Երևան, 22.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


10 էկզոտիկ մրգեր, որոնք կյանքում գոնե մեկ անգամ փորձել է պետք

ԼԱՅՖ

Ժամանակակից մարդը մթերք ընտրելու մեծ հնարավորություն ունի. յուրաքանչյուր առևտրի կենտրոն մտնելիս հանդիպում եք մրգերի հսկայական բազմազանության: Սակայն իրականում աշխարհում կան այնպիսի մրգեր, որոնք ո՛չ երբևէ տեսել եք, ո՛չ էլ դրանց մասին լսել եք:

1. Ակի

Ակին (խնձոր ակի) պատկանում է օճառենիների դասին, իսկ դրա պտուղը ոչ պաշտոնական կերպով անվանում են «բանջարեղենային ուղեղ»: Ուտում են այդ մրգի միայն թաղանթը, որը դեղնավուն է և հյութալի, իսկ տեսքով ուղեղ է հիշեցնում: Ակին «ծնունդով» Արևմտյան Աֆրիկայից է, սակայն հետո՝ 18-րդ դարի վերջում, այն «գաղթել է» Ճամայկա և դարձել տեղի ազգային միրգը: Բացի Ճամայկայից՝ ակին հայտնի է նաև Հայիթիում, Բարբադոսում և Կուբայում:

2. Ֆիզալիս

Ֆիզալիսը պատկանում է մոմազգիների դասին: Դրա պտուղն իր տեսքով, թթվաշ, փափուկ և թարմացնող համով լոլիկ է հիշեցնում: Տարբեր կերակուրների մեջ լոլիկը հենց ֆիզալիսով էլ փոխարինում են: Այս արտասովոր միրգը հայտնի է Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկաներում, աճում է նաև Հարավային Աֆրիկայում: Այլ կերպ այն անվանում են ինկերի հատապտուղ կամ ոսկե բալ:

3. Ջաբոտիկաբա

Այս միրգն աճում է ծառի հենց կեղևի վրա, դրա համար էլ տպավորություն է ստեղծվում, որ ծառը ծածկված է մանուշակագույն միջատներով: Ջաբոտիկաբան աճում է Բրազիլիայում, Արգենտինայում, Պարագվայում, Պերուում և Բոլիվիայում: Հայտնի է նաև բրազիլական խաղողի ծառ կամ գուապուրու անվանումներով: Պտուղը չափազանց հաստակաշի է, մանուշակագույն կեղևի ներսում սպիտակ կամ վարդագույն երանգ ունեցող, դոնդողանման 2-4 հատիկներ են: Այն խաղողի չափ հայտնի է աշխարհում, այդ իսկ պատճառով էլ ջաբոտիկաբան ոչ միայն հենց այդպես են ուտում, այլև ավելացնում են կարկանդակների, ջեմերի, գինիների և լիկյորների մեջ:

4. Կիվանո կամ եղջյուրավոր սեխ

Կիվանոն հեշտ է տարբերելը իր եղջյուրանման փշերից, որտեղից էլ հենց գալիս է դրա երկրորդ անվանումը: Բացի դրանից՝ միրգը տարբեր վայրերում կոչում են նաև աֆրիկական եղջյուրավոր վարունգ կամ սեխ-դոնդող: Պտուղը դեղնանարնջագույն կեղև ունի և կանաչ, դոնդողանման միջուկ: Կիվանոյի համը թթվաշ է, իսկ տեսքը վարունգ է հիշեցնում: Երբ միրգը շատ է հասունանում, այն պայթում է և դուրս նետում միջի սերմերը: «Ծագումով» Կոնտրոնական Աֆրիկայից է, որտեղ ամռան ամիսներին այն համարվում է ջրի հազվագյուտ աղբյուրներից մեկը: Կիվանոն տարածվել է նաև Կալիֆոռնիայում, Միսսիսիպիում, Չիլիում, Ավստրալիայում և Նոր Զելանդիայում:

5. Լանգսատ

Լանգսատի պտուղը լինում է օվալաձև կամ կլոր, արտաքինից կարտոֆիլ է հիշեցնում և աճում է փշերով: Հանդիպում է Հարավարևելյան Ասիայում, Բութանում և Հնդկաստանում: Փոքրիկ, կիսաթափանցիկ միջուկը շատ քաղցր համ ունի, երբ միրգը բավականաչափ հասած է լինում: Դրանից հաճախ օշարակներ են պատրաստում:

6. Չերիմոյա

Այս միրգն այլ կերպ անվանում են «կրեմային խնձոր»: Այն աճում է Հարավային Ասիայում, Կենտրոնական և Հարավային Ամերիկաներում, Կալիֆոռնիայում, Հավայան կղզիներում, Հարավային Եվրոպայում, Արևելյան և Հյուսիսային Աֆրիկաներում: Չերիմոյայի սիրահարներն ասում են, որ այս մրգի համը կարծես բանանի, արքայախնձորի, դեղձի, պապայայի և ելակի համերի տարօրինակ խառնուրդ լինի: Պտուղը փափուկ է, այդ պատճառով էլ այն ուտում են սառեցված վիճակում գդալով, ինչպես պաղպաղակը:

7. Ագուահե

Արմավենու պտուղ է, որը պատված է կարմրավուն կեղևով: Վերջինս հարկավոր է մաքրել, որպեսզի հասնեք ուտելի, դեղնավուն միջուկին: Ագուահեն օգտագործվում է ջեմերի, հյութերի, պաղպաղակի և գինու արտադրության մեջ: Օգտագործվում է այրվածքների բուժման ժամանակ: Այն աճում է ամազոնյան արևադարձային անտառներում, սակայն հայտնի է նաև Կոլումբիայում, Տրինիդադեում, Վենեսուելայում, Գայանայում, Սուրինամում, Ֆրանսիական Գվինեայում, Բրազիլիայում, Էկվադորում, Պերուում և Բոլիվիայում:

8. Կուպուասու

Այս ծառը հանդիպում է ամազոնյան ավազաններում, իսկ դրա պտուղն անվանում են սուպեր միրգ՝ շնորհիվ դրա օգտակարության: Կուպուասուն ունի արքայախնձորաշոկոլադային համ: Այն ավելացնում են տարբեր տեսակի աղանդերների մեջ: Այս մրգից պատրաստված հյութը հիշեցնում է բանանով և տանձով հյութ: Հաստ, յուղոտ միջուկը օգտագործվում է նաև կոսմետիկ միջոցների պատրաստման մեջ:

9. Պեպինո

Պեպինոն կամ քաղցր վարունգը աճում է Հարավային Ամերիկայում: Դրա հոտը նման է սեխի և վարունգի հոտերի համադրությանը, իսկ համը՝ տանձի և սեխի: Միրգը նուրբ և բուրավետ է, այդ պատճառով դրանից հաճախ պատրաստում են մրգային աղանդերներ և աղցաններ:

10. Հալա ծառի պտուղ

Հալան արտասովոր տեսք ունի. դրա արտաքին կեղևը թեփուկավոր է, իսկ ներսում 40-ից 200 որդանման «երևույթներ» կան: Դրանցից յուրաքանչյուրում երկուական սերմեր կան: Պտուղն ուտում են հում վիճակում կամ պահածոյացված և դրանցից հաճախ զարդեր են պատրաստում: Ծառի տերևներից զամբյուղներ և տանիքներ են պատրաստում:

Իսրայելական բանակը տարեսկզբից ի վեր երեք նոր ռազմակայան է ստեղծել Լիբանանում. ՄԱԿ 3 մարդ մաhացել է, 4–ը` տnւժել Բաշկորտոստանի Ստեռլիտամակ քաղաքի «Սոլնեչնի» առևտրային համալիրում տեղի ունեցած հրդեհի հետևանքով Ճշմարտությունը պատասխան կլինի Արևմուտքի տեղեկատվական ագրեuիային. Լավրով Երկու տարեկան երեխան քնած ժամանակ կուլ է տվել իր խաչը և հայտնվել հիվանդանոցում Վերջին հանդիպումը․ մարզաշապիկ՝ ողջ կյանքի համար. Մեսսին հանդես է եկել հայտարարությամբ ՏԻՄ ընտրությունների արդար և թափանցիկ անցկացումը դրված է հարցականի տակ. Արեգ Սավգուլյան Միջազգային քրեական դատարանը հրաժարվել է մեկնաբանել ԱՄՆ վարչակազմի՝ իր դեմ լայնածավալ պատժամիջոցներ սահմանելու մտադրությունների մասին հաղորդագրությունները Փաշինյանի զիջումների քաղաքականությունը խաղաղության փոխարեն կարող է Հայաստանը հասցնել շրջափակման. Մարիաննա ՂահրամանյանՆյու Յորքում քննարկվել են COP17-ի առաջնահերթությունները Չինաստանի կառավարությունը պատրաստ է ԱՄՆ-ի հետ ռшզմավարական կայունության հարաբերությունները լցնել նոր բովանդակությամբ. ՉԺՀ ԱԳՆ Ucom-ի աջակցությամբ AI տեսախցիկ է տեղադրվել բնության պահպանության համար Թբիլիսիի հեռուստաաշտարակը լուսավորվել է Հայաստանի Հանրապետության դրոշի գույներով Էրդողանն առաջարկել է վերացնել վետոյի իրավունքը ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդում Գազ չի լինի մինչև սեպտեմբերի 24-ը ժամը 18:00-ն Տաք օդային հոսանքներ են ներթափանցում․ առաջիկա եղանակը ՀայաստանումՎայոց ձորի մարզի Արենի բնակավայրում և դպրոցում գործարկվելու են էլեկտրաշչակներ Կրթության ոլորտում փոփոխություները պետք է սկսենք իրականացնել՝ փոխելով ղեկավար անձանց. Ատոմ ՄխիթարյանTeam-ը՝ «Գիտության շաբաթ 2026»-ի տեխնոլոգիական գործընկեր Իսրայելը hարվածել է Սիրիայի հարավային շրջաններին Գոլանի բարձունքներից Որպես ընդդիմություն մեր հավաքած ձայները Հայաստանի պատմության մեջ ռեկորդային է․ Ն․ Կարապետյան ՌԴ ԶՈւ-ն խnցել է Ուկրաինայի Կրեմենչուգի նավթավերամշակման գործարանը. ՌԴ ՊՆ Ֆասթ Բանկն Ապարան քաղաքում բացել է 40-րդ մասնաճյուղը ԲԱՑԱՌԻԿ ՏԵՍԱՆՅՈւԹ․ Ծովագյուղում 60-ամյա վարորդը «BYD»-ով վրшերթի է ենթարկել 35-ամյա հետիոտնի․ վերջինը տեղափոխվել է հիվանդանոց Հարավային Կորեան ԱՄՆ-ին կոչ է արել մեղմացնել Հյուսիսային Կորեայի դեմ պատժամիջոցները՝ միջուկային ծրագրի սառեցման դիմաց Մակրոնը շտապ խնդրանքով դիմել է Թրամփին Ուկրաինայի վերաբերյալ Անկախություն՝ առանց պատրանքների․ Արտակ ԶաքարյանԵրկու ճանապարհ կար փողոցային պայքար սկսելու․ Նարեկ Կարապետյան Վանաձորում բախվել են «ՎԱԶ 2107»-ը և «Jeep Cherokee»-ն․ վերջինը գլխիվայր հայտնվել է կանաչ խոտածածկույթի վրա Կոյուղու մեջ երկու մարդ է մահացելԱկբա բանկը և «Հայկական Ծրագրերը» բիզնեսի կառավարումը դարձնում են ավելի պարզ և արագՄակրոնը և Զելենսկին քննարկել են Ուկրաինայի հակաօդային պաշտպանությունը և էներգետիկ աջակցությունը Քաղաքական հայացքների պատճառով դասախոսին աշխատանքից հեռացնելով՝ վնասում են ուսանողներին. Մենուա ՍողոմոնյանՍարգիս Սարգսյանը Ուզբեկստանի Սամարղանդ քաղաքում անցկացված օլիմպիադայում դարձել է ոսկե մեդալակիր Ուկրաինական բանակը hարվածել է ՌԴ Սամարայի մարզում գտնվող Կույբիշևի նավթավերամշակման գործարանին Իշխանության չանցած ուժերը պետք է պատասխանատվություն ստանձնեն իրավիճակի համար․ Նարեկ Կարապետյան Այսօրվա պայքարի օրակարգը չի կարող լինել երեկվանը, «Հայաստանի վաղվա օրը» ձևավորվում է այսօր․ Վահե Հովհաննիսյան Անհայտ անձը կրակ է բացել Թուրքիայի դպրոցներից մեկի առջև. կան վիրավnրներ Տարադրամի փոխարժեքները սեպտեմբերի 22-ին Նրանք գիտեն, որ մենք խաղաղություն ենք բերելու առանց զիջումների, դրա համար էլ պայքարում են մեր դեմ. Նարեկ ԿարապետյանՓաշինյանը մեկնել է Նյու Յորք՝ մասնակցելու ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի հերթական նստաշրջանին Reuters. ԿՀՎ-ի ղեկավարը հանդիպել է Զելենսկիի հետ Այնթապում 63-ամյա վարորդը «Ruichi»-ով վրшերթի է ենթարկել 3 հետիոտնի, որոնցից երկուսը անչափահասներ են․ վերջինները տեղափոխվել են հիվանդանոց ԱՄՆ-ն և Իսրայելը պետք է հեռանան տարածաշրջանից և ազատեն Իրանն իրենց «զզվելի և հանցավոր ներկայությունից»․ ԻՀՊԿ Տիեզերական խաղից մինչև գիտափորձեր․ սեպտեմբերի 22–26-ը Հայաստանում Գիտության շաբաթ էGuardian. Բըրնհեմը կոչ կանի Թրամփին դադարեցնել Իրանի պատերազմը 10-ամյա տղայի մարդասպանը հայտնաբերվել էԷլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի բոլոր 10 վարչական շրջաններում և բոլոր 10 մարզերում Օդանավի մեջ գրեցի ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի ելույթս․ Փաշինյան Ցո՛ւյց տուր միջպետական ակտ, որով Տիգրանաշենն անցնում է Ադրբեջանին, կամ էլ դադարիր ասել` այն անկլավ է. Ավետիք Չալաբյան Ռուսաստանը զանգվածային հարվածներ է հասցրել Ուկրաինային