Երևան, 24.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ելույթ ունեցավ տրանսգենդեր Լիլիթ Մարտիրոսյանն ու սկսվեց...

ԲԼՈԳ

«Ազատ քաղաքացի» քաղաքացիական նախաձեռնությունների աջակցման կենտրոնի նախագահ Հովսեփ Խուրշուդյանը ֆեյսբուքի իր էջում գրել է.

«Ազգային Ժողովում կազմակերպած լսումների ընթացքում ելույթ է ունեցել տրանսգենդեր Լիլիթ Մարտիրսյանը:

Ու սկսվեեեց սոց ցանցերում:

Մի-քանի հարյուր ֆեյսբուքահայեր իրենց պարտքն են համարել կապել լաչագները ու մեյդան ընկնել՝ Է՛լ քաչալ շուն, է՛լ գող փիսո, է՛լ հայուգեն, էլ «վառել դրան»:

Մարդ չգիտի արդեն այս ամենի վրա խնդա, թե լուրջ վերաբերի: Մի կողմից, իհարկե, լավ է, որ անադեկվատ այլատյացների թիվը այդքան էլ կրիտիկական չէ մեզանում: Բայց մյուս կողմից, Լիլիթ Մարտիրոսյանի ելույթի բովանդակությունից ելնելով՝ հարցը առավել քան լուրջ է: Փաստագրվել է տրասգենդեր անձանց հանդեպ հանցագործությունների 283 դեպք, որոնց միայն չնչին մասն է, համաձայն զեկույցի, ոստիկանության կամ իրավապահ այլ մարմինների կողմից վարույթ ընդունվել: Այսինքն, երբ որոշ մեր համաքաղաքացիներ ասում են, թե «ոչ ոք իրենց իրավուքները կոչ չի անում խախտել, ընդամենը իրենց տներում ինչ ուզում են թող անեն, միայն թե հրապարակավ չցուցադրեն իրենց ինքնությունը ու չքարոզեն»՝ դա պարզ երեսպաշտություն է: Նրանց ոչ միայն կոչ են անում սպանել եւ վառել, այլ հենց նաեւ սպանում եւ վառում են, ծեծում եւ խեղում են: Մեր սեքսաքաղց, չտես եւ դրանից էլ՝ այլոց սեռական կյանքով խիստ հետաքրքրասեր հասարակության մեջ ինչպե՞ս է հնարավոր գաղտնի պահել սեռական ինքնությունը: Երեւի տեղյակ չեք, թե ինչպես ընդամենը մեկ ֆեյսբուքյան գրառման հետեւանքով, որում ընդամենը իր աջակցությունն է հայտնել ԼԳԲՏ համայնքի իրավունքների պաշտպանությանը՝ մի պատանի, հայոց բանակի ապագա զինվոր, դարձել է դպրոցի, որում սովորում է, ուսուցիչների, իսկ սրանց ուղղորդմամբ՝ նաեւ աշակերտենրի ծաղրի եւ ճնշումների օբյեկտ: Որտեղի՞ց տեղյակ լինեք, եթե այս թեմայով ցանկացած տեղեկությունից փախչում եք, ասես կրակից, համարելով, որ դա քարոզչություն է, եւ, հավանաբար, վախենալով որ այն ձեր վրա կարող է ազդել եւ որ ձեր բանականությունը կարող է հաղթել ձեր միջնադարյան վախերին/ֆոբիաներին, ինչպես որ ընդամենը մի-քանի տարի տեւած բաց, անկեղծ, փաստերի վրա հիմնված խոսակցությունից հաղթեց միլիոնավոր իսպանացիների, ֆրանսիացիների, գերմանացիների, շվեդների, իսրայելցիների մոտ: Ինչու եմ ասում միջնադարյան, քանի որ հոմոսեքսուալիզմի համար քրեական հետապնդման վերացման արշավը ազատ աշխարհում սկսվեց դեռ 1791թ.-ին՝ Ֆրանսիական հեղափոխությունից հետո:

Կամ ի՞նչ է նշանակում, թե սա ԼԳԲՏ քարոզ է: Այսինքն, եթե բարձրաձայնվում է մարդկանց կյանքին եւ անվտանգությանը սպառնացող վտանգի մասին՝ ուրեմն քարո՞զ է: Այսինքն դուք իրավունք ունեք մարդկանց՝ ՀՀ քաղաքացիներին վառելու, սպանելու կոչեր անել, իսկ իրենք պարտավոր են լռել ու հաշտվե՞լ նման իրավիճակի հետ:

Կամ թե բա «մեր երեխաները հանկարծ կլսեն այս քարոզը եւ կգայթակվեն իրենք էլ ԼԳԲՏ կդառնան ու մեր ընտանիքը կքայքայվի»: Ամբողջ նորմատիվային մշակույթը ուղղված է հետերոսեքսուալ հարաբերությունների քարոզին, դրանց գովերգմանն ու իդեալականացմանը, այդ հարաբերությունները քաջալերվում են անխտիր բոլորի կողմից՝ ընտանիքից, դպրոցից, եկեղեցուց մինչեւ մեդիաներ եւ պետական մարմիններ: Նույնասեռական սիրո մասին պատմական որեւէ դրվագի մասին ասես լռելյայն մի պայմանավորվածությամբ գերադասում են ընդհանրապես չհիշատակել: Եւ դա միայն Հայաստանին չի վերաբերում: Անգամ որտեղ որ ստիպված են դրական լույսի ներքո անդրադառնալ նույնասեռական հակումներ ունեցող որեւէ պատմական պերսոնաժի, օրինակ՝ հերոսների, գրաքննում-նենգափոխում են նրանց հարաբերությունները եւ Աքիլլեսի ու Պատրոկլեսի միջեւ սերը հանկարծ հայտնի ֆիլմում դառնում է բացառապես «եղբայրական»: Անգամ Պապ թագավորի նույնասեռական հակումների նկարագրությունը վերագրում են Փավստոս Բուզանդի՝ թագավորի մասին հերյուրանքներ տարածելու ցանկությանը: Եւ այսքանից հետո եթե կարծում եք, որ ընդամենը մի նույնասեռականի տեսնելով/նրա մասին իմանալով, նրան լսելով ձեր երեխան կարող է ուզենալ այդպիսին դառնալ... Սրանից էլ ավելի մեծ քարո՞զ: Ուրեմն, ձեր կարծիքով, այդ որքա՜ն ավելի հզոր է նույնասեռական զգացմունքը, կամ նմանը լինելու ցանկությունը սովորական մեկի մոտ, որ այդքան հետերոսեքսուալ քարոզչությունից հետո մի աննշան դրվագ ի վիճակի է նրան դարձնել Լ, Գ, Բ կամ Տ: Անհոգ եղեք. եթե ձեր որեւէ նախնին ձեր իսկ միջոցով ձեր երեխային չի փոխանցել համապատասխան գենը, ապա ձեր երեխան, անգամ սպառնալիքի ներքո երբեք չի դառնա ԼԳԲՏ: Ինչպես որ իր ինքնությունը հարգող որեւէ ԼԳԲՏ երբեք, անգամ սպառնալիքի ներքո չի դառնա հետերոսեքսուալ:

Ի դեպ, անգամ խիստ պահպանողական, շարիաթի կանոններով ապրող Իրանում տրանսգենդերներին ոչ միայն չեն հետապնդում, այլ պետականորեն աջակցում են նրանց անհրաժեշտ վիրահատական միջամտությամբ փոխել իրենց սեռը: Իսկ մեզանում կղերա-գավառական քարոզչությունը այնպիսի ծավալների է հասել, որ մեկին, ում անգամ ազգի պարծանք են հռչակում՝ Հայաստանի համար ունեցած իր անուրանալի ձեռքբերումների համար, պատրաստ են հետապնդել, վիրավորել, փորձել բարոյապես ոչնչացնել, իսկ եթե չի ստացվում՝ վտարել երկրից, եթե հանկարծ պարզվում է, որ իրենցից տարբերվող սեռական ինքնություն ունի: Եվրոպայի ծանրամարտի քառակի չեմպիոն, Աշխարհի առաջնության երրորդ տեղի մրցանակակիր, տրանսգենդեր Մել (Մելինե) Դալուզյանը ձեզ օրինակ:

ԼԳԲՏ-ների հանդեպ մեր որոշ համաքաղաքացիների վերաբերմունքը հուշում է ինձ, որ նրանք էլ մեկ այլ փոքրամասնության են պատկանում՝ հոգեպես ՍՄ-ներ են: Սադո-մազոխիստներ: Որովհետեւ սադիստական հաճույք են ստանում իրենցից տարբերվողներին հետապնդելուց (գոնե այնտեղ որտեղ կարողանում են) եւ մազոխիստական հրճվանքով քանդում սեփական երկրի ներազգային եւ ներհասարակական միասնությունն ու ներդաշնակությունը»:

ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (24 սեպտեմբերի). Լարված իրավիճակ հայ-ադրբեջանական սահմանագծի հյուսիսարևել յան հատվածում. «Փաստ»Պայթյnւնի հետևանքով պայմանագրային զինծառայnղ է մաhացել Եվրոպայի վերափոխման շտրիխներն ու դրանց «հեռավոր» արձագանքները. «Փաստ»Լավրովի և Ռուբիոյի հանդիպումից հետո ԱՄՆ-ը «լուսավորել» է այն, ինչ իրեն ձեռնտու էր. Զախարովա Կառավարությունը 600 մլն դրամ կտրամադրի «Հրազդան» մարզադաշտի վերանորոգման համար Իրանը խստորեն քննադատել է Կանադայի վարչապետի հայտարարությունները Ucom-ը և FAST-ը միավորում են արհեստական բանականությունն ու կանաչ նորարարությունըԱռևտրի ոլորտի ուշագրավ դինամիկան. ինչի՞ մասին են վկայում թվային անհամամասնությունները. «Փաստ»Արտակարգ դեպք՝ Լոռիում. 2,5-ամյա երեխա է տեղափոխվել հիվանդանոց Իրանի և ԱՄՆ-ի իշխանությունները պետք է կարգավորեն առկա hակամարտությունը և վերականգնեն խաղաղությունը Պարսից ծոցում. Չինաստանի ԱԳՆ Բանակից տարկետման կարգը փոխվում է․ ինչ է պետք իմանալ Հակակոռուպցիոն կոմիտեի ծառայողները 87 մլն դրամ պարգևատրում կստանան Ի՞նչ կլինի, եթե գազը թանկանա Հայաստանի համար. «Փաստ»Մենք Հայաստանն ավելի ենք մոտեցնում ԵՄ-ին՝ միաժամանակ աշխատելով խաղաղ և բարգավաճ Հարավային Կովկասի ուղղությամբ. ֆոն դեր Լայեն ՌԴ ԶՈՒ-ն hարվածել է Օդեսային. տnւժել են 2 հոգի Կյանքից հեռացել է վաստակաշատ ուսուցչուհի Սուսան Հովսեփյանը Իշխանությունը կամ դիկտատորը անցողիկ են. նրանք պատմության փոշին են․ Հրայր ԿամենդատյանՆեթանյահուն ԱՄՆ այցի ժամանակ կարող է հանդիպել Ռուբիոյի հետ. Reuters «Արամիս ժպիտը մնաց Շուշիում». Արամ Թորոսյանն անմահացել է նոյեմբերի 7-ին Շուշիում. «Փաստ»Խայտառակության մե՞ջ ենք հայտնվելու, թե՞ որպես հնագույն ազգ կգտնենք ճիշտ ճանապարհ․ Մհեր ԱվետիսյանՆիկոլը «դահիճ» է, 21 թ-ի բոլշևիկ, մտածում է, որ վերացնելու է բոլոր ընդդիմադիրներին, չի’ ստացվելու․ Ավետիք Չալաբյան Եթե շարունակենք հանձնել, Ալիևը երբեք կանգ չի առնի․ Սամվել Կարապետյան Արագածոտնում բախվել են «Jeep»-ը և «Opel Zafira»-ն. 3 վիրավnրից մեկը ազատամարտիկ, «Հայ ազգային կոնգրես»-ի անդամ Վարդան Մալխասյանն է ՄԱԿ-ի գլխավոր ասամբլեայի 81-րդ նստաշրջանի գլխավոր թեման Մերձավոր Արևելքում և Ուկրաինայում ստեղծված իրավիճակներն են․ Ա․ ԶաքարյանՈ՞ր դեպքերում պարտադիր ժամկետային զինվորական ծառայության անցնելու պարտականությունը կհամարվի իրացված. «Փաստ»Չինաստանը առգրավել է F-35 կործանիչի պահեստամասեր, որոնք հայտնվել էին Հոնկոնգում. Bloomberg Երկիրը դիսկոտեկ չէ․ Սամվել Կարապետյան Սևանա լճի ջրի միջին ջերմաստիճանն առափնյա հատվածում՝ սեպտեմբերի 24-ի 08։00-ի դրությամբ Վահան Քերոբյանի դուստրը՝ Նարեն, կներկայացնի Հայաստանը «Մանկական Եվրատեսիլում». «Փաստ»Լույս չի լինելու Փաշինյանը և Փեզեշքիանն անդրադարձել են երկկողմ առևտրատնտեսական հարաբերություններին և դրանց ընդլայնմանը միտված քայլերին 14 հազար տոմսից վաճառվել է 6 հազարը․ դատարկ տրիբունաների պատասխանատուն ո՞վ է «Վիճակը շատ փխրուն է, փոփոխական, խնդիրներն անընդհատ կուտակվում են և մի օր կարող են ուղղակի «պայթել»». «Փաստ»Դոլարը նորից էժանանո՞ւմ է․ շուկայում նոր շարժ է սկսվել«Հաղթանակ» կամրջի տակ 40-ամյա տղամարդու դի է հայտնաբերվել Ռոստովի մարզում նավթաբազայի վարչական շենքերն են վնասվել ԱԹՍ-ի բեկորների ընկնելու հետևանքով Ի՞նչ է սպասվում ՔՊ-ի հետ դաշինք կազմած համայնքապետերին. «Փաստ»Ոչ իրավաչափությունը՝ որպես «ուղիղ ճանապարհ». «Փաստ»Խաղաղության «աղավնիներն» ու անվերջանալի պահանջները. ինչո՞ւ է Բաքուն արհամարհում Երևանի «սիրո դրսևորումները». «Փաստ»Հայաստանի դեղագործական շուկան. մեծ փողեր, նեղ շրջան և պետական վերահսկողության ձախողումները. «Փաստ»Օրակարգի էվոլյուցիան. ո՞վ և ինչպե՞ս է Հայաստանում ձևավորում հակառուսական նարատիվները. «Փաստ»Էրդողանը Փաշինյանին հրավիրել է COP31 առաջնորդների գագաթնաժողովին, որը տեղի կունենա ԹուրքիայումՋերմաստիճանը կնվազի՞. ի՞նչ եղանակ է սպասվում՝ սեպտեմբերի 24-ից 28-ըՍիրիայի նախագահը ՄԱԿ-ի ամբիոնից հայտարարել է, որ Գոլանի բարձունքները կմնան որպես Սիրիայի տարածք«Վեոլիա Ջուր»-ը հայտարարություն է տարածելՆրանք հնարավորություն չունեն պայքարելու մեր տարածքների համար․ Սամվել ԿարապետյանՓաշինյանի՝ Տիգրանաշենը հանձնելու երազանքը չի իրականանա. Սամվել ԿարապետյանՎթարային ջրանջատում Երևանում, Արմավիրի, Արարատի և Կոտայքի մարզերումՈղբերգական դեպք՝ Երևանում. «Հաղթանակ» կամրջի տակ հայտնաբերվել է տղամարդու մարմինՈրոշ ընդդիմադիրներ սև գործ արեցին, օգնեցին Փաշինյանին մնալ, նրանց հետ համախմբում չի լինելու