Երևան, 15.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Գիտե՞ք, թե որքան են կշռում ամպերը

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Մենք գիտենք, որ...

Ամպերը շատ թեթև են, անկշիռ և այդ իսկ պատճառով հանգիստ լողում են երկնքում:

Իրականում դա այդպես չէ:

Ինչպես յուրաքանչյուր նյութ, ամպը ևս կշիռ ունի, ընդ որում՝ հաճախ ահռելի: Ամպերի առաջացման հիմնական պայմաններն են կոնվեկտիվ, վերընթաց հոսանքները, տուրբուլենտ փոխանակությունը և օդի՝ ճառագայթման պատճառով սառեցումը, որի հետևանքով մթնոլորտում տեղի են ունենում ջերմաստիճանի նվազում, խոնավության աճ։ Ամպերը առաջանում են, երբ երկրի մակերևույթից ջուրը գոլորշիանում է և բարձրանում երկինք, ապա այդ գոլորշին կոնդենսացվում է՝ առաջացնելով ջրի մանր կաթիլներ, որոնք էլ իրենց հերթին միանում են միմյանց և առաջանում է ամպ:

Այս ամենը տեղի է ունենում շնորհիվ մեծ բարձրություններում ջերմաստիճանի անկման: Ամպերը լողում են երկնքում, քանի որ նրանց խտությունը ցածր է սովորական մթնոլորտային օդի խտությունից, բայց, այնուամենայնիվ, նրանք բավականին ծանր են: Օրինակ՝ սովորական միջին կույտային ամպը (սպիտակ բամբականման ամպ) կշռում է մոտավորապես 500-800 տոննա:

Գիտնականները հաշվարկել են, որ կույտային ամպերի միջին խտությունը 0,5 գրամ/մետր խորանարդ է, սակայն ամպի խտությունը կապված է նրա տեսակի հետ: Փետրավոր ամպերը առավել ցածր խտություն ունեն, իսկ ահա կույտայինանձրևային ամպերի խտությունը բարձր է: 

Ամպի քաշի ամենահեշտ հաշվարկը կարելի է կատարել կույտային ամպերի հետ, քանի որ սովորաբար նրանք ունեն համեմատաբար հասարակ ձև և չափեր:

Ավելի բարդ է հաշվարկել առավել մեծ խտություն ունեցող կույտային-անձրևային ամպերի կշիռը: Հաշվարկները ցույց են տալիս, որ նման ամպերը երբեմն անգամ կարող են ունենալ մինչև 1 միլիոն տոննա քաշ: Իհարկե, այս բոլոր հաշվարկները մոտավոր են: 

Սովորաբար ամպերին նայելիս մեզ թվում է, թե նրանք այնքան էլ մեծ չեն, բայց մենք ամպը տեսնում ենք միայն հորիզոնական տեսակետից, իրականում, օրինակ՝ կույտային-փետրավոր ամպի բարձրությունը անգամ կարող է լինել մինչև 20 կիլոմետր: Հաշվարկված է, որ մեկ խորանարդ կիլոմետր ծավալ ունեցող այդպիսի ամպը կկշռի մինչև հազար տոննա, բայց իրականում դա ավելի քիչ է, քան կշռում է նույն ծավալը զբաղեցնող մթնոլորտային օդը. դրա կշիռը կլինի մեկ միլիարդ տոննա: 

Բացի այն, որ ամպերի կշռի միավոր է վերցվում տոննան, կա նաև այլ հաշվարկի միավոր: ԱՄՆ-ի Կոլորադո նահանգի հետազոտությունների ազգային կենտրոնում հաշվարկներ են կատարել և պարզել, որ մեկ փետրավոր ամպի կշիռը մոտավորապես 100 փիղ է (կամ՝ միջինը 800 տոննա), իսկ կույտային-անձրևային ամպինը՝ 200 000 փիղ: Այս ամենը, իհարկե, ոչինչ է մրրիկի հետ համեմատած, որի կշիռը կարող է լինել մինչև 40 միլիոն փիղ:

Այդ թիվը 26 անգամ գերազանցում է ամբողջ երկրագնդում եղած փղերի գումարային կշռին: Իրոք, մեր գլխավերևում լողում են իսկական գիգանտներ, և լավ է, որ չեն ընկնում և վնասում մարդկանց:

Կարծիք կա, որ ամպը կշռում է այնքան, ինչքան կշռում է մարդկային երջանկությունը: Այսինքն, եթե ինչ-որ մեկը կարողացել է կշռել մարդկային երջանկությունը, ապա նա կարող է կշռել նաև ամպը: Ի վերջո, մարդկային երջանկությունը չափվում է միայն սրտի վիճակով: Նման բան կարելի է ասել նաև ամպերի մասին: Ուղղակի անհնար է կշռել բոլոր ամպերը:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

ՌԴ-ն թշնամական պետությո՞ւն է համարում Հայաստանը Ադրբեջանցիների մուտքը դեպի Հայաստան՝ պետք է կանգնեցնենք․ Սամվել Կարապետյանի բացառիկ հարցազարույցը «ՀայաՔվեն»` «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի քայլերթին` Շենգավիթ վարչական շրջանումԴպրոցական ավտոբուսի վարորդը աշխատանքի գնալու ճանապարհին 1 միլիարդ 855 միլիոն դրամ է շահելԱՄՆ-ում ստեղծվել է արևային էներգիայի կլանման նոր նյութ Երեխա ունեցող ընտանիքների շրջանակներում, աղքատությունը պետք է կրճատվի. Լիլիա ՇուշանյանՎթար է․ ջուր չի լինելու ՈւՂԻՂ. «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության քարոզարշավը՝ ՀՀ նախագահի նստավայրի մոտԱՄՆ-ը լիովին մերժել է hակամարտnւթյան կարգավորման վերաբերյալ Իրանի 14 կետից բաղկացած պլանը. Tehran Times Օքենքը ընտրեք, որովհետև օրենքին ծառայողը ըստ արժանվույն է գնահատվելու. Արշակ Կարապետյան Նոյեմբերյանցիները շատ ջերմ են ընդունել Գագիկ Ծառուկյանին․ ֆոտոշարքՀայտնի է մանկապղծության համար դատապարտված տղամարդու ինքնաuպանության պատճառը Երևանում կենտրոնում այսօր և վաղը կգործեն երթևեկության ժամանակավոր սահմանափակումներԲացառիկ զրույց Սամվել Կարապետյանի հետ. «Կամուրջներ» Նազենի Հովհաննիսյանի հետ Սահմանապահ մարզում բնակիչը պետք է վստահ լինի, որ կարող է ապահովել իր ընտանիքի արժանապատիվ կյանքը. Գագիկ ԾառուկյանՊուտինի այցը Չինաստան նախատեսվում է մայիսի 20-ին. ԶԼՄ Մեր կուսակցության կազմում ընդգրկված են հիմնականում նախկին զինվորականներ. Նաիրա ԳևորգյանԶՊՄԿ-ն արձագանքել է իր շուրջ տարածվող հրապարակումներին․ «Զերծ մնացեք քաղաքական նպատակներով ընկերության անունը շահարկելուց»«Ուժեղ Հայաստանի» աճող ազդեցությունը և իշխանության արձագանքը Քարոզարշավի առաջին շաբաթվա հաղթողներն ու պարտվողները․ ով է առաջատարՄահացել է Արայիկ ԲաղդասարյանըՌԴ Ռյազան քաղաքի վրա ուկրաինական ԱԹՍ-ների hարձակման հետևանքով երեք մարդ է զnhվել Դոլարն էժանացել է, ռուբլին՝ թանկացել․ փոխարժեքն՝ այսօր Վեց տարի անգործություն. Բաքվի բանտերում մնացած հայերի ճակատագիրը Օր օրի մոտեցնում ենք հաղթանակը. Ավետիք ՉալաբյանՀորոսկոպի 3 նշան, ում համար գարունը վատ ավարտ կունենաՄանուկների համար աղոթք Լա Լիգա․ Մբապեի վերադարձն ու Բելինգհեմի գոլը. «Ռեալը» հաղթեց «Օվյեդոյին» Սիմոնի ելույթը «Եվրատեսիլ 2026»-ի 2-րդ կիսաեզրափակչում Օդի ջերմաստիճանը կնվազի․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Խոշոր ավտովթար է տեղի ունեցել․ վիրավորներ կան Նոր Գեղիի բնակիչը դանակի մի քանի հարված է հասցրել 15-ամյա պատանուն, իսկ 18-ամյա էջմիածինցին մեկնարկային ատրճանակով երկու անգամ կրակել է օդ Երիտասարդներին վառ ապագայի խոստումներով չի կարելի խաբել. Էդմոն Մարուքյան Գյումրիում արձանագրվել են սուր աղիքային վարակի դեպքեր․ 15 երեխա հոսպիտալացվել է Պարզվել է Երևանում տուն մխրճված բեռնատարի և մնացած մեքենաների վարորդների ինքնությունը IDBank-ը՝ Wizz Air-ի «Let’s Get Lost» արշավի բացման միջոցառման աջակիցՄահացել է ՀՀ ժողովրդական արտիստ Նիկոլայ Ծատուրյանը Ճակատագրական փուլում ենք. Փաշինյանի օրոք ամենատարբեր աղետները թափվեցին մեր գլխին Փաշինյանը կարող է նաև «մարդ ուտել»․ Մակրոնը չի կարող երաշխիք լինել Շենգավիթ համայնքը ընդունեց մեզ, մեր մասնագիտական զրույցը, անկեղծությունը․ Հրայր Կամենդատյան«Մեր քաղաքը վերափոխվելու է․ պետք է ժամանակակից գործարաններ լինեն, որպեսզի մեր աշխատավոր ժողովուրդն աշխատի ու մենք ունենանք Ուժեղ Հայաստան». Նարեկ ԿարապետյանԵԽԽՎ վերջին զեկույցը Հայաստանի վերաբերյալ պարզապես թղթի կտոր չէ. այն ինձ համար խորը հիասթափություն է․ Ռոբերտ ԱմստերդամՃիշտը գնահատող Ուժեղ Շենգավիթ․ Նարեկ Կարապետյան Իմ գլխավոր նպատակն եմ համարում քաղաքականության մեջ մարդկային հարաբերությունների և ներքին համերաշխության վերականգնումը․ Ռոման Մուրադյան «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի հանրահավաքը Գարեգին Նժդեհի հրապարակումՇենգավիթը պետք է վերածնունդ ապրի, այստեղ պետք է 24 ժամ աշխատանքը եռա․ Նարեկ Կարապետյան Իշխանությունները խաբում են, ահաբեկում են, շանտաժի են ենթարկում սեփական ժողովրդին․ Էդմոն ՄարուքյանՀիմա՝ Շենգավիթ «Ուժեղ Հայաստան» դաշինքի քարոզարշավն այսօր Շենգավիթ վարչական շրջանում էր․ «ՀայաՔվեն» առաջին շարքերում էՇենգավիթցիները հյուրասիրությամբ ընդունեցին Ուժեղ Հայաստան դաշինքին, ի դեմ Նարեկ Կարապետյանի