Երևան, 08.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Ինչո՞ւ է ամուսնական մատանին համարվում համատեղ կյանքի խորհրդանիշ

ԼԱՅՖ

Shabat.am-ը գրում է.

Մատանիների մասին ամենահին հիշատակումները հանդիպում է դեռևս մ.թ. ա. 11-րդ դարի հին հնդկական էպոսներում:

Տվյալ ժամանակաշրջանում այն համարվել է զանազանող տարբերանշան կամ տիրունական նշան, ավելի ուշ՝ իշխանության խորհրդանիշ. թագավորական մատանին տղային փոխանցելը ժառանգորդի ընտրության նշան էր:
Ընտրյալին մատանի նվիրելու սովորույթը մեզ է հասել հին հռոմեացիներից, ովքեր սրտի տիրուհուն նվիրում էին մետաղյա մատանիներ. ոսկյա մատանիներն այդ ժամանակ ոչ թե զարդ էին համարվում, այլ խոսում էին այն մասին, որ սեփականատերն իրավունք ունի զբաղվելու առևտրով:

Իսկ ամուսնության նպատակով, մատանին առաջինն օգտագործել են եգիպտացիները: Եգիպտական հերոգլիֆներում շրջանը նշանակում է հավերժություն, այդ պատճառով էլ մատանին դարձել է համատեղ կյանքի խորհրդանիշ:

Հին ժամանակներին է վերաբերվում նաև մատանին անանուն մատին կրելը: Համարվել է, որ այդ մատը հատուկ նյարդով կամ արյունատար անոթով միացած է սրտին և նույնիսկ որոշ բուժիչ հատկություն ունի, որը մատանին կրելիս ավելի է ուժեղանում: Ավելի ուշ, նույնիսկ ի հայտ է գալիս մատանու լեզուն: 

Ճկույթին դրած մատանին խոսում է այն մասին, որ կրողը ամուրի է, ցուցամատին դրածը, որ այն կրողը կյանքի ուղեկից է փնտրում, իսկ միջնամատին դրված մատանին վկայում էր տիրոջ ձգտումը «պլատոնական» հարաբերությունների:

Ռուսաստանում ևս ամուսնական մատանիները վաղուց են գոյություն ունեցել: Մինչ քրիստոնեական ժամանակաշրջանում հարսնացուին մատանու հետ միասին տրվում էր նաև բանալի: Դա խորհրդանշում էր հարսնացուի «տան տիրուհու» նոր կարգավիճակը: Ամուսնական մատանիների այսպիսի երկար պատմությունները չէին կարող բազմաթիվ առասպելների և համոզմունքների չարժանանալ: Դրանց տրվել են նույնիսկ առեղծվածային նշանակություն. ամուսնական զույգի ճակատագրի վրա ազդելու կարողություն:

Օրինակ, ամուսնական մատանու կոտրվելը կամ կորուստը բաժանման և ամուսնության ավարտի ազդանշան էր. չի կարելի որևէ մեկին տալ փորձել քո մատանին. մինչ ամուսնանալը կամ ամուսնանալիս մատանին գցելը ևս վատ նշան է. ծնողներն իրենց ամուսնական մատանին կարող են փոխանցել զավակներին միայն այն դեպքում, եթե նրանց ամուսնական կյանքը հաջոված է: Ընդունված էր, որպիսի ամուսնական մատանին լինի հարթ, առանց քարերի կամ որևէ այլ մասնիկի, որպիսի չխախտվի դրա խորհրդանիշ-շրջանի ամբողջականությունը: Վերջին ժամանակներս նկատվում է բաժանման դեպքում ամուսնական մատանին ձախ ձեռքին հագնելու սովորույթ, որը խորհրդանշում է նոր հարաբերություններ սկսելու պատրաստակամությունը, իսկ շատերը պարզապես հանում են մատանին:

Այժմ շատ է խոսվում մատանի կրելու բացասական հետևանքների մասին: Հարցը նրանում է, որ երկար կրելիս մետաղը սկսում է օքսիդանալ և քիմիական նյութեր արտադրել: Ընդ որում բացասական են ազդում միայն տղամարդու սեռական օրգանների վրա։ Գիտնակաները դա բացատրում են նրանով, որ կնոջ հորմոնալ և սեռական համակարգը ավելի լավ է պահպանում արտաքին ազդեցություններից:

Սակայն խուճապի մատնվել պետք չէ, քանի որ օքսիդացումը առաջանում է տարիների ընթացքում, և այն էլ կարել է վերացնել զարդերը մաքրելով: Իսկ ահա մեկ այլ հանգամանքի արժե դարձնել ուշադրություն: Հայտնի է, որ մատների վրա կենտրոնացած են ներվային վերջույթների մեծ մասը, այդ պատճառով էլ նեղ մատանիներ կրել չի կարելի:
Ահա երկու սրտերի անվերջ սիրո, հավատարմության և նվիրվածության խորհրդանիշ համարվող ամուսնական մատանու այսպիսի երկար և հետաքրքիր պատմություն:
Սակայն ինչպիսի լրացուցիչ իմաստ էլ հաղորդեն մատանուն, այն ընդմիշտ մնում է զուգընկերոջը հավերժ սեր և երջանկություն նվիրելու խորհրդանիշ:

Սեպտեմբերի 8-ին և 9-ին Երևանի և մարզերի հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելուԻսրայելի անվտանգության կաբինետը քննարկել է Իրանի շուրջ ստեղծված իրավիճակըՀոբարձի գյուղում հրազենային միջադեպի հետևանքով 30-ամյա տղամարդ է վիրավորվելԵԱԶԲ․ Հայաստանում գնաճը օգոստոսին կազմել է 4,4%Հեղափոխականների իշխանությունը շուտով չի կարողանալու վճարել ռեպրեսիվ ապարատի աշխատավարձերը. Հրայր ԿամենդատյանՀայկական նոր դիվանագիտության դեմքը․ կեղտոտ կոշիկներ, ճմռթված կոստյում. Հրայր ԿամենդատյանՄիլիոնների փոխհատուցման պահանջ ԵՊՀ-ին. ընդդիմադիր հայացքներով դասախոսը շահել է դատարանումԱդրբեջանը կա և հավերժ լինելու է մեզ թշնամի պետություն. պետք է սա միշտ հիշել. Արմեն ՄանվելյանԹբիլիսիի տրամվայի գիծը կկառուցի թուրքական «EYE» ընկերությունըՈւգոչուկվու Իվուն պատրաստ կլինի սեպտեմբերյան հավաքինՀայկ Մելիքյանը Կատովիցեում բացեց 5-րդ Հայկական մշակույթի փառատոնըԱդրբեջանը սկսել է Սոթքի ոսկու հանքում պայթեցման աշխատանքներԿասեցվել է հանրային սննդի օբյեկտի արտադրական գործունեությունըՈւիթքոֆը հայտարարել է Մոսկվայում և Կիևում բանակցություններից հետո գրանցված առաջընթացի մասինԱնկախության 35-ամյակին նվիրված տոնական միջոցառումներ Երևանում և մարզերումՀրշեջ-փրկարարները մարել են «Երևանյան» լճին հարակից ձորում բռնկված հրդեհըՆիկոլիզմը միայն Նիկոլին աջակցելը չէ. Նիկոլիզմը մտածողություն է. Հենրիխ ԴանիելյանԹուրքիան ու Ադրբեջանը համատեղ ռազմածովային ԱԹՍ-ների արտադրություն են սկսումԵրևան-Երասխ ավտոճանապարհին «Opel»-ը վրաերթի է ենթարկել 75-ամյա հեծանվորդին․ վերջինս տեղում մահացել էԱրամե Մինասյանը տեղափոխվեց իսպանական Ռեալ ՄուրսիաՄասիսի «Եդեմ» հիվանդանոցում 69-ամյա կին է անզգայացման պայմաններում կյանքից հեռացել, 5 անձ ձերբակալվել էՄանկապարտեզում դայակը վնասվածք է պատճառե՞լ երեխային․ 2 ամիս անց նորություն կա՞Երևանում «KamAZ»-ը բախվել է ծառերին, ապա կոտրել գազատար խողովակի երկաթե հենասյուներըԱրամ Վարդևանյանն ընդունել է Հայաստանում Շվեյցարիայի դեսպանին«Համահայկական Ճակատ» կուսակցության համար 5 հերթական համագումարը Ադրբեջանի հետ միակողմանի սահմանազատման արդյունքում տուժելու են բոլոր քաղաքացիները. Ավետիք Չալաբյան Լիբանանցի լրագրողը և օպերատորը վիրավորվել են Իսրայելի հարվածից ուղիղ հեռարձակման ժամանակ Ադրբեջանը կա և հավերժ լինելու է մեզ թշնամի պետություն. պետք է սա միշտ հիշել. Արմեն Մանվելյան Գազ չի լինի սեպտեմբերի 8-ին 11:00-ից մինչև 13:00-ն Ոստիկանությունում քաղաքացուն խոշտանգել են, որ խոստովանական ցուցմունք կորզեն․ փաստաբան Հանքից մինչև բարձր տեխնոլոգիական արտադրություն․ ինչու է ԶՊՄԿ-ի համար մարդկային կապիտալը դառնում զարգացման առանցքԿասեցվել է հանրային սննդի օբյեկտի արտադրական գործունեությունը Իշխանության վարած քաղաքականության արդյունքում Հայաստանը այսօր կախման մեջ է գտնվում. Ցոլակ ԱկոպյանՀայ ժողովրդի մեծ մասը մանդատ չի տվել Փաշինյանին և իր քաղաքական թիմին. Աննա Կոստանյան Շունը փլատակների տակից փրկել է զինվորի կյանքըԱՄՆ-ի uպառնալիքները՝ hարվածելու Իրանի բոլոր նավթային լցանավերին, պատիվ չեն բերում գերտերությանը. Բաղայի Հարություն Հարությունյան. «Իշխանությունը ԵՄ անդամակցության հայտ ներկայացնելու մտադրություն չունի, իսկ օրենքն ընդունել է՝ հանրաքվեն կանխելու համար»Քաղաքականությամբ զբաղվելու համար պետք է զբաղվել գիտությամբ, պետք է ուսումնասիրել քաղաքական միտքը. Մհեր ԱվետիսյանՏղան վարակվել է ուղեղը ուտող ամեոբայով լճում լողալուց հետոԿարո՞ղ ենք արդյոք ինքներս ապահովել մեր հացի պահանջարկը Փաշինյանի սուտը բացահայտված է. Ուժեղ Հայաստան Եղանակային առումով ունենալու ենք շատ հաճելի շաբաթ․ Գագիկ Սուրենյան (Տեսանյութ)Չքաղաքականացված պետությունն ուղիղ ճանապարհ է դեպի «անսպասելի զարգացումներ», որոնց մենք միշտ անպատրաստ ենք. Վահե Հովհաննիսյան Նիկոլը չի ցանկանում ընտրել ԵՄ կամ ԵԱՏՄ. նա փորձում է կողմերի վրա «վաճառել» այդ ընտրության իրավունքը. Զաքարյան Ժողովուրդը որևէ մանդատ չի տվել իշխանությանը, որ Արցախի հարցը փակված համարի. Մենուա ՍողոմոնյանԵրկու կանանց սեռական շահագործման վերաբերյալ քրեական վարույթի նախաքննությունն ավարտվել է ՀՎԿԱԿ-ը հորդորում է ժամանակավորապես չօգտագործել ծորակի ջուրըԿարեն Դեմիրճյանին հիշում ենք ոչ միայն որպես անցյալի ղեկավար. Մհեր ԱվետիսյանՀիմա ասում են բա մեզ պե՞տք էր Տիգրանաշենը՝ «դժգույն, դժբախտ», մեկ ա էնտեղ մեզ են ընտրել, ինչ ուզենք, կանենք, ասեք, կանենք. Աննա ԿոստանյանԼճի հատակին հայտնաբերված հազվագյուտ ատրճանակը կարող է լույս սփռել 14 տարի առաջ տեղի ունեցած սարսափելի զանգվածային սպանության վրա