Ամերիկյան մղձավանջը շարունակվում է

ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ 14 Հուլիս, 2017 20:02

Չնայած պուտինյան Ռուսաստանը հակադրվում է Արևմուտքին որպես բարոյական այլընտրանք, որ հիմնված է ուղղափառության և, այսպես կոչված, արդարության վրա, ակնհայտ է, որ անծայրածիր այդ երկիրն իրականում արյունաքամ է լինում քաղաքակրթության հետնախորշն ընկած: Սա, իհարկե, չի նշանակում, թե այն ամենն, ինչ անում կամ ասում են Մոսկվայում, սխալ է: Ինչպես նաև՝ չի նշանակում, որ Արևմուտքում անխտիր բոլո՛րն են ոտքերն ամպոտ հրեշտակներ: Բայց, խոշոր հաշվով, Ռուսաստանն, իհարկե, մեծապետականության, հոմոֆոբիայի, էթնիկ թնջուկների, զավեշտալի տագնապների, չեկիստականության ու տնտեսական հետամնացության, ինովացիոն լուրջ տեխնոլոգիաներ չյուրացրած և նավթի վրա նստած երկիր է, որն իր ողջ ռեսուրսներն ուղղել է սպառազինությունների ու միջուկային հզոր երկիր լինելու հաճույքի զարգացմանը:

Այս առումով հասկանալի է Արևմուտքի այն մտահոգությունը, թե Ռուսաստանի հիմնական նպատակը արևմտյան բոլոր արժեքների և կառույցների, ընդհանրապես դեմոկրատիայի, ընտրական ինստիտուտների վարկաբեկումն ու արժեզրկումն է: Բայց ինչպես հաճախ ենք նկատել՝ այստեղ էլ ռուսների նկատմամբ քննադատությո՛ւնն է յուրօրինակ հոմոֆոբիայի, եթե կուզեք՝ թանձր ռուսատյացության վերածվել: Իսկ այն, ինչ կատարվում է ԱՄՆ–ում, ոչ մի կերպ չես անվանի, քան՝ մղձավանջ և համարյա բոլոր պետական կառույցների փաստացի կաթվածահարություն: Այս մասին նույնպես գրելու բազմաթիվ առիթներ ենք ունեցել:

Հասկանալի է, որ Դոնալդ Թրամփի հաղթանակը դեռ շփոթության մեջ է պահում ողջ ամերիկյան իսթեբլիշմենթին: Բայց 7 ամիս շարունակ, առանց անհերքելի ապացույցների, խոսել այն մասին, որ երբեմնի արտահանման արժանի ամերիկյան ժողովրդավարությունն ու ժայռից ամուր դրա բոլոր կառույցներն այնքան խոցելի են եղել, որ ընդամենը մի Պուտին կարողացել է մեն մի Թրամփի միջոցով շատ աննկատ շարքից հանել դրանք, համաձայնեք, անարժան նյութ է ռացիոնալ ընկալման համար: Անշուշտ, մեզ կարող են հակադարձել, թե՝ հենց միայն այն փաստը, որ Սպիտակ տան բնակիչները փշերի վրա են նստած, ամերիկյան ինստիտուտների ուժի, ոչ թե դրանց թուլության վկայությունն են: Եվ այն, որ երեկ սենատորները պաշտոնական մեկնարկ տվին Դոնալդ Թրամփին իմփիչմենթի ենթարկելու գործընթացին, նույնպես ապացույցն է այն բանի, որ ԱՄՆ–ն երբեք որևէ մեկին թույլ չի տա իր քթից բռնած պտտել՝ ինչպես դեմոկրատներն են պնդում: Հասկանալի է և այն բացատրությունը, որ Ռուսաստանում, հատկապես դեմոկրատների ագրեսիվ հռետորաբանությունից հետո, պիտի որ շատ ցանկանային ի դեմս ԱՄՆ նախագահի՝ ռուսների նկատմամբ նախընտրական շրջանում շատ ավելի բարեհաճ տրամադրված Դոնալդ Թրամփին տեսնել:

Բայց այս վարչակազմի պաշտոնավարումը ոչ միայն չարդարացրեց ռուսների հույսերը, այլև ի չիք դարձրեց հնարավոր բոլոր սպասելիքները, և չենք կարող չհամաձայնել Դոնալդ Թրամփի՝ երեկ CBN–ին տված հարցազրույցի այն գլխավոր մտքին, թե՝ ռուսների համար գուցե Հիլարի Քլինթոնը նախընտրելի նախագահ լիներ: Այլ կերպ ասած՝ դեմոկրատների ագրեսիվ հռետորաբանությունն ու նուլանդյան պեչենիների հիմքով վարվող քաղաքականությունը գուցե շատ ավելի ուղիղ ճանապարհ հարթեին պուտինյան ագրեսիվ գործողությունների համար, քան Թրամփի ներկայի հաճոյախոսություններն (թեպետ՝ կոշտ հայտարարություններն էլ քիչ չեն եղել) ու միաժամանակ՝ շռնդալից ապտակները, որ Կրեմլը համարյա ամեն օր է ստանում: Ոչ ոք չի ասում, թե Թրամփին չպետք է քննադատել, օրինակ, Փարիզյան կլիմայական համաձայնագրից դուրս գալու, միգրացիոն քաղաքականության համար կամ այլ հարցերի շուրջ: Բայց Թրամփն անում է այն, ինչ խոստացել էր դեռ նախընտրական շրջանում, և դեռ ոչ ոք չի ապացուցել, որ նրան ամերիկացիները չեն ընտրել դրանք կյանքի կոչելու համար:

Այնպես որ Թրամփն, իհարկե, ճշմարիտ է, երբ առաջարկում է ռացիոնալ քննարկել, թե՝ իսկ ինչո՞վ պիտի ինքը Պուտինի սիրուն արժանանար: «Առաջին իսկ օրվանից ես կամենում եմ ուժեղացնել մեր բանակը, իսկ դա Պուտինին պետք չէ: Ուզում եմ զարգացնել արդյունաբերությունը, թերթաքարային նավթի, գազի արդյունահանումը, որպեսզի ոչ միայն ինքնաբավ լինենք, այլև էներգակիրներ արտահանենք՝ իջեցնելով դրանց գները, ինչը նույնպես Պուտինին դուր չէր գա, որովհետև կախում ունի դրանից… նա նախապատվությունը կտար Հիլարիի հողմաղացներին... և ընդհանրապես՝ ես շատ բան եմ անում, որոնք բացարձակապես հակառակ են նրան, ինչ Պուտինը կկամենար… բայց ոչ ոք երբեք այս մասին չի խոսում»,– իր հարցազրույցում հայտարարել է Թրամփը, որն այժմ Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի հրավերով գտնվում է Փարիզում՝ Բաստիլի գրավման տոնակատարություններին մասնակցելու նպատակով:

Ինչ վերաբերում է իմփիչմենթին՝ Սպիտակ տունը դեմոկրատների այս նախաձեռնությունը որակել է որպես «քաղաքական խաղ՝ վատ իմաստով», և սրանում էլ ճշմարտության հատիկ կա: Ամերիկյան իսթեբլիշմենթն այդկերպ ոչ թե, իբր, խախտված արդարությունը կվերականգնի, այլ ընդամենը կապացուցի, որ երբեք չի հանդուրժի որևէ ինսայդերի, որն իրենցից մեկը չէ: Եվ սա արդեն խնդիր է, որը ոչ մի կապ չունի դեմոկրատիայի, սովորական քաղաքացու ցանկության և նրա քվեի հետ…