Երևան, 14.Օգոստոս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ինս­տի­տուտ, որը կա­րող է խո­չըն­դո­տել երկ­րի զար­գա­ցու­մը ժո­ղովր­դա­վա­րու­թյան ճա­նա­պար­հով.ի՞նչ խոր­հուրդ­ներ կա­րող են տալ ան­փորձ երի­տա­սարդ­նե­րը

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ

regnum.ru-ն «Հետաքրքիր խորհուրդների երկիրը. արդյո՞ք Հայաստանում հայրերի և որդիների հակասությունը կարող է բերել սերունդների միջև կապի վտանգավոր խզման» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ Հայաստանի Սահմանադրական դատարանի ներկայիս կազմը փոփոխելու վերաբերյալ հանրաքվեի բուռն քննարկումների և հակասությունների ֆոնին Ազգային ժողովի ընդունած մի զարմանալի որոշում անցել է գրեթե աննկատ, չնայած այն շատ ավելի երկարաժամկետ և երկիմաստ հետևանքներ կունենա, քան ներկայիս «կրքերը ՍԴ-ի շուրջ»: 

Խոսքը տարբեր աստիճանի ղեկավարների խորհրդականների պաշտոնին հավակնորդների տարիքային սահմանի իջեցման մասին է: Ըստ նախագծի հեղինակ, իշխող «Իմ քայլը» դաշինքի պատգամավոր Վաղարշակ Հակոբյանի, այսուհետ խորհրդական կարող են նշանակվել 25 տարեկանից, այլ ոչ թե 30ից, ինչպես նախկինում էր, իսկ պահանջվող աշխատանքային նվազագույն փորձը կրճատվել է` դառնալով երեք տարի՝ նախկին հինգի փոխարեն:

 Այսինքն, հիմա այն ղեկավարները` վարչապետից մինչև համայնքապետներ, որոնք ունեն խորհրդական, կարող են շրջապատված լինել երիտասարդներով: Նման որոշման զուտ «կենցաղային» պատճառներն ակնհայտ են: 

Պատգամավորները, որոնց մեծ մասն իրենք հենց երիտասարդ են, ունեն իրենց տարիքի ընկերներ, ծանոթներ և հարազատներ: Եվ ինչպես դասականն է ասում՝ «ինչո՞ւ չուրախացնել մերձավորին»: 

Սակայն ինչ վերաբերում է հետևանքներին, ապա դրանք դուրս են «կենցաղային տրամաբանության» սահմաններից, այստեղ ամեն ինչ միանշանակ չէ: Իրականում, բոլոր ժամանակներում երիտասարդները ավելի լավը կամ վատը չեն լինում նախկին սերունդներից, նրանք պարզապես տարբերվում են: 

Եվ սա անխուսափելի է, քանի որ, եթե նոր սերունդը ամբողջությամբ կրկնի իր նախորդի սովորույթներն ու մոտեցումները, ապա ոչ մի առաջընթաց ու զարգացում չի լինի: Բացի այդ, կան բազմաթիվ օրինակներ, երբ երիտասարդները հասել են ամենամեծ բարձունքների՝ առաջ անցնելով կյանքի փորձ ունեցող իրենց գործընկերներից: 

Նապոլեոն ու Լերմոնտով, Մոցարտ ու Լուի Բրայլ ... այս ցուցակը շատ երկար է: Բայց անկախ նրանից, թե որքան են նման օրինակները, միանգամայն պարզ է, որ խոսքը ոչ թե կանոնի, այլ բացառության մասին է: Պետք է նկատի առնել, որ 2018 թվականի գարնանը Հայաստանում տեղի ունեցած «թավշյա հեղափոխությունը» ըստ էության սոսկ բողոքի ցույց չէր ընդդեմ սոցիալական անարդարության, կոռուպցիայի և երկրի հասարակական-քաղաքական կյանքի այլ բազմաթիվ թերությունների:

 Զանգվածային բողոքների առաջացման համար կարևոր գործոն էր «սոցիալական վերընթացի» ամբողջական լճացումը: Տասնյակ, եթե ոչ հարյուր հազարավոր երիտասարդներ, որոնք չունեին փող և «տանիք», սուր կերպով զգում էին, որ դատապարտված են սոցիալական հիերարխիայում մինչև իրենց կյանքի վերջը զբաղեցնել այն տեղը, որը ստացել են ծննդյան պահից: Այդ իսկ պատճառով երկրում տեղի ունեցածը շատ առումներով ոչ միայն սոցիալ-քաղաքական հակամարտություն էր, այլ նաև սերունդների հակասություն:

 Արդյունքում իշխանության են եկել երիտասարդ, հաճախ ռոմանտիկ հակումներով անփորձ մարդիկ: Նրանք քիչ կապ ունեն անցյալի այն կյանքի հետ, որի մասին նոստալգիկ հիշողություններով շարունակում են ապրել նրանց ծնողներից շատերը: Մասնավորապես, նորերը մենթալ կերպով կապ չունեն «խորհրդային» մտածողության հետ: Ինչպես ասում է Կարնեգիի մոսկով յան կենտրոնի փորձագետ Ալեքսեյ Մալաշենկոն, «... սա նոր փուլ է, հետխորհրդային դարաշրջանը վերջապես ավարտվել է»: Այս ամենը հավանաբար անխուսափելի է, և ինչպես սովորաբար է լինում, ունի ինչպես դրական, այնպես էլ բացասական կողմեր: Սակայն կա վտանգ, որ սերունդների հակասությունը կարող է հանգեցնել սերունդների միջև անջրպետի, քանի որ ոչ մի առաջընթաց չի կարող այս կամ այն կերպ չհենվել անցյալի փորձի ու նվաճումների վրա: 

Պատկերավոր ասած՝ անհնար է վեր բարձրանալ առանց ոտքերի տակ հենման կետի: Ապագա խորհրդականների համար տարիքային ցենզի իջեցման՝ բոլոր առումներով զարմանալի որոշումը, բացի վերը նշված պատճառներից, ակնհայտորեն կարելի է բացատրել նաև այն փաստով, որ երիտասարդ քաղաքական նոր գործիչները չեն վստահում ավագ սերնդի ներկայացուցիչներին, և նրանց վրա են տարածում (գրեթե առանց բացառության բոլորի վրա) մի տեսակ «մեղավորության կանխավարկած»՝ եթե ապրել և աշխատել ես «նախկինների» հետ, քո մեջ կրում ես անցյալի բոլոր «խարաններն» ու թերությունները:

: Իհարկե, միանգամայն հնարավոր է, որ 25 տարեկան երիտասարդը լավ աշխատող լինի, բայց նա չի կարող լինել խորհրդատու: Նա նման գործունեության համար չի կարող ունենալ ո՛չ մասնագիտական, ո՛չ էլ կյանքի փորձ: Ակնհայտ է, որ նման խորհրդատուի և նրա վերադասի տեսակետները գրեթե նույնական կլինեն: 

Եվ ահա, այստեղ է թաքնված իրական վտանգը, քանի որ կորչում է հենց այն այլընտրանքը, որն անպայման պետք է լինի բոլոր դեպքերում: Ղեկավարը կարող է համաձայնել կամ չհամաձայնել իր խորհրդականի հետ, լսել նրա խորհուրդները, երբեմն նույնիսկ անտեսել դրանք, դա նորմալ է: Բայց խորհրդականը չի կարող մտածել այնպես, ինչպես իր շեֆը, և ի սկզբանե կանգնել նրա հետ նույն դիրքում, քանի որ այդ իրավիճակում կլինի ոչ թե խորհուրդ, այլ մշտական մղում դեպի տխրահռչակ «ճիշտ եք»-ի: Եթե իշխանությունը չունի կարծիքների պայքար, այլընտրանքային տեսակետներ, չի լինի զարգացում, և դա հնուց է հայտնի: 

Հենց դա էլ կործանեց ինչպես խորհրդային ռեժիմը, այնպես էլ Հայաստանի նախորդ ղեկավարությանը, հենց դա է, որ վաղ թե ուշ հանգեցնում է բոլոր ավտորիտար ռեժիմների փլուզման: Այս ֆոնին պարզ է, որ «քսանհինգամյա խորհրդականների մասին» օրենքը հետագայում կարող է խիստ բացասաբար անդրադառնալ երկրի հասարակական-քաղաքական կյանքի զարգացման վրա: 

Ըստ էության, դրանով իսկ երիտասարդ կառավարությունը ոչ միայն զրկում է իրեն նախորդների փորձին ապավինելու հնարավորությունից, այլ փաստորեն ձևավորում է ինստիտուտ, որը կարող է խոչընդոտել երկրի զարգացումը ժողովրդավարության ճանապարհով: 

Ավելին, ժամանակի ընթացքում այդ խոչընդոտումը կարող է զգալի մասշտաբներ ընդունել և հետզհետե հանրապետության զարգացումը շեղել «թավշյա հեղափոխությանը» սատարած և այն իրականացրած մարդկանց ընտրած ուղուց: Հետևաբար, խորհրդարանի կայացրած որոշումը պետք է վերանայվի:

Ռուսաստանում 12 ժամում ոչնչացվել է 193 ուկրաինական ԱԹՍԱռաջիկա օրերին էլեկտրաէներգիայի անջատումներ են սպասվում․ ՀԷՑ-ը հասցեներ է հրապարակելՕկուպացված Քարվաճառում ականի վրա քաղաքացի է պայթել«Գազպրոմ Արմենիա»-ից գազանջատումների մասին են հայտնումԱշխարհի նավթի պաշարները կարող են բավարարել շուրջ վեց ամիս՝ ԱՄՆ-Իրան պատերազմի շարունակման դեպքում․ ReutersԴավիթաշենի համայնքային ոստիկանները թմրամիջոցի իրացման դեպք են բացահայտել. թմրամիջոցի 51 փաթեթ է հայտնաբերվելՀայաստանում COP17-ի անցկացման համար կհատկացվի շուրջ 2.6 մլրդ դրամՀայաստանի Պրեմիեր լիգայի 3-րդ տուրում «Ուրարտուն» հաղթեց «Սյունիքին»Վաղը սպասվում է Ազատի զինվորական կացարանում զոհված 15 զինծառայողների գործով հերթական դատական նիստըՀունաստանի հյուսիսում անտառային հրդեհի պատճառով մարդկանց տարհանում են ցամաքով և ծովովԵս թուրքագետ եմ, եղել եմ Թուրքիայում` իմ սեփական ֆինանսական միջոցներով, հինգ օրով, և գիտե՞ք` նպատակս որն էր. Հայոց Ցեղասպանության ճանաչման պահանջը. Արեգա ՀովսեփյանՀայաստանն ու Իրանը Ալմաթիում քննարկել են գյուղատնտեսության ոլորտում համագործակցության խորացումըՀայ շախմատիստները առաջատարներն են Եվրոպայի մինչև 20 տարեկանների առաջնությունումՊետական մրցույթների մասնակիցների առջև դրվում են անհամաչափ ու ոչ մրցակցային պահանջներ. Լիանա ՄանուկյանԻտալիայում պայթյուն է տեղի ունեցել զինամթերքի արտադրության գործարանումՀայաստանը գնում է էներգետիկ կախվածության․ Ալիևը արդեն որոշում է մեր ատոմակայանի ապագան. Էդմոն ՄարուքյանԴուք ինչպե՞ս եք որոշելու՝ սփյուռքի ո՞ր կառույցն է պետականամետ, որն իշխանամե՞տ է. Լենա ՄաթևոսյանՌուբեն Վարդանյանի մոտ նախկինում աշխատած Խանդանյանը հրաժարվեց պատասխանել նրա մասին Ավետիսյանի հարցինԽաղաղության համաձայնագիրը պետք է ունենա միջազգային երաշխավորում․ Անդրանիկ Գևորգյանը՝ ԽանդանյանինԴուք աշխատել եք Ռուբեն Վարդանյանի կազմակերպությունում. Շիրազ Մանուկյանը՝ ԽանդանյանինԱյսօր հայ տնտեսվարողները կանգնած են լուրջ խնդրի առաջ. Մարիաննա Ղահրամանյանը՝ ԽանդանյանինԽոշոր ավտովթար՝ Երևանում. մի քանի ավտոմեքենաներ վերածվել են մետաղե ջարդոնիՀայաստանում աղքատ չեն համարվում 54 000 դրամ ունեցողները. դարձրե՛ք 27000, թվերը կլավանան. ՖարմանյանՖինանսների աշխարհի գաղտնիքները՝ «Հայորդի» ճամբարում․ Idram&IDBankԿոնվերս Բանկը տեղաբաշխում է Գլոբբինգի` ԱՄՆ դոլարով պարտատոմսերի նոր տրանշըՎՏԲ-Հայաստան Բանկը շարունակում է զարգացնել փոքր բիզնեսի վարկավորման հնարավորություններըՍո՜ւս նստեք տեղներդ, միլիոններ եք ծախսում․ Էդգար Ղազարյանը՝ ՔՊ-ինՌուսաստանում սկսվել է բենզինային ճգնաժամի նոր ալիք. լրտվամիջոցներՏենդերների բողոքարկման 20 000-անոց տուրքը դարձավ 10 միլիոն. էլ կբողոքարկե՞ն. Հասմիկ ԵնգոյանՄամիկոն Ասլանյանի կոշտ ելույթն ԱԺ ամբիոնիցԱնձրև, ամպրոպ, կարկուտ. ինչ եղանակ է կանխատեսվում առաջիկա 5 օրերինԿասեցվել է «Լենինականի» ոչ ալկոհոլային գազավորված ըմպելիքների արտադրամասի գործունեությունը Յուրաքանչյուր հայ պետք է մտածի իր հայրենիքի մասին․ Ավետիք ՉալաբյանՃապոնիայի վարչապետը կարող է որքան ուզում է դատարկաբանել Կուրիլյան կղզիների՝ «պատմականորեն ճապոնական» լինելու մասին․ դրանք եղել են, կան և կմնան ռուսական հող․ Մեդվեդև Օգոստոսի 13-ին ՊՆ N զորամասի զինծառայողի մшհվան դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ. ՔԿ Երևանում մոտ 15 հազար տարվա բնակավայր է հայտնաբերվել Թեհրանը հայտնում է՝ Իրանի հարավ-արևելքում սպանվել են ԱՄՆ և Իսրայելի հետախուզության երկու անդամներ Հայաստանում կա մի քաղաք, որը դարեր շարունակ թաքնված էր ժայռերի մեջԿուրիլյան կղզիների շուրջ Ճապոնիայի դիվանագիտական ակտիվությունը արդյունք չի տա․ Գրուշկո Թրամփի վարչակազմի պաշտոնյաները մտահոգված են Իրանի հետ hակամարտությունում ռազմավարnւթյան բացակայությամբ. Politico Բագրատ Սրբազանի գործով նիստը հետաձգվեց Երեխաների որդեգրման ընթացակարգը կփոխվի՞․ ի՞նչ է հայտնի Վրաց-ռուսական «Կազբեգի - Վերին Լարս» սահմանը փակ է Հեգսեթը հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ն քննարկում է Կուբայի դեմ բոլոր հնարավոր քայլերը Հրապարակվել է Զելենսկու խաղաղության նոր առաջարկըՓրկարարներն օգնություն են ցուցաբերել կիսակառույց շինությունում հայտնված երեխաներին Մեր ավագ սերունդն իր վաստակած հանգիստը պետք է ապրի արժանապատիվ. Հրայր ԿամենդատյանՌուսթավելի փողոցում 2 տղամարդ կտրող-ծակող առարկաներով հարվածներ են հասցրել իրար Պետք է համախմբվենք և միասնական ճակատով պայքարենք բոլոր քաղբանտարկյալների համար. Ժաննա ԱլեքսանյանՀՀ-ի և Միացյալ Թագավորության միջև հարաբերությունները վերջին տարիներին նշանակալի առաջընթաց են արձանագրել. Ռուբեն Ռուբինյանն ընդունել է ՀՀ-ում ՄԹ դեսպանին