Գագիկ Մակարյան. «Խոշորի դեմ մի քանի ուղղություններով է պայքար մղվում, որից մեկն էլ նոր ընտրական համակարգն է». «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Պարզվում է, որ ՊԵԿ–ում իրավիճակն այնպիսին է, որ այնքան էլ հեշտ չէ այդ համակարգի աշխատակիցների գործունեությունը վերահսկելը: Եվ եթե անգամ ՊԵԿ ղեկավարությունը սրտանց ցանկանում է իր կառույցի ներսում թափանցիկ, կոռուպցիոն ռիսկեր չպարունակող և վերահսկելի իրավիճակ ապահովել, ապա պարզվում է, որ դրա իրականացումը այնքան էլ հեշտ գործ չէ: Ուստի ՊԵԿ–ի տեխնիկապես հագեցած մոնիթորինգի նոր կենտրոնը, որի աշխատանքի արդյունքում ստուգումները պետք է որ ավելի շատ հասցեական և արդյունավետ կազմակերպվեն, իսկապես կարող է նպաստել, որ գործարարի համար քաշքշուկներն ավելի քիչ և կոռուպցիոն դրսևորումներից զերծ լինեն:

«Ներքևի օղակներում լուրջ կադրային պրոբլեմ կա, քանի որ այնտեղ տարբեր հոգեբանություն ունեցող հարյուրավոր մարդիկ են աշխատում: Կան մարդիկ, ովքեր հատուկ այդ համակարգ են եկել փող աշխատելու համար: Հետևաբար ՊԵԿ ղեկավարությունը սեփական աշխատակիցների հանդեպ վստահության ամրապնդման խնդիր ունի նաև, իսկ նոր մոնիթորինգային համակարգը ոչ միայն տնտեսվարողների գործունեությանը վերահսկելու, այլև ստվերային գործարքները վերահսկելու խնդիր է հետապնդում»,– «Փաստին» ասաց «Գործատուների միության» նախագահ Գագիկ Մակարյանը:

Նրա խոսքով՝ կադրային խնդիր կա ոչ միայն ՊԵԿ–ում, այլև պետական այլ հիմնարկություններում: Եվ բնականաբար, որքան ավելի թափանցիկ լինի ոլորտի կառավարումը, այնքան աշխատանքի արդյունավետությունը բարձր կլինի: Եվ այլևս հնարավոր չի լինի «պատվերը» թղթի վրա ձևակերպվել և առանց գնում իրականացնելու այդ գումարները լվանալ:

«Գործատուների միության» նախագահի կարծիքով տնտեսվարողների գործունեությունը վերահսկելուց ու կոռուպցիայի դեմ պայքար ծավալելուց բացի, նման համակարգերը կօգնեն, որպեսզի Հայաստանի տարածքով տարանցիկ եղանակով անցնող բեռների հանդեպ նույնպես առավել ընդգրկուն վերահսկողություն իրականացվի:

«Այնպես որ ես ողջունում եմ նման համակարգերի ներդրումը և որքան դրանք ավելի թափանցիկ գործեն, այնքան մենք ավելի շատ մասնագիտական ինֆորմացիա կունենանք: Ի դեպ, դա նույնպես շատ կարևոր է: Բացի այդ, սա նաև երկրի ներքին անվտանգության խնդիր է, քանի որ եթե երկրում ստվերը կամ կոռուպցիան շարունակում է աճել, ապա այն ոչ միայն երկրի վարկանիշի վրա է ազդում, այլ երկրի ՀՆԱ–ն և բյուջեի մուտքերն են փոքր լինում, որն էլ ազդում է տնտեսական ծրագրերի զարգացման և այլ հարցերի վրա»,– ասաց Գ. Մակարյանը:

Նրա կարծիքով՝ ստվերային եկամուտների հաշվին հարստացածները սկսում են իրենց ներսում կոալիցիաներ ձևավորել, որոնք էլ իրենց հերթին տարբեր կոնֆլիկտների պատճառ և ներքին վտանգների աղբյուր են հանդիսանում:

«Այ տեսեք ընտրությունների ժամանակ դա ավելի տեսանելի է: Օրինակ՝ համեստ կյանքով ապրող թեկնածուները կռիվներ չեն սարքում: Փոխարենը, դրանք հիմնականում սարքում են նրանք, ովքեր գումարներ ունեն: Այդ գումարների շնորհիվ նրանք կարողանում են գրասենյակներ, թիկնապահներ վարձել և անել ինչ ուզում են: Եվ նույնիսկ նման երևույթների դեմն առնելու համար է կարևոր նման մեխանիզմների ներդրումը»,– ասաց Գ. Մակարյանը:

Խոսելով այն մասին, թե նման համակարգերը որքանով կնպաստեն խոշոր հարկատուներին հարկային դաշտ բերելու հարցում, Գ.Մակարյանն ասաց, որ նրանց դեմ մի քանի ուղղություններով է պայքար մղվում, որից մեկն էլ նոր ընտրական համակարգն է:

«Նույն կուսակցությունից ռեյտինգային ընտրակարգով թեկնածուներ առաջադրելը նույնպես խոշորի դեմ պայքարի ձև է: Նախկինում այդ նույն խոշոր բիզնեսի ներկայացուցիչները հովանավորված ձևով համամասնական կամ մեծամասնական ընտրակարգով մարդկանց ձայները առնելով ընտրվում էին պատգամավոր: Իսկ հիմա տեսեք թե ինչպես են որոշ խոշորներ իրար դեմ պայքարում՝ գումարներ են ծախսում, ծեծ ու ջարդ են անում: Բայց ինչ էլ որ լինի, դրանց մի մասը չի անցնի, այնպես որ խոշորի ֆիլտրման գործընթացը որոշակիորեն ներդրված է նոր Ընտրական օրենսգրքում: Հարց է ծագում, թե այդ դեպքում ինչու են նրանք պայքարում, որովհետև՝ նրանց դիրք և անձեռնմխելիություն է պետք, որպեսզի կրկին օգտագործեն հարստանալու համար: Ամենակարևորը, սակայն, այն է, որ այս անգամ նրանք նաև իրար դեմ են պայքարում, բայց այս պարագայում 10 նման թեկնածուից 5–ը չի անցնի: Այսինքն՝ նոր ԱԺ 1,5–2 անգամ ավելի քիչ այդպիսի «կուլտուրական պատգամավորներ» կկարողանան մուտք գործել, քան նախկինում էր»,– ասաց Գ. Մակարյանը:

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում: