Երևան, 07.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Բերանի տհաճ հոտի առաջացման պատճառներն ու դրանից ազատվելու միջոցներ

ԼԱՅՖ

Հալիտոզը տհաճ խնդիր է, որի հետ բախվում են շատ մարդիկ: Նման խնդրով տառապող մարդիկ աշխատում են ազատվել այդ խնդիրից մաստակի  կամ թարմացնող ցողացրի օգնությամբ: Սակայն նման մոտեցումը միայն քողարկում է տհաճ հոտը: Ցանկացած մարդու մոտ հալիտոզն ունենում է առաջացման պատճառ, որը անհրաժեշտ է հայտնաբերել: Ընդ որում պատճառները կարող են տարբեր լինել: Իսկ այդ պատճառներից ամենատարածվածը հանդիսանում է խմելու ռեժիմի խախտումը: Որքան քիչ  է մարդը հեղուկ օգտագործում, այնքան ավելի քիչ է բերանում արտազատվում լորձ և այդքան ավելի ակտիվ են զարգանում բակտերիաները, որոնք էլ և հանդիսանում են  տհաճ հոտի առաջացման  պատճառ: Սակայն երբեմն այդ խնդիրը կարող է առաջանալ բերանի խոռոչի պարզ հիգիենիկ կանոնների խախտման դեպքում, օրինակ, ատամների արանքում խցանված սնունդը ևս կարող է հանգեցել բակտերիաների աճի: Ծխելը, ժամանակակից դիետանորով չափազանց շատ տարվելը(օրինակ սպիտակուցային), սննդակարգի կալորիականության խիստ սահմանափակումը, ինչպես նաև սոխի ու սխտորի նկատմաբ  հակվածությունը չեն նպաստում  թարմ շանչառության առաջացմանը: Սակայն հաճախակի բերանի հոտը կարող է վկայել ստամոքսի, լյարդի, աղիների, թոքերի ու ԼՕՌ-օրգանների  հիվանդությունների  մասին։ Այդ պատճառով,  հալիտոզի դեպքում խորհուրդ  է տրվում դիմել բժշկի ու անցնել հետազոտություն: Բերանի տհաճ հոտը կարող է  առաջանալ նաև կարիեսի, պերիօդոնտիտի ու ատամնաքարերի  հետևանքով: Իսկ ատամնային պրոթեզների առկայության դեպքում հարկավոր է  շատ ուշադիր լինել բերանի խոռոչի հիգիենայի նկատմաբ և հարկավոր է  երբեմն օգտվել ատամնային պրոթեզների մասնագիտական մաքրումից: Հակառակ դեպքում հնարավոր է  առաջանան տհաճ հետևանքներ: Մասնագետները նշում են, որ այսօր լայնորեն վաճառվում են հատուկ ատամի մածուկներ ու ողողելու համար անհրաժեշտ միջոցներ, որոնք կօգնեն պայքարել հալիտոզի դեմ: Նման միջոցները պարունակում են նյութեր, որոնք ճնշում են բերանի խոռոչում պաթոգեն միկրոֆլորայի աճն ու կանխում են տհաճ հոտի առաջացումը, որոնք, ըստ էության, հանդիսանում են այդ բակտերիաների կենսագործունեության արդյունք:   Ընդհանուր առմաբ մասնագետները խորհուրդ են տալիս խմել  շատ ջուր(օրական 2-2.5 լիտր ջուր) և օգտվել ատամի թելից: Այն օգնում է ազատվել սննդի մնացորդներից ու թույլ չի տալիս բակտերիաներին շատ արագ զարգանալ:  Հարկավոր չէ մոռանալ նաև լեզվի մասին, որը անհրաժեշտ է կանոնավոր  մաքրել հատուկ սկրաբի օգնությամբ(խոզանակը հարմար չէ):   Խնձորը, նարինջն ու նեխուրը օգնում են պայքարել տհաճ հոտի դեմ: Ամեն օր, կես րոպե կամ մի փոքր ավելի  երկար ժամանկով խորհուրդ է  տրվում ողողել բերանը հատուկ հեղուկներով: Ողողումից հետո, կես ժամ չի կարելի սնունդ ընդունել: Մաստակի փոխարեն ցանկալի է ծամել բնական որևէ բան, օրինակ, կանաչեղեն կամ անգամ համեմունքներ: Դրանք նպաստում են լորձի արտազատմանն ու պայքարում են  հոտի պատճառի դեմ և ոչ թե քողարկում են այն: Խոտաբույսերով թուրմերը(երիցուկի թեյ, որը նաև օժտված  է հակաբորբոքային ազդեցությամբ)նպաստում է հոտի վերացմանը: Մի անտեսեք նախաճաշն ու առավոտյան կերեք շիլա, քանի որ այն, ըստ մասնագետների, հիանալի օգնում է լորձարտադրությանը:   Բացի այդ, մասնագետները խորհուրդ են տալիս օրվա ընթացքում պարբերաբար տրորել լնդերն ու ատամները։ Ավելի արագ արդյունքի համար կարելի է բերանը ողողել ջրով,  խմել 1 բաժակ թունդ թեյ կամ ծամել սուրճի հատիկներ:  

Ռուսական ուժերը գիշերային հարվածներ են հասցրել Ուկրաինայի էներգետիկ օբյեկտներին Լավ հանդիպում էր, մրցում էին երկու շատ ուժեղ թիմեր․ Սպերցյանը՝ «Զենիթի» հետ խաղի մասին Հումորիստ Նուրլան Սաբուրովին արգելվել է մուտք գործել Ռուսաստան 50 տարով․ ո՞րն է պատճառը «Արարատ 73» ֆիլմի պրեմիերան, կարմիր գորգը, հայտնի հյուրերն ու ԽՍՀՄ ֆուտբոլի պատմական գավաթը ԵԱՀԿ-ն աշխատում է Եվրոպայում պատերազմը կանխելու ուղղությամբ. Սինիրլիօղլու Լիլի Մորտոն երեխայի է սպասում (լուսանկարներ) Իտալիայում տեղի է ունենում ձմեռային Օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը (տեսանյութեր) «Ալ Նասրը» երկրորդ խաղում անընդմեջ հասավ հաղթանակի առանց Ռոնալդուի (տեսանյութ) «Հըզբոլլահի» հետախուզության ղեկավարը հրաժարական է տվել Արցախի թեմի առաջնորդը նամակով դիմել է ԱՄՆ փոխնախագահին Խոշոր ավտովթար՝ Երևանում. Հանրապետության հրապարակում «Honda»-ն բախվել է կայանված «Lexus»-ին, անցել կանաչ գազոնի վրայով, կոտրել հետիոտնի համար նախատեսված լուսակիրն ու ցուցանակը և գլխիվայր շրջվել. կա վիրավոր25-րդ ձմեռային օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը Անմահացած մեր տղաների մայրերի հետ հանդիպումից հետո դառնում ենք ավելի վճռական․ Ավանեսյան Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-6 աստիճանով․ եղանակն՝ առաջիկա օրրերին Զելենսկին ցանկանում է արդյոք խաղաղություն Ռուսաստանի հետ․ ԶԼՄ 2025-ին պետական բյուջեի օգտին բռնագանձվել է շուրջ 21 մլրդ դրամ Ռուսաստանում զգուշացրել են Ուկրաինային՝ բանակցություններից հրաժարվելու հետևանքների մասին Նորավան-Լծեն-Տաթև ավտոճանապարհը կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար դժվարանցանելի է՝ անվաշղթաների կիրառմամբ Ազատի զորամասի 15 զինծառայողի մահվան գործով իրեղեն ապացույցներ են տարել դատարան Արթիկում փրկարարները, քրեական ոստիկաններն ու պարեկները փրկել են 24-ամյա աղջկա կյանքը․ օպերատիվ են գործել նաև Արթիկի շտապօգնության բժիշկներըԻնչ անել, եթե ղեկավար պաշտոններ զբաղեցնող անձանցից «WhatsApp»-ով հաղորդագրություն եք ստացել Ուժեղ քամու պատճառով ուղևորատար ինքնաթիռը չի կարողանում վայրէջք կատարել Մալագայի օդանավակայանում (տեսանյութ) Մարտ ամսվա տոնական և ոչ աշխատանքային օրերը Բախվել են «Toyota Rav 4»-ը և «Opel Zafira»-ն․ կան վիրավորներ Ռուբեն Ռուբինյան, մենակ թուրքերենով չի․ Ալիկ ԱլեքսանյանՆԳՆ ոստիկանությունը հորդորում է զերծ մնալ երեխաների հուզական վիճակը խաթարող տեսանյութ հրապարակելուց Եվս մեկ օր տաքսիով տեղափոխեցի մեր հայրենակիցներին, լսեցի բազմաթիվ կարծիքներ ու առաջարկներ. Նարեկ ԿարապետյանԱդրբեջանը բողոք է ներկայացրել հայ գեղասահորդների «Արցախ» ստեղծագործության անվան վերաբերյալ Պակիստանում մզկիթի պայթյունի զոհերի թիվը հասել է 31-ի Ոստիկանների համագործակցված միջոցառումների արդյունքում գողությունը թարմ հետքերով բացահայտվեց Հայտնաբերել են 15-ամյա տղայի դի՝ աջ քունքային հատվածում կրակոցի հետքով Երևանը հերթական կոլապսի շեմին է․ Վահագն ՎարագյանՀայտնի է անգլերենի լրացուցիչ միասնական քննությանը հայտագրման գործընթացի օրն ու ժամը Հետախուզվողների հայտնաբերում՝ համայնքային և քրեական ոստիկանների ձեռնարկած միջոցառումների արդյունքում Արցախցիների բնակապահովման ծրագրից օգտվել է ընդամենը 4404 ընտանիք Վթարային ջրանջատում Վանաձոր քաղաքում Իրավիճակը ՀՀ ավտոճանապարհներին Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. նրա պաշտոնավարումը կասեցվել է Եղանակը Հայաստանում Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում ցուցադրված Վիլյամ Սարոյանի նկարներից մի քանիսը կմնան Հայաստանում Կառավարության ֆինանսատնտեսական աշխատանքները հսկում է ինքը' կառավարությունը․ Սրանով ամենինչն պարզ չէ՞․ Արշակ ԿարապետյանԴոլարի փոխարժեքը նվազել է. մի փոքր էժանացել է նաև եվրոն Իրանն արագ վերականգնել է հրթիռային ծրագրի՝ 2025թ․ հարվածներից վնասված մի շարք օբյեկտներ Շնորհավորում եմ Ձեր ծննդյան օրը, պարոն գեներալ. ԶՈւ պահեստազորի գնդապետ Արտյոմ ՍիմոնյանՔադաֆիի որդուն կհուղարկավորեն միայն իր ընտանիքի եւ երկու ցեղերի խորհուրդների ներկայությամբ Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. ինչ է հայտնի Նարեկ Կարապետյանը ուղիղ եթերում պատասխանում է հարցերինՎճարային տերմինալներ հափշտակած անձի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում. ՔԿ Ստամբուլ–Երևան–Ստամբուլ չվերթեր կլինեն․ հանդիպում «Turkish Airlines»-ի ներկայացուցիչների հետ Ցավոք սրտի մեր հասարակական միտքն ու քաղաքական «էլիտան» անտարբեր կամ գրեթե անտարբեր են Ռուսաստանից եկող քաղաքական և աշխարհաքաղաքական մեսիջների նկատմամբ. Մ. Ավետիսյան