Երևան, 23.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


10 ապշեցուցիչ փաստեր մարդու մահվան մասին

ԼԱՅՖ

Կա մի բան, որի մասին բոլորս էլ փորձում ենք հնարավորինս քիչ մտածել: Այն մեզ վախեցնում է, անհանգստացնում է, որովհետև դրա վրա վերահսկողություն չունենք և երբևէ չենք էլ կարող ունենալ: Վախենում ենք նրանից, քանի որ մեկ անգամ նրան հյուր գնալով այլևս չենք վերադառնա: Սակայն գիտենք, որ այն գոյություն ունի և մենք մի օր անպայման կհանդիպենք նրան:

 

 

1. Ողջ պատմության ընթացքում մահացել է շուրջ 100 միլիարդ մարդ

Աշխարհի ներկայիս բնակչությունը կազմում է 7,4 միլիարդ մարդ: Մոտավոր հաշվարկներով Երկիր մոլորակի վրա ամբողջ պատմության ընթացքում ապրել է շուրջ 107 միլիարդ մարդ: Եվ դա նշանակում է, որ 100 միլիարդն արդեն մահացել են:

 

2. Մահից երեք օր հետո այն ֆերմենտները, որոնք մարդու մարսողությունն  էին ապահովում, սկսում են «մարսել» հենց մարդուն

Մարսողության ժամանակ ստամոքսն արտադրում է ֆերմենտներ և թթուներ՝ սննդի «վերամշակման» համար, իսկ աղիների ներքին պատերը մեծ քանակությամբ HCl (աղաթթու) են արտադրում: Թթվարտադրության հետևանքով աղիները պատվում են լորձի հաստ շերտով: Մահից հետո լորձի արտադրությունը դադարում է, այդ պատճառով էլ ֆերմենտներն ու թթուները սկսում են «ուտել» հյուսվածքները:

 

3. Երբ մարդը մահանում է, նրա լսողությունն ամենաուշն է «անջատվում»

Հոգեվարքի ժամանակ մարդու շնչառությունը փոխվում է, նրա մոտ կարող են առաջանալ հալյուցինացիաներ, մաշկի գունաթափում և մարմնի ջերմաստիճանի փոփոխություն է տեղի ունենում, աղիների ու միզապարկի ֆունկցիաների խանգարում, մկաանային թուլություն: Երբ մարդու բոլոր օրգանները արդեն դադարում են աշխատել, ամենավերջում իր գործառույթն է ավարտում լսողական համակարգը:

 

4. Էվերեստի գագաթին 200 դիակներ կան, որոնք դեպի վեր ճանապարհի համար որպես ուղենիշներ են ծառայում

Ցուրտը և թթվածնի պակասը Էվերեստի միակ մահացու վտանգները չեն: Այստեղ մարդիկ հաճախ հանդիպում են նաև սարսափելի սողանքների, այդ իսկ պատճառով ճանապարհը դեպի սարի գագաթը բառացիորեն լի է դիակներով: Վերև բարձրանալուց առաջ ալպինիստները նախապես որոշում են՝ իրենց հանդիպած դիակները թողնել տեղում, դիակիզման համար ուղարկել Կատմանդու, թե տուն ուղարկել: Առաջին տարբերակից բացի մնացած տարբերակները շատ «թանկ են նստում», այդ իսկ պատճառով էլ դիակները հիմնականում նույնությամբ թողնում են այնտեղ, որտեղ որ տեսնում են:

 

5. Խաչելությունը՝ որպես մահապատժի իրավական եղանակ, դեռևս գործում է Սուդանում և Սաուդյան Արաբիայում

21-րդ դարի առաջին տասնամյակում Սաուդյան Արաբիայում մի քանի մարդիկ հենց այս եղանակով մահապատժի ենթարկվեցին, թեև նրանցից մի քանիսին նախապես արդեն գլխատել էին: Իրանում խաչելությունը տեսականորեն մինչ այժմ էլ համարվում է մահապատժի ձև: Մեղավորներին խաչի վրա են բարձրացնում, որը դրվում է այնպես, որ խաչվածը դեմքով դեպի Մեքքայի կողմը լինի: Եթե երեք օր շարունակ մարդը ողջ է մնում, ապա նրան ներում է շնորհվում:

 

6. Սա քաղաք չէ. սա 6 քկմ մակերեսով գերեզմանոց է, որտեղ թաղված են 5 միլիոն մարդիկ

Վադի ալ-Սալամը՝ աշխարհում ամենախոշոր շիաական գերեզմանոցը, գտնվում է Իրաքի Նաջաֆ քաղաքում: Մարդկանց այստեղ թաղել սկսել են դեռևս 1400 տարի առաջ: 2003 թ. Իրաքի պատերազմը հանգեցրեց նրան, որ գերեզմանոցի տարածքը մեծացրին 40%-ով: 2006-07 թվականներին այն նորից մեծացվեց՝ շիաների և սուննիների միջև պատերազմի պատճառով:

 

7. Ինդոնեզական Տանա-Տորաջա կղզում երեխայի՝ մինչ ատամ հանելը մահանալու դեպքում նրա ընտանիքի անդամները ծառում խոռոչ են բացում և այնտեղ թաղում փոքրիկին

Տանա_Տորաջա կղզում թաղման արարողությունները մինչ օրս էլ հնագույն ավանդույթներով են իրականացվում: Թաղումները խոշոր իրադարձություններ են համարվում և ընթանում են շաբաթներ շարունակ: Փոքրիկներին, որոնք մահացել են մինչև ատամ հանելը, թաղում են ծառերի մեջ: Ժամանակի ընթացքում ծառն իր հյուսվածքները վերականգնում է՝ փակելով խոռոչը և «կլանելով» երեխայի մարմինը:

 

8. Սերիական մարդասպանների դիերը ցուցադրվում են թանգարաններում, որպեսզի բոլորը համոզված լինեն նրանց մահում

Սի Ուե Յունը չինացի ներգաղթյալ էր, որը Թայլանդ էր տեղափոխվել 1944 թ. և դարձել էր հայտնի սերիական մարդասպան-մարդակեր: 1958 թ. նրան բռնեցին և հրապարակայնորեն մահապատժի ենթարկեցին: Այնուհետև զմրսեցին մարմինը և ցուցադրության դրեցին Սոնկրան Նիյոմսանի դատաբժշկական թանգարանում:

 

9. QR կոդերը վերաբերում են նաև գերեզմանաքարերին. սկան անելով գերեզմանաքարի կոդը՝ կարող եք կարդալ մահախոսականը և նայել լուսանկարները

Սմարթ-գերեզմանոցներն արդեն իրականություն են: Օրինակ՝ Ուրուգվայի հրեական Լա-Պաս գերեզանոցը կարող է հպարտանալ իր՝ յուրաքանչյուր շիրմաքարի QR կոդերով: Quiring ընկերությունը և նրա մասնաճյուղերը այս տեխնոլոգիան պատրաստվում են շատ տեղերում կիրառել:

 

10. Հնդկաստանում գնչուական մի ցեղ մահը նշում է որպես ամենաուրախ իրադարձություն, իսկ ծնունդը որպես ամենատխուր

Սատիա ցեղը 24 գնչուական ընտանիքներից է կազմված, րոոնք Ռաջաստան նահանգի քոչվորներն են: Թաղումների և դիակիզումների արարողությունները այստեղ տոներ են համարվում:

Մարդիկ մաքուր հագուստ են հագնում, քաղցրեղեն, մրգեր և լիկյոր են գնում, այնուհետև սկսում պարել թմբուկի երաժշտության ներքո: Նրանք տոնում են մահը, քանի որ համարում են, որ այն ազատում է հոգին մարմնական բանտից: Միևնույն ժամանակ կարծում են, որ ծնունդը աստվածային պատիժ է, որի ժամանակ հոգին բանտարկվում է մարմնում:

Ռազմաքաղաքական վերլուծաբան Հայկ Նահապետյանը միացել է «Առաջարկ Հայաստանին» նախաձեռնությանը«Վարդաշեն» ՔԿՀ-ից փախուստի դիմած 30-ամյա տղամարդուն իրավապահները դեռ չեն գտել Խցանումներ՝ Ազատության պողոտայից դեպի Սարալանջ ճանապարհին․ ի՞նչն է պատճառը, և ո՞վ է պատասխանատուն (լուսանկարներ) Հայաստանի և ԵՄ-ի միջև վիզաների ազատականացման գործընթացի ավարտի վերաբերյալ որևէ ժամկետ չկա․ ԱԳՆ Պեսկովը հերքել է Ռուսաստանի՝ Իրանի հետ հետախուզական տվյալներով չկիսվելու առաջարկի մասին լուրերը Իսրայելը հայտնել է իրանական հարվածների հետևանքով վիրավորված նոր անձանց մասին Հայաստանում անհրաժեշտ է արտաքին տնտեսական գործունեության կենտրոն ստեղծել․ ՊԵԿ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության անվտանգության թիմի անդամը Բաղանիսում էր. այն, ինչ նրան այնտեղ են պատմել, դժվար է անգամ պատկերացնելՄեզ պատերազմից ուզում է փրկել մի մարդ, ով բերել է 3 պատերազմ. Գոհար Ղումաշյան«Իրանում իշխանափոխություն է տեղի ունեցել»․ Թրամփ Հայաստան Ադրբեջանի միջով կուղարկվեն պարարտանյութ ու հնդկացորեն Պուտինը հեռախոսազրույց է ունեցել Փաշինյանի հետ 1% փաստացի տոկոսադրույք շինարարական տեխնիկայի ձեռքբերման համարՄեկ տարեկան երեխայի սպանության դեպքով նախաձեռնվել է ևս մեկ քրեական վարույթ Վիշապի կիրճ՝ Հայաստանի հեքիաթային ու խորհրդավոր աշխարհը. բացահայտելով Հայաստանը (մաս 16)Հավասարակշռության վերականգնումը շատ կարևոր է Ադրբեջանի հետ հարաբերություններում. Ավետիք ՉալաբյանՎերականգնելու ենք ժողովրդավարությունը. Շիրազ Մանուկյան Փաշինյանի խուլիգանությունը՝ լակմուսի թուղթ Ռուսաստանի և Իրանի ԱԳ նախարարները հեռախոսազրույց են ունեցել Սրբազանը բանտում է, իսկ նրա և շարժման ակտիվիստների նկատմամբ հարուցված գործը վաղուց արդեն փլվել է. պատգամավորԼոռու մարզի փակվող դպրոցները. ինչպե՞ս կանխել դրանց փակումը․ ՀայաՔվեՕդի ջերմաստիճանը կնվազիՀամախոհ ուժերի համախմբումը կխթանի մարդկանց մասնակցությունը ընտրություններին․ Մենուա ՍողոմոնյանՖասթ Բանկն ու «Շիրակ» ֆուտբոլային ակումբը գործընկերության պայմանագիր են ստորագրել ՈւՂԻՂ․ ՀԷՑ-ի գործով դատական նիստը Հայաստանի նոր Սահմանադրության ոդիսականը մտահոգիչ է Ոսկին անկում է ապրումՄեկ ուրիշ դաս Փաշինյանի համար Արթուր Ավանեսյանի կողմից անվտանգության մասին ԵՄ-ն մի քանի խմբեր է գործուղելու Հայաստան Արևային էներգիան թույլ է տալիս դիմագրավել իրանական պատերազմի հետևանքներին 16-ամյա դեռահասը փորձել է պայթեցնել զինծառայողի մեքենանԻրանն անցնում է հարձակման․ Թեհրանին ուղղված վերջին խիստ նախազգուշացումը խորացնում է ճգնաժամըԱմիօ փաթեթներ․ քո նախընտրած բանկային ծառայությունները՝ մեկ տեղում Իշխանությունն աղավաղում է «ՀայաՔվեի» գաղափարները. Արեգ ՍավգուլյանՀայաստանի Հանրապետությունը Ադրբեջանի հետ որևէ բովանդակության մասին չի պայմանավորվել․ Էդմոն ՄարուքյանՎթար․ որ հասցեներում ջուր չի լինելու Ինչպե՞ս հասնել Արցախի վերահայացմանը և թույլ չտալ Հայաստանի հետագա թուլացումըԻնչպիսին կլինի Հայաստանը, երբ Սամվել Կարապետյանը լինի Հայաստանի վարչապետ. Ուժեղ ՀայաստանԱրարատԲանկ․ «Հայկական առասպելներ և պոեմներ» գրքի հասույթը՝ «Սիթի օֆ Սմայլ» հիմնադրամինՍուրճը նվազեցնում է քաղցկեղի առաջացումը. ցնցող տվյալներԱզգային փոքրամասնությունների իրավունքների պաշտպանությունը իմ աշխատանքի առաջնային ուղղություններից է․ Անահիտ Մանասյան 76 օրից ունենալու ենք Ուժեղ Հայաստան` Հայաստանի հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի առաջնորդությամբ. Ալիկ ԱլեքսանյանԶՊՄԿ-ն միացել է «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի ավանդական դարձած դրամահավաք-արշավին38-ամյա տղամարդը դաժանորեն սպանել է 4 երեխաների մորը. մանրամասներԱդրբեջանական նոր դիրքը սպառնում է մեր մոտակա գյուղերին, ճանապարհին և դիրքերին․ Ավետիք ՔերոբյանԵրբ քաղաքական գործիչը սկսում է չափից շատ ներողություն խնդրել, նա ոչ թե մեղքերն է քավում, այլ ժամանակ է շահում հաջորդ սխալի համար. Հրայր ԿամենդատյանԱրմինեի նման մայրերի ձեռքերում է մեր ազգի ճակատագիրը. Մենուա ՍողոմոնյանԱյն մասին, թե ինչու է յուրաքանչյուր արժանապատիվ քաղաքացի ու ազգային կառույց սարսափ դարձել այս վարչախմբի համար. Ավետիք ՉալաբյանԶատիկի ձվի ներկման ամենահետաքրքիր տարբերակներըԲժիշկը զգուշացրել է երեխաների մոտ երկարատև հազի թաքնված վտանգների մասին