Երևան, 06.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


ԱԻ-ն կավարտի Բեթհովենի անավարտ սիմֆոնիան

ՄՇԱԿՈՒՅԹ

Գերմանիայից գիտնականների խումբն աշխատում է մեքենայական ներխուժման վրա ամենապահպանողական ոլորտներից մեկը՝ դասական երաժշտություն: 2020 թվականի դեկտեմբերին Լյուդվիգ վան Բեթհովենի տարեդարձը նշելուն ընդառաջ նրանք ցանկանում են արհեստական ինտելեկտի միջոցով ավարտել նրա Տասներորդ սիմֆոնիան, հայտնում է Popular Mechanics-ը:

Բեթհովենը մահացել է 1827 թվականին, եւ նրա ողջ շրջանի վերջին սիմֆոնիան լեգենդար Իններոդն է: Նույնիսկ նրանք ում դասական երաժշտությունը չի հետաքրքրում, առաջին իսկ նոտաներից ճանաչում են դրա ամենահայտնի կտորը՝ «Ներբող ուրախությանը»:

Դրանից հետո նա սկսել է աշխատել 10-րդ սիմֆոնիայի վրա: Բայց նրա մահվանից հետո այն ամենն, ինչ գտել են հետազոտողները, նոտաների առանձին-առանձին գրառումներ էին, այնպես որ՝ երաժշտության պատմաբանների շրջանում անգամ միասնական կարծիք չկա այն մասին, թե դրանցից որոնք կարելի է վերագրել այս ստեղծագործությանը:

Արժե նշել, որ մեծագույն կոմպոզիտորների անավարտ ստեղծագործություններն «ավարտելը» եզակի պրակտիկա չէ: Այսպես, օրինակ, Գուստավ Մալերի ստեղծագործության հետազոտող Դերեք Քուկը նրա փոխարեն ավարտել է 10-րդ սիմֆոնիան: Մալերն ամբողջությամբ գրել էր առաջին բաժինը, իսկ մնացյալը գրանցել էր պարզեցված ձեւով: Հիմա Քուկին անհրաժեշտ պարզաբանումներով ներկայացնում են որպես համահեղինակ:

Սակայն այս նույն շաբլոնով Բեթհովենի Տասներորդ սիմֆոնիայի վրա աշխատելու համար նյութն ակներեւաբար անբավարար է: Եվ հիմա հետազոտողները Բեթհովենի թանգարանի եւ արխիվի մասնակցությամբ դիմել են ամենաժամանակակից եւ հնարավոր է՝ միակ հնարավոր մեթոդին՝ մեքենայական ուսուցմանը: Արխիվի ղեկավար Քրիսթին Սիգերթը AFP-ի հետ հարցազրույցում հայտարարել է, որ «նորարար» Բեթհովենը այսպիսի մոտեցմանը  հաստատապես հավանություն կտար:

Ալգորիթմի ուսուցման համար օգտագործել են կոմպոզիտորի մյուս ստեղծագործությունները, իսկ եզափակիչ արդյունքը կներկայացվի 2020 թվականի ապրիլի 28-ին Բոննում Բեթհովենի պատվին կազմակերպված համերգին:

«Վերականգնողները» կոչ են անում դրան վերաբերվել որպես խիզախ փորձարկման՝ ոչ ավելին: Բայց գաղափարն արդեն պառակտել է երաժշտական աշխարհը: Գերմանացի կոմպոզիտորի ստեղծագործության աշխարհահռչակ հետազոտող Բարրի Քուփերը, որը նախկինում ինքն է վերականգնել Տասներորդ սիմֆոնիայի սկիզբը, ասում է, որ իրեն տվել են լսելու ԱԻ-ի գեներացրած կտորներից մեկը. «Դա անգամ հեռավոր նմանություն չունի Բեթհովենի մտադրությունների վերականգնման հետ»:

«Ռեալի» հարձակվող Կիլիան Մբապեն խիստ դժգոհ է մնացել ակումբի գլխավոր մարզչի պաշտոնից Խաբի Ալոնսոյի հեռացումից Ի՞նչ է նախանշում բերանում թթու համը. երբ զգոն լինել Լույս չի լինի՝ մայիսի 5-9-ը և 11-13-ը Արաղչին մայիսի 6-ին կայցելի Չինաստան Ի՞նչ եղանակ է սպասվում մայիսի 6-ից 10-ը Բելառուսի ԱԳՆ-ն բողոք է հայտնել պաշտոնական Երևանին «Տանկիստ համար մեկ». Համազասպ Բաբաջանյան (տեսանյութ) Խոշոր Ավտովթար Երևան-Սևան ավտոճանապարհին Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունեց նորաօծ քահանաներին Իշխանափոխության հնարավորությունները և ազգային ինքնության մարտահրավերները․ Էդմոն ՄարուքյանԷմանուել Մակրոնի այցը Հայաստան ավարտվեց Թոշակառուների մեծ խմբի այցը Հատիս լեռան գագաթ՝ Քրիստոսի մոնումենտալ արձան-համալիրի կառուցման վայրՆարեկ Մկրտչյանը՝ աշխարհի փոխչեմպիոն Մակրոնը շնորհակալություն է հայտնել ընդունելության համար և տեսանյութ հրապարակել Ծովագյուղ-Շորժա-Վարդենիս ավտոճանապարհին «Opel Zafira»-ն բшխվել է էլեկտրասյանը, ապա հուշաքարի շուրջ տեղադրված երկաթե ճաղավանդակին․ կա վիրավոր Ինչ են քննարկել Միրզոյանն ու Կալասը․ մանրամասներ ՄԻՊ-ը «խիստ մտահոգիչ է համարում Վեդիում երեխաներին առնչվող դեպքը» «Ո՛չ Արևմտյան Ադրբեջանին» շարժման հայտարարությունը. Ո՛չ Հայաստանի բաժանմանը Մակրոնի աջակցությունը Փաշինյանին. միջամտություն Հայաստանի ներքին գործընթացներին Զելենսկին Պուտինի՝ Հաղթանակի օրվա հրադադար հաստատելու որոշումը անհիմն է համարում ՉԼ․ «Արսենալի» եւ «Աթլետիկոյի» մեկնարկային կազմերը Օմեգա-3 հավելումները՝ վտանգի տակ․ նոր հետազոտությունը կապում է դրանք հիշողության արագ վատացման հետ Ինչպես ձեր կողքին էինք 1988-ի դեկտեմբերին, այնպես էլ կլինենք հիմա ձեր կողքին․ Մակրոնը՝ Գյումրիում Met Gala 2026-ի ամենաոճայինները․ Ջեններ քույրերը գլխավորում են ցուցակը Բաշխվել են տեղամասային ընտրական հանձնաժողովների նախագահների և քարտուղարների պաշտոնները Ադրբեջանցի փորձագետը Երևանում իր երկիրն անվանել է «միջին տերություն» Վթարի պատճառով 36 ժամ ջուր չի լինելու Սյունիքի մարզում Դարբնիկ գյուղում վթարից հետո հիվանդանոց տեղափոխված վարորդներից մեկը 3 օր անց մահացել է Առաջարկվել է ընտանիքներին փոխհատուցել վարձակալության ծախսերը. ՌԴ Ընտրությունների գլխավոր օրակարգը՝ հայկական ինքնություն, թե՞ ինտեգրացիաՍուրեն Պապիկյանն այցելել է Վարշավայի առաջին մեքենայացված բրիգադ Միջազգային քրեական դատարանի նախագահն այցելել է Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր Մենք 15 համարն ենք, հիշեք Մեծ Հայքում ևս 15 նահանգ էր. Արշակ ԿարապետյանԵվրոպական հանձնաժողովը և Firebird AI-ը ռազմավարական համագործակցության մասին հռչակագիր են ստորագրելՌումինիայի կառավարությունը հրաժարական է տվել Թրամփը մտադիր է իր ժամկետի ավարտից հետո մնալ նախագահի պաշտոնին Թուրքիան ներկայացրել է իր առաջին միջմայրցամաքային բալիստիկ հրթիռը Իրազեկում․ գործարկվելու է էլեկտրական շչակ Թրամփը գնահատել է Իրանի վերականգնման ժամկետները․ մինչև 20 տարի Կատարը մասնակիորեն փակել է իր օդային տարածքը «Դասական Եվրատեսիլ 2026»-ի բրենդինգի ոգեշնչման աղբյուրը Մինաս Ավետիսյանի «Ջաջուռ» կտավն է Խոշոր ու շղթայական ավտովթար՝ Կոտայքի մարզում. բախվել է 5 մեքենա, կա 7 տուժած Ես պատրաստվում եմ շուտով զրուցել Իրանի նախագահի հետ՝ նրա խնդրանքով. Մակրոն Սևանա լճի մակարդակը ապրիլի 27-ից մայիսի 3-ն ընկած ժամանակահատվածում բարձրացել է 4 սմ-ով Մեր նպատակն է հեռացնել ապազգային վարչախմբին և կերտել ազգային իշխանություն․ Ավետիք Չալաբյան«Դասական Եվրատեսիլ 2026»-ի բրենդինգի ոգեշնչման աղբյուրը Մինաս Ավետիսյանի «Ջաջուռ» կտավն է Ես պատրաստվում եմ շուտով զրուցել Իրանի նախագահի հետ՝ նրա խնդրանքով. Մակրոն ԱՄՆ-ն կոչ է արել իր քաղաքացիներին լքել Իրաքը Իսրայելը ԱՄՆ-ի հետ համակարգմամբ կարող է կրկին hարվածել Իրանին. CNN ԱՄՆ-ը ակնկալում է, որ այլ երկրներ իրենց ներդրումը կունենան Հորմուզի նեղուցում նավագնացության անվտանգության ապահովման գործում. Պենտագոն