Երևան, 07.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


10 մրգեր, որոնց մասին Դուք երբեք չեք լսել

ԼԱՅՖ

Ի՞նչ խնդիր ունենք մենք այսօր. կարծես թե ոչ մի. մրգերի հսկայածավալ բազմազանությունը մեզ է սպասում յուրաքանչյուր սուպերմարկետում, և մենք կարող ենք ուզածի չափ գնել դրանցից: Սակայն կան նաև այնպիսի մրգեր, որոնց մասին հաստատ չեք էլ լսել: Ձեզ ենք ներկայացնում դրանցից տասը:

 

 

1. Ակի

Ակին (խնձոր ակի) պատկանում է օճառենիների դասին, իսկ դրա պտուղը ոչ պաշտոնական կերպով անվանում են «բանջարեղենային ուղեղ»: Ուտում են այդ մրգի միայն թաղանթը, որը դեղնավուն է և հյութալի, իսկ տեսքով ուղեղ է հիշեցնում: Ակին «ծնունդով» Արևմտյան Աֆրիկայից է, սակայն հետո՝ 18-րդ դարի վերջում, այն «գաղթել է» Ճամայկա և դարձել տեղի ազգային միրգը: Բացի Ճամայկայից՝ ակին հայտնի է նաև Հայիթիում, Բարբադոսում և Կուբայում:

 

2. Ֆիզալիս

Ֆիզալիսը պատկանում է մոմազգիների դասին: Դրա պտուղն իր տեսքով, թթվաշ, փափուկ և թարմացնող համով լոլիկ է հիշեցնում: Տարբեր կերակուրների մեջ լոլիկը հենց ֆիզալիսով էլ փոխարինում են: Այս արտասովոր միրգը հայտնի է Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկաներում, աճում է նաև Հարավային Աֆրիկայում: Այլ կերպ այն անվանում են ինկերի հատապտուղ կամ ոսկե բալ:

 

3. Ջաբոտիկաբա

Այս միրգն աճում է ծառի հենց կեղևի վրա, դրա համար էլ տպավորություն է ստեղծվում, որ ծառը ծածկված է մանուշակագույն միջատներով: Ջաբոտիկաբան աճում է Բրազիլիայում, Արգենտինայում, Պարագվայում, Պերուում և Բոլիվիայում: Հայտնի է նաև բրազիլական խաղողի ծառ կամ գուապուրու անվանումներով: Պտուղը չափազանց հաստակաշի է, մանուշակագույն կեղևի ներսում սպիտակ կամ վարդագույն երանգ ունեցող, դոնդողանման 2-4 հատիկներ են: Այն խաղողի չափ հայտնի է աշխարհում, այդ իսկ պատճառով էլ ջաբոտիկաբան ոչ միայն հենց այդպես են ուտում, այլև ավելացնում են կարկանդակների, ջեմերի, գինիների և լիկյորների մեջ:

 

4. Կիվանո (եղջյուրավոր սեխ)

Կիվանոն հեշտ է տարբերելը իր եղջյուրանման փշերից, որտեղից էլ հենց գալիս է դրա երկրորդ անվանումը: Բացի դրանից՝ միրգը տարբեր վայրերում կոչում են նաև աֆրիկական եղջյուրավոր վարունգ կամ սեխ-դոնդող: Պտուղը դեղնանարնջագույն կեղև ունի և կանաչ, դոնդողանման միջուկ: Կիվանոյի համը թթվաշ է, իսկ տեսքը վարունգ է հիշեցնում: Երբ միրգը շատ է հասունանում, այն պայթում է և դուրս նետում միջի սերմերը: «Ծագումով» Կոնտրոնական Աֆրիկայից է, որտեղ ամռան ամիսներին այն համարվում է ջրի հազվագյուտ աղբյուրներից մեկը: Կիվանոն տարածվել է նաև Կալիֆոռնիայում, Միսսիսիպիում, Չիլիում, Ավստրալիայում և Նոր Զելանդիայում:

 

5. Լանգսատ

Լանգսատի պտուղը լինում է օվալաձև կամ կլոր, արտաքինից կարտոֆիլ է հիշեցնում և աճում է փշերով: Հանդիպում է Հարավարևելյան Ասիայում, Բութանում և Հնդկաստանում: Փոքրիկ, կիսաթափանցիկ միջուկը շատ քաղցր համ ունի, երբ միրգը բավականաչափ հասած է լինում: Դրանից հաճախ օշարակներ են պատրաստում:

 

6. Չերիմոյա

Այս միրգն այլ կերպ անվանում են «կրեմային խնձոր»: Այն աճում է Հարավային Ասիայում, Կենտրոնական և Հարավային Ամերիկաներում, Կալիֆոռնիայում, Հավայան կղզիներում, Հարավային Եվրոպայում, Արևելյան և Հյուսիսային Աֆրիկաներում: Չերիմոյայի սիրահարներն ասում են, որ այս մրգի համը կարծես բանանի, արքայախնձորի, դեղձի, պապայայի և ելակի համերի տարօրինակ խառնուրդ լինի: Պտուղը փափուկ է, այդ պատճառով էլ այն ուտում են սառեցված վիճակում գդալով, ինչպես պաղպաղակը:

 

7. Ագուահե

Արմավենու պտուղ է, որը պատված է կարմրավուն կեղևով: Վերջինս հարկավոր է մաքրել, որպեսզի հասնեք ուտելի, դեղնավուն միջուկին: Ագուահեն օգտագործվում է ջեմերի, հյութերի, պաղպաղակի և գինու արտադրության մեջ: Օգտագործվում է այրվածքների բուժման ժամանակ: Այն աճում է ամազոնյան արևադարձային անտառներում, սակայն հայտնի է նաև Կոլումբիայում, Տրինիդադեում, Վենեսուելայում, Գայանայում, Սուրինամում, Ֆրանսիական Գվինեայում, Բրազիլիայում, Էկվադորում, Պերուում և Բոլիվիայում:

 

8. Կուպուասու

Այս ծառը հանդիպում է ամազոնյան ավազաններում, իսկ դրա պտուղն անվանում են սուպեր միրգ՝ շնորհիվ դրա օգտակարության: Կուպուասուն ունի արքայախնձորաշոկոլադային համ: Այն ավելացնում են տարբեր տեսակի աղանդերների մեջ: Այս մրգից պատրաստված հյութը հիշեցնում է բանանով և տանձով հյութ: Հաստ, յուղոտ միջուկը օգտագործվում է նաև կոսմետիկ միջոցների պատրաստման մեջ:

 

9. Պեպինո

Պեպինոն կամ քաղցր վարունգը աճում է Հարավային Ամերիկայում: Դրա հոտը նման է սեխի և վարունգի հոտերի համադրությանը, իսկ համը՝ տանձի և սեխի: Միրգը նուրբ և բուրավետ է, այդ պատճառով դրանից հաճախ պատրաստում են մրգային աղանդերներ և աղցաններ:

 

10. Հալայի պտուղ

Հալան արտասովոր տեսք ունի. դրա արտաքին կեղևը թեփուկավոր է, իսկ ներսում 40-ից 200 որդանման «երևույթներ» կան: Դրանցից յուրաքանչյուրում երկուական սերմեր կան: Պտուղն ուտում են հում վիճակում կամ պահածոյացված և դրանցից հաճախ զարդեր են պատրաստում: Ծառի տերևներից զամբյուղներ և տանիքներ են պատրաստում:

 
 
Ռուսական ուժերը գիշերային հարվածներ են հասցրել Ուկրաինայի էներգետիկ օբյեկտներին Լավ հանդիպում էր, մրցում էին երկու շատ ուժեղ թիմեր․ Սպերցյանը՝ «Զենիթի» հետ խաղի մասին Հումորիստ Նուրլան Սաբուրովին արգելվել է մուտք գործել Ռուսաստան 50 տարով․ ո՞րն է պատճառը «Արարատ 73» ֆիլմի պրեմիերան, կարմիր գորգը, հայտնի հյուրերն ու ԽՍՀՄ ֆուտբոլի պատմական գավաթը ԵԱՀԿ-ն աշխատում է Եվրոպայում պատերազմը կանխելու ուղղությամբ. Սինիրլիօղլու Լիլի Մորտոն երեխայի է սպասում (լուսանկարներ) Իտալիայում տեղի է ունենում ձմեռային Օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը (տեսանյութեր) «Ալ Նասրը» երկրորդ խաղում անընդմեջ հասավ հաղթանակի առանց Ռոնալդուի (տեսանյութ) «Հըզբոլլահի» հետախուզության ղեկավարը հրաժարական է տվել Արցախի թեմի առաջնորդը նամակով դիմել է ԱՄՆ փոխնախագահին Խոշոր ավտովթար՝ Երևանում. Հանրապետության հրապարակում «Honda»-ն բախվել է կայանված «Lexus»-ին, անցել կանաչ գազոնի վրայով, կոտրել հետիոտնի համար նախատեսված լուսակիրն ու ցուցանակը և գլխիվայր շրջվել. կա վիրավոր25-րդ ձմեռային օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը Անմահացած մեր տղաների մայրերի հետ հանդիպումից հետո դառնում ենք ավելի վճռական․ Ավանեսյան Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-6 աստիճանով․ եղանակն՝ առաջիկա օրրերին Զելենսկին ցանկանում է արդյոք խաղաղություն Ռուսաստանի հետ․ ԶԼՄ 2025-ին պետական բյուջեի օգտին բռնագանձվել է շուրջ 21 մլրդ դրամ Ռուսաստանում զգուշացրել են Ուկրաինային՝ բանակցություններից հրաժարվելու հետևանքների մասին Նորավան-Լծեն-Տաթև ավտոճանապարհը կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար դժվարանցանելի է՝ անվաշղթաների կիրառմամբ Ազատի զորամասի 15 զինծառայողի մահվան գործով իրեղեն ապացույցներ են տարել դատարան Արթիկում փրկարարները, քրեական ոստիկաններն ու պարեկները փրկել են 24-ամյա աղջկա կյանքը․ օպերատիվ են գործել նաև Արթիկի շտապօգնության բժիշկներըԻնչ անել, եթե ղեկավար պաշտոններ զբաղեցնող անձանցից «WhatsApp»-ով հաղորդագրություն եք ստացել Ուժեղ քամու պատճառով ուղևորատար ինքնաթիռը չի կարողանում վայրէջք կատարել Մալագայի օդանավակայանում (տեսանյութ) Մարտ ամսվա տոնական և ոչ աշխատանքային օրերը Բախվել են «Toyota Rav 4»-ը և «Opel Zafira»-ն․ կան վիրավորներ Ռուբեն Ռուբինյան, մենակ թուրքերենով չի․ Ալիկ ԱլեքսանյանՆԳՆ ոստիկանությունը հորդորում է զերծ մնալ երեխաների հուզական վիճակը խաթարող տեսանյութ հրապարակելուց Եվս մեկ օր տաքսիով տեղափոխեցի մեր հայրենակիցներին, լսեցի բազմաթիվ կարծիքներ ու առաջարկներ. Նարեկ ԿարապետյանԱդրբեջանը բողոք է ներկայացրել հայ գեղասահորդների «Արցախ» ստեղծագործության անվան վերաբերյալ Պակիստանում մզկիթի պայթյունի զոհերի թիվը հասել է 31-ի Ոստիկանների համագործակցված միջոցառումների արդյունքում գողությունը թարմ հետքերով բացահայտվեց Հայտնաբերել են 15-ամյա տղայի դի՝ աջ քունքային հատվածում կրակոցի հետքով Երևանը հերթական կոլապսի շեմին է․ Վահագն ՎարագյանՀայտնի է անգլերենի լրացուցիչ միասնական քննությանը հայտագրման գործընթացի օրն ու ժամը Հետախուզվողների հայտնաբերում՝ համայնքային և քրեական ոստիկանների ձեռնարկած միջոցառումների արդյունքում Արցախցիների բնակապահովման ծրագրից օգտվել է ընդամենը 4404 ընտանիք Վթարային ջրանջատում Վանաձոր քաղաքում Իրավիճակը ՀՀ ավտոճանապարհներին Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. նրա պաշտոնավարումը կասեցվել է Եղանակը Հայաստանում Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում ցուցադրված Վիլյամ Սարոյանի նկարներից մի քանիսը կմնան Հայաստանում Կառավարության ֆինանսատնտեսական աշխատանքները հսկում է ինքը' կառավարությունը․ Սրանով ամենինչն պարզ չէ՞․ Արշակ ԿարապետյանԴոլարի փոխարժեքը նվազել է. մի փոքր էժանացել է նաև եվրոն Իրանն արագ վերականգնել է հրթիռային ծրագրի՝ 2025թ․ հարվածներից վնասված մի շարք օբյեկտներ Շնորհավորում եմ Ձեր ծննդյան օրը, պարոն գեներալ. ԶՈւ պահեստազորի գնդապետ Արտյոմ ՍիմոնյանՔադաֆիի որդուն կհուղարկավորեն միայն իր ընտանիքի եւ երկու ցեղերի խորհուրդների ներկայությամբ Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. ինչ է հայտնի Նարեկ Կարապետյանը ուղիղ եթերում պատասխանում է հարցերինՎճարային տերմինալներ հափշտակած անձի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում. ՔԿ Ստամբուլ–Երևան–Ստամբուլ չվերթեր կլինեն․ հանդիպում «Turkish Airlines»-ի ներկայացուցիչների հետ Ցավոք սրտի մեր հասարակական միտքն ու քաղաքական «էլիտան» անտարբեր կամ գրեթե անտարբեր են Ռուսաստանից եկող քաղաքական և աշխարհաքաղաքական մեսիջների նկատմամբ. Մ. Ավետիսյան