Երևան, 08.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ինչպե՞ս են տեխնոլոգիաները «կոտրում» մեր ուղեղը

ԼԱՅՖ

168.am-ը գրում է.

Սմարթֆոնային կախվածության մասին խոսակցություններն ամենուր են: Շատերը կարծում են, որ սմարթֆոնները և սոցցանցերի հավելվածները նախատեսված են այնպես, որ կախվածություն առաջացնեն: Այդ երևույթը կոչվում է «կոտրել» ուղեղը:

Խաղային սարքերի սկզբունքը

Ամեն անգամ, երբ մենք ստուգում ենք սմարթֆոնը, մենք կարծես իջեցնում ենք խաղային սարքավորման բռնակը՝ շահում ստանալու հույսով: Երբեմն մենք ստանում ենք այդ շահումը, և այն մեզ դրդում է անընդհատ փորձել մեր բախտը՝ նույն զգացումներն ունենալու համար: Նույն սկզբունքով են ստեղծված այսօր շատ սարքավորումներ:

Այս դեպքում պարգևատրումը հավանումներն են Facebook-ում և  Instagram-ում, էմոջիները՝ հաղորդագրություններում, նոր հետևորդները, և այլն:

«Մենք սովորաբար մտածում ենք, որ տեխնոլոգիաներն ինքնին անվնաս են, իսկ դրանց օգտագործումն ու դրա հետևանքով առաջացած խնդիրները կախված են մեզնից: Սակայն սա մոլորություն է,- նշում է Տրիստան Հարվիսը, ով Goolge-ի նախկին մենեջերներից է: -Դրանք ընդհանրապես անվտանգ չեն: Նրանց հեղինակները ցանկանում են, որ մենք հստակ եղանակով և հստակ ժամանակահատվածում օգտվենք դրանցից: Այս միջոցով նրանք գումար են վաստակում»:

Ընկերություններն անընդհատ զարգացնում և թարմացնում են իրենց արտադրանքը, որպեսզի անընդհատ գրավեն սպառողներին: Ցավոք, դա հիմնականում բացասաբար է ազդում սպառողների վրա. նրանք ավելի ու ավելի կախված են դառնում տեխնոլոգիաներից:

Տեխնոլոգիաների և դոֆամինի կապը

«Այսօր ծրագրավորողները, ովքեր խորապես ուսումնասիրում են ուղեղի կառուցվածքը, կարող են գրել այնպիսի ծրագիր, որը կստիպի ուղեղին անել այս կամ այն գործողությունը»,- պատմում է Dopamine Labs  ընկերության հիմնադիր Րեմզի Բրաունը:

Օրինակ, նման հավելվածներն  ընտրում են լավագույն պահն օգտատերին նվերներ անելու համար: Այս նվերներն իրենցից ոչ մի լուրջ արժեք չեն ներկայացնում, բայց օգտատիրոջը ստիպում են անընդհատ ցանկանալ այդ պահի կրկնությունը:

Ըստ Բրաունի՝ մենք կարծես լինենք փորձարարական առնետներ, ում ծրագավորողներն անընդհատ պահում են վանդակում՝ մանիպուլյացիաների շնորհիվ:

Սոցցանցերը և անհանգստության մակարդակը

Միևնույն ժամանակ հոգեբան Լարրի Ռոզենը և իր կոլեգանները Կալիֆոռնիայի համալսարանից փորձել են պարզել սոցցանցերի ազդեցությունը մեր անհանգստության մակարդակի վրա:

Երբ մենք մի կողմ ենք թողնում հեռախոսը, մեր ուղեղն ազդակ է հղում՝ արտադրելու հիդրոկորտիզոն հորմոնը: Սա այլ կերպ անվանում են սթրեսի հորմոն: Հենց սա էր օգնում նախամարդկանց չկորցնել զգոնությունն ու փրկվել գիշատիչներից: Հենց սրա պատճառով ենք մենք անընդհատ վերցնում հեռախոսը, անգամ, եթե չենք ստացել ծանուցում:

Մենք մտածում ենք.  «Երկար ժամանակ է՝ չեմ ստուգել նորությունների պատը  Facebook-ում: Իսկ գուցե ինչ-որ մեկը մեկնաբանե՞լ է իմ նկարը Instagram-ում»:  Սա ստիպում է, որպեսզի հիդրոկորտիզոն արտադրվի, որի արդյունքում մենք անհանգստանում ենք: Մենք վերցնում ենք հեռախոսը, որպեսզի իջեցնենք անհանգստության մակարդակը:

Սիրարփի Աղաբաբյան

Հանրապետությունում ձյուն է տեղում, բուք է. իրավիճակն` ավտոճանապարհներին «Մուրացան»-ը բուժօգնություն է տրամադրել 7 դեռահասի, որոնց մոտ ախտորոշվել էր սուր թունավորում ալկոհոլ պարունակող էներգետիկի կիրառման արդյունքում Ի՞նչ իրավիճակ է Վերին Լարսում Հնդկաստանում ատրակցիոն է փլուզվել. կա զոհ Մարդկանց սոցիալական վիճակը օրեցօր վատանում է, պետք է վերականգնել աջակցության ծրագրերը. Արցախի պետնախարար Ի՞նչ է խոստանում ու ինչպե՞ս է իրագործելու խոստումները «Մեր ձևով» շարժումը Ինչո՞ւ են Ատլանտյան օվկիանոսի ջրերը կապույտ թվում, իսկ Կարիբյան ծովինը՝ փիրուզագույն Ներկայացվել են Հայաստանի և Հնդկաստանի արտադրության սպառազինության նմուշները Տավուշում քննարկվել է զբոսաշրջության զարգացման նոր ռազմավարությունը Հայհիդրոմետի տնօրենը գրում է ԱՄՆ պետքարտուղարի տեղակալ Հելբերգը ևս կայցելի Հայաստան Վենսի հետ Հանրապետությունում ձյուն է տեղում, բուք է. իրավիճակն` ավտոճանապարհներին Հնդկաստանի ԶՈւ պաշտպանության շտաբի պետին են ներկայացվել ՀՀ-ի և Հնդկաստանի արտադրության սպառազինության նմուշները Ի՞նչ եղանակ սպասել փետրվարի 8-ից 12-ը Մեր գյուղերում, քաղաքներում, աշխատատեղեր չեն կարողանալու ստեղծել, եթե սպասեն, որ ինչ-որ ներդրող գա, ներդրում անի. Կարապետյան Ջեյ Դի Վենսի հետ Հայաստան և Ադրբեջան կայցելի նաև ԱՄՆ պետքարտուղարի տեղակալ Հելբերգը Նարեկ Կարապետյանը՝ Թուրքիայի, Ադրբեջանի հետ հարաբերությունները կարգավորելու մասին «Ունենք 1,2 միլիոն մարդ, որոնք աշխատաշուկային պատրաստ են, սակայն չունեն աշխատանք»․ Նարեկ ԿարապետյանԿիևը կարող է ձգձգել բանակցությունները՝ սպասելով ԱՄՆ ներքաղաքական փոփոխություններին Դեղերի գների նվազումը չի սահմանափակվի 20 տոկոսով․ որոշ դեղերի գներ կարող են նվազել մինչև 50 տոկոսով․ Նարեկ Կարապետյան Անսպասելիորեն կյանքից հեռացել է 11-րդ դասարանի աշակերտ Ազատ Հակոբյանը Այսօր տնտեսական ակտիվությունը մեծ մասամբ երկարաժամկետ արժեք չի թողնում Հայաստանում․ Նարեկ Կարեպետյան Վրաստանի իշխանությունները 2025թ․ երկրից արտաքսել են Հայաստանի 26 քաղաքացու Հայտնաբերվել է պայմանագրային զինծառայողի դին․ ընթանում է քննություն Հայաստանն ու Կամբոջան քննարկել է «Հարավային Կովկասում զարգացումները» Հայաստանում առաջին հերթին պետք է ստեղծել շինանյութի գործարաններ. «Մեր Ձևով» շարժման համակարգող Մեր վրիպումը չի ազդել մարդկանց կյանքի վրա, չի բերել մահեր. Նարեկ Կարապետյանը անդրադարձել է Սարգիս Կարապետյանի աղմկահարույց հայտարարությանըՀամայնքներում արտադրությունը զարգացնելու մեծ պոտենցիալ ենք տեսնում. Նարեկ Կարապետյան «Դա պետք է լինի մեր նպատակը՝ առաջիկա 5 տարվա ընթացքում». Նարեկ Կարապետյանը՝ 300 000 աշխատատեղ ստեղծելու մասին ՀՀ այսօրվա իշխանությունը հաճո է Թուրքիային, արցախցիների վերադարձի, գերիների հարց ունենք․ ԿարապետյանՉեղարկվել է Թեհրան-Երևան չվերթը Ուկրաինայում հայտարարել են, որ հարված է հասցվել Եվրոպայի խոշորագույն էլեկտրական ենթակայաններից մեկին «Մանչեսթեր Յունայթեդը» սեփական հարկի տակ հաղթեց «Տոտենհեմին» Հայաստանում ունենք 1,2 մլն մարդ, որոնք աշխատաշուկային պատրաստ են, սակայն չունեն աշխատանք․ Նարեկ Կարապետյան Ռուսաստանը փոխել է հռետորաբանությունը. Զելենսկի Ձմեռային Օլիմպիական խաղեր․ Հայաստանի առաջին մասնակցի արդյունքը Եթե Իրանը հարձակման ենթարկվի, մենք կհարվածենք տարածաշրջանում գտնվող ամերիկյան բազաներին. Արաղչի Արամ Ա Վեհափառը Անթիլիասի միաբանությունում արհեստական բանականության դասընթաց է անցկացրել WarGonzo-ի թղթակիցներին արգելվել է մուտք գործել Հայաստան ԱՄՆ-ն ցանկանում է, որ Ռուսաստանը և Ուկրաինան մինչև հունիս ավարտեն պատերազմը․ Զելենսկի Հայաստանի գավաթ․ 1/4 եզրափակիչի ժամանակացույցը Առողջության համընդհանուր ապահովագրության շրջանակում գրանցվել և սպասարկվել է շտապօգնության 23 հազար կանչՈստիկանական ռեյդ` Գյումրիում․ պարեկները ուժեղացված ծառայություն են իրականացնումՄահափորձից ողջ մնացած ռուս գեներալը գիտակցության է եկել Կիևն ու Մոսկվան կրկին միմյանց մեղադրել են հեռահար զանգվածային հարվածներ հասցնելու մեջ Խաղաղության գործընթաց, շոշափելի արդյունքներ ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի հետ հարաբերություններում. ԱԳՆ ամփոփում Սպիտակ տունը ծրագրում է անցկացնել «Խաղաղության խորհրդի» առաջին հանդիպումը Հայկ Սարգսյանը՝ մինչև 18 տարեկանների Եվրոպայի առաջնության արծաթե մեդալակիր Նուբարաշենի զորամասի 24-ամյա զինծառայողը ծայրահեղ ծանր վիճակում տեղափոխվել է զինվորական հոսպիտալ Արման Ծառուկյանի բացահայտել է, թե որն է եղել իր ամենաթանկ գնումը