Երևան, 13.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Պապից ավելի կաթոլիկ կամ Նիկոլից ավելի հեղափոխական. «Փաստ»

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

«Փաստ» օրաթերթը (հեղինակ՝ Լևոն Մարգարյան) գրում է

Ընտրական օրենսգրքի շուրջ խորհրդարանական քննարկումներն ու դրա արդյունքում գործող օրենսգրքով արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների գնալու հանգամանքը բավական հետաքրքրական վիճակ են ստեղծել Հայաստանի քաղաքական դաշտում: Հատկապես հետաքրքրական է այն քաղաքական ուժերի դիրքորոշումը, ովքեր նոր ԸՕ հետ լուրջ հույսեր էին կապում, ավելին՝ կապում էին խորհրդարանում լինել–չլինելու իրենց հույսերը: Այդ հույսերի համար հատկապես հիմք էր ծառայում անցողիկ տոկոսի ցենզի իջեցումն ու առնվազն 4 ուժի՝ խորհրդարանում հայտնվելու պայմանը: Սակայն առավել հուսադրող էր նմանատիպ ուժերի համար տոտալ համամասնական ընտրակարգի հեռանկարը: Հուսադրող այն առումով, որ նորաստեղծ կամ, ըստ էության, ռեսուրսների սակավություն ունեցող ուժերը ստիպված չէին լինի ռեյտինգային ընտրակարգի տրամաբանությունից բխող հագեցած ցուցակներ կազմել ու մարզային քարոզարշավ իրականացնել, փոխարենը կբավարարվեին բացառապես երևանակենտրոն քարոզչությամբ ու համամասնական փոքրաթիվ ցուցակներով:

Որևէ կերպ չարդարացնելով գործող Ընտրական օրենսգրքի առանցք հանդիսացող ռեյտինգային ընտրակարգը, որը համարում ենք նախորդ իշխանությունների կողմից սարքված ծուղակ, չենք կարող չփաստել, որ նոր ԸՕ չընդունումն ու գործող օրենսգրքով ընտրություններ անցկացնելու հանգամանքն առնվազն սառը ցնցուղի կարևոր էֆեկտ ունեն այն ուժերի համար, ովքեր իշխանության բարեհոգության ու Ընտրական օրենսգրքի ընձեռած բոնուսների հաշվին էին կառուցում իրենց քաղաքական հաշվարկները: Սառը ցնցուղ այն իմաստով, որ քաղաքականությունը ոչ թե լավի ու վատի, բարու և չարի, այլ ռեսուրսների պայքար է, և եթե չունես ռեսուրս, որպեսզի պատկառելի կերպով մասնակցես ու անցնես անցողիկ շեմը, գուցե կարիք կա մտածելու, թե ինչ նպատակ ու իմաստ ունի ընդհանրապես մասնակցելը:

Ռեյտինգային համակարգն, այս առումով, լինելով ծուղակ, հուսանք նաև կիրառվելով վերջին անգամ՝ եզակի դրական գործառույթ է ստանձնում՝ նմանատիպ ուժերին հուշելով քաղաքական կյանքի մասնակցության իմաստը: Այո, այդ համակարգը բարդություններ է ստեղծում բոլորի համար, այդ թվում ՀՀԿ–ի, չնայած շատերը հակառակն են պնդում: Դժվարություններ այն առումով, որ այդ համակարգը ստեղծված էր տեղերում ֆինանսական լծակների ազդեցությամբ ձայներ հավաքելու համար, իսկ ներկայիս քաղաքական իրավիճակը բացառում է այդ լծակների էական դերակատարումը: Բայց այսքանով հանդերձ, այն ուժերը, որոնք մտել են ընտրապայքարի մեջ ու առերեսվել են եղած իրավիճակին, առնվազն պատրաստակամություն են հայտնել չտրտնջալու, որովհետև հասկանում են, որ քաղաքականությունը ի վերջո հենց ռեսուրսների պայքար է անկախ ընտրակարգից: 

Այս իմաստով բավական ռեալ են այն պնդումները, որ նոր խորհրդարանում հայտնվելու ամենաշատ շանսերն ունեն հենց ՔՊ–ն, ԲՀԿ–ն ու ՀՀԿ–ն: Կանխատեսումներ անելն, իհարկե, անշնորհակալ գործ է: Բայց իրավիճակի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ հենց այս ուժերն են, որ նախ ունեն ռեսուրսներ, երկրորդ՝ չեն տրտնջում ու պատրաստվում են ընտրապայքարի: Մյուս ուժերը մինչև ԸՕ շուրջ քննարկումները հույսեր էին փայփայում, որ Փաշինյանը իրենց կօծի ընդդիմության տիտղոսով ու կօգնի հայտնվել ԱԺ–ում, իսկ այդ հույսերի չարդարացումից հետո էլ զբաղված են կա՛մ այս կամ այն անցողիկության պոտենցիալ ունեցող ցուցակներում տեղ փնտրելով, կա՛մ էլ տողատակով իշխանությանը իրենց մասին չմտածելու համար մեղադրելով:

Անհասկանալի է, թե ինչու պետք է իշխանությունը մտածի մյուս ուժերի անցնել-չանցնելու մասին, հատկապես, երբ թե՛ իշխանությունը, թե՛ այդ մյուս ուժերը, որոնք իրենց հռչակել են Պապից կաթոլիկ ու հեղափոխությունը հեղափոխականներից ավելի ուժգին են պաշտպանում, արձանագրել են, որ ունենալու ենք բոլորովին այլ որակի ընտրություններ, առանց կեղծիքների, առանց նախապես կանխորոշված արդյունքների, առանց իշխանության կողմից տրվող մանդատային դոտացիաների: Եվ վերջապես անհասկանալի է, թե ինչպես են ռեսուրսներ չունեցող ուժերը հավակնում անցնել խորհրդարան՝ հույսը դնելով բացառապես իրենց բարոյական ու գեղագիտական որակների վրա, փոխարենը զբաղվեն ռեսուրսների մոբիլիզացիայով: Շատ բաներ են անհասկանալի, բայց արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններն ու դրանց արդյունքները, հուսանք, վերջ կտան անհասկանալիության մթնոլորտին ու սառը ցնցուղի գործառույթ կստանձնեն քաղաքականությունը մանր առևտրի հետ շփոթողների համար:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

 

ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (13 ՀՈՒՆՎԱՐԻ).Օվկիանոսային զբոսանավի և ուղևորատար գնացքի վթարներ, ավերիչ երկրաշարժ. «Փաստ»Հայաստանը բողոքի նոտա է հղել Ռուսաստանին Ադրբեջանը հակված չէ խաղաղության․ Աննա ԿոստանյանՄայրը լաց է լինում, եղբայրը՝ վերակենդանացման բաժանմունքում. ուսանողի դաժան սպանության մանրամասներըԾուռ ճանապարհով. 2025 թվականի Հայաստանի 5 կարևոր իրադարձությունները. «Փաստ»Թրամփի կատաղությունը ծանր կազդի ՀՀ տնտեսության վրա ԱՄՆ-ում ներկայացվել է Գրենլանդիան 51-րդ նահանգ դարձնելու մասին օրինագիծ Իշխանությունը հիբրիդային պատերազմ է վարում ազգային արժեքների դեմ․ Արեգ Սավգուլյան Ի՞նչ հետևանքներ կունենան Հայաստանում խորհրդարանական ընտրությունները. «Փաստ»Ինչ է պետք անել Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին Նիկոլ Փաշինյանի բռնատիրական, ապօրինի ոտնձգություններից պաշտպանելու համար․ Ավետիք ՉալաբյանԶՊՄԿ վճարած բնապահպանական հարկից շահում են Քաջարանի բնակիչները Պետությունը կիրառում է «Սպառողական զամբյուղի» և «Կարիքի գնահատման» համակցված մոդելը․ Հրայր ԿամենդատյանՃոպանուղու խցիկում մահացած տղամարդ է հայտնաբերվելՎաշինգտոնյան հուշագիրը՝ տարածաշրջանային վերահսկման նոր մեխանիզմ «Փորձում ենք ուժեղ լինել, բայց Էդվարդի դատարկ տեղը որևէ մեկը չի լրացնի». Էդվարդ Մարանջյանն անմահացել է հոկտեմբերի 10-ին Ջրականում. «Փաստ»Համայնքային ոստիկանները 45-ամյա վանաձորցու մոտ թմրամիջոց են հայտնաբերել Ընտրովի արդարադատության համակարգը՝ որպես պետական կառավարման մեթոդ Այսօր տեղի կունենա Արարատ Միրզոյանի հանդիպումը Մարկո Ռուբիոյի հետ. ԱՄՆ պետդեպարտամենտ Մшհվան ելքով վրաերթ՝ Երևանում. «BMW»-ն Արշակունյաց պողոտայում վրաերթի է ենթարկել փողոցն արգելված հատվածով անցնող հետիոտնինՆիկոլ Փաշինյանն ուղղակի ստել է․ Նաիրի Սարգսյան Նախընտրական տարվա ներքաղաքական «խոհանոցը». մարտեր առանց կանոնների. «Փաստ»Սա բացահայտ ցինիզմ է․ Մհեր ԱվետիսյանԹոշակ բարձրացնելու համար փող չկա․ Աշոտ ՄարկոսյանԻրան-ԱՄՆ հարաբերություններում դիվանագիտական լուծումներն աստիճանաբար ավելի իրատեսական են դառնում․ իրանագետ «Վեհափառը շատ ճիշտ գիծ է դրսևորում գործող դավաճանական իշխանությունների նկատմամբ, ամենաճիշտ քայլն արհամարհելն է». «Փաստ»Միացյալ Նահանգները կոչ է արել իր քաղաքացիներին անհապաղ լքել Իրանը Ներկայացվել է Solaris-ը՝ աշխարհի առաջին արևային էներգիայով աշխատող մոտոցիկլըԵրբ աշխարհիկ իշխանությունն անցնում է հոգևոր սահմանը. «Փաստ» Արևի լույսի ազդեցության տակ միկրոպլաստիկները քիմիական նյութերի ամպեր են արտանետում ջրի մեջ. ԶԳՈՒՇԱՑՈՒՄԴոլարն էժանացել է, ռուբլին՝ թանկացել․ փոխարժեքն՝ այսօրԱմեն ամիս ավելանում են կոմունալ ծախսերը․ ուժեղ տնտեսությամբ թեթևացնելու ենք մեր բոլորիս ծախսային բեռը․ Անդրանիկ ԳևորգյանԵրբեք մի օգտագործեք յոդ, անգամ վերքեր մշակելու համարՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ․ Լարսի մասինՇիրակի մարզում երեխաների խնամքի կենտրոնները կմիավորվեն. նախագիծ. «Փաստ»Մանուկների համար աղոթքՄիայն քպականների կյանքում պետք է «բան փոխվի», թոշակառուն ո՞վ է նրանց համար. «Փաստ»Ինչո՞ւ է ՍԴ-ն խուսափում հարցին պատասխանել՝ անտեսելով օրենսդրական պահանջը. «Փաստ»Իսկ բազմահազար մեր հայրենակիցներն էլ այլ բան են կարծում. «Փաստ»Նախկինում Սամվել Կարապետյանն էր պահում շատ գործիչների հայանպաստ դիրքորոշման շրջանակներում. «Փաստ»Առողջության ապահովագրությունը գործողության մեջ. «Էրեբունի» ԲԿ-ում արդեն իսկ մատուցվում են դժվարամատչելի ծառայություններ Անի Խաչիկյանի գրավիչ կերպարն ու նոր ֆոտոշարքը (լուսանկարներ) Շոյգուն և Լարիջանին քննարկել են Իրանի շուրջ ստեղծված իրավիճակը Եվրամիությունում հանդես են եկել 100 հազար զինվորից բաղկացած միասնական բանակ ստեղծելու օգտին Աշխարհի ամենահին գետը գոյություն ունի արդեն 400 միլիոն տարի. որտե՞ղ է այն հոսում Ռուսաստանը կտրուկ ավելացրել է գազի մատակարարումները Չինաստան և Անդրկովկաս ԵԱՏՄ-ում արտասահմանյան շուկաներից ապրանքների ներմուծման նոր շեմ կներդրվի Ռոնալդուի 959-րդ գոլը, «Ալ Նասրի» երրորդ անընդմեջ պարտությունը (տեսանյութ) Իրանը սպառնացել է ԱՄՆ-ին պատերազմով Microsoft-ը փորձարկում է Copilot արհեստական բանականությունը հենց Windows 11-ի File Explorer-ում Հանրապետությունում հունվարի 14-16-ին օդի ջերմաստիճանը աստիճանաբար կնվազի 10-13 աստիճանով