մահացել է Եգիպտոսում հինգաստղանի հյուրանոցում ճաշելուց հետոՑորենի ու բենզինի՝ Հայաստան գալը դեռ չի նշանակում խաղաղություն. Մենուա ՍողոմոնյանՄենք հավակնում ենք լուրջ ազդեցություն ունենալ Հայաստանում որոշումների կայացման վրա՝ նպաստելու մեր երկրի շուրջ բարենպաստ իրավիճակի ձևավորմանը. Հրայր Կամենդատյան Ընտանի շունը հարձակվել է 18 ամսական երեխայի վրաԱշակերտը ընկել է պատուհանից․ նոր մանրամասներԱռանց տնտեսական հավասարակշռության խաղաղություն չի լինում. Հրայր ԿամենդատյանԵրբ որոշվում էր իր ճակատագիրը, Ակադեմիան լռեց․ Լիլիթ ԱրզումանյանԱռեղծվածային դեպք՝ Երևանում, մի տան բակում հայտնաբերվել է մահացած 15-ամյա տղա, աջ քունքային հատվածում եղել է կրակnցի հետքՌուբեն Վարդանյանի որդին Վենսի այցին ընդառաջ ԱՄՆ-ին կոչ է անում միջոցներ ձեռնարկել գերիներին ազատելու համար Հանրության մոտ պատրանք են ստեղծում, որ ընդամենը երկու ճակատի կռիվ է գնում. Նաիրի ՍարգսյանԿենդանիներ, որոնք անհետացան մարդկանց պատճառովՄեր երկրում մեղքն է լեգալիզացվում, 1 մլն դոլլար կաշառքի լեգալիզացումն ինչ է, որ չանեն. Արշակ ԿարապետյանԵթե չկա առողջ սերունդ, չկա ապագա. Հովհաննես Ծառուկյան«Գազպրոմ Արմենիա»-ն հայտարարություն է տարածել Կյանքից հեռացել է Վարդան Խաչատրյանը Իտալիայում այսօր մեկնարկում են Ձմեռային 25-րդ օլիմպիական խաղերը Փաշինյանը փորձում է Իրանին համոզել, թե իր դեմ չեն աշխատում Քաղաքացին, ով բանակից խուսափելով, լքել է երկիրը՝ քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվի․ նախագիծ Փաշինյանին՝ մրցանակ, գերիներին՝ ցմահ ազատազրկում Ավստրալիան շարունակում է զարմացնել աշխարհին իր էներգետիկ թռիչքով Ուղեղ ուտող ամեոբա. ի հայտ է եկել նոր սպառնալիքԲանակը չի պարտվել, կունենանք նոր հաղթանակներ․ Գրիգոր Գրիգորյան «Պարգև «եղբայրության ամրապնդման համար», թե՞ «ցեղասպանության համար քարտ-բլանշ»․ հասարակությունը պահանջում է չեղարկել Ալիևին և Փաշինյանին Zayed Award մրցանակի շնորհումը» Չվախենալ բարոյական ընտրության առաջ դնելուց. Վահե Հովհաննիսյան «Զեյթունի» գերեզմшնատանը կինը հայտնաբերել է, որ իրենց ընտանիքին պատկանող գերեզմшնոցում այլ անձի են հուղարկավnրել Ավտովթար` Հանրապետության հրապարակում. կա տուժած «Նախագահ Քոչարյանը Միքայել սրբազանի կողմից գրված որևէ նամակ երբևէ չի ստացել»․ Բագրատ Միկոյան Մեր մանկության խաղերը՝ նոր համերով ԶՊՄԿ-ում աշխատանքային գործունեություն ծավալած բազմաթիվ գերդաստաններից մեկի ներկայացուցիչն է Վահրամ ԳաբրիելյանըԱդրբեջանն իր ներկայիս վարչակազմով Հայաստանի հետ խաղաղության չի գնալու. Մենուա ՍողոմոնյանԹոշակները հիսուն տոկոսով բարձրացնելու մեր հանրագրի հիմքում հետազոտական, մասնագիտական, ֆինանսատնտեսագիտական վերլուծությունն է. Հ. ԿամենդատյանՄեծ ցավով տեղեկացանք, որ Բաքվում պահվող հայ պատանդները բռնապետ Ալիևի հրամանով դատապարվել են ցմահ և երկար տարիների ազատազրկման. Ա. ՉալաբյանՈրտե՞ղ է գտնվում այս հրաշագեղ վայրը․ բացահայտելով Հայաստանը (մաս 1)