Երևան, 04.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Մոլորակը կվերածվի հսկայական ուղեղի». ինչպես էր Նիկոլա Տեսլան կանխագուշակում աշխարհի ապագան

ԼԱՅՖ

Blog.1in.am-ը գրում է.

1926թ.-ին «Collier՝s» ամսագրում հրապարակվեց պատմության մեծագույն գյուտարար Նիկոլա Տեսլայի հետ զրույցը։ Զրույցի թեման այն ժամանակվա համար շոկային էր, հիմա էլ, ինչ խոսք, բավականին հետաքրքրական։

«Մեղուների կյանքն օրինակ կլինի մարդկային ռասայի համար»,- ասում էր հանրահայտ գիտնական Նիկոլա Տեսլան։ «Ինքնաթիռները կսկսեն թռչել երկնքում առանց մարդկանց կառավարման՝ ռադիոյի միջոցով։ Գենդերային նոր կարգ կսահմանվի, որտեղ գլխավոր դեր կխաղան կանայք։ Մենք կսկսենք շփվել ակնթարթորեն, գրպանի պարզ սարքերի միջոցով։ Էներգիան կսկսի փոխանցվել մեծ տարածության վրա առանց հաղորդալարերի։ Երկրաշարժերը կսկսեն ավելի հաճախ տեղի ունենալ։ Եվ այս զարմանալի իրադարձություններից շատերի իրականացմանը քիչ ժամանակ է մնացել», – ասում էր Տեսլան։

Տեսլան 68 տարեկան էր։ Նա լուռ նստում էր իր աշխատասենյակում և ուսումնասիրում էր աշխարհը, որը փոխում էր իր ձեռքերով և կանխատեսում այլ փոփոխությունները, որոնք անխուսափելիորեն տեղի կունենային մարդկության զարգացման հետ միասին։ Տեսլան բարձրահասակ, նիհար, ժուժկալ մարդ էր, ով միշտ մուգ էր հագնվում և աշխարհին նայում հանդարտ, խորը հայացքով։ Նա կարող էր իրեն շքեղություն թույլ տալ, սակայն համեստ էր ապրում և զարմանալի հետևողականությամբ ընտրում իր սննդակարգը։ Նա ջրից ու կաթից բացի այլ բան չէր խմում և չէր ծխում երիտասարդ տարիքից։

Նա ինժեներ, գյուտարար էր և դրա հետ մեկտեղ փիլիսոփա։ Նա նաև չէր մոռանում մարդկային կյանքի դրամաների մասին։

Տասնհինգ տարի հետո աշխարհը չափազանց կտարբերվի նրանից, ինչ մենք տեսնում ենք այսօր, նրանից, ինչ մենք տեսել ենք կես դար առաջ։

Տեսլան Ամերիկա եկավ, երբ դեռ երիտասարդ էր, և շուտով նրան ընդունեցին որպես տեխնիկական հանճար։ Իր հեղափոխական էլեկտրական սարքերի միջոցով նա փող վաստակեց և մի քանի ֆաբրիկաներ կառուցեց սկզբում Նյու Յոքում, այնուհետև Կոլորադոյում և Լոնգ Այլենդում, որտեղ սկսեց անցկացնել իր անթիվ գիտափորձերը, որոնք տարբեր կարևոր ձեռքբերումների հանգեցրեցին էլեկտրականության գիտության մեջ։

«Անլար համակարգի հայտնվելու պահից ես հասկացա, որ այս նոր արվեստը մարդկությանը կբերի շատ ավելին, քան որևէ այլ գիտական գյուտ, քանի որ այն փաստորեն ոչնչացնում է հեռավորությունը։ Աղետների մեծ մասը, որոնցից տառապում է մարդկությունը, առաջանում են աշխարհի հսկայական չափերի պատճառով և ազգերի ու մարդկանց սերտ շփման անկարողությունից»։

Անլար փոխանցումը հնարավորություն կտա հասնել այս մոտ շփմանը՝ ինտելեկտի, մեր մարմինների, նյութերի և էներգիայի տեղափոխման միջոցով։

Ողջ աշխարհը կվերածվի մի հսկայական ուղեղի։ Մենք կկարողանանք շփվել միմյանց հետ ակնթարթորեն, անկախ հեռավորությունից։ Ավելին, հեռուստատեսության ու հեռախոսի միջոցով մենք կկարողանանք տեսնել ու լսել միմյանց այնքան պարզ, որքան դեմ դիմաց նստած մենք կլսեինք ու կտեսնեինք միմյանց՝ անկախ հազարավոր մղոնների հեռավորությանը։ Եվ սարքերը, որոնք հնարավորություն կտան մեզ անել դա, զարմանալիորեն պարզ կլինեն՝ համեմատած ժամանակակից հեռախոսների հետ։ Մարդը կարող է այսպիսի սարքը պահել գրպանում։ Մենք կարող ենք հետևել ու լսել իրադարձություներին՝ նախագահի ինագուրացիան, սպորտային մրցաշարը, երկրաշարժերն ու պատերազմներն, այնպես, ասես այնտեղ ենք գտնվում։

Երբ էներգիայի անլար հեռահաղորդումը դառնա կոմերցիոն, հեղափոխություն տեղի կունենա։ Մենք արդեն կինոնկարներ ենք հեռարձակել անլար կապի միջոցով փոքր հեռավորության վրա։ Իսկ հետո՝ ընդամենը մի քանի տարի անց, հեռավորությունը սահմանափակում չի ունենա։ Պատկերներն արդեն իսկ փոխանցվում են լարերով՝ տելեգրաֆի միջոցով, սակայն երբ էներգիայի անլար փոխանցումը մասսայական դառնա, բոլոր այս մեթոդները նույնքան պրիմիտիվ կթվան, ինչպես շոգեքարշն էլեկտրական գնացքի համեմատությամբ»։

Սահմանները կվերանան

Բոլոր երկաթուղիները կէլեկտրականացվեն, իսկ առաջին լոկոմոտիվները կհայտնվեն թանգարաններում։ Կհայտնվեն թռչող մեքենաներ, որոնք վառելանյութի կարիք չեն ունենա և ազատ կլինեն բոլոր այն սահմանափակումներից, որոնք ունեն մերօրյա ինքնաթիռները։ Մենք կկարողանանք Նյու Յորքից հասնել Եվրոպա մի քանի ժամում։ Միջազգային սահմանները մեծամասամբ կոչնչացվեն, կսկսվի տարբեր ռասաների միավորում ու ներդաշնակեցում։ Անլար տեխնոլոգիաները կներդաշնակեցնեն տարբեր երկրների շահերը՝ տարաձայնությունների փոխարեն փոխըմբռնում երաշխավորելով։ Կառավարության ժամանակակից համակարգերը կհնանան»։

Տեսլան մեծ փոփոխություններ էր կանխատեսում նաև առօրյա կյանքում. «Ամեն առավոտ մենք կկարողանանք օրաթերթեր տպել տանից անլար կապի միջոցով։ Տան տնտեսությունը՝ ջեռուցում, լուսավորություն, մեխանիկա, կարտադրվի ավտոմատ»։
Ապագայի ամենամեծ փոփոխություններից մեկը Տեսլան համարում էր կանանց դիրքի փոփոխությունը. «Նույնիսկ առանց սոցիոլոգիական կրթության մարդուն պարզ է, որ աշխարհ է եկել գենդերային խտրականության նոր մոտեցում։ Կանանց՝ հավասարության համար մղած պայքարը կբերի սեռային նոր կարգի ստեղծման, որտեղ կանայք գլխավոր դեր կխաղան։

Կանայք կհասնեն հավասարության, իսկ հետո կգլխավորեն, սակայն ոչ թե տղամարդկանց պրիմիտիվ ֆիզիկական իմիտացիայի շնորհիվ, այլ ինտելեկտի զարգացման։

Պատմության սկզբից ի վեր կանանց ենթարկվածությունը հանգեցրել է նրանց մտավոր կարողությունների թուլացմանը, որով, ինչպես մենք արդեն գիտենք այսօր, կանայք օժտված են տղամարդկանցից ոչ պակաս։

Թագուհի, կյանքի կենտրոն

Կանանց միտքը ցուցաբերել է բոլոր ինտելեկտուալ ձեռքբերումների կարողությունները, որոնց ընդունակ են տղամարդիկ, և այդ կարողությունը կընդլայնվի։ Միջին վիճակագրական կինը ոչ պակաս և հետո նաև առավել կրթված կլինի, քան միջին վիճակագրական տղամարդը։ Կանայք կսկսեն անտեսել անցյալն ու կցնցեն քաղաքակրթությունն իրենց առաջընթացով։

Առաջնորդության ու նոր ոլորտներում գործունեության աստիճանական զարգացումը կճնշի մայրական բնազդն ու կանացի զգայունությունը։ Ամուսնությունն ու մայրությունը հնարավոր է, որ սկսեն անցանկալի բան համարվել, և մարդկանց քաղաքակրթությունն ավելի ու ավելի շատ կսկսի մոտենալ մեղուների կատարյալ քաղաքակրթության։

Սկզբունքը, որով գերիշխում է մեղուների տնտեսությունը, անմահության բնազդն է, որը փոխարինում է մայրությունն աստվածայինի հետ։ Թագուհին մեղուների կյանքի կենտրոնն է։ Նա գլխավորում է փեթակը և ոչ թե ժառանգականության իրավունքով, այլ որովհետև միջատների ռասայի կենտրոնն է»։

Ռասայի ստերիլիզացում

Մեղվային փեթակը հիմնված է անսեռ աշխատողների հսկայական բանակի վրա, ում միակ նպատակն ու կյանքի երջանկությունը տքնաջան աշխատանքն է։ Սա սոցիալական, համագործակցային կյանքի կատարելատիպն է։ Փեթակում կան իգական տեսակներ, որոնց պահպանում են այն դեպքի համար, եթե մայր մեղուն հիասթափեցնի փեթակը։ Եվ կան արու մեղուներ, որոնք շատ չեն, և որոնց հանդուրժում են միայն այն պատճառով, որ դրանք անհրաժեշտ են մայր մեղվին բեղմնավորելու համար։ Իսկ մայր մեղուն վերադառնում է փեթակ՝ տասնյակ հազարավոր ձվեր բերելով ապագա մեղվային քաղաք հիմնելու համար և սկսում վերարտադրման նոր շրջանը։

Երևակայությունը հրաժարվում է ընդունել, որ այսպիսի հեռանկար հնարավոր է նաև մարդկության համար։ Սակայն եթե մտածենք այն մասին, թե ինչպիսին է մարդկության սեփական ռասան անմահացնելու բնազդը գլխավորում մեր կյանքում, ապա ինչո՞ւ չմտածել, որ կանանց ինտելեկտուալ առաջընթացը կարտահայտվի մեղուների օրինակով։ Իհարկե դեռ հարյուրավոր տարիների կարիք կլինի, որպեսզի փոխվեն մարդկանց սովորություններն ու սովորույթները, որոնք կտանեն դեպի այսպիսի պարզ ու գիտականորեն կազմակերպված քաղաքակրթության։

Սակայն մենք արդեն տեսնում ենք, թե ինչպես է դա սկսում ԱՄՆ-ում. Վիսկոնսինում օրենքի համաձայն պահանջվում է հանցագործների ստերիլիզացում և տղամարդկանց մինչամուսնական հետազոտություն։ Մնում է միայն սպասել և մտածել, թե ինչն իրականություն կդառնա, երբ գիտնականները վերջապես ասեն իրենց խոսքը։

14-ամյա աղջիկը դանակով սպառնացել է ատամնաբույժին Կանադացի քաղաքական գործիչների համար, ինչպիսին է վարչապետ Քարնին, շատ շահավետ է ինձ ներկայացնել որպես թշնшմի՝ քանի դեռ նրանց տնտեսությունը չի փլուզվել. Թրամփ Բաքվի բանտում պահվող հայ գերիների մաշկից այրելով հեռացվել են խաչի տեսքով դաջվածքները․ Սիրանուշ Սահակյան Ուկրաինական ԱԹՍ-ների հարձակումների պատճառով Սոչիի օդանավակայանում չվերթներ են հետաձգվել Հոսանքանջատումներ կլինեն Երևանի և մարզերի մի շարք հասցեներում Օդի ջերմաստիճանը սեպտեմբերի 7-8-ին կնվազի 5-8 աստիճանով «Ռուբեն Վարդանյանի անհատական մեղադրանքը չի հիմնավորվել որևէ փաստով կամ ապացույցով». փաստաբան Եկեղեցին մեր վերջին սրբությունն է, և մենք ամեն գնով պետք է պայքարենք ու պաշտպանենք այն. Ցոլակ ԱկոպյանԻրանի կողմից hարվածի դեպքում Իսրայելը պատասխան hարված կտա, այդ թվում՝ Իրանի էներգետիկ օբյեկտներին․ Իսրայելի պաշտպանության նախարար Հարցեր, որոնց պատասխանները, երբեք չեք լսի խորհրդարանի դահլիճում․ հարցազրույց Էդգար Ղազարյանի հետԿառավարության այս ծրագիրը պառակտման ծրագիր է․ այն արշավ է հայության դեմ, մեր եկեղեցու դեմ ու Սահմանադրության դեմ․ Նարեկ Կարապետյան«Դու արժանի էիր դրան». Տղամարդը կյանքից զրկել է երկու երեխաներին և զոքանչին, ապա տեսանյութն ուղարկել կնոջը Ադրբեջանը, Թուրքիան և Ծոցի երկրները օգնում են ԱՄՆ-ին պատժել Իրանին. Վենս ԱՄՆ-ը չի ծրագրում վերադառնալ Իրանի հետ փոխըմբռնման հուշագրին. FT Ucom-ն աջակցում է Coca-Cola Fest 2026-ինՍոչիում անօդաչու թռչող սարքի հարձակման հետևանքով նավթամբար է հրդեհվել Թրամփը հրապարակել է հայ-ադրբեջանական խաղաղության մասին Ուիթքոֆի հոդվածը Աշխարհի առաջատար բուհերում կրթություն ստացած ՀՀ քաղաքացիները կարող են ազատվել պարտադիր զինվորական ծառայությունից. ԿԳՄՍՆ Գազամատակարարման դադարեցումներ՝ Երևանում, Արարատի և Տավուշի մարզերում Ոչ սթափ վիճակում գտնվող 33-ամյա կին վարորդը Արտաշատի խճուղում «Mercedes GL»-ով հայտնվել է բետոնե արգելապատնեշի վրա Տարադրամի փոխարժեքները սեպտեմբերի 4-ին «Ես ճիշտ արեցի». Թրամփը՝ Իրանի դեմ պատերազմ սկսելու մասին «Եթե մենք կանգնեցինք Արևմուտքի կողքին, Արևմուտքը մեզ Ուկրաինայի նման օգտագործելու է, և մենք վճարելու ենք թանկ գին»․ Մհեր ԱվետիսյանՈւկրաինական դրոնները հարվածել են Սոչիի մերձակայքում գտնվող նավթաբազային և ՀՕՊ դիվիզիոնին 25-ամյա դայակը երեխաներին ծեծել է ու նրանց բերանը անձեռոցիկներ խցկելՏիգրանաշենն այն կետն է, որի շուրջ Փաշինյանը գնալու է բախման ուժայինների հետ․ Ավետիք Չալաբյան ԱՄՆ բանակը հայտարարել է Խաղաղ օվկիանոսում թմրամիջոցների կարտելի նավի ոչնչացման մասին Թրամփի բանագնացներն առաջիկայում կայցելեն Կիև և Մոսկվա. Զելենսկի ՀՕՊ ուժերը մեկ օրում Ռուսաստանի երկնքում 426 ուկրաինական դրոն են խոցել imID համակարգը բնականոն աշխատում է․ ՊԵԿԱնձրև և ամպրոպ, հնարավոր է կարկուտ․ եղանակն՝ առաջիկա օրերինՀՕՊ ուժերը մեկ օրում Ռուսաստանի երկնքում 426 ուկրաինական դրոն են խոցելԼոռու մարզում կամավոր հանձնվել է ապօրինի պահվող զենք-զինամթերքՌԴ-ում Գյոթեի ինստիտուտի բոլոր մասնաճյուղերը կփակվեն. Սերգեյ ԼավրովԵրևանի որոշ հասցեներում, Նոր Կյանք, Խաշթառակ բնակավայրերում գազանջատումներ կլինենԲելառուսում արգելվել է հայկական «Երևան 2800» կոնյակի վաճառքը, այն ճանաչվել է վտանգավոր արտադրանքՄԱԿ-ը զգուշացնում է «գերհզոր» Էլ Նինյոյի մասինՀԱԷԿ-ի թիվ 2 էներգաբլոկը վերագործարկվել և միացվել է ՀՀ միասնական էներգահամակարգինԶովաբերում 220 վոլտ լարումով ձուկ որսալու հետևանքով 28-ամյա տղամարդը հոսանքահարվել ու մահացել էԱրցախի թեման մնացել է խոսքերի մակարդակում․ ինստիտուտներ չկան, պատասխանատուներ՝ նույնպես. Էդմոն ՄարուքյանՎաշինգտոնը Եվրոպայից կպահանջի վերադարձնել Ուկրաինային ռազմական օգնության համար տրամադրված գումարները«Ուրարտու» ֆուտբոլային ակումբը դատական գործընթացին ներգրավվում է որպես երրորդ կողմ․ հայտարարությունՊուտինը հայտարարել է ԱՄՆ վարչակազմի հետ շփումների շարունակման մասինՄայակովսկի գյուղում հրդեհ է բռնկվել «Volkswagen»-ում․ ավտոմեքենան վերածվել է մոխրակույտիԿարծում եմ նա կրկին պետք է նվաճի Ոսկե գնդակը․ Լա լիգայի նախագահ«Օրրան»-ի սաները նոր ուսումնական տարին սկսեցին «Մի դրամի ուժը» նախաձեռնության աջակցությամբԳյումրիում փորձարկվելու է էլեկտրական շչակ«Ուժեղ Հայաստանի» թիմի ամենահիշարժան պահերը մեկ տարվա ընթացքումԳերմանիայում բենզինի գները ռեկորդային մակարդակի են հասել. ԶԼՄԼոռու մարզի ոստիկանները հայտնաբերել են երկու երիտասարդի դանակահարելու կասկածանքով որոնվող տղամարդու