Մանիպուլյատիվ քարոզչության ծանր հետևանքները
ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆԺամանակակից աշխարհը տեխնոլոգիաների զարգացմանը զուգահեռ փոխվում է։ Փոխվում են նաև հանրության հետ հաղորդակցության միջոցները և տեղեկատվության փոխանցման եղանակները։ Եթե նախկինում մարդիկ երկրում կամ աշխարհում տեղի ունեցող իրադարձությունների մասին տեղեկանում էին հեռուստատեսությունից կամ թերթերից, ապա այժմ էլեկտրոնային լրատվամիջոցների դերի մեծացման հետ մեկտեղ կարևոր դերակատարություն են ստացել նաև սոցցանցերը։
Սոցցանցերի հարթակը լավ հնարավորություն է ընձեռում տարբեր գործիչների՝ շատ արագ հանրությանը փոխանցել իրենց դիտարկումները, հայտարարությունները, մեկնաբանություններում ծանոթանալ քաղաքացիներին հուզող հարցերին, պատասխանել դրանց և այլն։ Ճիշտ է՝ սոցցանցերը հնարավորություն են տալիս ավելի թափացիկ դարձնել աշխատանքը, սակայն դրա հետ մեկտեղ հանրային կարծիքը մանիպուլացնելու մեծ դաշտ են ստեղծում։
Եվ մենք վերջին շրջանում բազմիցս ականատես ենք լինում, թե ինչպես է ընդհանրապես կեղծ օգտահաշիվների կամ, այսպես ասած, ֆեյք էջերի ստեղծման և դրանց միջոցով ատելություն և թշնամանք տարածելու պրակտիկան արդեն համաշխարհային մակարդակի խնդիր դարձել, երբ այս հարցի շուրջ նույնիսկ լուրջ միջազգային սկանդալներ են տեղի ունենում, իսկ սոցցանցերի ներկայացուցիչները տարեկան հայտարարում են միլիոնավոր կեղծ օգտահաշիվները փակելու մասին, որոնք ստեղծվել էին որոշակի լսարան թիրախավորելու համար։
Ուստի պատահական չէ, որ այս թեման լուրջ քննարկման առարկա է դառնում տարբեր միջազգային ֆորումներում։ Եվ տարբեր երկրներ մտադիր են միջոցներ ձեռնարկել իրենց հանրության ներկայացուցիչներին կեղծ տեղեկատվության և ֆեյքերի գործունեության բացասական ազդեցությունից հեռու պահելու համար։
Այսպես, օրինակ՝ արդյունաբերության հարցերով եվրահանձնակատար Թիերի Բրետոնը «Ֆեյսբուքի» գործադիր տնօրեն Մարկ Ցուկերբերգի հետ Բրյուսելում կայացած հանդիպումից հետո հայտնել է, որ Եվրամիությունը կարող է սահմանափակումներ կիրառել սոցիալական ցանցերի և հաղորդակցման այլ հարթակների հետ կապված, որոնք հրաժարվելու են վերահսկել և զտել բովանդակությունը կեղծ տեղեկատվությունից, ատելության խոսքից և եվրոպական ժողովրդավարության այլ սպառնալիքներից:
Սոցցանցերի կիրառման հետ կապված լուրջ խնդիր առկա է նաև մեզ մոտ, որն ավելի է խորացել հատկապես 2018 թվականին տեղի ունեցած իշխանափոխությունից հետո։
Ֆեյսբուքում գործում է ֆեյքերի մի ամբողջ ֆաբրիկա, որոնց միջոցով ատելություն են տարածվում և վարկաբեկում քաղաքական հակառակորդներին։ Սրա արդյունքում էլ ատելության, թշնամանքի դոզան և կեղծ տեղեկատվությունը վիրտուալ աշխարհից տեղափոխվում են իրականություն՝ հանգեցնելով հանրության տարբեր հատվածների տարանջատման։
Ցավալի է, որ այստեղ «առաջամարտիկները» հենց իշխանություններն են: Շատ է խոսվել այն մասին, որ իրենց նման գործելակերպով իշխանությունները վատ նախադեպ են ստեղծում քաղաքական պրակտիկայում, որը բացասական ազդեցություն է թողնում հանրության ընկալումների վրա՝ կեղծ տեղեկատվությունը, թշնամանքը և հայհոյանքները դարձնելով սովորական մի երևույթ։
Սակայն այսպիսի վտանգավոր երևույթների դեմ իրական պայքար չի տարվում՝ չնայած այս ընթացքում ականատես եղանք ֆեյքերին հայտնաբերելու որոշ թատերականացված միջոցառումների, այլ ընդհակառակը՝ իշխանությունները մի բան էլ խրախուսում եմ նման երևույթները, քանի որ դրա միջոցով փորձում են հանրությանը ցույց տալ, որ իրենք հանրային վստահության մեծ պաշար ունեն։
Ուստի պատահական չէ, որ տեղեկություններ են շրջանառվում, թե իշխանական վերնախավի կողմից օգտագործվում է ֆեյքերի մի ամբողջ կայսրություն, որը պարբերաբար թարմացվում է։ Եվ դա կոորդինացնում են մի շարք բարձրաստիճան պաշտոնյաներ:
Ապրիլի 5-ին նախատեսվող հանրաքվեի քարոզչությունն արդեն սկսված է, և այս անգամ ևս իրենց ընդդիմախոսներին քննադատելու համար իշխանական կուսակցությունը գործի կդնի ֆեյքերի բանակը։
Սակայն ամենավատն այն է, որ համացանցում առկա անտագոնիստական մթնոլորտից փորձում է օգտվել հակառակորդ Ադրբեջանը և կեղծ տեղեկատվության միջոցով թիրախավորել հայ հասարակությանը։ Այստեղ արդեն խնդիր ունենք բոլորս՝ անկախ քաղաքական հայացքներից ու դիրքավորումներից...
ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ
Արցախի դեմ կռված ու ցմահ ազատազրկման դատապարտված սիրիացիները փոխանցվել են Սիրիայի իրավասու մարմիններին
«Զանգեզուրի միջանցքը»՝ «ԹՐԻՓՓ» փաթեթավորմամբ․ ի՞նչ պետք է անել և ո՞րն է մեր այլընտրանքը
Աբովյան փողոցում հնչել է կրակոց. անչափահասներ են տեղափոխվել հիվանդանոց. հայտնաբերվել են արնանման հետքեր
Աղքատությունը Հայաստանում ավելանում է․ Նաիրի Սարգսյան
Բաքվում պահվողների առողջական վիճակը գնալով վատանում է
Կանխատեսել էի, որ վարձկանների դիմաց շատ փոքրաթիվ գերիներ են ազատ արձակելու. Տաթևիկ Հայրապետյան
Գերագույն հոգևոր խորհրդի ժողով է եղել Մայր Աթոռում
Արևմտյան և եվրոպական կառույցները մեռած են՝ թաղած չեն, սատարում են հակաժողովրդավարությանը. Շարմազանով
Կարևոր խնդիրները լուծելու փոխարեն Եկեղեցու «նորոգման» օրակարգն են առաջ տանում․ Մենուա Սողոմոնյան
Զինծառայող է մաhացել․ ՊՆ-ն հայտարարություն է տարածել
Եկեղեցու ներքին խնդիրները պետք է լուծվեն առանց պետության միջամտության․ Ավետիք Չալաբյան
Այսօրվա մեծ ու վտանգավոր ստի մասին. Մենուա Սողոմոնյան
Թրամփը բացատրել է՝ ինչու է Գրենլանդիան կարևոր ԱՄՆ-ի համար
Անմոռանալի պահեր ու շահավետ առաջարկ Myler-ում․ Idram&IDBank
Գևորգ Սուջյանը, Դավիթ Դավթյանը, Վիգեն Էուլջեքջյանը և Վագիֆ Խաչատրյանը քիչ առաջ Հակարի կամրջով հանձնվեցին ՀՀ-ին. Փաշինյան
Խաղեր, որոնք փչացնում են հեռախոսդ
Գազ չի լինի որոշ ժամանակ
Ստացել եմ 6-7 միլիոն դրամ պարգևավճար, հանած հարկերը. Գալյան
Ազգային հերոս Վահագն Ասատրյանն ուներ սպային հատուկ բոլոր կարևոր հատկանիշները․այսօր նրա ծննդյան օրն է
Սահմանազատման հետևանքով մարդիկ զրկվել են իրենց հողերը մշակելու հնարավորությունից․ Ավետիք Քերոբյան
Բոլոր ոլորտներում ատելության խոսք է տարածվում․ Հովհաննես Իշխանյան
Ֆասթ Բանկ Մոբայլ․ հեռախոսահամարով փոխանցումներ այլ բանկերի օգտատերերին
Ինչու են մարդիկ վերջին տարիներին ավելի շուտ ծերանում
Հայաստանում Իրանի դեսպան Խալիլ Շիրղոլամին սկանդալային հայտարարությամբ է հանդես եկել
Թրամփը հայհոյել և միջնամատ է ցույց տվել (տեսանյութ)
Իդրամն ամփոփում է 2025 թվականը
Թղթային «ինքնիշխանություն» ընդդեմ փաստացի վասալության․ Արմեն Աշոտյան
Ամուսինը խեղդամահ է արել կնոջը. հայտնի է պատճառը
«Մի դրամի ուժով» 5․788․105 դրամ՝ «Սիթի օֆ Սմայլ» բարեգործական հիմնադրամին
Սուրեն Սուրենյանցի մամուլի ասուլիսը. ՈՒՂԻՂ
Կոնվերս Բանկը հաջողությամբ ավարտել է Գլոբբինգ ընկերության պարտատոմսերի տեղաբաշխումը
Իրավապահ համակարգը կենտրոնացած է Սամվել Կարապետյանին ամեն գնով կալանավորելու վրա
Հրդեհի ահազանգ Սիսիանում, հայտնաբերվել է մաhացած քաղաքացի
Բուք, ցածր հորիզոնական տեսանելիություն. եղանակն այս օրերին
Ինչպես արդյունավետ պայքարել սեզոնային վիրուսների դեմ
ՀՅԴ-ն կգնա դաշինքով. արդարացված մարտավարական քայլ
Իրանը պատրաստվում է անջատվել համաշխարհային ինտերնետից․ «The Guardian»
Սևան-Երևան ավտոճանապարհը՝ խայտառակ վիճակում
Բուժքույրը հեռացվել է աշխատանքից՝ գիշերային հերթափոխը ընկերոջ հետ անցկացնելու համար
Անսահման ցինիզմ և ոչ մի փաստարկ. Պապիկյանն ասուլիս է տվել
«Թրամփի ուղու» հարցում իրականացան ամենավատատեսական կանխատեսումները
Արևային էներգիան նպաստում է ածխի գեներացիայի նվազմանը Չինաստանում և Հնդկաստանում
30 տարիների ընթացքում կրթությունը հասցվել է դեգրադացիայի․ Լիլիթ Արզումանյան
Շտապօգնության ավտոմեքենան Թեղուտի բնակավայրի մոտ կողաշրջվել է. բուժքույրը տեղափոխվել է հիվանդանոց
ԶՊՄԿ գլխավոր տնօրենի առաջին տեղակալ Վարդան Ջհանյանը մասնակցել է Սաուդյան Արաբիայում մեկնարկած FMF -2026 միջազգային ֆորումին
Մահացու թվեր. 5 ծննդյան ամսաթվեր, որոնք խնդիրներ և դժվարություններ են բերում
Մեկ այլ սպառնալիք է զինվորականներին ուրացման քաղաքականության մեջ ներքաշելը․ Աբրահամյան
Ճանապարհի մերկասառույցի պատճառով Մարմարաշենի կամրջի հարևանությամբ բախվել է 14 ավտոմեքենա
Հայաստանում գործող փաստաբանների մի ամբողջ աստղաբույլ պետք է ցույց տա, որ մեղադրանքն իրականում «փուչիկ» է
Թրամփը սպառնացել է Գրենլանդիայի վարչապետին՝ Դանիային նախապատվություն տալու իր հայտարարության համար 
