Երևան, 27.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Տնտեսական զարգացում Հայաստանում չկա, իսկ տնտեսական աճը ներառական չէ. Կարեն Ադոնց

ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ

Past.am

Տնտեսական զարգացում Հայաստանում չկա: Այս մասին Facebook-ի իր էջում գրել է տնտեսագետ Կարեն Ադոնցը:

Նա, ամսնավորապես, գրել է.

«ԿԱՐՃ, ԵՐԿՈՒ ԿԱՐԵՎՈՐ ՀԱՐՑԻ ԱՆԴՐԱԴԱՌՆԱՄ։

ՀԻՄԱ՝

1) Տնտեսական զարգացում կա՞, թէ չկա։

Ոչ չկա։ Տնտեսական աճի, որն արձանագրվում է այսօր, մի որոշ մասը ստվերից դուրս բերված ՀՆԱ է, մյուս մասը՝ ՀՆԱ-ի բնական վերաբաշխմամբ առաջացած աճ։ Պատկերավոր ասած (վիճակագրական ճշգրիտ թվաբանությունը մի կողմ)՝ դուք ստեղծում եք մոտ 12 մլրդ դոլար նոր արժեք, այսինքն ՀՆԱ (աշխատավարձեր+շահույթ), որից, ասենք՝ 4-ը բյուջե, մոտ 5-ը մասնավոր հատվածում աշխատավարձներ, 3-ը մաքուր շահույթ։ Այս 3 մլրդ դոլար մաքուր շահույթը բաշխվում է հետեւյալ կերպ՝ մոտ 1,5-ը դուրս է բերվում երկրից, 0,5-ը, որպես խնայողություն վերածվում վարկերի, 1 մլրդ-ը տարբեր բնույթի ներդրումների տեսքով մտնում է տնտեսություն՝ ոչ միայն գործունեության ընդլայնման, այլ նաեւ պարզ վերարտադրության ապահովման նպատակով։

Արտաքին էական ընդգրկուն ներդրումներ, առանց որոնց լուրջ զարգացում ակնկալել հնարավոր չէ, գրեթե չկան։ Հաջորդ տարվանից, երբ ստվերի բացահայտումները կպակասեն, այս եղանակով տնտեսական բարձր աճ արձանագրելը զգալիորեն կդժվարանա։

2) Առկա տնտեսական աճը ներառակա՞ն է, թէ ոչ։

Ոչ։ Այն երբեք ներառական չի կարող լինել, քանի դեռ՝ տնտեսական ներուժի տիրապետման բեւեռացումը եւ մրցակցային հնարավորությունների ներկա անբարենպաստ հարաբերակցությունը շարունակում է խորանալ եւ երկրորդը՝ քանի դեռ մեր տնտեսության հիմնական մրցակցային առավելությունը մնում է ցածր աշխատավարձը (բոլորով բարձրակարգ ծրագրավորող չենք աշխատելու)։

Այս խնդիրներըը կարող են լուծվել երեք փոխշաղկապված ճանապարհներով միայն՝

Ա) Տնտեսության կառուցվածքի էական փոփոխմամբ՝ մեծ ծավալի ավելացված արժեք գեներացնող ճյուղերի զարգացմամբ, որոնք կմեծացնեն բարձր աշխատավարձով մասնագետների պահանջարկը։

Բ) Խոշոր բաժնետիրական շահութաբեր գործող ընկերությունների ձեւավորմամբ, որտեղ բնակչության զգալի մասը կլինի բաժնետեր եւ դիվիդենտներով կունենա աճող հավելյալ եկամուտներ։

Գ) Փոքր ձեռնարկատիրության էական ընդլայնմամբ։

Հ.Գ. Այս առումով, նշված ուղղություններով, ընդհանուր խոսակցություններից այն կողմ, էական, համակարգված քայլեր չեմ տեսնում։ Ուղղակի, խնդիրների ծավալներն ու բարդությունը գիտակցելով, կառավարման որակը տեսնելով՝ մեծ սպասելիքներ չունեմ»:

Ջերմատնային տնտեսությունները կստանան արտոնյալ վարկեր՝ արտահանման խնդիրները հաղթահարելու համարԵրեկվա փակ հանդիպումից հատվածներ․ Նարեկ Կարապետյանը տեսանյութ է հրապարակելԴուք եղել եք, կաք և մնալու եք շրիշակից ցածր. Մարիաննա ՂահրամանյանՓրկարարներն ու ոստիկանները կանխել են քաղաքացու ինքնասպանությունը2026-2027 ուսումնական տարվա դպրոցական արձակուրդների ժամկետները. ե՞րբ կհանգստանան դպրոցականներըԳլենդելի նոր ոստիկանապետը հայ էԵրևանում «Nissan»-ը վրաերթի է ենթարկել 13-ամյա հեծանվորդի, որն էլ տեղափոխվել է հիվանդանոցՄեկ տարի անց․ պայքարը Հայ Առաքելական Եկեղեցու շուրջ շարունակվում է․ Արմեն Հովասափյան Մերձավոր Արևելքում խաղաղությունը դեռևս հեռավոր նպատակ է. Արտակ ԶաքարյանԲժիշկը զգուշացրել է նարնջի ռիսկի մասինՋերմաստիճանը կհասնի 35-36 աստիճանի. Գագիկ Սուրենյան Չալաբյանի ձերբակալությունը նույն քաղաքական շղթայի հերթական օղակն է․ Մենուա ՍողոմոնյանԵրեկ մաhացած զինծառայողի ձեռքերին վնասվածքներ են եղելՌուսաստանը և Չինաստանը համատեղ ավիապարեկnւթյուն են իրականացրել Խաղաղ օվկիանոսում Մինաբում դպրոցին hասցված hարվածը տեղի է ունեցել ԱՄՆ հետախnւզության uխալների պատճառով․ Bloomberg Ռուսաստանին պետք է Եվրոպայի հետ փոխգործակցության նոր ձևաչափեր մշակի․ ՌԴ ԱԳՆ Իրանի ԶՈւ-ն պատրաստ է համագործակցել դատական մարմինների հետ՝ կազմակերպված կոռուպցիայի դեմ պայքարում․ «Խաթամ ալ-Անբիա» Փորձում են գլխատել ընդդիմադիր ամենակայացած կառույցներից մեկը. չի ստացվելու. Դավիթ ՍարգսյանՈ՞վ է եղել նախկինում Ռուբեն Ռուբինյանը, և ո՞րն է եղել նրա՝ Թուրքիայում լինելու նպատակը. Շիրազ ՄանուկյանԵրևանում 30-ամյա վարորդը «Nissan Sentra»-ով վրшերթի է ենթարկել փողոցը թույլատրելի հատվածով հատող 13-ամյա հեծանվորդին․ վերջինը տեղափոխվել է հիվանդանոց «Մի քանի լեզուների էր տիրապետում, խելոք ու լավ տղա էր». մահացած զինծառայողի մասինՄեծ վճռականությամբ՝ դեպի մեծ փոփոխություն.աննահանջ քայլերով՝ դեպի Ուժեղ Հայաստան. Նարեկ Կարապետյան19-ամյա դերասանուհին և նրա ընկերները մահացել են սարսափելի ավտովթարի հետևանքովԿապան-Երևան ճանապարհին «Mercedes-Benz» կցորդով բեռնատարը կողաշրջվել է․ կա տուժած Պեկինում թեթև ինքնաթիռի՝ բարձրահարկ շենքին բախվելnւ հետևանքով զnhվել է օդաչուն, ևս 13 հոգի վիրավnրվել է Մեսսին Հորդանանի դեմ խաղը կսկսի պահեստայինների նստարանից Ձեր հեռախոսը կարող է հայտնվել պետական միասնական բազայում. ի՞նչ է նախատեսվումԱվետիք Չալաբյանը 2025-ի նոյեմբերին ահազանգում էր ապօրինի կալանքների աղաղակող թվի մասինՍպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ․ օդի ջերմաստիճանը կնվազի, ապա կբարձրանա Քաղաքական ընդդիմախոսներին լռեցնելը դարձել է այս իշխանության ձեռագիրը․ Արմեն Խաչիկյան Ինչպես և ինչու ֆուտբոլը վերածվեց... ռեգբիի. «Փաստ»«Քրիստոնեական համերաշխություն» միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունը խոր մտահոգություն է հայտնում Հայաստանում «ՀայաՔվե» ազգային քաղաքացիական միավորման համակարգող Ավետիք Չալաբյանի կալանավորման կապակցությամբՓամբակ գետում հայտնաբերվել է մարմին Ցանկացած պահի կարող ենք թիրախավորվել այս երկրի իշխանությունների կողմից․ Անահիտ ԱդամյանՔանի՞ արևային վահանակ կարող է փոխարինել մեկ ատոմակայանին. Պատասխանը զարմանալի է ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (27 ՀՈԻՆԻՍԻ). Առաջին բանկոմատը, մերձքաղաքային գնացքների բախումը. «Փաստ»«ՀայաՔվեի» մեծ ընտանիքի շարքերը կուռ են և անսասանԿապան-Երևան ճանապարհին «Mercedes-Benz» կցորդով բեռնատարը կողաշրջվել է․ կա տուժած Գալիս են «փրկելու». գործող իշխանությունը կշարունակի՞ հակառուսական ուղղությունը. «Փաստ»Վարդան Ջհանյանը գործակցության հուշագիր է ստորագրել European Metals-ի հետ Սա այն իշխանությունն է, որը չի խղճում ոչ մեկին, այդ թվում՝ սեփական թիմի ներկայացուցիչներին. Սրբուհի Գալյան Ո՞ւմ է ձեռնտու մանդատներից հրաժարվելը Արևմտյան աջակցության արդյունքը՝ ժողովրդավարության ոչնչացում, բռնաճնշումներ, հետապնդումներ. «Փաստ»ՌԴ ԱԳՆ պաշտոնական մեկնաբանությունը ցույց են տալիս, որ ՀԱՊԿ-ի շուրջ ճգնաժամին հետևում է նաև ԵԱՏՄ-ի շուրջ ճգնաժամը․ Տիգրան Աբրահամյան Կյանքից հեռացել է ՀՀ ժողովրդական արտիստ Ռաիսա Մկրտչյանը«Մեր ապրելու ուժը Նարեկին ապրեցնելն է». հրետանավոր Նարեկ Սահակյանն անմահացել է հոկտեմբերի 26-ին Մարտունիում. «Փաստ»Ինչո՞ւ են կասկածի տակ դրվում իշխանության հիմնական փաստարկներըՀստակեցումներ կարվեն արտադպրոցական ծրագրերի իրականացման գործընթացում. ի՞նչ գործնական խնդիրներ են ի հայտ եկել. «Փաստ»Ձուկ չեն արտահանել, բայց ռուսական պատժամիջոցների տակ են հայտնվել «Ոչ միայն անհնար է, այլև չեն էլ հավակնում դառնալ ամբողջ Հայաստանի և բոլոր հայերի իշխանությունը». «Փաստ»