Երևան, 10.Մայիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ինչո՞ւ է նոր ընդդիմությունը կրկնօրինակում Փաշինյանին. «Փաստ»

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

«Փաստ» օրաթերթը (հեղինակ՝ Լևոն Մարգարյան) գրում է

Նախ ասենք, որ նոր ընդդիմություն ասելով՝ նկատի ունենք ոչ այնքան ընդդիմություն ներկայացող խորհրդարանական ու արտախորհրդարանական ուժերին, այլ ընդդիմադիր տրամադրություններն ու ընդդիմադիր դիսկուրսն ընդհանրապես: Պարզից էլ պարզ է, որ վաղ թե ուշ այդպիսի տրամադրություններ լինելու էին ու լինելու են, անկախ իշխանության արդյունավետությունից ու լեգիտիմությունից: Ընդ որում, այդպիսի տրամադրությունները լինելու են թե արհեստական՝ սնուցվող հին համակարգի տարաբնույթ մասնիկներից, թե բնական՝ հասարակության տարբեր շերտերում ծնվող դժգոհություններից: 

Որևէ արտառոց բան այս ամենում կարծես թե չկա: Սակայն անհանգստացնող է այն լեզվամտածողությունը, քննադատության և ընդդիմախոսության այն ձևը, ոճը, որով արտահայտվում է այդ դժգոհությունը և որի վրա խարսխվում է ընդդիմադիր հռետորաբանությունը: Փաստացի այս պահին ընդդիմադիր դիսկուրսը մասնավորապես, քաղաքական դիսկուրսն ընդհանրապես որևէ դրական փոփոխություն չի կրել ու շարունակում է հիմնված մնալ անցյալից եկող փոխճանաչման բացակայության վրա: Փաստացի ունենք մի վիճակ, երբ քաղաքական հաղորդակցությունը խզված է:

Իշխանությունները ջանք չեն խնայում կամ կարիքը չեն տեսնում հիմնավորել իրենց այս կամ այն որոշումը, այս կամ այն նշանակումը և միայն ուշացումով են սկսում պարզաբանել ծագող հարցերը: Իշխանության հասցեին հնչող քննադատություններն էլ պարուրված են դավադրության տեսություններով կամ սև–սպիտակի բաժանումներով: Վառ օրինակ է քաղաքային տոնածառի թեման, երբ բացման օրը կառավարության շենքի դիմաց ինքնահրկիզվել էր մի կին, և բնականաբար կնոջ ինքնահրկիզումը դարձավ կասկածելի արժեքով գնված ու այդպես էլ չպարզաբանված տոնածառի լույսերը վառելու հանդիսավոր արարողության հասցեին հնչող քննադատության առանցք: 

Նմանատիպ օրինակները բազմաթիվ են, ու առաջին հայացքից կարող է հարց ծագել՝ չէ՞ որ ներկայիս իշխանությունները, երբ ընդդիմության դերում էին, նույն սկզբունքով էին առաջնորդվում՝ քարը քարին չթողնելով, առիթ անառիթ քննադատելով իշխանություններին: Պատասխանը, ցավոք, այս դեպքում դրական է: Բայց դրական չէ այն միտումը, որ կարծես թե հիմա էլ շարունակվելու է նույն տրամաբանությունը: Ավելին՝ մաքսիմում բացասական է, որ այս փակ ցիկլը կարող է շարունակվել, ու դեստրուկտիվ քննադատությամբ իշխանության եկածներին փոխարինելու գան էլ ավելի դեստրուկտիվ քննադատողներ: Սա գուցե հաջողություն կլինի նման մտադրություն ունեցողների, բայց ոչ Հայաստանի համար: 

Իշխանությունն, իհարկե, իր կողմից անելու ահռելի բան ունի, հատկապես քաղաքական խզված հաղորդակցության առողջացման նշաններ տալու համար, որովհետև ի վերջո խզման հետևանքներն իր գլխին են ջարդվելու: Ընդդիմությունն էլ ի վերջո պետք է դուրս գա անպատասխանատվության ցիկլից՝ չկարծելով, որ եթե իշխանություն չես, ուրեմն չունես պատասխանատվություն հասարակության առաջ, և ի վերջո չխառնի սկզբունքայնությունը անպատասխանատու ու սուր քննադատության հետ: Այլապես Հայաստանը վտանգված է մնալ քաղաքականության մասին իռացիոնալ քննարկումների փակ ցիկլում, որն էլ իր հերթին դառնում է մեկ այլ փակ ցիկլի՝ իշխանության մեկուսացման ու ընդդիմության ռադիկալացման ուղիղ ճանապարհ:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

Հանտավիրուսային վարակի երկու նոր դեպք է գրանցվել Ինչ վիճակում է Իրանի գերագույն առաջնորդը․ մանրամասներ Պուտինը կարծում է, որ ուկրաինական հակամարտությունը մոտենում է ավարտին Ինտերը հաղթեց «Լացիոյին». Հենրիխ Մխիթարյանը՝ գոլի հեղինակ Խոցելիության նոր ճակատ. ինչպես է Հորմուզի նեղուցը կապված համաշխարհային թվային տնտեսության հետ Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Մեսսին նշել է այն լեգենդներին, որոնց հետ ժամանակին չի փոխանակվել խաղաշապիկներով Երևանը պետք է հնարավորինս շուտ հստակեցնի՝ ցանկանում է անդամակցել ԵՄ-ին, թե ԵԱՏՄ-ին, այդ դեպքում հնարավոր կլինի քաղաքակիրթ ապահարզանի գնալ․ Պուտին Մայիսի 10-ին թեմական եկեղեցիներում մատուցվող Սուրբ Պատարագների ժամանակացույցը Իսրայելն Ադրբեջանում կառուցում է տվյալների խոշոր կենտրոն Զբոսանավի վրա ավելի քան 100 մարդ նորովիրուսով է վարակվել ՆԱՏՕ-ի գծով ԱՄՆ դաշնակիցները Եվրոպայում կանխատեսում են ամերիկյան զորքերի հետագա կրճատում «Համահայկական ճակատ»-ի անդամ, զինված ուժերի պահեստազորի գնդապետ Արտյոմ Սիմոնյանը հանրային դիմել է Սուրեն ՊապիկյանինՆանուլը նոր տեսահոլովակ է ներկայացրել Գերմանիան վտանգավոր ճանապարհ է ընտրել. Պեսկով Հայ գրոսմայստերների արդյունքները՝ Իտալիայում ընթացող միջազգային մրցաշարում Ուժեղ ֆոտոշարք ՍիսիանիցՋուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու Հիմա էլ սահմանն անվտանգ չէ, խաղաղությունը սրտիկ անելով չի հաստատվում. ՄիքայելյանԱրամ Վարդևանյանի «Ուժեղ պարը» սիսիանցիների հետԱյ հատ-հատ բերել ու վերադարձնել ժողովրդին կտենաք ոնց ա լինում․ Արսեն ՎարդանյանԵրևանի ու մարզերի տասնյակ հասցեներում երկուշաբթի լույս չի լինի Կիևի ռեժիմը երբեք պայմանագրաունակ չի եղել․ Լավրով Երևան Կարմիր կամրջի տակ քաղաքացիներ են արգելափակվել Իրանի ազգային հավաքականը 10 պայման է նշել ֆուտբոլի Աշխարհի առաջնությանը մասնակցելու համար «Մանչեսթեր Յունայթեդը» հյուրընկալվելիս գոլազուրկ ոչ-ոքի խաղաց «Սանդերլենդի» հետ Հռոմի Պապն ընդունել է «Ինտեր»-ի ֆուտբոլիստներին, այդ թվում՝ Մխիթարյանին Ադրբեջանից Հայաստան կարտահանվի 16 վագոն դիզելային վառելիք Մեծ հաղթանակը և հայ ժողովրդի մեծ սխրանքը. Արման Վարդանյան 3 օտարերկրացիներ Արմավիրում փորձել են առանձնապես խոշոր չափերի թմրամիջոց իրացնել Թբիլիսիի դատարանը կալանավորել է հինգ ուժայինի, որոնք մեղադրվում են ցուցարարներին ծեծելու մեջ Շառից, փորձանքից, Նիկոլից հեռու մնացեք, ժողովուրդ ջան. մարդուն պրոբլեմի մասին խոսելու համար հեռացրին աշխատանքից. Էդմոն ՄարուքյանՇուշիի Ղազանչեցոց եկեղեցու անօրինական և կեղծ վերականգնումների՝ հայկական մշակույթից նրան օտարելու մասին են խոսում բազմաթիվ փաստեր Ադրբեջանում դպրոցականների ծեծկռտուքը վերաճել է ծնողների միջև արյունալի հաշվեհարդարի Սիսիանցիները նկարվում են Նարեկ Կարապետյանի հետԵվրոպան իսկապես ցանկանում է ՆԱՏՕ-ն կենդանի պահել. Ֆրիդրիխ Մերց 57-ամյա վարորդը «BYD»-ով վրաերթի է ենթարկել 6-ամյա աղջնակի․ բժիշկները պայքարում են երեխայի կյանքի համար Հորմուզի նեղուցի ճգնաժամի ֆոնին Չինաստանում նավթի ներմուծումը հասել է վերջին տարիների ամենացածր մակարդակին Նարեկ Կարապետյանը թիմակիցների հետ Սիսիանում է․ ուղիղՔարոզարշավ օր 1-ին. գյուղ Տափերական․ Նարեկ ԿարապետյանԻնչո՞ւ չպետք է դեղահաբերը խմել գազավորված ջրով «Պատերազմում պարտվելը չի նշանակում, որ մենք սխալ էինք։ Մենք ունեցել ենք հաղթանակներ, դա նշանակում է, որ չի կարելի հաղթանակած ժողովրդին դեմոտիվացնել». Էդմոն Մարուքյան«Ինտերի» մեկնարկային կազմը Երևանում «Toyota»-ն վրաերթի է ենթարկել հետիոտնին և բախվել խանութին․ վիրավորներից մեկն անչափահաս է «Մեր պապերը հաղթել են Մեծ հայրենականում, հայրերը՝ Արցախում, իսկ մեր սերունդը պետք է պահպանի Հայաստանի սուվերեն պետականությունը»․ Մհեր ԱվետիսյանՎթարվել է «Ղազանչի 2» ջրատարը Իշխանական քարոզչամեքենան ստում է․ երեկ հանրահավաքի վայրից որևիցե անձ բերման չի ենթարկվելԿատարի և Եգիպտոսի արտգործնախարարները քննարկել են տարածաշրջանում լարվածության թուլացման ջանքերը Ժողովուրդ, դու հեռատես ես, պտուղը ծառից հեռու չի ընկնում․ Արշակ ԿարապետյանԲա որ Արցախը մերը չէր, ա'յ տղա, գլուխդ տնկած ուր էիր գնում Արցախ, տրնգի պարում, տղուդ ուղարկում